Giáo án Ngữ văn 8 - Từ tuần 1 đến tuần 3

So sánh một hiện tượng vô hình là ý nghĩ thoáng qua với một hiện tượng tự nhiên, hữu hình làn mây lướt qua ngọn núi -> khiến người đọc thấy những kỉ niệm của NV thật cao đẹp, sâu sắc và [r]

TUẦN 1

Ngày soạn:…./…./2011

Ngày dạy: … /…./2011

Tiết 1, 2: Văn bản: Tôi đi học

- Thanh

Tịnh-I Mục tiêu cần đạt

Giúp học sinh:

- Cảm nhận được tâm trạng hồi hộp, cảm giác bỡ ngỡ của nhân vật “tôi” ở buổi tự trường đầu tiên trong đời

- Thấy được ngòi bút văn xuôi giàu chất thơ, gợi dư vị trữ tình man mác của Thanh Tịnh

II Chuẩn bị

- Giáo viên: soạn bài

- Học sinh: Đọc và soạn bài ở nhà

III Tiến trình dạy học

1 Kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh

2 Bài mới

Trong cuộc đời mỗi con người những kỷ niệm về tuổi học trò, đặc biệt là những kỷ niệm

về buổi tựu trường đầu tiên thường được lưu giữ lâu bền trong trí nhớ Trong tiết học hôm nay, chúng ta sẽ được ôn lại những kỷ niệm đó cùng nhân vật “tôi” trong văn bản “Tôi đi học” của nhà văn Thanh Tịnh

Giới thiệu vài nét về tác giả Thanh Tịnh?

Ông có gần 50 năm cầm bút sáng tác Sự

nghiệp văn học của ông đa dạng và phong phú

Nổi bật nhất có thể kể là các tác phẩm: Quê mẹ,

Ngậm ngải tìm trầm(truyện ngắn), Đi từ giữa

mùa sen(truyện thơ).

Trình bày hiểu biết của em về VB “Tôi đi

học”?

Đây là tập văn xuôi tiêu biểu nhất của TT

Giải thích từ: Tựu trường, lạm nhận…?

Truyện được kể ở ngôi thứ mấy? Ai là người

kể truyện?

Truyện được kể theo trình tự nào?

Bố cục theo dòng hồi tưởng của nhân vật “tôi”

Trong đoạn 2 có thể chia làm nhiều đoạn nhỏ

tương ứng với cảm xúc của NV

Giọng chậm, bồi hồi, chú ý những câu đối thoại

giữa hai mẹ con

- GV đọc 1 đoạn-> gọi học sinh đọc tiếp

Nỗi nhớ về buổi tự trường đầu tiên của tác giả

thường được khơi nguồn vào thời điểm nào?

I Giới thiệu chung

1.Tác giả- Tác phẩm

* Tác giả(1911-1988)

- Tên thật là Trần Văn Ninh, quê ởThừa Thiên- Huế

- Thơ văn của ông đạm chất trữ tình, giàu cảm xúc, trong trẻo

* Tác phẩm

- In trong tập “Quê mẹ”(1941)

- Là VB nhật dụng có giá trị biểu cảm cao

2 Chú thích

3 Bố cục:

Theo dòng hồi tưởng của nhân vật

- Đoạn 1: từ đầu-> tưng bừng rộn rã

ND: Khơi nguồn cảm xúc

- Đoạn 2: Cảm xúc của nhân vật “tôi” về buổi

tựu trường đầu tiên ND: còn lại

II Tìm hiểu văn bản

1 Đọc

2 Tìm hiểu văn bản

a Khơi nguồn cảm xúc của NV “tôi”

- Thời gian: Cuối thu(khai giảng)

Vì sao?

Khi đó NV “Tôi” có tâm trạng ntn?

Vì sao nhân vật “tôi” Lại có tâm trạng như

vậy?

Vì ở đây có sự tương đồng, tự nhiên giữa quá

khứ và hiện tại

Có gì đặc biệt trong việc dùng từ ngữ để khắc

hoạ tâm trạng NV? Hãy phân tích?

