Tổ chuyên môn chúng tôi ngay từ đầu năm học đã xây dựng một kế hoạch phụ đạo cho các em có lực học yếu, kém giúp đỡ các em để các em tích luỹ kiến thøc mét c¸ch ngÊm dÇn dÇn Trong quá tr[r]
Trang 1chủ đề: dao động điều hoà con lắc lò xo Phương pháp giảI một số bài toán
A Giới thiệu chung
I Lí do xây dựng chuyên đề:
Xuất phát từ tình hình thực tế bộ môn chúng tôi nhận thấy còn có nhiều em nhận Hoá…, dẫn đến học sinh "%2 học bài, học không biết bắt đầu từ đâu và phải dùng lôi cốn, thu hút học sinh vào học tập, giúp học sinh có hứng thú học hơn và có
khi học bộ môn vật lí
Từ những ý kiến đóng góp của các đồng chí trong tổ chuyên môn và kế hoạch dạy phụ đạo học sinh yếu kém cùng với sự chỉ đạo sát sao của Ban giám hiệu nhà
phụ đạo cho các em có lực học yếu, kém giúp đỡ các em để các em tích luỹ kiến thức một cách ngấm dần dần
Trong quá trình xây dựng chuyên đề giúp đỡ học sinh yếu , kém môn vật lí 12 chúng tôi đã thăm dò một số ý kiến của học sinh thì /%R biết rằng 60% học sinh
"%2 học vì lí do không nắm bắt kiến thức kịp thời trên lớp, trình độ nhận thức bị hạn chế, học thì hiểu song không áp dụng vào giải bài tập /%R vì khâu tính toán còn gặp khó khăn đối với các em
Qua chuyên đề này tôi mong rằng mỗi đồng chí giáo viên chúng ta hãy quan tâm hơn, nhiệt tình hơn, gần gũi các em hơn để giúp đỡ các em có quá trình lĩnh hội kiến thức và nhận thức kiến thức tốt, ghi nhớ kiến thức lâu, kết quả bộ môn ngày
II Mục đích:
- Tạo ra mối quan hệ thân thiện gần gũi hơn giữa giáo viên và học sinh
- Sau khi triển khai áp dụng chuyên đề thì kết quả đạt /%R cao hơn
- Giúp các đồng chí giáo viên trong nhóm chuyên môn thấy rõ /%R : Mỗi một
và noi theo
III Phạm vi đối tượng nghiên cứu chuyên đề
- Chuyên đề ứng dụng cho các giáo viên trong tổ chuyên môn
B Nội dung chuyên đề:
I Cơ sở lí luận chuyên đề:
Trang 2quan tâm đến việc học mà chủ yếu còn phải tham gia lao động sản xuất giúp đỡ gia trong tổ chuyên môn, rất nhiệt tình tâm huyết với nghề muốn giúp đỡ các em, muốn
hội
II Nội dung chuyên đề
Khi xây dựng nội dung chuyên đề giáo viên cần phải hệ thống toàn bộ kiến thức ôn tập lại cho học sinh phần liên quan, sau đó mới chọn lọc bài tập để áp dụng
1) Lí thuyết :
Để giải bài tập phần Cơ học – Dao động điều hoà con lắc lò xo, giáo viên cần cho học sinh nắm /%R lí thuyết
+ Thế nào là dao động điều hoà?
+ Chu kì? Tần số? Tần số góc? Của con lắc lò xo?
+ Lực hồi phục tính bằng công thức nào?
+ Cơ năng của vật có bảo toàn không? Động năng? Thế năng?
2) Một số bài tập trắc nghiệm khách quan:
* Bài 1: Một vật dao động điều hoà với chu kì T = 3,14s, A = 1m, tại thời điểm vật
đi qua vị trí cân bằng thì tốc độ là bao nhiêu ?
A 0,5m/s B 1m/s C 2m/s D 3m/s
* Bài 2: Biên độ dao động điều hoà của vật bằng 0,5m Trong thời gian 5 chu kì dao
A 10m B 2,5m C 0,5m D 4m
* Bài 3: Một con lắc lò xo dao động điều hoà với biên độ 15cm, chu kì 4s, thời
dao động của con lắc?
A x = 15 cos /2t cm B x = 15 cos ( /2t - ) cm
C x = 15 cos ( /2t - /2) cm D x = 7,5 cos ( /2t + /2) cm
* Bài 4: Một con lắc lò xo dao động điều hoà trên quĩ đạo là một đoạn thẳng dài
nó đi qua li độ 5cm?
