- Nắm được những yêu cầu cần thiết của việc đưa các yếu tố tự sự và miêu tả vào bài văn nghị luận, để nghị luận có thể đạt được hiệu quả thuyết phục cao.. B – Các kĩ năng sống cần đạt: G[r]
Trang 1Giáo án ngữ văn 8 KHII
138
Ngày soạn:22/3/2011
Ngày giảng:8B.24/3;8A.25/3/2011
Tiết 114 : LỰA CHỌN TRẬT TỰ TỪ TRONG CÂU
A - Mục đích yêu cầu: Giúp học sinh.
- Nắm một số hiểu biết sơ giản về trật tự từ trong câu, cụ thể:
+ Khả năng thay đổi trật tự từ khác nhau
+ Hiệu quả diễn đạt của những trật tự từ khác nhau
- Hình thành ý thức trật tự từ trong nói, viết cho phù hợp với yêu cầu phản ánh thực
tế và diễn tả tư tưởng, tình cảm của bản thân
B – Các kĩ năng sống cần đạt: Kĩ năng giao tiếp, hợp tác, tìm kiếm và xử lí thông
tin
C - Chuẩn bị: Đọc lại văn bản “Tức nước vỡ bờ”
D - Các bước lên lớp:
1) Ổn định lớp:
2) Kiểm tra bài cũ: (5 phút) ? Lượt lời là gì? Cách sử dụng lượt lời? Cho ví dụ?
3) Bài mới:
* Hoạt động 1: Khởi động:
- Mục tiêu cần đạt: Định hướng tạo tâm thế cho học sinh
- Phương pháp, kĩ năng sống: Thuyết trình, hỏi đáp, xử lí thông tin
- Thời gian: 2 phút
* Hoạt động 2: Tìm hiêu chung.
- Mục tiêu cần đạt: hiểu được khả năng và hiệu quả của trật tự từ trong câu
- Phương pháp,kĩ năng: Hỏi đáp, nêu vấn đề, kĩ năng giao tiếp, xử lí thông tin
- Thời gian: 20 phút
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Ghi bảng
- Yêu cầu học sinh đọc đoạn
trích và các câu hỏi ở mục I?
- Giáo viên treo câu in đậm đã
viết sẵn trên bốn băng giấy lên
bảng
- Gọi học sinh lên thay đổi vị
trí các từ trên các băng giấy để
tạo ra 1 trật tự từ mới với đièu
kiện câu vãn là câu đúng và
không thay đổi nghĩa cơ bản
- Yêu cầu các học sinh khác
làm vào vở hoặc giấy nháp của
riêng mình theo cách sắp xếp
khác?
- Để diễn đạt nội dung tương
tự câu in đậm trong đoạn văn
có bao nhiêu cách sắp xếp trật
tự từ?
- Học sinh đọc
- Học sinh quan sát
- Học sinh thực hiện việc thay đổi trật tự từ
- Học sinh thay đổi trật
tự từ
- Nhiều cách
1 – Nhận xét chung:
Trong một câu có thể có nhiều cách sắp xếp trật tự từ, mỗi cách đem lại hiệu quả diễn đạt riêng Người nói, viết cần biết lựa chọn trật tự từ thích hợp với yêu cầu giao tiếp
Ví dụ: Lộc cộc tiếng Ngựa chạy
Tiếng Ngựa chạy lộc cộc
2 – Một số tác dụng của sự sắp xếp trật tự từ:
Trang 2- Vì sao tác giả chọn trật tự từ
như trong đoạn trích?
- Hiệu quả diễn đạt của cách
sắp xếp trật tự từ có giống
nhau không? Từ đó, em rút ra
kinh nghiệm gì trong việc đặt
câu?
- Yêu cầu học sinh đọc 2 đoạn
trích ở mục II.1?
- Cho biết, trật tự từ trong
những bộ phận câu in đậm đó
thể hiện điều gì?
