Hoạt động 2: 2.Phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc: Môc tiªu: Phong trào giải phóng dân tộc ở các nước Đông Nam á: Inddooneexxia, Philippin và ba nước Đông Dương Cam-pu-chia, Lào và [r]
Trang 1GV: Trần Công Nghị -Trường trang 1
Ngày soạn:
Ngày giảng:
Chương 3: Châu á thế kỷ - đầu thế kỷ
I Mục tiêu:
- Sự xâm lược của các nước tư bản phương Tây và phong trào đấu tranh của nhân dân
ấn Độ, các nước Đông Nam á
- Cuộc khởi nghĩa Xi-pay, hoạt động của Đảng Quốc đại,
- Nhận thức đầy đủ hơn về thời kì " Châu á thức tỉnh" và phong trào giả phóng dân
tộc thời kì đế quốc chủ nghĩa
- Bồi dưỡng lòng căm thù đối với sự thống trị dã man, tàn bạo của thực dân Anh đối với
ấn Độ
- Biểu lộ sự cảm thông và lòng khâm phục cuộc đấu tranh của nhân dân ấn Độ chống chủ nghĩa đế quốc
- Bước đầu phân biệt các khái niệm : "cấp tiến" "ôn hoà" và đánh giá vai trò của giai
cấp tư sản ấn Độ
- Biết đọc và sử dụng bản đồ, trình bày diễn biến các cuộc khởi nghĩa tiêu biểu
II Phương pháp : (Thảo luận nhóm + Dạy học nêu vấn đề)
III.Chuẩn bị :
1.Chuẩn bị của GV:
- Máy chiếu, giấy trong in các tư liệu phục vụ bài giảng
- Phiếu học tập
- Tư liệu lich sử, những mẫu chuyện lịch sử thế giới
- Bản đồ phong trào cách mạng ấn Độ
2.Chuẩn bị của HS:
- Đọc bài và chuẩn bị bài mới
- Sưu tầm tư liệu lịch sử
IV.Tiến trình lên lớp:
1.ổn định tổ chức:
2.Kiểm tra bài cũ:
GV: Tình hình chính trị, xã hội, chính sách đối nội, đối ngoại ở các nước đế quốc có những đặc điểm nào giống nhau?
3 Bài mới:
*Giới thiệu bài mới:
ấn Độ là một quốc gia giàu có với nhiều hương liệu, vàng, bạc- nơi có nền văn hoá lâu đời và các tôn giáo lớn trên thế giới ấn Độ sớm bị thực dân Anh xâm lược và đô hộ Phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc ở ấn Độ đã diễn ra mạnh mẽ, song bị thất bại
Trang 2Hoạt động 1: I Sự xâm lược và chính sách thống trị của thực dân Anh:
Mục tiêu:
Biết được những nét chính về tình hình kinh tế, chính trị, xã hội ấn Độ nửa sau thế kỉ XIX Nguyên nhân của tình hình đó.
Tổ chức thực hiện:
GV:ấn Độ là xứ sở giàu có về hương liệu và vàng,
bạc Từ thế kỉ XVI thực dân phương Tây Bồ Đào
Nha, Hà Lan, Anh, Pháp lần lượt đến xâm chiếm
và cướp bóc Sang đầu thế kỉ XVIII cuộc xung đột
giữa Anh và Pháp (1764- 1763) Pháp thất bại,
Anh từng bước độc chiếm thị trường ấn Độ.
GV:Đưa bảng số liệu lên máy chiếu: Nhận xét gì
về chính sách thống trị của thực dân Anh và hậu
quả của nó đối vơí ấn Độ ?
HS: Số lượng lương thực xuất khẩu tăng càng
nhanh tỉ lệ thuận với số người chết đói tăng
nhanh
- Từ năm 1875- 1900 (15năm) 15 triệu người chết
đói.
- Các nghành thủ công dệt bị hàng hoá Anh cạnh
tranh.
- Thực dân Anh khuyến khích những tập quán lạc
hậu, phản động thời cổ xưa.
* Hậu quả: Quần chung nhân dân bị bần cùng
hoá, nông dân mất đât, thủ công suy suỵ, văn hoá
dân tộc bị huỷ hoại
GV:Điều này tất yếu sẽ dẫn thống trị của thực dân
Anh có gì giống với thực dân Pháp thống trị ở
nước ta
HS: Liên hệ kiến thức đã tìm hiểu.
GV: Bổ sung
GV: Nguyên nhân cuộc khởi nghĩa Xi-pay ?
HS: Trong quân đội lính Xi-pay ấn Độ vẫn không
thoát khỏi thân phận người nô lệ : Họ bị khinh rẽ,
đối xử bất công và tàn nhẫn
Một viên Đại uý Xi-pay: sau 40 năm phục vụ
được 40rupi/tháng.
Một Đại uý người Anh được 563rupi/tháng.
GV: Treo bản đồ xác định vị trí Mi-rút cách Đê li
70km về phía Bắc
I Sự xâm lược và chính sách thống trị của thực dân Anh:
- Từ thế kỉ XVI thực dân phương Tây đã xâm nhập ấn Độ
- Đến 1829 thực dân Anh xâm lược và áp đặt chính sách cai trị ở
ấn Độ
- Mâu thuẩn sâu sắc giữa thực dân Anh với nhân dân ấn Độ
Trang 3GV: Trần Công Nghị -Trường trang 3
HS: Đọc sách giáo khoa
GV: Trình bày tư liệu lịch sử
Hoạt động 2: II Phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc của nhân dân ấn Độ: Mục tiêu:
Hiểu rõ những vấn đề chủ yếu trong phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc của nhân dân ấn Độ từ giữa thế kỉ XIX đến đầu thế kỉ XX.
Tổ chức thực hiện:
GV: Đảng Quốc Đại được thành lập nhằm mục
đích gì ?
HS: Đấu tranh giành quyền tự chủ, phát triển kinh
tế dân tộc
GV: Đây là Đảng của giai cấp tư sản ấn Độ
Thực dân anh lo sợ phong trào công-nông ấn Độ
phát triển rộng Vốn có kinh nghiệm làm suy yếu
phong trào đấu tranh, nên Anh lôi kéo giai cấp tư
sản ấn Độ và cho phép thành lập một chính đảng.
GV: Hoạt động của Đảng Quốc đại như thế nào ?
HS: Trong 20 năm đầu (1885-1905) những lãnh
tụ của Đảng quốc đại đi theo đường lối ôn hoà,
chống lạI mọi hình thức đấu tranh bại lực, muốn
dựa vào Anh để đem lại tiến bộ văn minh cho ấn
Độ Giai đoạn hai Ti-lắc lãnh đạo đòi lật đổ thực
dân Anh.
GV: Sự phân hoá của Đảng Quốc đại thể hiện
điều gì ?
HS: Tính chất 2 mặt của giai cấp tư sản vì quyền
lợi giai cấp đấu tranh chông thực dân Anh nhưng
cũng sẵn sàng thoả hiệp khi được nhượng bộ.
GV: Khởi nghĩa Bom-bay diễn ra như thế nào ?
HS: Đọc sách giáo khoa.
II Phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc của nhân dân ấn
Độ:
1 Cuộc khởi nghĩa Xi-pay
(1857-1859)
a Nguyên nhân:
- Sự xâm lược và thống trị của thực dân Anh
- Bất mãn của binh lính Xi-pay
b Diễn biến:
Đêm 10 rạng ngày 11 tháng 5/1857-cuối năm 1859
c Kết quả:
Bị đàn áp dã man
2 Đảng Quốc đại thành lập :
Năm 1885 Đảng Quốc đại được thành lập
Trong qua trình hoạt động đã phân thành 2 phái: + Ôn hoà.
+Cấp tiến.
3.Khởi nghĩa Bom bay:
7/1908 công nhân Bom bay tổ chức bãi công chính trị, thành lập
Trang 4Đây là cuộc tranh chính trị đầu tiên của giai cấp
tư sản ấn Độ Là dỉnh cao của phong trào giả
phóng dân tộc ở ấn Độ trong nhưng năm đầu thế
kỉ XX
GV: Vì sao các phong trào đều thất bại ?
HS: Sự đàn áp chia rẽ của thực dân Anh, chưa có
sự lãnh đạo thống nhất, liên kết, chưa có đường
lối đấu tranh đúng đắn.
GV: ý nghĩa tác dụng của phong trào đấu với cuộc
đấu tranh giải phóng dân tộc của ấn Độ ?
HS: Cổ vũ tinh thần yêu nước, thúc đẩy cuộc đấu
tranh giả phóng dân tộc ở ấn Độ phát triển mạnh
mẽ.
các đơn vị xây dựng các chiến luỹ chống Anh
4 Củng cố:
Vì sao các cuộc đấu tranh của nhân dân ấn Độ chống thực dân Anh lai jchưa giành được thắng lợi ?
………
………
………
………
5 Hướng dẫn về nhà:
+ Bài cũ: - Nêu hậu quả sự thống trị của thực dân Anh đối với ấn Độ ?
- Lập niên biểu phong trào chống Anh ?
- Đảng Quốc đại thành lập nhằm mục tiêu đấu tranh gì ?
- Cuộc chiến đấu của công nhân Bom-bay chống Anh như thế nào ?
+ Bài mới: Trung quốc cuối thế kỷ XIX - đầu thế kỷ XX.
- Tìm hiểu bài mới dựa vào các câu hỏi trong bài để suy nghĩ
- Tìm hiểu về Tôn Trung Sơn, Khang Hữu Vi, Lương Khải Siêu, hình 42 sách giáo Bài
- Cách mạng Tân Hợi và vai trò của Tôn Trung Sơn
Trang 5GV: Trần Công Nghị -Trường trang 5
Ngày soạn:
Ngày giảng:
Tiết 16 Bài 10 : Trung quốc cuối thế kỷ XIX - đầu thế kỷ XX.
I Mục tiêu bài học:
1.Kiến thức : Giúp các em nắm vững:
- Tình hình Trung Quốc trước âm mưu xâm lược của các nước tư bản
- Một số phong trào đấu tranh tiêu biểu từ giữa thế kỷ XIX đến cuộc cách mạng Tân Hợi (1911), Cuộc vận động Duy tân (1908) Phong trào Nghĩa hòa đoàn (1898), Tôn Trung Sơn và cuộc cách mạng Tân Hợi (1911)
- Các khái niệm trong bài học: “Nửa thuộc địa, nửa phong kiến, vận động duy tân, Nghĩa hoà đoàn”.
2.Tư tưởng:
- Giúp cho các em có thái độ phê phán triều đình phong kiến Mãn Thanh
- Biểu lộ sự cảm thông, khâm phục nhân dân Trung Quốc trong cuộc đấu tranh chống đế quốc, phong kiến Đặc biệt cuộc Cách mạng Tân Hợi và vai trò của Tôn Trung Sơn
3.Kĩ năng:
- Biết nhận xét, đánh giá trách nhiệm của triều đình phong kiến mãn Thanh để Trung Quốc rơi vào tay của bọn đế quốc
Trang 6-Biết đọc và sử dụng lược đồ Trung Quốc
II.Phương pháp: Nêu vấn đề, thảo luận, sử dụng đồ dùng trực quan giải thích, phân
tích,tường thuật
III.Chuẩn bị :
1.Chuẩn bị của GV:
- Tìm hiểu về nhân vật lịch sử Tôn Trung Sơn, Khang Hữu Vi, Lương Khải Siêu
- Tìm hiểu và giải thích một số khái niệm lịch sử trong bài, hình 42 sách giáo khoa
- Tìm đọc những tài liệu có liên quan đến bài
- Chuẩn bị bản đồ, lược đồ
2.Chuẩn bị của HS:
- Học bài cũ, hoàn thành các bài tập đã họ ở chương I và II
- Tìm hiểu bài mới dựa vào các câu hỏi trong bài để suy nghĩ
- Tìm hiểu về Tôn Trung Sơn, Khang Hữu Vi, Lương Khải Siêu, hình 42 sách giáo khoa
IV.Tiến trình lên lớp:
1ổn định tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ: :
Gv: Nêu hậu quả sự thống trị của thực dân Anh đối với ấn Độ ?
