Mục tiêu cần đạt 1-KiÕn thøc: - Gióp h/s kh¸m ph¸ nghÖ thuËt kÓ truyÖn hÊp dÉn, cã sù ®an xen gi÷a hiÖn thực và mộng tưởng với các tình tiết diễn biến hợp lý của truyện “cô bé bán diêm”,[r]
Trang 1NS 10/10/12 ND 13/10/12
Tiết 21 - 22
Cô bé bán diêm
<Trích : An - đéc - xen>
A Mục tiêu cần đạt
1-Kiến thức: - Giúp h/s khám phá nghệ thuật kể truyện hấp dẫn, có sự đan xen giữa hiện
thực và mộng tưởng với các tình tiết diễn biến hợp lý của truyện “cô bé bán diêm”, qua đó
An - đéc – xen truyền cho người đọc lòng thương cảm của ông đối với em bé bất hạnh
2-Kỹ năng: - Rèn kỹ năng tóm tắt đọc diễn cảm ,,phân tích nhân vật và hành động qua lời
kể, phân tích tác dụng của biện pháp đối lập tương phản,nêu cảm nghĩ về 1 đoạn truyện
3- Thái độ: Biết yêu thương quý trọng con người đăc biệt là người nghèo khổ
B-Chuẩn bị:- GV:Soạn giáo án,bảng phụ
- HS: Học bài cũ,chuẩn bị bài trước ở nhà
B Tổ chức các hoạt động dạy học
* Bước1 :
1-ổn định :
2- Kiểm tra bài cũ :
?Trình bày ngắn gọn nguyên nhân và ý nghĩa cái chết của lão Hạc?
* Bước2: Bài mới:
Hoạt động 1 : MT:HS nắm được những
nét chính về t/g và t/p, cacgs đọc, túm tắt,
thể loại, bố cục
PP: Vấn đáp,thuyết trỡnh,nêu vấn đề
-HS đọc chú thích SGK *
? Trình bày hiểu biết của em về An- đéc-
xen?
? Em hiểu gì về đoạn trích “cô bé bán
diêm”?
.? G/v hướng dẫn cỏch đọc,đọc mẫu
1đoạn – Gọi 2 HS đọc hết văn bản
.-Nhận xét
Gọi 1 hs khá tóm tắt văn bản-> nhận xột
Gv tóm tắt văn bản mẫu: Em bộ mồ cụi
mẹ phải đi bỏn diờm trong đờm giao thừa
rột buốt Em chẳng giỏm về nhà vỡ sợ bố
đỏnh, đành ngồi nộp vào gốc tường, liờn
tục quạt diờm để sưởi Hết một bao diờm
thỡ em bộ chết cúng trong giấc mơ cựng
bà nội lờn trời Sỏng hụm sau mồng 1 tết,
mọi người qua đường vẫn than rnhiờn,
nhỡn cảnh tượng thương tõm.
I Tỡm hiểu chung :
1 Tỏc giả :
- An – độc – xen (1805 – 1875), là nhà văn Đan Mạch nổi tiếng với loại truyện kể cho trẻ em
2 Tỏc phẩm : Sỏng tỏc 1948 (trớch gần hết truyện ngắn Cụ bộ bỏn diờm)
3 Đọc – tóm tắt :
- Thể loại : Cổ tích
- Bố cục : 3 phần
Trang 2? Cho biết thể loại của truyện?
? Theo em đoan trớch cú thể được chia
thành mấy phần ? Nội dung từng phần là
gỡ?
HĐ2 : Hướng dẫn tìm hiểu VB.
MT: Thấy được hoàn cảnh và giấc mộng,
cỏi chết của em bộ
PP: Vấn đáp,tái hiện ,nêu vấn đề,thảo
luận nhóm,giảng bình
-HS thảo luận nhóm,đại diện trình
bày,n/x-gvkl
? ? Gia cảnh cô bé có gì đặc biệt?
? Em thấy gia cảnh của em bộ như thế
nào?