- Học sinh thảo luận mục II.2?
- Gọi học sinh trình bày kết
quả thảo luận?
- Vậy từ sự phân tích ở mục I
và II, cho biết tác dụng của sự
sắp xếp trật tự từ?
- Hướng dẫn học sinh làm bài
tập
- Không
- Cần lựa chọn trật tự
từ thích hợp với yêu cầu giao tiếp
- Học sinh đọc
- Học sinh thảo luận
- Học sinh trình bày kết quả thảo luận
- Học sinh trình bày nội dung phần ghi nhớ
- Học sinh làm bài tập
SGK
Ví dụ: Xào xạc tiếng lá rơi
Nhấn mạnh hình ảnh, đặc điểm của sự vật, hiện tượng
* Hoạt động 3: Hướng dẫn luyện tập.
- Mục tiêu cần đạt: Học sinh biết cách thay đổi trật tự từ trong câu và nêu được mối quan
hề của cách cách sắp xếp trật tự từ trong câu
- phương pháp, kĩ năng: Hỏi đáp, nêu và giả quyết vấn đề; giao tiếp, xử lí thông tin
- Thời gian: 15 phút
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Ghi bảng
Cho HS đọc yêu cầu bài tập ->
GV gợi ý cho HS làm bài tập
Chia lớp 3 nhóm mỗi nhóm làm
1 ý
- yêu cầu các nhóm trình bày kết
quả thảo luận.- > nhận xét
- Đọc bài
- Nhóm hoạt động
- Nhóm trình bày
II – Luyện tập:
Bài 1:
a) Cụm từ trong câu văn của Bác Hồ: kể tên các vị anh hùng dân tộc theo thứ tự
xuất hiện của các vị ấy trong lịch sử
b) Câu “Đẹp vô cùng, Tổ quốc ta ơi!”: Đặt cụm từ “Đẹp vô cùng” trước hô ngữ
“Tổ quốc ta ơi!” để nhấn mạnh cái đẹp của non sông mới được giải phóng
- Cụm từ “hò ô tiếng hát”: Đảo “hò ô” lên trước “tiếng hát” để bắt vần với
“sông Lô” (vần lưng), tạo cảm giác kéo dài, thể hiện sự mênh mang của sông
nước; đồng thời cũng đảm bảo cho câu thơ bắt vần với câu trước (vần: ngạt –
hát) Vậy ở đây, sự sắp xếp trật tự từ nhằm đảm bảo sự hài hòa về ngữ âm cho
lời thơ
c) Câu văn của Nguyễn Công Hoan: lặp lại các từ và cụm từ “mật thám”, “đôi
con gái” ở hai đầu hai vế câu là để liên kết chặt chẽ câu ấy với câu đứng trước
* Hoạt động 4 Củng cố và hướng dẫn học ở nhà.
Trang 3Giáo án ngữ văn 8 KHII
140 - Thời gian: 3 phút. 4) Củng cố: - Gọi học sinh đọc phần ghi nhớ 5) Hướng dẫn học ở nhà: - Học bài - Chuẩn bị “Lựa chọn trật tự từ trong câu” E - Rút kinh nghiệm:
-Ngày soạn: 24/3/2011
Ngày giảng:26/3/2011
Tiết 115: Trả bài tập làm văn số 6
A - Mục đích yêu cầu: Giúp học sinh.
- Củng cố lại những kiến thức và kỹ năng đã học về phép lập luận chứng ming và giải thích, về cách sử dụng từ ngữ, đặt câu… và đặc biệt là về luận điểm và cách trình bày luận điểm
- Có thể đánh giá được chất lượng bài làm của mình, trình độ tập làm văn của bản thân mình với yêu cầu của đề bài và so với các bạn cùng trong lớp học, nhờ đó có được những kinh nghiệm và quyết tâm cần thiết để làm tốt hơn ở những bài sau
B – Các kĩ năng sống cần đạt: Nhận ra lỗi sai sót và biết cách sửa chữa.