Những cảm xúc ấy không mâu thuẫn mà gần

gũi, bổ sung cho nhau nhằm diễn tả một cách

cụ thể, sinh động tâm trạng NV khi nhớ lại quá

khứ và cảm xúc thực của NV trong quá khứ

Các từ láy đó góp phần rút ngắn khoảng cách

thời gian giữa quá khứ và hiện tại Chuyện xảy

ra đã bao năm mà như mới hôm qua

- Cảnh vật, con người: lá dụng nhiều, mây bàng bạc, mấy em nhỏ rụt rè cùng mẹ đến trường -> Tâm trạng: náo nức, mơn man, tưng bừng rộn rã nhớ về buổi tựu trường đầu tiên

- NT: sử dụng từ láy có giá trị biểu cảm cao

Tiết 2

Gọi học sinh đọc lại VB

Đoạn 2 này có thể chia làm mấy đoạn nhỏ?

- Cảm nhận của Tôi trên đường tới trường:

Buổi mai hôm ấy…trên ngọn núi

- Cảm nhận của Tôi lúc ở sân trường:

tiếp được nghỉ

- Cảm nhận của Tôi trong lớp học: còn lại

Thời gian, không gian của ngày đầu tiên đến

trướng được nhớ lại cụ thể ntn?

Vẫn thời gian, không gian ấy nhưng hôm

nay NV “Tôi” có cảm nhận ntn?

Vì sao NV “tôi” lại có cảm giác như vậy?

Cả tình cảm và nhận thức của cậu đã có sự

chuyển biến mạnh mẽ Cậu tự thấy mình lớn

lên nên con đường làng không còn dài và rộng

như trước nữa, cậu đã tự nhận thức được học

hành là điều rất quan trọng với bản thân mình

Qua đoạn văn: “Trong chiếc áo vải… lướt

trên ngọn núi” ta hiểu thêm điều gì về nhận

thức của NV “Tôi” với việc học?

Điều này được thể hiện hiện rõ nét qua các

chi nào?

- ghì thật chặt hai quyển vở mới

- muốn thử sức mình tự cầm bút, thước

Qua những cảm nhận của NV “Tôi” có thể

thấy NV đã bộc lộ đức tính gì?

Khi nhớ lại ý nghĩ: chỉ có người thạo mới

cầm nổi bút thước, tác giả đã sử dụng BPNT

b Cảm xúc của “Tôi” về buổi tựu tường đầu tiên

* Cảm xúc trên đường tới trường

- Thời gian: Buổi sáng cuối thu(một buổi mai đầy sương thu và gió lạnh)

- Không gian: trên con đường làng dài và hẹp

- Cảm giác: mọi cảnh vật thân quen đều thay đổi, tự thấy mình đã lớn, có chí học ngay từ đầu

-> háo hức, hăm hở đi học

gì? Hãy phân tích?

Hình ảnh so sánh So sánh một hiện tượng vô

hình là (ý nghĩ thoáng qua) với một hiện tượng

tự nhiên, hữu hình (làn mây lướt qua ngọn núi)

-> khiến người đọc thấy những kỉ niệm của

NV thật cao đẹp, sâu sắc và đồng thời đề cao

sự học với con nguời

Trong cảm nhận của NV “Tôi” ngôi trường

làng có gì thay đổi trước và sau khi đi học?

Cảnh sân trường làng Mĩ Lí được miêu tả có

gì nổi bật?

- Rất đông người

- Người nào cũng đẹp

Cảnh tượng đó có ý nghĩa gì?

- Phản ánh không khí đặc biệt của ngày hội

khai trường

- Thể hiện tinh thần hiếu học của ND ta

Nổi bật trong sân trường là hình ảnh của ai?

Được MT ntn?

Trong đoạn văn này tác giả sử dụng BPNT

gì?

- Phép so sánh thứ nhấ(lớp học như cái đình

làng: nơi thường diễn ra các sinh hoạt cộng

đồng như tế lễ, thờ cúng…) diễn tả được cảm

xúc trang nghiêm, thành kính, lạ lùng của

người học trò đối với ngôi trường

- Phép so sánh thứ 2 vừa thể hiện khát vọng

của tuổi trẻ vừa thể hiện tâm trạng

Khi nghe thầy hiệu trưởng đọc tên từng

người NV “T” có cảm giác ntn?

Sau khi gọi tên các em vào lớp, thầy giáo đã

nói gì?

“Các em phải cố…nghe chưa”

Qua đây, em hiểu thêm điều gì về người thầy?

Khi ngồi trong lớp cậu cảm nhận được điều

gì?

Lạ vì lần đầu tiên được vào lớp học song lại

cảm thấy không xa lạ vì ý thức được rằng đây

sẽ là những thứ gắn bó với mình

Những chi tiết ấy thể hiện điều gì trong tâm

hồn NV “Tôi”?

-> yêu thiên nhiên nhưng cũng ý thức rõ việc

học hành

Tóm lại, khi ngồi trong lớp học NV tôi đã

trải qua những tâm trạng ntn?

Em có nhận xét gì về ngôn ngữ, cách MT

được sử dụng trong đoạn văn này?

* Cảm xúc lúc ở sân trường

- Khi chưa đi học: thấy trường cao ráo và sạch sẽ

- Khi đi học:

+ Thấy trường vùa xinh xắn vừa oai nghiêm như cái đình làng- > lo nghĩ vẩn vơ

+ Các cậu học trò như những con chim non, ngập ngừng, e sợ

+ Thèm vụng, ước ao thầm…

+ Cảm thấy mình chơ vơ, vụng về, lúng túng

- > NT: So sánh để diễn tả cảm giác hồi hộp,

bỡ ngỡ, lo lắng

* Cảm xúc khi ngồi trong lớp học

- Nghe thầy đọc tên-> tim như ngừng đập, giật mình, lúng túng

- Cảm thấy chưa bao giờ xa mẹ như lần này

- Mọi vật đều lạ và hay nhưng rồi lại cảm thấy không xa lạ chút nào

- Nhìn theo cánh chim nhưng

- Chăm chú nhìn thầy viết và đọc theo -> lo sợ, bỡ ngỡ mà lại thân quen, hồn nhiên nhưng ý thức rõ tầm quan trọng của việc học

- NT: Kết hợp MT – TS - BC, ngôn ngữ tinh

tế, giàu hình ảnh, giàu chất thơ, chất nhạc

III Tổng kết và luyện tập

Hệ thống lại những đặc sắc về ND- NT của

VB?

1 Tổng kết

2 Luyện tập(SGK)

IV Củng cố và hướng dẫn về nhà

1 Củng cố

- Nắm được cảm xúc của NV “T” trong buổi tựu trường đầu tiên

- Nắm được đặc sắc NT của VB

2 Hướng dẫn về nhà

- Học và tập trình bày phần ND- NT của VB

- Chuẩn bị trước bài: Cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ

3 Rút kinh nghiệm: ……….

……… ………

……….………

******************

Ngày soạn:…./…./2011

Ngày dạy: … /…./2011

Tiết 3: Cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ

I Mục tiêu cần đạt

Giúp học sinh:

Hiểu rõ cấp độ khái quát nghĩa của từ ngữ và mối quan hệ về cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ

- Thông qua bài học, rèn luyện tư duy trong việc nhận thức về MQH giữa cái chung và cái riêng

II Chuẩn bị

- Giáo viên: soạn bài, BP

- Học sinh: Đọc và trả lời các câu hỏi ở nhà

III Tiến trình dạy học

1 Kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh

2 Bài mới:

Học sinh quan sát BP

Nghĩa của từ “ĐV” rộng hay hẹp hơn nghĩa

của các từ: thú, chim, cá? Vì sao?

Vì phạm vi nghĩa của từ động vật bao hàm

phạm vi nghĩa của ba từ trên

Nghĩa của từ thú rộng hay hẹp hơn nghĩa của

các từ: voi, hươu?

Nghĩa của từ chim rộng hay hẹp hơn nghĩa

của các từ: tu hú, sáo?

Nghĩa của từ cá rộng hay hẹp hơn nghĩa của

các từ: cá rô, cá thu?

Nghĩa của các từ các từ: thú, chim, cá rộng

hơn nghĩa của những từ nào, đồng thời hẹp

hơn nghĩa của những từ nào?

Em hiểu thế nào là cấp độ khái nghĩa của từ

ngữ?

