- Gv chèt l¹i: Khi cã dßng ®iÖn trong kim lo¹i các êlêctrôn không còn chuyển động tự do nữa 2- Dòng điện trong kim loại mà nó chuyển dời có hướng - Yªu cÇu HS hoµn thµnh kÕt luËn trong v[r]
Trang 1Tuần 23 Ngày soạn / 02 / 2011
Dòng điện trong kim loại
A Mục tiêu
1- Kiến thức:
- Nhận biết trên thực tế vật liệu dẫn điện là vật cho dòng điện đi qua, vật cách điện là vật không cho dòng điện đi qua
2- Kỹ năng:
- Mắc mạch điện đơn giản
- Làm thí nghiệm xác định vật dẫn điện, vật cách điện
3- Thái độ:
Có thái quen sử dụng điện an toàn
b Chuẩn Bi:
Cả lớp :
Bảng ghi kết quả thí nghiệm của các nhóm trên bảng phụ : Hãy đánh dấu (X) cho vật dẫn
điện; (O) cho vật cách điện vào bảng sau:
Nhóm
1- Dây đồng 2- Vỏ nhựa 3- Chén sứ 4- Ruột bút chì
5- Vỏ cao su
Mỗi nhóm học sinh :
- 1 bóng đèn đui cài và đui xoáy &01 nối với đoạn dây và phích cắm có bọc cách điện
- 2 pin , 1 bóng đèn pin, 1 công tắc, 5 đoạn dây dẫn có mỏ kẹp
- 1 số vật cần xác định xem là vật dẫn điện hay cách điện : 1 đoạn dây đồng , 1 đoạn dây thép, 1 đoạn vỏ nhựa , 1 đoạn đũa thuỷ tinh
C Tiến trình lên lớp :
1 ổn định lớp :
2 bài cũ :
- Gv &0) ra một mạch điện hở gồm 2 pin , một
khoá K, một bóng đèn và dây dẫn ( mạch hở do 2
đầu dây dẫn là 2 mỏ kẹp không nối với nhau)
Hỏi:
+ Trong mạch điện đã cho có dòng điện chạy qua
không ?
+ Muốn có dòng điện chạy trong mạch em phải
kiểm tra và mắc lại mạch điện 0 thế nào ?
- 1 HS lên bảng trả lời Yêu cầu nêu &01 : + C0) có dòng điện trong mạch vì đèn 0) sáng
+ HS mắc lại mạch điện nối 2 mỏ kẹp với nhau + Đèn sáng có dòng điện chạy trong mạch
3 Bài mới :
Hoạt động 1: Tổ chức tình huống học tập.
Nếu giữa hai mỏ kẹp nối với một đoạn dây đồng
thì trong mạch điện có dòng điện không ? Nếu
giữa hai mỏ kẹp ta nối với một đoạn vỏ nhựa thì
trong mạch điện có dòng điện không ?Dây đồng
là vật dẫn điện, vỏ nhựa là vật cách điện Vậy vật
dẫn điện là gì? Vật cách điện là gì ? Bài học hôm
nay giúp ta trả lời
- 1 HS lên bảng trả lời Yêu cầu nêu &01 :
- HS có thể nêu &01 có dòng điện chạy trong mạch
- HS có thể nêu &01 không có dòng điện chạy trong mạch
Trang 2Hoạt động 2: Chất dẫn điện và chất cách điện.
- Yêu cầu HS đọc mục I/ 55 trả lời câu hỏi :
+ Chất dẫn điện là gì ?
+ Chất cách điện là gì ?
- Trong bộ thí nghiệm có sẵn một số vật 09
hết các em hãy đoán xem các vật đó vật nào dẫn
điện, vật nào cách điện ? và để chúng riêng ra
- Giả sử muốn kiểm tra vỏ bọc nhựa của dây dẫn
là vật dẫn điện hay cách điện ta làm thế nào ?
- Dấu hiệu cho ta biết vật cần kiểm tra là vật dẫn
điện hay cách điện ?
- Yêu cầu mỗi nhóm mắc mạch điện 0 mạch
điện mẫu của Gv và tiến hành thí nghiệm kiểm tra
xem vật nào dẫn điện, vật nào cách điện, ghi kết
quả vào bảng của nhóm
- Gv cho đại diện các nhóm lên bảng nhận xét kết
quả của nhóm và Gv nhận xét chung Cho HS ghi
vở ví dụ về vật dẫn điện, vật cách điện
- Hãy quan sát bóng đèn nêu xem gồm có những
bộ phận nào ?
- Hãy tìm hiểu xem bóng đèn và phích cắm gồm
bộ phận nào dẫn điện , bộ phận nào cách điện?