C - Chuẩn bị: Nêu lại cách đưa yếu tố biểu cảm vào bài văn nghị luận?
D - Các bước lên lớp:
1) Ổn định lớp:
2) Kiểm tra bài cũ:
3) Bài mới: Giáo viên giới thiệu vào bài
Trang 4* Hoạt động 1: Hướng dẫn học sinh lập lại dàn bài chi tiết cho đề bài.
- Mục tiêu cần đạt: HS làm được dàn bài cho đề
- Phương pháp, kĩ năng: Hỏi đáp, nêu và giải quyết vấn đề; giao tiếp
- Thời gian: 20 phút
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Ghi bảng
- Yêu cầu học sinh nhắc lại đề
bài?
- Giáo viên phát bài
- Học sinh tìm hiểu yêu cầu
của đề bài về: thể loại, nội
dung…?
-Yêu cầu học sinh đọc nội
dung gợi ý đánh giá trong
SGK?
? Yêu cầu học sinh tự đánh
giá, nhận xét bài làm của
mình
? Yêu cầu học sinh lập dàn
bài?
- Học sinh nêu đề bài
- Học sinh nhận bài
- Văn nghị luận
- Mối quan hệ giữa
“học” và “hành”
- Học sinh đọc
- Học sinh đánh giá, nhận xét bài làm
- Học sinh lập dàn bài
I – Đề bài: Từ bài “bàn luận
về phép học” của La Sơn Phu
Tử Nguyễn Thiếp, hãy nêu suy nghĩ về mối quan hệ giữa
“học” và “hành”
1 – yêu cầu:
- Thể loại: nghị luận
- Nội dung: Mối quan hệ giữa
“học” và “hành”
2 – Dàn bài:
a) Mở bài: Nêu khái quát mối quan hệ giữa “học” và “hành” b) Thân bài:
- Làm rõ vấn đề “học là gì?
- Làm rõ vấn đề “hành” là gì?
- làm rõ mối quan hệ giữa
“học” và “hành”
- làm rõ tác dụng của “học”
và “hành”
c) Kết bài: Khẳng địng cảm nghĩ về vấn đề “học’ và
“hành”
* Hoạt động 2: Nhận xét chung.
- Mục tiêu cần đạt: nghe và xư lí thông tin
- Phương pháp, kĩ năng : thuyết trình, xử lí thông tin
- Thời gian: 7 phút
- Giáo viên nhận xét,
đánh giá chung về bài
làm
Học sinh nghe, rút kinh nghiệm
II – Nhận xét chung:
1 – Ưu:
- Phần lớn học sinh xác định đúng yêu cầu của đề
- Một số em diễn đạt tốt, trình bày luận điểm chính xác hợp lý
- Một vài em có tiến bộ trong diễn đạt
2 – Tồn tại:
- Một vài em làm bài còn sơ sài, sai lỗi chính
tả nhiều
- Một số em chưa đầy đủ bố cục
Trang 5Giáo án ngữ văn 8 KHII
142 - Một số em viết chữ khó đọc * Hoạt động 3: Chữa lỗi - Mục tiêu cần đạt: Tìm và phat hiện lỗi sai để chỉnh sửa - Phương pháp, kĩ năng : Hỏi đáp, thuyết trình, giao tiếp và hợp tác - Thời gian:15 phút ? Hướng dẫn học sinh tự sửa các lỗi nổi bật trong bài - Học sinh sửa lỗi sai sót III – Chữa lỗi sai sót: 1 – Lối chính tả: - Lý thiết lý thuyết - Việt học việc học 2 – Lỗi diễn đạt, dùng từ: “Mối quan hệ giữa học và hành là mối quan hệ thống kê qua lại bổ sung cho nhau góp phần hoàn thiện con người học gắn với hành là cách học rất là đúng đén * Hoạt động 4: Củng cố và hướng dẫn học ở nhà. - Thời gian; 2 phút. 4) Củng cố: - Cách trình bày luận điểm trong bài văn nghị luận? 5) Dặn dò: - Ôn lại bài - Chuẩn bị “Luyện tập đưa yếu tố tự sự, miêu tả vào bài văn nghị luận” E - Rút kinh nghiệm:
Trang 6
-Ngày soạn:24/3/2011.
Ngày giảng: 26/3/2011(Học chiều)
Tiết 116 : TÌM HIỂU CÁC YẾU TỐ TỰ SỰ
VÀ MIÊU TẢ TRONG VĂN NGHỊ LUẬN
A - Mục đích yêu cầu: Giúp học sinh.
- Thấy được tự sự và miêu tả thường là những yếu tố rất cần thiết trong một bài văn nghị luận, vì chúng có khả năng giúp người nghe, đọc nhận thức được nội dung nghị luận một cách dễ dàng, sáng tỏ hơn
- Nắm được những yêu cầu cần thiết của việc đưa các yếu tố tự sự và miêu tả vào bài văn nghị luận, để nghị luận có thể đạt được hiệu quả thuyết phục cao
B – Các kĩ năng sống cần đạt: Giao tiếp, hợp tác, tìm kiếm và xử lí thông tin.
C - Chuẩn bị: Xen bài trức ở nhà
D - Các bước lên lớp:
1) Ổn định lớp:
2) Kiểm tra bài cũ: (5 phút) Kiểm tra bài tập 3 tiết 112.
3) Bài mới: Giáo viên giới thiệu vào bài
* Hoạt động 1: Khởi động:
- Mục tiêu cần đạt: Định hướng tạo tâm thế cho học sinh
- Phương pháp, kĩ năng sống: Thuyết trình, hỏi đáp, xử lí thông tin
- Thời gian: 2 phút
* Hoạt động 2: Tìm hiêu chung.
- Mục tiêu cần đạt: Nắm được vai trò của các yếu tố tự sự và miêu tả trong bài văn nghị luận
- Phương pháp,kĩ năng: Hỏi đáp, nêu vấn đề, kĩ năng giao tiếp, xử lí thông tin
- Thời gian: 20 phút
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Ghi bảng
- Yêu cầu học sinh đọc 2 đoạn
văn ở mục I.1?
- Yêu cầu học sinh thảo luận
nhóm theo nội dung câu hỏi ở
SGK?
- Gọi học sinh trình bày kết quả
thảo luận
- Giáo viên sơ kết ý kiến thảo
luận
- Học sinh đọc
- Học sinh thảo luận
- Học sinh trình bày kết quả thảo luận
I/ Yếu tố tự sự và miêu tả trong văn nghị luận:
- Bài văn nghị luận thường vẫn cần phải có yếu tố tự sự
và miêu tả
- hai yếu tố dó giúp cho việc trình bày luận cứ trong bài
Trang 7Giáo án ngữ văn 8 KHII
144
- Vậy, em có nhận xét gì về vai
trò của yếu tố tự sự và miêu tả
trong văn nghị luận?
- Gọi học sinh đọc văn bản ở
mục I.2?
- Trong văn bản đó có yếu tố tự
sự và miêu tả không?
- Hãy chỉ ra đâu là yếu tố tự sự,
đâu là yếu tố miêu tả?
- Vì sao tác giả không kể lại
đầy đủ và cặn kẽ toàn bộ 2
truyện ấy mà chỉ tả cụ thể một
số hình ảnh và kể tỉ mỉ một số
chi tiết trong những câu chuyện
ấy?
- Vậy tác giả có miêu tả tràn lan
không?
- Vậy qua đó, cho biết khi đưa
yếu tố tự sự và miêu tả vào bài
văn nghị luận, cần chú ý điều
gì?