A 1,22m/s B 2,22m/s C 20m/s D 3m/s
* Đáp án trắc nghiệm:
1 - C 2 - A 3 - C 4 - A
3) Bài tập tự luận:
)
2 /
t
cm
Trang 3a) Xác định biên độ, chu kì, pha ban đầu của dao động?
b) Lập biêu thức vận tốc, gia tốc?
c) Tìm giá trị cực đại cua vận tốc, gia tốc?
Hướng Dẫn:
)
t
Suy ra: A = 4cm, T = 2 / = 2s, / 2 ( rad )
b) + Vận tốc: v = x’ = - A sin ( t )
v = - 4 sin ( t + /2 ) (cm/s)
+ Gia tốc : a = v’ = - 2A cos ( t + )
a = - 42cos ( t/ 2) (cm/s2)
hay: a = 42cos ( t 3 ) (cm/s2)
2
c) + Giá trị vận tốc cực dại:
Vmax = A = 4 ( cm/s )
+ Giá trị gia tốc cực đại :
amax = 2A = 4 2 (cm/s2)
dao động điều hoà mức độ vận dụng và tính toán đơn giản
*Bài 2: Quả cầu gắn vào một đầu lò xo, thực hiện 30 dao động trong một phút
ngoài ra: Khi pha của dao động bằng 300 thì độ dịch chuyển bằng 5cm
a) Tìm chu kì, tần số, tần số góc, biên độ của dao động? xác định giá trị vmax?
amax?
b) Nếu K = 10 N/m Tìm giá trị lực kéo về tác dụng lên quả cầu?
Hướng dẫn:
Đáp số: a) T = t/N = 2s , f = 0,5Hz , = (rad/s)
A = ? t = 300 thì x = 5cm Suy ra: A cos 300 = 5 A = 5/ cos 300 = 10/ 3
(cm)
b) v max = 31,4 cm/s, amax = 100 cm/s2
c) Cách 1 : Fmax = K.xmax = K.A = … = 1 (N)
Cách 2: Fmax = m.amax = K/2 amax = … = 1 (N)
động với biên độ A = 6cm
b) Động năng lớn nhất và vận tốc lớn nhất của vật?
c) Xác định vị trí của vật tại đó Wđ = 3Wt ?
Hướng dẫn:
2 = … = 9J b) Động năng lớn nhất: Eđ max = E = 9J Suy ra Vận tốc lớn nhất là: Vmax = 2E = … = 6m/s
m
Trang 43/2Kx2 = 1/2KA2 – 1/2KX2
4Kx2 = KA2 x= A/2 = … 3 cm
* Giáo viên nên "% ý cho học sinh khi sử dụng các cách giải thì cần tìm ra cách
sinh chỉ cần vận dụng trực tiếp lý thuyết vào là làm /%R ngay, tuy nhiên có bài đòi hỏi phải % duy ở mức độ cao hơn, học sinh cần phải suy nghĩ tích cực để tìm /%R lời giải hay
* Học sinh cần phải đọc kĩ bài tập trắc nghiệm , suy nghĩ, vận dụng công thức để
giải, tính toán ở mức độ đơn giản Bất kì bài tập trắc nghiệm nào cũng phải đòi hỏi học sinh thuộc và hiểu rõ lí thuyết Cách làm đơn giản nhất ta có thể dựa vào đầu bài loại trừ dần các đáp án, sau đó nhẩm nhanh phép tính kiểm tra kết quả của đáp
án cuối cùng
III Triển khai thực hiện và đánh giá chuyên đề.
1 Nghiệm thu chuyên đề:
- Thời gian hoàn thành: +H%# 30/10/ 2009
- Tổ chức báo cáo nghiệm thu: 8/10/2009
- Triển khai thực hiện: 15/10/2009
2 Triển khai chuyên đề:
- Thời gian: Lí thuyết 15’, bài tập 35’
3 Đánh giá kết quả thực hiện:
Qua quá trình giảng dạy và giúp đỡ học sinh yếu, kém bộ môn vật lí 12 tôi toán
không nên /%* ra những bài quá khó làm cho các em chán, chỉ cần vận dụng lí thuyết để làm /%R những bài đơn giản, sau đó nâng cao dần dần Sau mỗi dạng bài giáo viên nhấn mạnh cách làm để học sinh ghi nhớ kiến thức lâu và về nhà tập
Trang 5A 25cm/s B 50cm/s C 100cm/s D 150cm/s
* Bài 4: Khoảng cách giữa 2 bụng sóng bằng 9m Sóng lan truyền với tốc độ bao
nhiêu? nếu trong một phút sóng đập vào bờ 6 lần
A 0,9 m/s B 2/3 m/s C 3/2 m/s D 54m/s
* Bài 5: Sợi dây đàn dao động điều hoà với chu kì T = 10s, v = 0,2 m/s Khoảng
A 1m B 2m C 1,5m D 2,5m