Ngoài con cò, em còn biết những hình ảnh ẩn dụ nào khác cũng tượng trưng cho tính cách và cuộc đời người nông dân VN trong xã hội phong kiến.. Bµi míi: Cïng víi tiÕng h¸t than th©n buån [r]
Trang 1Ngày soạn
Ngày giảng
Tiết 14:
A.Mục tiêu :
1 Kiến thức: Qua những hình thức trào phúng học sinh cần thấy cách châm biếm
cay, nhẹ nhàng những thói xấu tật xấu trong xã hội cũ
2 Rèn kĩ năng: Đọc diễn cảm, phân tích hình ảnh đọc đáo, sâu sắc trong bài
3 Thái độ: Giáo dục học sinh tránh xa những thói xấu đó
B.Chuẩn bị :
Thầy : Tham khảo thêm những câu hát có nội dung trên trong ca dao
Trò: Soạn bài, chuẩn bị một số câu ca dao cùng đề tài
c phương pháp: Đọc, nêu vấn đề, phân tích, bình giảng.
d tiến trình bài dạy:
I ổn định tổ chức:
II Kiểm tra bài cũ:
? Hình ảnh Con có trong bài ca dao gợi cho em hình dung về đời sống và tâm
III Bài mới:
Cùng với tiếng hát than thân buồn tủi, ca dao cổ truyền VN còn vang lên tiếng
D hài I% châm biếm, trào phúng, đả kích rất vui khoẻ, sắc nhọn, thể hiện
có nhiều cung bậc và thật hấp dẫn
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung
HS nhận xét chung
I Đọc, tìm hiểu văn bản 1.Đọc :
2 Chú thích :
Phân tích bài ca dao 1
? Bài ca dao giới thiệu
chân dung của ai? Giới
? Trong những câu giới
thiệu chân dung "chú tôi",
từ nào lặp lại nhiều
lần? Tác dụng?
? Qua những nét biếm hoạ
- Học sinh đọc
- Chân dung của "chú tôi" "hay tửu hay tăm":
nghiện nát hay
chè tàu hay nằm ngủ
% nghiện ngủ Y I
những ngày " Y% L D hay nghệ thuật mỉa mai, cách nói giễu cợt, châm biếm
II Phân tích:
1.Thể loại, bố cục:
- Bố cục: 4 phần
2 Phân tích:
a/ Bài 1:
Trang 2"chú tôi" lắm tật xấu là hình ảnh
chè, thích ăn no ngủ kĩ, L D biếng
? Hai dòng ca dao đầu có
ý nghĩa mỉa mai, châm
biếm càng tăng lên rõ rệt
? Bài ca dao chế giễu hạng
- 2 dòng đầu vừa để bắt vần vừa để chuẩn bị cho việc giới thiệu nhân vật
"Cô yếm đào, là ẩn dụ
nữ trẻ đẹp D xứng
đôi với cô gái phải là chàng trai giỏi giang chứ
có nhiều tật xấu
nào thời củng cố có, cần phê phán
Bài ca chế giễu hạng
L D biếng một cách hóm hỉnh
? Bài ca dao nhại lời của
ai? Nói với ai?
- Học sinh đọc:
- Lời của thầy bói khách quan "ghi âm, lời thầy bói, không ra 1 lời bình luận, đánh giá
nào nghệ thuật "gậy
dụng gây D châm biếm sấu sắc
Bài 2:
? Thầy bói đã phán những
gì?
- Những chuyện hệ trọng
bói rất quan tâm:
Giàu-nghèo; cha - mẹ;
chồng - con
? Em có nhận xét gì về
cách phán của thầy? thầy bói nói rõ ràng
đóng cột toàn những chuyện hiển nhiên vô nghĩa, ấu trĩ, nực
D
Phê phán, châm biếm những kẻ hành nghề mê tín dốt nát, lợi dụng lòng
kiếm tiền , đồng thời phê phán tệ nạn, bói toán nhảm nhí trong xã hội
? Theo em, bài ca dao này
đã sử dụng lối nói nào để
phê phán?
đôi lật tẩy chân dung thầy bói
? Bài ca dao phê phán loại
? Tìm những câu ca dao có
- "Tiền buộc dải yếm bo
bo trao cho thầy bói đâm
lo vào mình"
? Bài ca dao vẽ lên cảnh Học sinh đọc Bài 3:
Trang 3trong xã hội ( @
- Cò cò: D nông dân
- Cà cuống: Những kẻ tai to, mặt lớn
- Chim ri, chào mào:
Lính lệ,
- Anh nhắt, chim chích:
Mõ làng
trong xã hội cũ
? Em thấy cách gọi tên các
nhân vật giống với thể loại
truyện nào đã học?
Chỉ ra sự thú vị?
- Truyện ngụ ngôn
- Từng con vật với những đặc điểm của nó
là hình ảnh rất sống
nội dung châm biếm, phê phán kín đáo, sâu sắc hơn
Phê phán, châm biếm hủ tục ma chay trong xã hội
cũ
?Đám ma này để lại trong
em cảm nhận gì? I đám hội không
phù hợp với đám ma -> dịp để đánh chén, vui
vẻ, chia chác, om sòm
? Bài ca dao phê phán điều
gì?
? Đây là bức chân dung
của nhân vật nào?
? Nhận xét về cách gọi
"cậu cai"
? chân dung "cậu cai"
hiện lên sinh động qua
những chi tiết nào?
Học sinh đọc:
- Bức chân dung biếm hoạ "cậu cai" còn rất trẻ nói ngọt để mơn trớn, châm biếm
- “Nón dấu lông gà”;
"Ngón tay đeo nhẫn"
dài đi thuê
Bài 4: :
? Qua đó cho thấy cậu cai - Chỉ bằng vài nét "điểm
chỉ" mà đã lột tả chính xác chân dung , cậu cai:
Lố lăng, bắng nhắng trai lơ, thảm hại không chút quyền hành Điển hình cho lính tráng ngày (
- Bức chân dung biếm hoạ của cậu cai: lố lăng, kệch cỡm, thảm hại, không quyền hành
? Bức biếm hoạ thể hiện
thái độ gì của nhân dân?
? Nhận xét về nghệ thuật
châm biếm của bài ca
- Hình thức phóng đại tiếng D sâu cay
HS đọc
- Thái độ mỉa mai, khinh
* Ghi nhớ
Trang 4GV Khái quát:
Bốn bài ca dao châm biếm cho thấy tính chất trào lộng dân gian thật sắc
giả dân gian sáng tạo 1 cách đặc sắc Tính chiến đấu và phê phán là giá trị đích thực của những bài ca dao này và đến nay vẫn còn ý nghĩa
Hãy đọc yêu cầu của
bài tập 1.Giải quyết
theo yêu cầu
HDHS làm bài tập 2
châm biếm là những hạng
D
- Sử dụng những hình thức gây D % tạo tiếng D
HS đọc và thực hiện
III Luyện tập
IV Củng cố: Học sinh đọc bài đọc thêm
V HDVN: Học bài và ghi nhớ
E Rút kinh nghiệm:
...
Giàu-nghèo; cha - mẹ;
chồng -
? Em có nhận xét
cách phán thầy? thầy bói nói rõ ràng
đóng cột tồn chuyện hiển nhiên vơ nghĩa, ấu trĩ, nực
D
Phê phán,... class="page_container" data-page="3">
trong xã hội ( @
- Cò cị: D nơng dân
- Cà cuống: Những kẻ tai to, mặt lớn
- Chim ri, chào mào:
Lính lệ,
- Anh nhắt, chim chích:... khơng lời bình luận, đánh giá
nào nghệ thuật "gậy
dụng gây D châm biếm sấu sắc
Bài 2:
? Thầy bói phán
gì?
- Những chuyện hệ trọng
bói