- Hướng dẫn học sinh làm bài
tập
- Học sinh trả lời nội dung ghi nhớ 1
- Học sinh đọc
- có
- Học sinh tìm yếu tố
tự sự và miêu tả
- Chỉ cần những hình ảnh ấy để có lợi cho việc làm sáng tỏ luận điểm
- Không
- Học sinh trả lời nội dung ghi nhớ 2
văn được rõ ràng, cụ thể, sinh động hơn, do đó có sức thuyết phục mạnh mẽ hơn
- Các yếu tố tự sự và miêu tả được dùng làm luận cứ phải phục vụ cho việc làm rõ luận điểm và không phá vỡ mạch lạc nghị luận bài văn
* Hoạt động 3: Hướng dẫn làm bài tập.
- Mục tiêu cần đạt: Đưa được yếu tố tự sự và miêu tả vào bài văn nghị luận
- Phương pháp,kĩ năng: Hỏi đáp, nêu và giải quyết vấn đề, giao tiếp, hợp tác
- Thời gian; 15 phút
- Học sinh làm bài tập II – Luyện tập:
Bài 1:
Học sinh tự tìm yếu tố tự sự và miêu tả có trong đoạn văn nghị luận:
- Tác dụng của yếu tố tự sự: giúp người đọc hình dung rõ hơn hoàn cảnh sáng tác của bài thơ và tâm trạng của nhà thơ
- Tác dụng của yếu tố miêu tả: Làm cho người đọc như trông thấy trước mắt khung cảnh của đêm trăng và cảm xúc của người tù – thi sĩ, để nhận rõ hơn chiều sâu của một tâm tư; ở đó, bên trong sự lặng im, có chứa đựng biết bao nhiêu tình cảm dạt dào trước trăng, trước đêm, trước cái lành cái đẹp Bài 2:
Trong đề văn ấy, người viết có thể sử dụng các yếu tố tự sự và miêu tả vào bài làm Vì: sử dụng yếu tố miêu tả để gợi lại vẻ đẹp của hoa sen, còn sử dụng yếu tố
tự sự khi cần kể lại một kỷ niệm về bài ca dao đó
* Hoạt động 3: Củng cố và hướng dẫn học ở nhà.
- Thời gian: 3 phút.
4) Củng cố:
- Gọi học sinh đọc lại phần ghi nhớ
5) Hướng dẫn học ở nhà:
- Học bài
Trang 8- Làm bài: Viết đoạn văn nghị luận có sử dụng yếu tố tự sự và miêu tả?
- Chuẩn bị
E - Rút kinh nghiệm:
Trang 9
-Giỏo ỏn ngữ văn 8 KHII
146
Ngày soạn:3/4/2012 Ngày giảng:8A:9/4; 8B:11/4/2012
Tiết11: VĂN BẢN : ễNG GIUỐC - ĐANH MẶC LỄ PHỤC
(Trớch Trưởng giả học làm sang) Mụ-li-e
I - Mục đớch yờu cầu: Giỳp học sinh.
1 Kiến thức: - Hỡnh dung được lớp kịch này trờn sõn khấu, hiểu rừ Mụ-li-e là nhà soạn
kịch tài ba, xõy dựng lớp kịch hết sức sinh động, khắc họa tài tỡnh tớnh cỏch lố lăng của mụt tay trưởng giả học đũi làm sang và gõy được tiếng cười sảng khoỏi cho khỏn giả
2 Kĩ năng: Biết cỏch đọc phõn vai kịch bản văn học.
- Phõn tớch được mõu thuẫn kịch và tớnh cỏch nhõn vật kịch
3 Thỏi độ: Biết ghột thúi xấu, tự hoàn thiện chớnh mỡnh.
II – Cỏc kĩ năng sống cần đạt:
-Giao tiếp, xử lớ thụng tin, hợp tỏc, thảo luận…
- Chuẩn bị: Gợi tỡm.