- Khi cắm hay rút phích điện vào ổ điện tay ta
phải cầm vào phần nào để cắm cho đảm bảo an
toàn khi dùng điện
- Yêu cầu HS đọc và trả lời câu C3
không dẫn điện , còn trong điều kiện đặc biệt nào
đó thì không khí vẫn có thể dẫn điện
09 máy, 09 20)* 09 ao hồ…đều dẫn điện
trừ 09 nguyên chất Vậy nếu tay 09 không
&01 sờ vào ổ cắm hay phích điện và các thiết bị
I- Chất dẫn điện và chất cách điện:
- HS đọc thông báo mục I để trả lời câu hỏi của
Gv và ghi vở
+ Chất dẫn điện: Chất cho dòng điện đi qua
gọi là vật liệu dẫn điện khi &01 dùng để làm các vật hay bộ phận dẫn điện
+ Chất cách điện là chất không cho dòng điện
chạy qua gọi là vật liệu cách điện khi &01 dùng để làm các vật hay bộ phận cách điện
- HS đọc nêu tên các vật trong bộ thí nghiệm của nhóm mình
- HS nêu phần dự đoán và để riêng từng loại ra
- HS nêu cách tiến hành thí nghiệm
- HS nêu &01 : ở thí nghiệm trên nếu đèn sáng thì vật cần kiểm tra dẫn điện, nếu đèn không sáng chứng tỏ vật cần kiểm tra cách điện
- Từng HS trong nhóm làm thí nghiệm , các HS khác trong nhóm theo dõi
- HS nào kiểm tra xong vật của mình lên điền vào bảng kết quả thí nghiệm của nhóm mình trên bảng
- Ghi vở ví dụ về vật dẫn điện , vật cách điện: + Vật dẫn điện: dây thép, dây đồng, ruột bút chì, dây sắt …
+ Vật cách điện: vỏ nhựa bọc điện, miếng sứ …
- HS quan sát bóng đèn, nêu một số bộ phận của bóng đèn
+ Bộ phận dẫn điện : 1- Bóng đèn: Dây tóc, dây trục, hai đầu dây
đèn 2- Phích cắm điện: Hai chốt cắm, lõi dây + Bộ phận cách điện:
1- Bóng đèn: Trụ thuỷ tinh, thuỷ tinh đen 2- Phích cắm điện: Vỏ nhựa của phích cắm,
vỏ dây
- HS nêu &01 khi cắm hay rút phích điện tay phải cầm vào vỏ nhựa để đảm bảo an toàn
Câu C3:
+ Vật liệu dẫn điện: Bạc, đồng, nhôm, 09… + Vật liệu cách điện: 09 nguyên chất, cao su, nhựa , thuỷ tinh, không khí khô sạch…
- HS nghe ghi nhớ về an toàn điện
- HS nêu &01 dòng điện là gì ?
Trang 3điện phải để nơi khô ráo.
- Dòng điện là gì ? Trong các chất thì kim loại
dẫn điện tốt nhất , vậy trong kim loại dòng điện
nghiên cứu phần II
Hoạt động 3: Dòng điện trong kim loại
- Yêu cầu HS nhớ lại sơ #01 cấu tạo nguyên tử
- Gv thông báo : Trong kim loại có các êlêctrôn
thoát ra khỏi nguyên tử và chuyển động tự do
trong kim loại
- Cho HS ghi bảng: Trong kim loại có các
êlêctrôn tự do Nhấn mạnh đây là điểm khác với
vật cách điện
- Gv &0) hình 20.3 Yêu cầu HS chỉ ra trên hình
kí hiệu nào biểu diễn các êlêctrôn tự do, kí hiệu
nào biểu diễn phần còn lại của nguyên tử
- Gv chốt lại: Trong kim loại có các êlêctrôn thoát
ra khỏi nguyên tử và chuyển động tự do trong kim
loại gọi là êlêctrôn tự do
- Hãy vẽ mũi tên cho mỗi êlêctrôn tự chỉ chiều
- Yêu cầu HS trả lời câu C6 ?
- Gv chốt lại: Khi có dòng điện trong kim loại
các êlêctrôn không còn chuyển động tự do nữa
- Yêu cầu HS hoàn thành kết luận trong vở bài tập
II- Dòng điện trong kim loại
1- êlêctrôn tự do trong kim loại
- HS nêu lại sơ #01 cấu tạo nguyên tử
C4: Trong kim loại có các êlêctrôn tự do, phần còn lại của nguyên tử dao động xung quanh một
vị trí cố định
C5: Kí hiệu có dấu - biểu diễn các êlêctrôn
tự do trong kim loại Kí hiệu còn lại biểu diễn phần còn lại của nguyên tử
2- Dòng điện trong kim loại
C6: Các êlêctrôn tự do bị cực âm của pin đẩy và
Kết luận: Các êlêctrôn tự do trong kim loại chuyển dịch có hướng tạo thành dòng điện chạy
qua nó
Hoạt động 4: Vận dụng.
- Qua bài học hôm nay các em cần ghi nhớ những
vấn đề gì ?
- Vận dụng hãy trả lời câu hỏi C7, C8, C9
III- Vận dụng:
- HS trả lời ngay tại lớp những điều ghi nhớ qua bài học
C7: B Một đoạn ruột bút chì
C8: C Nhựa C9: C Một đoạn dây nhựa
Hoạt động 5: Hướng dẫn về nhà.
Hướng dẫn về nhà:
- Học thuộc phần ghi nhớ
- Làm bài tập 22.1 đến 22.3 trang 21 SBT
- @0 ý bài 22.3 các em tìm hiểu xem dây nào của đinamo nối với khung xe và có nói với trong sơ đồ điamo &01 kí hiệu 0 sau:
Ngày ……/ ……/ ………
Ký duyệt