I Từ ngữ nghĩa rộng và từ ngữ nghĩa hẹp

1 Ví dụ

- Nghĩa của từ động vật rộng hơn nghĩa của các từ: thú, chim, cá

- Các từ: thú, chim, cá có phạm vi nghĩa rộng hơn các từ: voi, hươu, tu hú, sáo, cá rô, cá thu

và có phạm vi nghĩa hẹp hơn từ động vật

- > cấp độ khái quát nghĩa của từ ngữ

2 Kết luận

Một từ ngữ được coi là có nghĩa rộng khi

nào?

Khi nào từ ngữ được coi là có nghĩa hẹp?

Vì T/C rộng hẹp chỉ là tương đối

GV hướng dẫn HS làm-> gọi lên bảng chữa

b

Vũ khí

súng trường,

đại bác Bom ba càng, bom bi

Học sinh làm bài theo nhóm

Học sinh làm bài theo nhóm

GV hướng dẫn học sinh tự làm

Khóc

- Cấp độ khái quát nghĩa của từ: nghĩa của một

từ có thể rộng hay hẹp hơn nghĩa của một từ khác

+ Từ ngữ nghĩa rộng: là khi nghĩa của từ đó bao hàm phạm vi nghĩa của một số từ ngữ khác + Từ ngữ nghĩa hẹp: là khi phạm vi nghĩa của

từ đó nằm trong phạm v i nghĩa của từ khác

- Một từ ngữ có thể vừa có nghĩa rộng vừa có nghĩa hẹp

II Luyện tập

Bài 1

a

Y phục

quần đùi, quần dài áo dài, áo sơ mi

Bài 2

a Chất đốt; b Nghệ thuật

c Thức ăn; d Nhìn

e Đánh

Bài 3

a xe đạp, xe máy…

b sắt, đồng, nhôm

c chanh, cam, chuối…

d họ nội, họ ngoại, bác, cô, dì, chú…

e xách, khiêng, gánh

Bài 4

a Thuốc lào; b Thủ quỹ

c Bút điện; d Hoa tai

Bài 5

chạy

IV Củng cố và hướng dẫn về nhà

1 Củng cố

- Nắm đượckhái niệm về cấp độ khái quát của từ ngữ, từ ngữ nghĩa rộng, từ ngữ nghĩa hẹp

2 Hướng dẫn về nhà

- Học thuộc phần kết luận trong vở ghi

- Làm thêm các BT trong SBT

3 Rút kinh nghiệm: ……….

………

………

******************

Ngày soạn:…./…./2011

Ngày dạy: … /…./2011

Tiết 4: Tính thống nhất về chủ đề của văn bản

I Mục tiêu cần đạt

Giúp học sinh:

- Nắm được chủ đề của VB, tính thống nhất về chủ đề của VB

- Biết viết một VB bảo đảm tính thống nhất về chủ đề, biết xác định và duy trì đối tượng cần trình bày, chọn lựa, sắp xếp các phần sao cho VB tập trung nêu bật ý kiến, cảm xúc của mình

II Chuẩn bị

- Giáo viên: soạn bài

- Học sinh: Đọc và trả lời các câu hỏi ở nhà

III Tiến trình dạy học

1 Kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh

2 Bài mới

Gọi HS đọc lại VB “Tôi đi học”

Trong VB, tác giả đã nhớ lại những kỉ niệm sâu

sắc nào? Sự hồi tưởng ấy gợi lên những ấn tượng

gì?

Từ một khung cảnh màu thu, tác giả nhớ lại từng

không gian, thời gian, từng con người, cảnh vật với

những cảm giác cụ thể trong buổi tựu trường đầu

tiên Sự hồi tưởng ấy gợi lên những ấn tượng đẹp,

thiêng liêng về ngày đầu tiên đến trường

Vậy chủ đề của VB này là gì? Căn cứ vào đâu mà

em biết?

Dựa vào: nhan đề, các từ ngữ…

Theo em, chủ đề của VB này là gì?

Đó là những điều cơ bản mà người viết muốn gửi

đến người đọc

Dựa vào đâu mà em biết VB : “Tôi đi học” nói lên

những kỉ niệm về buổi tựu trường đầu tiên?