Tỡm đọc tỏc phẩm “Trưởng giả học làm sang” của Mụ-li-e
III - Cỏc bước lờn lớp:
1) Ổn định lớp:
2) Kiểm tra bài cũ:(5phỳt.)? Nờu những lợi ớch của đi bộ ngao du?Nờu rừ luận điểm
của lợi ớch 1?
3) Bài mới:
Hoạt động 1: Khởi động
- Mục tiêu cần đạt: định hướng và tạo tâm thế cho học sinh
- Phương pháp: Thuyết trình
- Thời gian: 3 phút
Hoạt động 2: Hướng dẫn phõn tớch văn bản.
- Mục tiờu cần đạt: nắm được xung đột kịch, hiểu rừ về nội dung lớp kịch, hiểu một phần về tỏc giả
- Phương phỏp, kĩ năng sống : Hỏi đỏp, hợp tỏc, nờu và giả quyết vấn đề, giao tiếp, -Thời gian: T1: 20 phỳt; T2 25 phỳt
Trang 10Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Ghi bảng
- Hướng dẫn học sinh đọc văn bản
- Gọi học sinh đọc văn bản?
- Gọi học sinh nêu vài nét về tác
giả và đoạn trích?
- Giáo viên khái quát lại nội dung
trên cho học sinh nắm
?Tìm bố cục bài văn? - 2 phần
?Trong lớp kịch nào xuất hiện mấy
kiểu ngôn ngữ? Của ai?
- 2 kiểu ngôn ngữ
?Kiểu ngôn ngữ trực tiếp của nhân
vật xuất hiện khi nào?
- Nhân vật đối đáp nhau
?Khi nào tác giả dùng ngôn ngữ
trần thuật?Vai trò các ngôn ngữ ấy?
- Khi muốn thông báo sự việc diễn
ra trên sân khấu
?Lớp kịch này gây cảm hứng gì cho
người xem? Vì sao?
- hài hước, buồn cười
- Học sinh đọc
- Học sinh nêu các ý
ở phần chú thích SGK
- Học sinh nghe, ghi nhớ
- Lễ phục mang đến chậm, đôi bít tất chật, đôi giày khiến đôi chân ông đau
I – Tác giả, tác phẩm:
1 Tác giả
2 Tác phẩm
SGK
* Hoạt động 3; Hướng dẫn phân tích văn bản
- Mục tiêu cần đạt: nắm được xung đột kịch, hiểu rõ về nội dung lớp kịch, hiểu một phần về tác giả
- Phương pháp, kĩ năng sống : Hỏi đáp, hợp tác, nêu và giả quyết vấn đề, giao tiếp, -Thời gian: T1: 20 phút; T2 25 phút
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Ghi bảng
?Theo dõi đoạn 1, cảnh này diễn ra
cuộc đối thoại của những nhân vật
nào?
- Giuốc-đanh và bác phó may
? Đối thoại về việc gì? Chủ nhân là
ai?
- Trang phục của ông Giuốc-đanh,
bộ lễ phục
- Đoạn này, Giuốc-đanh sắp phát
khùng lên vì lý do gì?
- Trạng thái đó cho thấy ông là
người như thế nào?
- Chi tiết ông Giuốc-đanh cự lại
bác phó may về việc đôi giày làm
ông đau chân: “tôi tưởng… hay
nhỉ!” Là chi tiết như thế nào? Vì
- Thích ăn diện nhưng không hề có kinh nghiệm ăm diện
- Gây cười
- Lý luận của ông
vô nghĩa
- Nhận thức lẫn lộn, ngu dốt
- Không có kiến thức nào về ăn mặc
II – Tìm hiểu văn bản:
1 – Diễn biến của hành động kịch:
- Diễn ra tại phòng khách nhà ông Giuốc-đanh
- Lời chỉ dẫn sân khấu chia lớp kịch thành 2 cảnh:
+ Cảnh trước khi ông