Muïc tieâu baøi hoïc - Củng cố và khắc sâu kĩ năng biến đổi hữu tỉ, cách tìm điều kiện xác định của biến, rút gọn biểu thức và tính giá trị thích hợp của biến.. - Kĩ năng biến đổi linh h[r]
Trang 1Soạn :23/12
I Mục tiêu bài học
- Củng cố và khắc sâu kĩ năng biến đổi hữu tỉ, cách tìm điều kiện xác định của biến, rút gọn biểu thức và tính giá trị thích hợp của biến
- Kĩ năng biến đổi linh hoạt, chính xác và thực hiện thành thạo các phép toán trên phân thức
- Tính cẩn thận, tích cực, tự giác, tư duy phân tích trong giải bài tập
II Phương tiện dạy học
- GV: Bảng phụ ghi nội dung bài 53 Sgk/58, 59
- HS: Ôn tập kiến thức
III Tiến trình
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Ghi bảng
Hoạt động 1: Luyện tập
Bài 50 a
Quy đồng ?
Chuyển sang phép nhân
?
Phân tích tử và mẫu ?
Rút gọ => Kết quả ?
Quy đồng ?
Chuyển sang nhân ?
Rút gọn => Kết quả ?
Phân thức xác định khi
nào ?
Để giá trị của phân thức
là mộ số chẵn và không
phụ thuộc vào x có
nghĩa là sau khi rút gọn
thì kết quả có dạng nào
?
2 2
1
4 1 : 1
1 2
x
x x
x
2 2
4 1
1 1
1 2
x
x x
x
) 2 1 )(
2 1 (
) 1 )(
1 ( 1
1 2
x x
x x x
x
x
x
2 1
1
2
2 2
2
3 3
:
xy
y xy x x
y
y x
2 2
2 2
2 2
) )(
(
y xy x xy
x y
y xy x y x
x+y
x+a # 0, x # 0, x-a # 0
x # 0, x # - a, x # a
2a Một học sinh lên thực hiện số còn lại rút gọn tại chỗ
Bài 50 a Sgk/58
x
x x
x x
x x x
x x
x x x
x
x
x x
x x
x x
x
x
x x
x
2 1
1 ) 2 1 )(
2 1 )(
1 (
) 1 )(
1 )(
1 2 (
) 2 1 )(
2 1 (
) 1 )(
1 ( 1
1 2
4 1
1 1
1 2 1
4 1 : 1
1 2
1
3 1 : 1 1
2 2 2
2 2 2
Bài 52 Sgk/58
y x y
xy x x y
xy y xy x y x
y xy x
xy x
y
y xy x y x
xy
y xy x x
y
y x
x y y
x x
y y x
) (
)
)(
(
) )(
(
:
1 1 :
2 2
2
2 2 2
2 2
2 2
2 2
2
2 2
2
3 3
2 2
2
Bài 53 Sgk/58 Thật vậy:
Để biểu thức xác định khi và chỉ khi x+a # 0, x # 0, x-a # 0
x # 0, x # - a, x # a
a x
a x
a a x
a x
2 2
) )(
(
) 2 2 )(
(
) )(
(
) 4 2 2 )(
(
) (
4 ) (
) ( 2 )
(
2 2
2 2
2 2
2 2
a x a x x
a ax x
ax
a x a x x
ax a
ax a x a ax
a x x
x a a
x x
a x a a
x
a x a x
a x a
Lop8.net
Trang 2Kết quả cuối cùng ?
GV giới thiệu dạng toán
sai phân
Quy đồng = ?
x
1
1
x
1
1
1
1
= ?
x
1
1
1
1
1
1
Trong bài ta thấy xuất
hiện mấy số 1 ở phần
nguyên ? => dự đoán ?
Cho học sinh tìm ĐK
Để chứng tỏ được kết
quả đó chúng ta phải
làm như thế nào ?
Cho học sinh rút gọn
Khi x = 2 có thoả mãn
ĐK không ?
Khi x = -1 có thoả mãn
không ?
Giá trị của phân thức chỉ
xác định với các giá trị
thoả mãn ĐK của biến
Chú ý khi tính giá trị
của phân thức ta thay
vào phân thức đã thu
gọn nhưng với giá trị
thoả mãn ĐK của biến
Thu gọn ?
X = 4001/2000 có thoả
mãn không ?
Tính giá trị ?
2a
x
x1
1
1 2 1
1
x
x x
x
1 2
1 3 1 2
1 1
x
x x
x
1 4
1 5
x x
x2 # 1 x # 1 và x # -1 Rút gọn
Học sinh rút gọn
Có Không
Học sinh lên tìm ĐK Cho học sinh nhân xét, bổ sung
2 3
) 4 2 )(
2 (
) 4 2 ( 3
2 2
x
x x x
x x
Có
= 6000
a a
x a x x
a x a a x x a
x a x x
a x a x a x
2 ) )(
(
) ( 2 ) ( )
)(
(
) ( 2 ) (
Vì a là một số nguyên nên 2a luôn là một số chẵn
Bài 53 Sgk/58 Ta có:
;
x
x x
1 1
1
1 2 1
1 1
1 1 1 1
1 1
x
x x
x
x
x x
1 2
1 3 1 2
1 1
1
1 2
1 1 1 1
1 1
1 1
x
x x
x
x x
x
b Biến đổi tương tự ta được
1 4
1 5
x x
Bài 55 Sgk/59
a Để phân thức xác định khi x2 – 1 # 0
x2 # 1 x # 1 và x # -1
1
1 )
1 )(
1 (
) 1 ( 1
1
2
2
x
x x
x
x x
x x
(đpcm)
c Khi x = 2 thoả mãn ĐK của biến nên giá trị của phân thức đã cho bằng 3
Khi x = - 1 không thoả mãn ĐK của biến nên gía trị của phân thức không xác định
Bài 56 Sgk/59
a Phân thức xác định khi x3 – 8 # 0
(x – 2)(x2 +2x +4) = 0
Ta có: Vì x2 +2x + 4 = x2+2x+1+3 = (x+1)2 +3 3
Vậy điều kiện để phân thức xác định là:
x3 – 8 # 0 khi x – 2 # 0 hay x # 2 b
2
3 ) 4 2 )(
2 (
) 4 2 ( 3 8
12 6 3
2 2 3
2
x x
x x
x x x
x x
c Khi x= 4001/2000 thoả mãn điều kiện của biến giá trị của phân thức là:
6000 2000
1 3 2000
4000 4001
3 2
2000 4001
3
Hoạt động 2: Dặn dò
- Về xem lại các dạng bài tập đã làm, coi lại toàn bộ kiến thức của chương 2 chuẩn bị tiết sau ôn tập chương
- Xem lại cách quy đồng, cộng, trừ, nhân, chia và biến đổi hữu tỉ, tìm giá trị xác định của biến
- BTN: bài 57, 58, 60, 61 Sgk/61, 62
Lop8.net