Theo dõi phần đầu văn bản
GV chia 3 nhúm thảo luận trỡnh bày bảng
nhúm
? Hình ảnh cô bé bán diêm trong đêm
giao thừa được tác gỉa khắc hoạ ntn? và
bằng nghệ thuật gì?Tác dụng?
GV treo tranh em bộ bỏn diờm HS quan
sỏt trả lời
GV yờu cầu HS chỉ ra nghệ thuật đú
- GV Yờu cầu HS phỏt hiện cỏi hiờn tại –
quỏ khứ.(dẫn chứng)
-> cỏi xú tối tăm ngụi nhà
xinh
xắn, cú dõy
thường xuõn
bao quanh
- Phong cảnh cụ bộ
thiờn nhiờn
giỏ rột, tuyết rơi đầu trần chõn đất
=> Tương phản: Hiện tại đau thương –
quỏ khứ ngập tràn hạnh phỳc; khung cảnh
thiờn nhiờn lạnh giỏ – cụ bộ rỏch rưới
? Qua tỡm hiểu phần trờn em thấy hỡnh
- Đầu -> cứng đờ (Hoàn cảnh của cụ bộ bỏn diờm)
- Tiết -> thượng đế (Mộng tưởng – thục tại)
- Cũn lại (Cỏi chết của cụ bộ)
II-Đọc-hiểu văn bản :
1 Hoàn cảnh của cụ bộ bỏn diờm :
* Gia cảnh :
- Mồ cụi mẹ, bà mất
- Nhà nghốo
- Sống chui rỳc trong một xú tối tăm
- Luụn bị bố mắng nhiếc, chửi rủa
- Phải đi bỏn diờm kiếm sống
=> Đỏng thương, thiếu thốn cả vật chất – tinh thần
* Đờm giao thừa:
Cụ bộ bỏn diờm Xung quanh
- Đầu trần, chõn đất Cửa số mọi nhà
- Ngồi nộp trong một > < - sực nức mựi
- Khụng giỏm về nhà (sợ bố đỏnh)
=> Nghệ thuật đối lập, tương phản / / //
Thiếu thốn, đúi rột Vui vẻ, ấm ỏp
sợ hói no đủ
= > Nhỏ nhoi, đơn độc, đúi rột, bị đày ải, khốn khổ, đỏng thương
Trang 3ảnh em bộ bỏn diờm trong đờm giao thừa
được hiện lờn ntn?
GV: Em bộ trong hoàn cảnh như vậy
nhưng khụng nhận được sự quan tõm nào
GV tiểu kết tiết 21 chuyển ý sang tiết 2
Phần 2 là phần trọng tâm (có thể chia làm
5 đoạn nhỏ căn cứ vào các lần quẹt diêm)
H/s đọc phần 2
? Chi tiết nào được lặp đi lặp lại trong
bài? 5lần quẹt diêm
Vì sao em phải quẹt diêm?
G/v bình
H Trong lần quẹt diêm thứ nhất em bé
thấy những gì?
? Đó là 1 cảnh tượng như thế nào?
? Điều đó cho thấy mong ước nào của cô
bé?
? Em có nhận xét gì về lần mộng tưởng
này?
H ở lần thứ hai em đã thấy gì?
? Cảm nhận của em về mộng tưởng của
cô bé bán diêm, sau lần quẹt diêm thứ hai
? Thực tế đã thay đổi mộng tưởng như thế
nào sau lần quẹt diêm thứ hai?
H Trong lần quẹt diêm thứ ba em có thấy
gì?
? Em đọc mơ ước nào từ cảnh tượng ấy?
G/v giải thích phong tục đón tết Nô en ở
các nước châu âu
H Có gì đặc biệt trong lần quẹt diêm thứ
tư?
? Em bé đã mong ước điều gì và vì sao
như vậy?
? Em có suy nghĩ gì về những mong ước
của cô bé qua 4 lần quẹt diêm?
* Cả 4 lần : Đều là những mong ước chân
thành, chính đáng, giản dị, của bất cứ
đứa trẻ nào trên thế gian này
H Lần quẹt diêm thứ 5 có gì khác so với
4 lần trước ?
? Em đã nhìn thấy những gì?
