Bài giảng Ngữ văn lớp 8 tiết 37: Nói quá

NOÙI QUAÙ Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng Ngày tháng mười chưa cười đã tối... Thời gian ngày tháng mười rất ngắn Tục ngữ.[r]

Trang 2

Sưu tầm một số thơ ca có sử dụng từ ngữ chỉ quan hệ ruột thịt, thân thích của địa phương

- Chị ngã em nâng

- Anh em như thể tay chân

- Sẩy cha còn chú, sẩy mẹ bú dì

- Nó lú nhưng chú nó khôn

- Cha mẹ nuôi con bằng giời bằng bể Con nuôi cha mẹ con kể từng ngày

- Người dưng có ngãi, ta đãi người dưng Chị em bất ngãi, ta đừng chị em

- Có cha có mẹ thì hơn

ĐÁP ÁN

Trang 3

Bài 9, 10

Tiết : 37

Trang 4

NÓI QUÁ

I Nói quá và tác dụng của nói quá:

Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng

Ngày tháng mười chưa cười đã tối.

(Tục ngữ)

Cày đồng đang buổi ban trưa,

Mồ hôi thánh thót như mưa ruộng cày.

Ai ơi bưng bát cơm đầy, Dẻo thơm một hạt đắng cay muôn phần

(Ca dao)

Đọc các câu tục ngữ, ca dao sau và trả

lời câu hỏi.

Trang 5

NÓI QUÁ

Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng

(Tục ngữ)

Cày đồng đang buổi ban trưa, Mồ hôi thánh thót như mưa ruộng cày

(Ca dao) Nói qúa còn gọi là: Phóng đại,

phô trương, thậm xưng, cường

điệu, ngoa ngữ.

Thời gian đêm tháng năm rất ngắn

Thời gian ngày tháng mười rất ngắn

Lao động của người nông dân hết sức vất vả

Ngày tháng mười chưa cười đã tối

Trang 6

NÓI QUÁ

(Tục ngữ)

Cày đồng đang buổi ban trưa, Mồ hôi thánh thót như mưa ruộng cày

(Ca dao)

ØNói quá là biện pháp tu từ phóng đại mức độ, quy mô, tính chất của sự vật, hiện

tượng được miêu tả

ØNói quá còn gọi là: Phóng đại, phô

trương, thậm xưng, cường điệu, ngoa ngữ.

Trang 7

NÓI QUÁ

Cách nói thường Cách nói quá

Đêm tháng năm ngắn, ngủ

chưa đủ giấc mà trời đã sáng

Ngày tháng mười, bảy giờ mới

sáng mà khoảng hơn bốn giờ

chiều đã tối

Lúc cày ruộng, mồ hôi ra ướt

đẫm cả người

Mồ hôi thánh thót như mưa ruộng cày

Mô tả dài khó nhớ,

lủng củng Ngắn gọn, ấn tượng, đậm nét truyền cảm, dễ hình

dung ra mức độ, tính chất của hiện thực

Trang 8

NÓI QUÁ

ØNói quá là biện pháp tu từ phóng đại mức độ, quy mô, tính chất của sự vật, hiện tượng được

miêu tả

Vậy nói quá có tác dụng gì? ØTác dụng: Nói quá

để nhấn mạnh, gây ấn tượng, tăng sức biểu cảm

Trang 9

NÓI QUÁ

Tìm những câu thơ, ca dao, thành ngữ, tục ngữ hoặc trong các văn bản đã học có nội dung sử dụng biện pháp tu từ nói quá

- Thuận vợ thuận chồng tát biển đông cũng cạn

- Lỗ mũi mười tám gánh lông,

Chồng yêu chồng bảo tơ hồng trời cho

- Đen như cột nhà cháy

- Đi guốc trong bụng

- Trắng như bông bưởi

Trang 10

NÓI QUÁ

Phản ánh đúng bản chất sự

thật Người nói phóng đại

sự vật nhằm mô tả rõ nhất

bản chất của hiện thực

Phản ánh trái sự thật nhằm mô phô trương bản thân người nói, tạo ra sự hiểu nhằm

Phân biệt nói quá và nói khoác?

ØGiống nhau:

ØKhác nhau:

có phóng đại, cường điệu,…

Trang 11

NÓI QUÁ

II Luyện tập:

Tìm biện pháp nói quá và giải thích ý

nghĩa của chúng trong các ví dụ sau:

a/ Bàn tay ta làm nên tất cả

Có sức người sỏi đá cũng thành cơm

(Hoàng TrungThông)

b/ Anh cứ yên tâm, vết thương chỉ sướt da

thôi Từ giờ đến sáng em có thể

đi lên đến tận chân trời được

(Nguyễn Minh Châu, Mảnh trăng cuối rừng)

Biện pháp nói quá và giải thích

ý nghĩa:

a/ sỏi đá cũng

thành cơm

 thành quả lao động gian khổ, vất vả, nhọc nhằn

b/ đi lên đến tận

chân trời  đi bất

cứ nơi đâu vết thương chẳng có nghĩa lí gì, không phải bận tâm

Lop8.net

Trang 12

Điền các thành ngữ sau đây vào chỗ trống ( ) để tạo biện pháp tu từ nói quá: bầm gan tím ruột, chó ăn đá gà ăn sỏi, nở từng khúc ruột, ruột để ngoài da, vắt chân lên cổ.

a/ Ở nơi thế này, cỏ còn không mọc nổi nữa là trồng rau, trồng cà

b/ Nhìn thấy tội ác của giặc, ai ai cũng

c/ Cô Nam tính tình xởi lởi,

d/ Lời khen của cô giáo làm cho nó

e/ Bọn giặc hoảng hồn mà chạy

bầm gan tím ruột chó ăn đá gà ăn sỏi

Trang 13

Đặt câu với các thành ngữ dùng

biện pháp nói quá sau đây:

nghiêng nước nghiêng thành, dời

non lấp biển, lấp biển vá trời,

mình đồng da sắt, nghĩ nát óc.

Đặt câu với các thành ngữ:

ØThúy Kiều đẹp nghiêng nước nghiêng thành.

ØTôi nghĩ nát óc mới ra đáp số

Trang 14

Tìm năm thành ngữ so sánh có dùng biện pháp nói quá.

Trang 15

Mạnh như trâu.

Trang 16

NÓI QUÁ

Trang 17

NÓI QUÁ

Xấu như ma.

Trang 18

NÓI QUÁ

Trang 19

NÓI QUÁ

Đen như cột nhà cháy.

Trang 20

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ

Ø Học bài

Ø Làm các bài tập còn lại:

- Bài tập 1: câu c

- Bài tập 3: Đặt câu với các thành ngữ: dời non lấp biển, lấp biển dời non, mình đồng da sắt,

- Bài tập 5: Về nhà viết một đoạn văn hoặc làm một bài thơ có dùng biện pháp nói quá

Định dạng
Số trang	20
Dung lượng	1,32 MB