Đảng Quốc đại thành lập nhằm mục tiêu đấu tranh gì ?
3 Bài mới:
Giới thiệu bài mới:
Là một nước rộng lớn, đông dân cư (chiếm 1/4 diện tích châu á, 1/5 dân số thế giới) Cuối thế kỷ XIX, Trung Quốc đã bị các nước tư bản phương tây xâu xé, xâm lược Tại sao như vậy? Phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc của nhân dân Trung Quốc đã diển ra như thế nào? Chúng ta cùng tìm hiểu.
Hoạt động 1: 1.Trung Quốc bị các nước đế quốc chia xẻ:
Mục tiêu:
Nhận biết những nét chính về quá trình phân chia, xâu xé Trung Quốc của các nước đế quốc từ giữa thế kỉ XIX - đầu thế kỉ XX.
Tổ chức thực hiện:
Gv: Treo bản đồ các nước trên thế giới xác
định vị trí đất nước Trung Quốc
Gv:Vì sao cuối thế kỷ XIX các nước đế quốc
xâm chiếm Trung Quốc ?
Hs: Trung Quốc có thị trường rộng lớn, đông
dân, giàu tài nguyên , triều đình phong kiến
Mãn Thanh mục nát.
-> Gv bổ sung: Thực dân Anh viện cớ triều
1.Trung Quốc bị các nước đế quốc chia xẻ:
- Trung Quốc là nước lớn, đông dân
và giàu tài nguyên khoáng sản
-Triều đình mãn Thanh mục nát
-Năm 1840 thực dânAnh gây ra chiến tranh thuốc phiện, mở đầu quá trình xâm chiếm Trung Quốc
Trang 7GV: Trần Công Nghị -Trường trang 7
đình Mãn Thanh hiện chính sách “bế quan
toả cảng”, tiến hành chiến tranh thuốc phiện
mở đầu quá trình xâm lược Trung Quốc, tiếp
theo các nước tranh nhau xâm chiếm
Hs: Xác định trên bản đồ các khu vực xâm
chiếm của các đế quốc.
Gv: Hướng dẫn các em tìm hiểu kênh hình 42
Gv: Vì sao có nhiều nước đế quốc cùng xâu
xéTrung Quốc?
Hs: Trung Quốc là một thị trường quá lớn
Gv: Kết luận và giải thích nước nửa thuộc
thuộc địa
Liên hệ với chế độ thuộc địa nửa phong kiến ở
Việt Nam (có thể).
- Các nước đế quốc xâu xé Trung Quốc
-> Trung Quốc trở thành nước nửa thuộc địa
Hoạt động 2 : 2 Phong trào đấu tranh của nhân dân Trung Quốc cuối thế kỷ XIX -
đầu thế kỷ XX:
Mục tiêu:
Biết được những nét chính về tên phong trào, thời gian, lãnh đạo, kết quả và ý nghĩa
Tổ chức thực hiện:
Gv:Nguyên nhân nào đã dẫn đến phong trào
đấu tranh của nhân dân Trung Quốc cuối thế
kỷ XIX-đầu thế kỷ XX ?
Hs: Sự xâu xé, xâm lược của các nước đế
quốc, sự hèn nhát khuất phục của triều đình
Mãn Thanh trước quân xâm lược.
Gv: Phân tích 2 nguyên nhân trên đã dẫn đễn
mâu thuẩn xã hội trở nên gay gắt: Nhân dân
Trung Quốc và các nước đế quốc, nhân dân
với triều đình phong kiến Mãn Thanh.->
phong trào đấu tranh bùng nổ.
Gv:Nói thêm giữa thế kỷ XIX nhiều phong
trào đấu tranh chống đế quốc phong kiến:
Kháng chiến chống Anh xâm lược, phong trào
Thái Bình thiên quốc.
Gv:Trình bày vài nét các phong trào đấu tranh
tiêu biểu?
Hs: Có 2 phong trào tiêu biểu:
2 Phong trào đấu tranh của nhân dân Trung Quốc cuối thế kỷ XIX -
đầu thế kỷ XX:
Trang 8+ Phong trào Duy Tân (1898)
+ Nghĩa Hoà Đoàn (1900)
Gv: Bổ sung và giới thiệu thêm
(Dựa vào sách giáo viên trang 75).
Gv:Giới thiệu vài nét về Khang Hữu Vi,
Lương Khải Siêu
Gv: Kết quả và ý nghĩa của cuộc vận động
Duy Tân ?
Gv:Sử dụng lược đồ phong trào Nghĩa Hoà
Đoàn yêu cầu học sinh xác định nơi xuất phát
và tiến triển của phong trào.
Gv: Vì sao phong trào Nghĩa hoà Đoàn bị thất
bại ?
Gv: Thái độ của Từ Hy Thái Hậu ở 2 phong
trào?
+ Phong trào Duy Tân (1898):
-Mục đích: Cải cách thể chế chính trị
-> Đổi mới canh tân đất nước.
-Kết quả: Thất bại.
+Nghĩa Hoà Đoàn: (1900):
-Mục đích: Chống đế quốc.
-Kết quả:Thất bại.
Mục tiêu:
- Biết được những nét chính Tôn Trung Sơn, học thuyết Tam Dân.
- Trình bày được nguyên nhân, diễn biến, kết quả và ý nghĩa của cách mạng Tân Hợi
Tổ chức thực hiện
Gv:Phân tích tình hình Trung Quốc đầu thế
kỷ XX và giới thiệu sự ra đời, lớn mạnh của
giai cấp tư sản
Gv: Em biết gì về nhân vật Tôn Trung Sơn?
Hs: Tôn Trung Sơn(1866-1925)
Gv: Mục đích thành lập Trung Quốc Đồng
Minh Hội của Tôn Trung Sơn?
Hs: Đánh đổ Mãn Thanh, khô phục Trung
Hoa, thành lập dân quốc, thực hiện quyền
bình đẳng về ruộng đất.
Gv: Treo bản đồ: Dựa vào lược đồ trình bày
diễn biến Cách mạng Tân Hợi (1911) ?
Hs: Lên tường thuật lại, cả lớp theo dỏi và
nhận xét
Thảo luận nhóm
3.Cách mạng Tân Hợi (1911):
a.Tôn trung Sơn vàTrung quốc đồng minh hội:
-Tôn Trung Sơn(1866-1925)
-8/1905 thành lập Trung Quốc Đồng Minh Hội và đề ra học thuyết “Tam Dân”.
- Mục đích: Đánh đổ Mãn Thanh, khô
phục Trung Hoa, thành lập dân quốc, thực hiện quyền bình đẳng về ruộng
đất
b.Cách mạng Tân Hợi (1911):
+Diễn biến:
- Ngày10/10/1911 khởi nghĩa nổ ra ở
Vũ Xương -> Lan rộng khắp cả nước
Trang 9GV: Trần Công Nghị -Trường trang 9
Gv:Nêu tính chất của cuộc cách mạng Tân
Hợi 1911?
Gv:Vì sao nói cách mạng Tân Hợi là cuộc
cách mạng dân chủ tư sản không triệt để ?
(Liên hệ với cách mạng tư sản Anh, cách
mạng tư sản Pháp)
Gv:Cách mạng Tân Hợi có ý nghĩa gì ?
Hs: - Lật đổ chế độ quân chủ chuyên chế
thành lập chế độ cộng hoà, tạo điều
kiện cho sự phát triển của chủ nghĩa tư bản
- ảnh hưởng đến phong trào giải phong dân
tộc ở các nước châu á.
Gv: Em có nhận xét gì về phong trào đấu
tranh của nhân dân Trung Quốc?
Hs: Tự liên hệ và trả lời
+Kết quả: Lúc đầu thắng lợi về sau
thất bại
+Tính chất:
Là cuộc cách mạng tư sản không triệt
để
+ý nghĩa lịch sử:
- Lật đổ chế độ quân chủ chuyên chế thành lập chế độ cộng hoà, tạo điều kiện cho sự phát triển của chủ nghĩa tư bản
- ảnh hưởng đến phong trào giải phong dân tộc ở các nước châu á
4.Củng cố bài học:
-Lập bảng niên biểu tóm tắt phong trào đấu tranh của nhân dân Trung Quốc từ 1840 -
1911.(Tên phong trào,Thời gian, diễn biến đấu tranh, mục đích, kết quả)
5 Hướng dẫn về nhà:
+Bài cũ:
- Học bài cũ dựa vào các câu hỏi ở sách giáo khoa
- Tình hình Trung Quốc cuối thế kỉ XIX, các nước đế quốc xâm lược Trung Quốc như thê nào ?
- Kể tên các phong trào đấu tranh của nhân dân Trung Quốc cuối thế kỷ XIX- đầu thế kỷ
XX ? ý nghĩa của các phong trào đó ?
- Trình bày diễn biến, mục đích, kết quả, tính chất và ý nghĩa của cách mạng Tân Hợi năm 1911 ?
- Làm các bài tập1 đến 7 (sách bài tập trang 36-39).
+Bài mới:
- Tìm hiểu bài mới: Các nước Đông nam á cuối thế kỷ XIX- đầu thế kỷ XX
- Dựa vào các câu hỏi để tìm hiểu
- Tập vẽ lược đồ khu vực Đông nam á cuối thế kỷ 19
- Đọc những tài liệu liên quan đến bài
- Quá trình xâm lược của Chủ nghĩa thực dân ở các nước Đông Nam á
- Phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc: Việt Nam Phi-líp-pin, Cam-pu-chia, Lào
Ngày soạn:
Ngày giảng:
Trang 10Tiết 17 Bài 11 : CáC nước Đông nam á
Cuối thế kỷ XIX - đầu thế kỷ XX.
I.Mục tiêu bài học:
1 Kiến thức: Học sinh cần nắm được những kiến thức cơ bản sau:
- Biết được quá trình xâm lược của chủ nghĩa thực dân ở các nước Đông Nam á
- Phong trào giải phóng dân tộc ở các nước Đông Nam á: Inddooneexxia, Philippin và
ba nước Đông Dương (Cam-pu-chia, Lào và Việt Nam)
2.Tư tưởng:
- Giáo dục cho học sinh nhận thức đúng về thời kỳ phát triển sôi nổi của phong trào giải phóng dân tộc chống chủ nghĩa đế quốc, thực dân
- Có tinh thần đoàn kết, hữu nghị, ủng hộ cuộc đấu tranh vì độc lập, tự do, vì sự tiến bộ của nhân dân các nước trong khu vực
3.Kĩ năng:
- Biết sử dụng bản đồ để trình bày các sự kiện đấu tranh tiêu biểu
- Phân biệt được những nét chung, nét riêng của các nước Đông Nam á cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX
II.Phương pháp:Tường thuật, thảo luận phân tích, giải thích, sử dụng đồ dùng trực
quan
III.Chuẩn bị :
1.Chuẩn bị của GV:
- Chuẩn bị bản đồ các nước Đông Nam á cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX
- Sưu tầm một số tư liệu về sự đoàn kết, đấu tranh của nhân dân các nước Đông Nam
á trong cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa thực dân
2 Chuẩn bị của HS:
- Học bài cũ, hoàn thành các bài tập ở sách bài tập
- Tìm hiểu bài mới dựa vào các câu hỏi trong sách giáo khoa suy nghĩ và trả lời
- Tìm hiểu lược đồ hình 46 sách giáo khoa
- Tìm đọc một số tài liệu liên quan đến bài
IV Tiến trình lên lớp:
1.ổn định lớp:
2.Kiểm tra bài cũ:
Gv: Vì sao Trung Quốc trở thành nước nửa thuộc địa ?
Tại sao nói cách mạng Tân Hợi 1911 được coi là cuộc cách mạng dân chủ tư sản không triệt để ?
3 Bài mới:
Giới thiệu bài mới:
Đông Nam á cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX trở thành miếng mồi béo bở cho sự xâm
lược của chủ nghĩa thực dân phương Tây Tại sao như vậy? Cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc của nhân dân Đông Nam á đã diễn ra như thế nào?Chúng ta cùng tìm hiểu bài học.