? Khi tất cả những que diêm còn lại cháy
lên là lúc cô bé bán diêm thấy mình được
b Thực tế và mộng tưởng
Mộng tưởng ước mong Thực tại
- L1: lũ sưởi được sưởi
ấm
em đang rột
- L2: bàn ăn thịnh soạn
được ăn no em đang đúi
- L3: cõy thụng
nụ en
được vui chơi
em đang buồn tủi, cụ độc, khổ đau
- L4: bà xuất hiện
được yờu thương
em đang thiếu tỡnh thương, gđ
- L5: bà cầm tay
em và hai bà chỏu vụt bay lờn trời
khụng cũn đúi rột, đau buồn đe dọa
bà biến mất
Trang 4
bay lên cùng bà chẵng còn đói rét,đau
buồn nào đe doạ nữa Điều đó có ý nghĩa
gì?
? Tất cả điều kể trên đã nói với chúng ta
về em bé như thế nào?
* Cô bé bán diêm bị bỏ rơi, đói rét, cô
đọc.
- Luôn khao khát được ấm no yên vui,
thương yêu
=> Tác giả bày tỏ niềm cảm thông,
thương yêu sâu nặng của mình đối với em
bé đáng thương, bất hạnh
H Nhận xột nghệ thuật kể chuyện của An
– độc – xen?
? Tình cảm của tác giả đối với em bé?
HS trỡnh bày -> GV thuyết trỡnh :Em đã
ra đi vĩnh viễn trong đói khát, rét buốt,
trong niềm hy vong tan biến cùng ảo ảnh
về một người thân yêu đã mất nỗi đau to
lớn của tỏc giả, ụng muốn nhắc nhở
? Phần cuối của truyện cho ta thấy cảnh
tượng gì?
GV treo tranh cảnh tượng em bộ chết –
phúng to
? Cảnh em bé chết vì giá rét trong đêm
giao thừa gợi cho em cảm xúc gì?
? Tình cảm của mọi người đối với cảnh
tượng ấy như thế nào?
? Cảm nhận của em về cảnh thương tâm
này? Tấm lòng của tác giả muốn gửi gắm
qua truyện ngắn này là gì?
GV bình:
Hoạt động 3: Hướng dẫn tổng kết-ghi
nhớ.
MT:Nắm chắc được ND,NT,ý nghĩa của
truyện
PP :vấn đáp,tái hiện,tổng hợp
-Gv nêu câu hỏi HS trả lời
* H/s đọc ghi nhớ
=> Phự hợp tõm lớ trẻ thơ- h/a thực tại của cụ bộ
=> tương phản đan xen với mộng ảo – thực tại->
nổi bật tỡnh cảnh và khao khỏt ước mơ ấm no, yờn vui, thương yờu của cụ bộ bỏn diờm.
3 Cỏi chết của em bộ bỏn diờm
=> Em chết trong đói, rét=> Hình ảnh đẹp như tiên đồng ngọc nữ >< gió lạnh, bầu trời xanh nhạt của ngày đầu năm
- Cảnh thương tâm >< thái độ thờ ơ của mọi người
III Tổng kết:
1 Nội dung :
2 Nghệ thuật : 3-ý nghĩa:
* HĐ4: Hướng dẫn luyện tập
MT: HD HS khắc sâu nd bài học
PP : Thảo luận nhóm,
Trang 5? Nhận định nào nói đúng nhất nội dung của truyện " Cô bé bán diêm" ?
A Kể về số phận bất hạnh của một em bé nghèo khổ phải đi bán diêm cả vào đêm giao thừa
B Gián tiếp nói lên bộ mặt của xã hội nơi cô bé bán diêm sống, đó là một cõi đời không có tình người
C Thể hiện niềm thương cảm của nhà văn đối với những em bé nghèo khổ
D Cả 3 nội dung trên đều đúng
? Em viết đoạn văn ngắn nờu cảm nghĩ của em về cỏi chết của em bộ bỏn diờm
* Bước 3: Hướng dẫn học ở nhà
- Làm câu hỏi số 4 (sgk) vào giấy
- Soạn bài tiếp theo