- Nhan đề giúp chúng ta hiểu ngay ND VB

- Các từ ngữ: những kỉ niệm mơn man…, lần đầu

tiên đến trường, đi học…

Tìm các từ ngữ, các chi tiết nêu bật cảm giác của

NV “Tôi”?

- Trên đường tới trường

I Tìm hiểu bài

1 Chủ đề của văn bản

a Ví dụ

- Những kỉ niệm cao đẹp, sâu sắc trong buổi đầu tiên đến truờng

-> chủ đề

b Kết luận

- Chủ đề là đối tượng, vấn đề chính mà

VB muốn biểu đạt

2 Tính thống nhất về chủ đề của văn bản

a Ví dụ

- Nhan đề, các từ ngữ, các câu đều viết về những kỉ niệm trong buổi tựu trường đầu tiên

- Trên sân trường

- Trong lớp học

(tất cả đều có những cảm giác mới mẻ)

Thế nào là tính thống nhất về chủ đề của VB?

Chủ đề của VB được thể hiện qua những yếu tố

nào?

Giáo viên hướng dẫn học sinh tự làm

-> có tính thống nhất về chủ đề

b Kết luận

- VB có tính thống nhất về chủ đề: Tất cả các ND trong VB đều xuay quanh chủ đề chính đã được xác định

- Chủ đề được thể hiện qua các yếu tố: + Nhan đề

+ Các đề mục + Quan hệ giữa các phần trong VB + Các từ ngữ then chốt thường lặp lại nhiều lần

II Luyện tập

Bài 1

a

- Đối tượng: rừng cọ

- Các đoạn văn sắp xếp theo trình tự: giới thiệu chung về rừng cọ-tả cây cọ-tác dụng-tình cảm với cây cọ

Không nên thay đổi trật tự này vì đã hợp lí

b Chủ đề: tình cảm của con người với cây cọ

c Chủ đề được thể hiện:

- Nhan đề

- Các từ ngữ: rừng cọ trập trùn, thân cọ cao vút, hai câu thơ cuối…

Bài 2

Bỏ hai ý: b và d

IV Củng cố và hướng dẫn về nhà

1 Củng cố

- Nắm được khái niệm chủ đề và tính thống nhất của chủ đề trong VB

2 Hướng dẫn về nhà

- Học thuộc phần kết luận trong vở ghi

- Làm BTVN: 3-14

3 Rút kinh nghiệm: ……….

………

………

******************

TUẦN 2

Ngày soạn:…./…./2011

Ngày dạy: … /…./2011

Tiết 5 – 6: Văn bản Trong lòng mẹ

(Trích Những ngày thơ ấu)

Nguyên Hồng

-I Mục tiêu cần đạt

Giúp học sinh:

- Hiểu được tình cảm đáng thương và nỗi đau tinh thần của nhân vật bá Hồng, cảm nhận được tình yêu thương mãnh liệt của bé Hồng đối với mẹ

- Bước đầu hiểu được khái niệm văn hồi kí và đặc sắc của thể văn này qua ngòi bút đậm chất trữ tình, giàu sức truyền cảm của nhà văn Nguyên Hồng

II Chuẩn bị

- Giáo viên: tập truyện Những ngày thơ ấu, trang minh hoạ trích đoạn Trong lòng mẹ soạn bài

- Học sinh: Soạn bài

III Tiến trình dạy học

1 Kiểm tra bài cũ: Nêu chủ đềvà những đặc sắc nghệ thuật của VB “ Tôi đi họ”c?

2 Bài mới:

Trong làng văn học Việt nam, Nguyên Hồng là một trong những nhà văn có thời thơ ấu đầy cay đắng và đau khổ Những kỉ niệm tuổi thơ của NH đã được ông ghi lại trong tập hồi kí Những ngày thơ ấu.

Giới thiệu vài nét về tác giả?

Trước CM ông sống ở một xóm lao động nghèo

ở Hải Phòng Ngay từ tác phẩm đầu tay, ông đã

viết về những người LĐ nghèo khổ gần gũi một

cách chân thực và xúc động với một tình yêu

thương thắm thiết Ông đã để lại một sự nghiệp

sáng tác đồ sộ, có giá trị với các tác phẩm tiêu

biểu như: Bỉ vỏ, Những ngày thơ ấu, Trời

xanh…

Giới thiệu vài nét về xuất xứ của VB?

T/Pđăng báo năm 1938, in thành sách lần đầu

năm 1940

Em biết gì về thể loại này?

Hồi kí là một thể văn được dùng để ghi lại

những chuyện có thật xảy ra trong cuộc đời một

con người cụ thể, thường là của chính người

viết Hồi kí thường được những người nổi tiếng

viết vào những năm cuối đời của tác giả

Yêu cầu HS giải nghĩa các từ: Đoạn tang,

cổ tục, ảo ảnh…

Các từ khác quan sát SGK

Truyện được kể ở ngôi thứ mấy? Kể theo

trình tự nào? Trong truyện có những NV

nào? Ai là NV chính?

I Giới thiệu chung

1 Tác giả- Tác phẩm

* Tác giả(1918- 1982)

- Quê: Nam Định

- Là nhà văn lớn của VHHĐVN

- Thời thơ ấu: trải qua nhiều cay đắng, đau khổ

Đó chính là nguồn cảm hứng trong các sáng tác của ông

* Tác phẩm

- Những ngày thơ ấu là tập hồi kí tự truyện

gồm 9 chương, viết về tuổi thơ cay đắng của chính NH

- Đoạn trích “Trong lòng mẹ” là chương IV của

tập hồi kí

- Thể loại: hồi kí tự truyện

2 Chú thích

3 Bố cục

Kể ở ngôi thứ nhất theo dòng hồi tưởng của tác

giả

VB có thể chia làm mấy phần?

So sánh cách kể của VB này với VB “Tôi đi

học”?

- Giống nhau: Kể, tả theo trình tự thời gian

trong hồi tưởng, nhớ lại những kỉ niệm tuổi thơ,

kể, tả kết hợp biểu cảm

- Khác nhau:

+ VB “Tôi đi học” được kể liền mạch trong

một khoảng thời gian ngắn, không ngắt quãng:

buổi sáng đầu tiên đến trường

+ VB “Trong lòng mẹ”:Chuyện không thật liền

mạch, có một gạch nối thời gian ngắt quãng,

vài ngày không gặp mẹ

GV hướng dẫn: giọng chậm, tình cảm; chú ý

các từ ngữ, hình ảnh thể hiện cảm xúc thay đổi

của nhân vật

GV đọc mẫu một đoạn-> Hs đọc tiếp

Nhân vật bà cô xuất hiện trong hoàn cảnh

thời gian, không gian nào?

* Hoàn cảnh xuất hiện:

- Gần đến ngày giỗ đầu bố Hồng, mẹ Hồng vẫn

chưa về, nghe tin đồn về mẹ Hồng

- Chủ động tạo ra cuộc gặp gỡ và đối thoại với

bé Hồng để nhằm mục đích riêng

Trong hoàn cảnh đó người cô đã chủ động

làm gì? Nhằm mục đích ntn?

Cuộc đối thoại đó diễn ra ntn?

Nụ cười có vẻ quan tâm, thương cháu, lại đánh

vào tính thích mới lạ, thích đi xa của cháu

Khuôn mặt bà cô khi đó rất giống người đóng

kịch trên sân khấu, nghĩa là rất giả dối

Bé Hồng đã cảm nhận được những gì trong

lời nói đó và đã đáp lại lời nói đó ntn?

Bằng sự nhạy cảm, thông minh, Hồng đã nhận

ra điều đó: “Vì tôi biết rõ….đồng quà”

Sau lời từ chối của bé Hồng bà cô lại hỏi gì?

Lời nói, cử chỉ của bà càng chứng tỏ sự giả dối

Bà ta vẫn tiếp tục trêu cháu, lôi cháu vào trò

chơi tai quái của mình

Lúc này H có biểu hiện gì?

Lòng H thắt lại vì đau đớn, vì tủi nhục, vì

thương mẹ, thương thân

Sau khi nhận thấy thái độ của Hồng như vậy,

bà cô đã có lời nói và hành động ntn? Mục

- Đoạn 1: Từ đầu-> người ta hỏi chứ

ND: Cuộc trò chuyện với bà cô

- Đoạn 2: Còn lại

ND: Cuộc gặp gỡ giữa hai mẹ con bé Hồng

II Tìm hiểu văn bản

1 Đọc

2 Tìm hiểu văn bản

a Cuộc đối thoại giữa bà cô và bé Hồng

- Cười hỏi: “Mày có

muốn vào Thanh Hoá với mẹ mày

không”

- Ngọt ngào hỏi:

“Sao lại không vào?

Mợ mày phát tài lắm…”

- Mắt long lanh nhìn Hồng chằm chặp

- Rớt nước mắt, nhận

ra những ý nghĩa cay độc trong giọng nói

và trên nét mặt rất kịch của cô

-> cúi đầu không đáp, sau đó cười và

từ chối

- Im lặng cúi đầu, lòng thắt lại, khoé mắt cay cay

đích là gì?

Lúc này bà cô quay sang an ủi, khích lệ, tỏ ra

rộng lượng muốn giúp đỡ cháu nhưng hai tiếng

“em bé” lại ngân dài ra thật ngọt Rõ ràng bà cô

đã có sự săm soi, độc địa, cứ hành hạ, nhục mạ

đứa trẻ

Lần này tâm trạng, biểu hiện của Hồng có sự

thay đổi ntn?

Xúc động ngày càng tích tụ, càng dâng trào,

dường như không thể kìm nén nổi H cười dài

trong tiếng khóc

“Nhưng không phải vì thấy mẹ tôi chưa đoạn

tang thầy…”

Chi tiết cười dài trong tiếng khóc có ý nghĩa

gì? Hãy phân tích?

Đây là một trong những câu văn thể hiện phong

cách viết rất NH Bởi nó thể hiện một cách

nồng nhiệt, mạnh mẽ cường độ, trường độ của

cảm xúc, tâm trạng của nhân vật

Sau câu hỏi lại của bé Hồng, cuộc thoại diễn

ra ntn?

Điều đó chứng tỏ bản chất gì của bà cô?

Lạnh lùng, vô cảm

Diễn biến tâm trạng của H ntn? H có suy

nghĩ gì?

Câu văn đó sử dụng BPNT gì? có tác dụng

ntn?

So sánh, điệp từ, phương thức diễn đạt đầy biểu

cảm đã bộc lộ trực tiếp và gợi cảm tâm hồn đau

đớn của bé Hồng

Qua cuộc đối thoại giữa bà cô và bé H

Chúng ta hiểu được điều gì trong trạng thái

tâm hồn của bé H?

Vì sao em nhận ra điều đó?

Qua thái độ biểu hiện trong cuộc trò truyện

với bé Hồng em có thể khái quát ntn về tính

cách của bà cô?

Nhận xét về tính cách của bà cô và bé H?

Bà cô: hẹp hòi, tàn nhẫn

Bé H: trong sáng, giàu tình yêu thương

Trong cuộc thoại này tác giả sử dụng những

BPNT gì?

Mẹ Hồng trở về vào thời điểm nào?

- Về một mình, mang theo nhiều quà bánh

- Cầm nón vẫy, xoa đầu lấy vạt áo thấm nước

mắt cho con

-> NT: tương phản, so sánh, biểu cảm trực tiếp

và gián tiếp, miêu tả diễn biến tâm lí nhân vật tinh tế, nhạy cảm

b Bé Hồng trong cuộc gặp gỡ với mẹ

- Vỗ vai, cười nói:

“Mày dại quá…”

Cố ý ngân dài hai chữ “em bé”

- Tươi cười kể sự đói rách, thiếu thốn của chị dâu và tỏ ý thương xót anh trai

-> là người đàn bà lạnh lùng, độc ác, giả dối, thâm hiểm

- Nước mắt ròng ròng, hai tiếng “em bé” xoáy chặt lấy tâm can, cười dài trong tiếng khóc

- Cổ họng nghẹn ứ khóc không ra tiếng Suy nghĩ: “Giá những cổ tục…mới thôi”

-> Là đứa trẻ thông minh, nhạy cảm, tâm hồn trong sáng, tin

và thương yêu mẹ; căm ghét cái xấu xa, độc ác