Kinh nghiệm nào của dân H: Con người là thứ của cải gian được đúc kết trong quý nhất, người quý hơn cña chø kh«ng ph¶i cña c©u tôc ng÷ nµy.. quý hơn người?[r]
Trang 1NS: 14/01/2009
NG: 17/01/2009
Tiết: 77
A Mục tiêu:
1 Kiến thức: Giúp HS:
- Nội dung, ý nghĩa và một số hình thức diễn đạt ( so sánh, ẩn dụ, nghĩa đen, nghĩa bóng ) của 9 câu tục ngữ trong bài học
2 Rèn kĩ năng: Học thuộc lòng tục ngữ, phân tích nghĩa đen, nghĩa bóng của tục
ngữ
3 Thái độ: Yêu ca dao tục ngữ Việt Nam, có ý thức bảo vệ và 8@ truyền.
B Phương tiện:
GV: Từ điển ca dao tục ngữ Việt nam, một số câu tục ngữ cùng chủ đề, bảng phụ H: Soạn bài, !@ tầm một số câu tục ngữ cùng chủ đề
C phương pháp:
- Ph@I pháp: giảng bình, phát vấn, phân tích, tổng hợp
D Tiến trình giờ dạy.
I ổn định: KTSS: -7B
II Kiểm tra bài cũ:
? Đọc thuộc lòng 8 câu tục ngữ về thiên nhiên và lao động sản xuất đã học
? Trong 8 câu tục ngữ đó em thích nhất câu nào? giải nghĩa câu tục ngữ đó?
- Yêu cầu nêu '@L%
+ Đọc thuộc lòng chính xác, to, rõ 8 câu tục ngữ đã học
+ Nói rõ câu tục ngữ mình thích, giải thích đúng nghĩa của câu tục ngữ mình thích
III Bài mới:
G: Tục ngữ là sự kết tinh kinh nghiệm về TN và LĐSX, tục ngữ còn là kho báu những kinh nghiệm dân gian về con người và XH Dưới hình thức những lời khuyên nhủ, những nhận xét, tục ngữ truyền đạt rất nhiều bài học bổ ích, vô giá trong cách nhìn nhận giá trị con người,trong cách học,cách sống và ứng xử hằng ngày.
G: @V dẫn H đọc văn
bản: Đọc chú ý vần 8@
đối, hai câu lục bát thứ 9
Giọng đọc rõ chậm
GV: đọc mẫu
GV: Cho HS tìm hiểu
nhânh chú thích
? Về nội dung có thể chia
văn bản tục ngữ này thành
mấy nhóm? Tìm câu @I
ứng?
? Tại sao ba nhóm trên
vẫn có thể hợp thành một
văn bản @ trong SGK?
H: Nghe H: 2-3 học sinh đọc và nhận xét
H: 3 nhóm + Tục ngữ về phẩm chất con @] 1 (1.2.3)
+ Tục ngữ về học tập tu
@^ ( 4.5.6) + Tục ngữ về quan hệ ứng
xử ( 7.8.9)
H: - Về nội dung đều là kinh nghiệm và những bài học của dân gian về von
@] và xã hội
I Đọc và tìm hiểu văn bản:
1 Đọc:
2 Tìm hiểu chú thích
II Phân tích:
Trang 2GV: treo bảng phụ để phân
tích
? Nếu chữ Mặt chỉ sự hiện
diện ( có mặt) thì:
Nghĩa của Một mặt người,
mười mặt của là gì?
? Cả câu có ý nghĩa gì?
? Phép so sánh này có ý
nghĩa gì?
? Kinh nghiệm nào của dân
gian '@L% đúc kết trong
câu tục ngữ này?
? Em hiểu “ Góc con
người” ở đây nghĩa là ntn?
? ở con @] Răng, tóc là
những chi tiết rất nhỏ Vậy
, nghĩa của câu tục ngữ này
là gì?
? Những kinh nghiệm dân
gian nào '@L% đúc kết
trong câu tục ngữ này?
? Lời khuyên từ kinh
nghiệm này là gì?
? Hình thức câu tục ngữ
này có gì đặc biệt?
? Tác dụng của hình thức
này là gì?
? Đói và rách; sạch và
thơm chỉ những điều gì ở
con @] O
? Câu này có ý nghĩa gì?
? Kinh nghiệm sống nào
'@L% đúc kết trong câu tục
- Về hình thức, chúng đều
có cấu tạo ngắn,nhịp, @] dùng so sánh, ẩn dụ
H: sự hiện diện của một con @] sự hiện diện của
@] thứ của cải H: Sự hiện diện của một
@] bằng sự hiện diện của @] thứ của cải
H: Đề cao giá trị của @]
so với của cải
H: Con @] là thứ của cải quý nhất, @] quý hơn của chứ không phải của quý hơn @] 1
- yêu quý tôn trọng, bảo
vệ con @] không để của cải che lấp con @] 1
H: Chỉ dáng vẻ, '@] nét con @] 1 nói về @I
diện mĩ thuật
H: Những chi tiết nhỏ nhặt nhất cùng làm thành vẻ
đẹp con @] 1 H: @] đẹp từ những chi tiết nhỏ nhất Mọi biểu hiện ở con @] đều phản
ánh vẻ đẹp, @ cách của
@] đó
H: Hãy biết hoàn thiền mình từ những điều nhỏ nhất
- Có thể xem xét @ cách của con @] từ những biểu hiện nhỏ của chính con @] đó
H: Đối lập ý trong mỗi vế:
đói – sạch; rách – thơm.
- đối xứng giữa hai vế:
Đói cho sạch, rách cho thơm.
H: nhấn mạnh: sạch &
thơm Dễ nghe, dễ nhớ.
H: - Thiếu thốn cái ăn, cái mặc
- Phẩm chất trong sáng bên trong của con @]
H: cho dù thiều thốn vật chất @ vẫn phải giữ
1 Những kinh nghiệm và bài học về phẩm chất con
@]
(1) Một mặt người bằng mười mặt của.
- Sử dụng phép so sánh
Đề cao giá trị của @] so với của cải
(2) Cái răng, cái tóc là góc
con người.
- Những chi tiết nhỏ nhặt nhất cùng làm thành vẻ
đẹp con @] 1
Hãy biết hoàn thiền mình từ những điều nhỏ nhất
(3) Đói cho sạch, rách cho
thơm
Đối lập ý trong mỗi vế: đói
– sạch; rách – thơm.
nhấn mạnh: sạch &
thơm.
Dễ nghe, dễ nhớ
cho dù thiều thốn vật chất @ vẫn phải giữ phẩm giá trong sạch
Trang 3ngữ này?
? Nhận xét về đặc điểm
ngôn từ và tác dụng của nó
trong câu tục ngữ này?
? Thực chất của học cách
gói cách mở ở đây là gì?
? Kinh nghiệm nào '@L%
đúc kết trong câu tục ngữ
này?
? Giải nghĩa các từ: Thầy,
mày, làm nên.
? Nghĩa của câu tục ngữ
này là gì?
? Kinh nghiệm nào '@L%
đúc kết trong câu tục ngữ
này?
? Bài học nào '@L% rút ra
từ kinh nghiệm đó?
? Em có nhận xét gì về
cách nói và tác dụng của
cách nói ấy trong câu tục
ngữ này?
? Nghĩa của câu tục ngữ
trên là gì?
? Kinh nghiệm nào '@L%
đúc kết trong câu tục ngữ
này?
? Dân gian muốn có lời
khuyên nào cho @]
học?
? Câu tục ngữ học thầy
không tày học bạn có quan
hệ thế nào với câu tục ngữ:
không thầy đố mày làm
nên?
phẩm giá trong sạch
H: làm @] điều cần giữ
gìn nhất là phẩm giá trong sạch
- Không vì nghèo khổ mà làm điều xấu xa có hại đên nhân phẩm
Chết trong còn hơn
sống đục.
H: Lặp từ: học nhấn
mạnh việc học toàn diện, tỉ mỉ
H: Học để biết làm mọi thứ cho khéo tay
H: con @] cần thành thạo mọi việc, khéo léo trong giáo tiếp
- Việc học phải toàn diện,
tỉ mỉ H: - Thầy: thầy dạy
- Mày: @] học
- Làm nên: làm '@L% việc
Thành công trong mọi công việc
H: Không '@L% thầy dạy bảo sẽ không làm '@L%
việc gì thành công
H: muốn nên @] và thành đạt, @] ta cần '@L% dạy dỗ bởi các thầy
H: phải tìm thầy giỏi mới
có cơ hội thành đạt không '@L% quên công lao dạy dỗ của thầy
H: cách học theo lời dạy của thầy có khi không bằng cách học tự mình theo @I bạn bè
H: phải tích cực học hỏi trong đời sống là cách học tốt nhất Phải tích cực chủ
động trong học tập
H: bổ sung ý nghĩa cho nhau để hoàn chỉnh một quan niệm dạy học: trong dạy học, vai trò dạy của
2 Những kinh nghiệm và bài học về việc học tập tu
@^
(4) Học ăn, học nói, học
gói, học mở.
- Lặp từ: học nhấn mạnh
việc học toàn diện, tỉ mỉ
(5) Không thầy đố mày làm
nên.
- Thầy: thầy dạy
- Mày: @] học
- Làm nên: làm '@L% việc Thành công trong mọi công việc
- Cách nói dân dã, gần gũi,
dễ hiểu, dễ nhớ
Đề cao vai trò của @] thầy
(6) Học thầy không tày học
bạn.
- Tự mình học hỏi trong
đời sống là cách học tốt nhất
Trang 4? Em hiểu thế nào là
@I @] và @I
thân?
? Kinh nghiệm nào '@L%
đúc kết trong câu tục ngữ
này?
? Lời khuyên từ kinh
nghiệm sống này là gì?
? Em hãy giải nghĩa của
câu tục ngữ trên?
? Kinh nghiệm nào '@L%
đúc kết từ câu tục ngữ này?
? Bài học nào '@L% rút ra
từ kinh nghiệm đó?
? Các từ phiếm chỉ: một
cây, ba cây trong câu tục
ngữ này có nghĩa là gì?
? Em hiểu nghĩa của câu
tục ngữ là gì?
? Kinh nghiệm sống '@L%
đúc kết trong câu tục ngữ
này là gì?
? Bài học rút ra từ kinh
nghiệm trên là gì?
? Nội dung câu tục ngữ
trên thể hiện quan điểm,
thái độ sâu sắc nào của
nhân dân ta?
@] thầy và tự học của trò đều quan trọng
H: Đã gọi là tình @I
thì không phân biệt @]
hay ta
- Tình @I là một tình cảm rộng lớn cao cả
H: Hãy sống bằng lòng nhân ái, vị tha
- Không nên sống ích kỉ
H: Hoa quả ta dùng đều do công sức @] trồng, đó
là điều nên nhớ
H: Không có gì tự nhiên có cho ta
- Mọi thứ ta '@L% @k
thụ đều do công sức của con @] 1
H: - Cần trân trọng sức lao
động của mọi @] 1
- Không '@L% lãng phí, biết ơn @] đi 6@V%
không '@L% phản bội quá
khứ
H: chỉ sự đơn lẻ (1) Chỉ sự liên kết, nhiều (3)
H: Một cây đơn lẻ không làm thành rừng núi Nhiều cây gộp lại thành rừng, núi cao
H: Đoàn kết sẽ tạo thành sức mạnh Chia rẽ sẽ không việc nào thành công
H: tinh thần tập thể trong lỗi sống và làm việc
- Tránh lối sống cá nhân
H: Trả lời
3 Kinh nghiệm và bài học
về quan hệ ứng xử (7) Thương người như thể thương thân.
- Đã gọi là tình @I thì không phân biệt @] hay ta
Hãy sống bằng lòng nhân
ái, vị tha Không nên sống ích kỉ
(8) Ăn quả nhớ kẻ trồng
cây.
(9) Một cây làm chẳng nên
non
Ba cây chụm lại nên hòn núi cao
- Đoàn kết sẽ tạo thành sức mạnh Chia rẽ sẽ không việc nào thành công
- Tinh thần tập thể trong lỗi sống và làm việc
- Tránh lối sống cá nhân
III Tổng kết:
1 Nội dung:
- Đòi hỏi cao về cách sống, cách làm @] 1
- Mong muốn con @] hoàn thiện
- Đề cao, tôn vinh giá trị con @] 1
Trang 5? Để thể hiện nội dung các
câu tục ngữ trên nhân dân
ta đã sử dụng những nghệ
thuật nào tiêu biểu?
H: Trả lời
H: Đọc ghi nhớ
2 Nghệ thuật:
- C@] dùng các hình
ảnh so sánh, ẩn dụ
- Bố cục ngắn gọn rõ ràng,
dễ nhớ dễ hiểu
3 Ghi nhớ:
IV Củng cố:
? Đọc diễn cảm lại 9 câu tục ngữ
? Cảm nghĩ của em về sức sống của những câu tục ngữ này trong đời sống hiện tại
? giải nghĩa của một số câu mà em thích
V Hướng dẫn về nhà:
- Nắm chắc nội dung và nghệ thuật của 9 câu tục ngữ
- Soạn bài: Tinh thần yêu nước của nhân dân ta.
E Rút kinh nghiệm:
...
+ Tục ngữ học tập tu
@^ ( 4.5.6) + Tục ngữ quan hệ ứng
xử ( 7. 8.9)
H: - Về nội dung kinh nghiệm học dân gian von
@] xã hội
I Đọc tìm hiểu văn bản:... câu tục ngữ
này?
? Dân gian muốn có lời
khuyên cho @]
học?
? Câu tục ngữ học thầy
không tày học bạn có quan
hệ với câu tục ngữ: ...
động học tập
H: bổ sung ý nghĩa cho để hoàn chỉnh quan niệm dạy học: dạy học, vai trò dạy
2 Những kinh nghiệm học việc học tập tu
@^
(4) Học ăn, học nói, học