2, Trả lời: - Câu TT không có đặc điểm hình thức của các kiểu câu NV, CK, CThán; thường dùng để kể, thông báo, nhận định, miêu tả… - Ngoài chức năng trên, câu TT còn dùng để yêu cầu, đề [r]
Trang 1Ngày soạn: 18/2/08 Ngày dạy: 8A: 22/2/08 8B: 21/2/08 Tiết 91
Tiếng việt
CÂU PHỦ ĐỊNH
A PHẦN CHUẨN BỊ
I Mục tiêu
1, Kiến thức, kĩ năng, tư duy: Giúp HS
- Hiểu rõ đặc điểm hình thức của câu phủ định
- Nắm vững chức năng của câu phủ định Biết sử dụng câu phủ định phù hợp với tình huống giao tiếp
- Rèn kĩ năng nhận biết và sử dụng câu phủ định cho đúng văn cảnh
2, Giáo dục HS ý thức sử dụng câu phủ định cho đúng văn cảnh.
II Chuẩn bị
1, Thầy: Nghiên cứu soạn giảng
2, Trò: Chuẩn bị theo câu hỏi sgk
B PHẦN TRÊN LỚP
I Kiểm tra bài cũ ( 5’)
1, Câu hỏi: Đặc điểm hình thức và chức năng của câu trần thuật?
2, Trả lời:
- Câu TT không có đặc điểm hình thức của các kiểu câu NV, CK, CThán; thường dùng để kể, thông báo, nhận định, miêu tả…
- Ngoài chức năng trên, câu TT còn dùng để yêu cầu, đề nghị hay bộc
lộ t/c, cảm xúc…
( Vốn là chức ăng chính của các kiểu câu khác)
- Khi viết, câu TT thường kết thúc = dấu chấm, nhưng đôi khi nó có thể kết thúc = dấu chấm than, hay dấu ba chấm
- Đây là kiểu câu cơ bản và được dùng phổ biến nhất trong giao tiếp
II Bài mới
H
?
Đọc ví dụ
Các câu b,c,d có đặc điểm hình thức gì khác
so với câu a?
I Đặc điểm hình thức và chức năng ( 15’)
1, Ví dụ:
(1)
a Nam đi Huế
b Nam không đi Huế.
c Nam chưa đi Huế.
d Nam chẳng đi Huế.
- Hình thức: Các câu b,c,d có các từ
ngữ phủ định ( không,chưa, chẳng)
Trang 2?
G
H
?
?
G
?
G
?
H
Về chức năng các câu b,c,d có gì khác với câu
a?
Khái quát: Những từ : không, chưa, chẳng là
từ phủ định Câu chứa những từ này là câu
phủ định
Đọc ví dụ (2)
Trong đoạn trích những câu nào có từ ngữ phủ
định?
Nội dung phủ định được thể hiện ntn?
- C1: thể hiện trong câu nói của ông thầy bói
sờ vòi ( Tưởng con voi như thế nào…con đỉa)
- C2: thể hiện trong cả câu nói của ông thầy
bói sờ vòi và ông thầy bói sờ ngà ( Nó…đòn
càn)
Như vậy, nếu câu nói của ông thầy bói sờ ngà
( câu phủ định1) chỉ phủ định ý kiến, nhận
định của 1 người (ông thầy bói sờ vòi) thì câu
nói của ông thầy bói sờ tai ( câu phủ đinh 2)
phủ định ý kiến nhận định của cả 2 người mà
chủ yếu là của ông thầy bói sờ ngà
Mấy ông trhầy bói xem voi dùng những câu
có từ ngữ phủ định để làm gì?
“ Nam không đi Huế” là câu phủ định miêu
tả còn câu “Đâu có! Nó ….” Là câu phủ định
phản bác
Qua p/tích các ví dụ, em hãy cho biết thế nào
là câu phủ định? Câu phủ định dùng để làm
gì?
Đọc ghi nhớ
- HS đọc yêu cầu btập- Tự giải
- Chức năng: Câu b,c,d phủ định sự việc “ Nam đi Huế” là không diễn ra
> câu b,c,d là câu phủ định.
(2)
- Không phải nó chần chẫn như cái
đòn càn
- Đâu có!
>Phản bác một ý kiến, nhận định của người đối thoại câu phủ định bác bỏ
2, Bài học ( Ghi nhớ - sgkT )
II Luyện tập ( 22’)
1, Btập1
a Không có
b Cụ cứ tưởng thế đấy nhưng nó chẳng hiểu gì đâu!
Trang 3?
H
- GV ptích theo sgv-T75
- HS đọc yêu cầu btập- HĐ nhóm
- HS làm tiếp câu b,c ( sgv-T 75)
- HS đọc yêu cầu btập
Câu nào phù hợp với câu chuyện hơn?
- HS đọc yêu cầu btập- Tự giải
Đặt câu có ý nghĩa tương tự
c Không, chúng con không đói nữa
Nó phản bác 1 ý kiến, nhận định trước đó
2, Btập2
- Cả 3 câu đều là câu phủ định vì có
những từ phủ định: không, chẳng
- Điểm đặc biệt là có 1 từ phủ định kết hợp với 1 từ phủ định khác:
a, ( không phải là không)
c, ( ai chẳng) kết hợp với 1 từ nghi vấn
b, kết hợp với 1 từ phủ định khác
và 1từ bất định
ý của cả câu phủ định là khẳng định, chứ không phải là phủ định
a, Câu chuyện có lẽ chỉ là 1 câu chuyện hoang đường song có ý nghĩa ( Nhất định)
3, Btập3
- Nếu thay, viết lại: Choắt chưa dậy được, nằm thoi thóp ý nghĩa của câu thay đổi
+ chưa: biểu thị ý phủ định đối với
điều mà cho đến 1 thời điểm nào đó không có, nhưng sau thời điểm đó có thể có
+ không: cũng biểu thị ý phủ định
đối với điều nhất định, nhưng không
có hàm ý là về sau có thể có
> GV gợi lại câu chuyện…câu văn của t/g phù hợp với mạch câu chuyện
4, