- Nhận ra, thấy được đặc điểm của kiểu nghị luận trung đại ở một văn bản cụ thể * KNS: + Gioa tiếp: trao đổi, trình bày ý tưởng về ý tghức tự cường của dân tộc và khát vọng đất nước độc [r]
Trang 1Ngày soạn: 14/02/2012
Ngày giảng: 8A:
8B:
Tiết 93
Chiếu dời đô
( Lí Công Uẩn )
I Mục tiêu: Giúp HS:
1/ Kiến thức :
- Nắm được KN về thể Chiếu: thể văn chính luân trung đại, có chức năng ban bố mệnh lệnh của nhà vua
- Sự phát triển của quốc gia Đại Việt đang trên đà lớn mạnh
- Ý nghĩa trọng đại của sự kiện dời đô từ Hoa Lư ra Thăng Long và sức thuyết phục mạnh mẽ của lời tuyên bố sức mạnh dời đô
2/ Kĩ năng :
- Đọc, hiểu một văn bản viết theo thể chiếu
- Nhận ra, thấy được đặc điểm của kiểu nghị luận trung đại ở một văn bản cụ thể
* KNS: + Gioa tiếp: trao đổi, trình bày ý tưởng về ý tghức tự cường của dân
tộc và khát vọng đất nước độc lập thống nhất
+ Suy nghĩ, sáng tạo; phân tích nghệ thuật lập luận và ý nghĩa của văn bản
+ Xác định giá trị bản thân: có trách nhiệm với vận mệnh đất nước, dân tộc
3/ Thái độ :
- HS vận dụng bài học để viết văn nghị luận
III Phương pháp :
- P.P: Vấn đáp, phân tích giảng bình, đọc diễn cảm, nêu vấn đề
- KT: Động não, hỏi trả lời
II Chuẩn bị :
1/ GV: TLHDTH chuẩn KTKN, SGK, SGV Ngữ văn
2/ HS: Học bài cũ, soạn bài theo câu hỏi hướng dẫn
IV Tiến trình giờ dạy- giáo dục:
1 Ổn định tổ chức: ( 1’)
2 Kiểm tra bài cũ: (4’)
- Đọc thuộc lòng và diễn cảm bài thơ “ Ngắm trăng” em thích câu thơ nào nhất?
Phân tích thàn công về nội dung, nghệ thuật của hình ảnh thơ đó?
Trang 2- Đọc thuộc lòng bài “ Đi đường” em rút ra được bài học gì cho bản thân qua bài thơ
3 Bài mới:
* Giới thiệu bài: Lí Công Uẩn tức là Lí Thái Tổ là một vị vua thông minh, nhân ái, có chí lớn và lập được nhiều chiến công Năm Canh Tuất Niên Hiệu Thuận Thiên thứ nhất 1010, Dân tộc Đại Việt đang trên đà lớn mạnh nên việc dựa vào địa thế núi rừng không còn phù hợp nữa nên Lí Công Uẩn đã viết bài Chiếu bày tỏ ý định dời đô từ Hoa Lư ra thành Đại La Chúng ta cùng tìm hiểu bài chiếu này để nắm nội dung và cách lập luận như thế nào mà có giá trị thuyết phục mạnh mẽ
Hoạt động 1
P.P: Vấn đáp, thuyết trình
KT: Động não, hỏi trả lời
* Gọi HS đọc chú thích
? Em hãy giới thiệu những nét nỗi bật
về Lí Công Uẩn?
? Em hãy cho biết văn bản này được
viết thể loại gì?
? Dựa vào chú thích, em hãy nêu những
đặc điểm nỗi bật của thể chiếu?
? Bài chiếu được Lí Công Uẩn viết
nhằm mục đích gì?
- Sự kiện dời đô từ Hoa Lư ra Thăng
Long
* GV hướng dẫn học sinh đọc diễn
cảm, làm nỗi bật tính thuyết phục của
bài chiếu
- GV đọc mẫu, gọi 1, 2 HS đọc lại bài
? Qua đây em có thể nhận ra bài chiếu
được viết theo phương thức biểu đạt
nào? - - Nghị luận, vì sao em biết?
Hoạt động 2:
P.P: Vấn đáp, phân tích giảng bình,
đọc diên cảm, nêu vấn đề
KT: Động não, hỏi trả lời
* HS đọc kĩ các từ khó ở chú thích
* GV có thể hỏi lại một số từ
? Bố cục của văn bản?
- HS trình bày, nhận xét
I Tìm hiểu chung:
1/Tác giả ( 974 – 1028)
- Tức lí thái Tổ, vị vua khai sáng triều Lí; là vị vua anh minh, có chí lớn và lập nhiều chiến công
2 Tác phẩm:
- Chiếu: thể văn do vua dùng để ban bố mệnh lệnh
- “Chiếu dời đô” được viết bằng chữ Hán, ra đời gắn liền với sự kiện lịch sử trong đại: thành Đại La( Hà Nội ngày nay) trở thành kinh đô của nước Đại Việt dưới triều Lý và nhiều triều đại PKVN
II Đọc hiểu văn bản:
1 Đọc, chú thích:
2 Bố cục:
3 Phân tích:
Trang 3- GV chốt
Em hãy đọc đoạn từ đầu cho đến “ Cho
nên vận nước dài lâu, phong tục phồn
vinh” và cho biết tác giả đề cập đến
điều gì?
Theo suy luận của tác giả thì việc dời
đô của các vua nhà Chương, nhà Chu
nhằm mục đích gì?
Quy luật khách quan phù hợp với
nguyện vọng của muôn dân?
Kết quả của việc dời đô ấy?
Tính thuyết phục cảu các chứng cớ và lí
lẽ đó là gì? có sẵn trong lịch sử ai cũng
biết, cũng thừa nhận
í định dời đô bắt nguồn từ kinh nghiệm
lịch sử đã cho thấy ý chí mãnh liệt nào
của Lý Công Uẩn cũng như của dân tộc
ta thời lí?
Đọc đoạn từ “ Thế mà hai chử nhà đến
không thể không dời đổi” và cho biết ở
đoạn này tác giả lập luận bằng cách
nào?
Theo Lý Công Uẩn việc hai nhà Đinh,
Lê không noi theo dấu cũ có những hạn
chế nào? Triều đại không lâu bền trăm
họ hao tổn
Vậy tính thuyết phục của lí lẽ và chứng
cớ trên là gì? đề cập đến sự thật của đất
nước
Bằng những hiểu biết lịch sử, hãy giải
thích lí do hai triều Đinh, Lê vẫn phải
1/ Viện dẫn sử sách nói về việc dời
đô của các vua thời xưa bên Trung Quốc:
Nhà Chương nhà Chu nhiều lần dời
đô nhằm mưu toan nghiệp lớn, xây dựng vương triều phồn thịnh, tính
kế lâu dài cho thế hệ sau
Kết quả: Đất nước vững bền, phát triển thịnh vượng
Cách viện dẫn thể hiện:
Noi gương sáng, không chịu thua các triều đại hưng thịnh trước
Muốn đưa đất nước đến hùng mạnh lâu dài
2/ Soi sử sách vào tình hình thực
tế, nhận xét tính chất phê phán hai triều Đinh, Lê, đóng đô một chổ là một hạn chế:
Câu cuối: Bộc lộ cảm xúc tác động đến tình cảm của người đọc
Trang 4dựa vào vùng núi Hoa Lư để đóng đô?
căn cú chú thích 8
Thời đó nước ta luôn chống chọi với
nạn ngoại xâm
Tính thuyết phục của lí lẽ dời đô được
tăng lên khi người viết lòng vào cảm
xúc của mình: Trẫm rất đau xót dời
đổi Cảm xúc đó phản ánh kì vọng nào
của Lí Công Uẩn
Đọc đoạn cuối và cho biết đoạn nay tác
giả khẳng định điều gì?
Thành Đại La có những lợi thế gì để
chọn làm kinh đô của Đất Nước
Người viết bộc lộ kì vọng gì qua những
sự tiên đoán của mình?
Em có nhận xét gì về cách kết thúc bài
chiếu: là một câu hỏi không phải là một
mệnh lệnh? Kết thúc mang tính chất đối
thoại, trao đổi tạo sự đồng cảm
Khát vọng muốn thay đổi đất nước
để phát triển đến hùng cường khẳng định sự cần thiết phải dời 3/ Khẳng định thành la là một nơi tốt nhất để định đô:
Lợi thế của Thành Đại La tất cả các mặt, vị thế địa lí, vị thế địa vị, văn hóa, dân cư-> Thắng địa của đất Việt
Kì vọng thống nhất đất nước, hi vọng về sự vững bền của quốc gia
Kì vọng về một đất nước vững mạnh và hùng cường
Hoạt động 3 : IV/ - Tổng kết:
Đọc bài chiếu em hiểu kì vọng nào của
nhà vua và của dân tộc được phản ánh?
Qua bài chiếu em trân trọng những
phẩm chất nào của Lí Công Uẩn? Yêu
nước cao cả, tầm nhìn sáng suất về vận
mệnh đất nước
Sự đúng đắn về quan điểm dời đô được
chứng minh như thế nào trong lịch sử?
Nhận xét về trình tự lập luận và cách
thức lập luận?
1/ Nội dung:
- Ghi Nhớ: Sách giáo khoa
Niềm tin vào tương lai dân tộc
2/ Ngệ thuật: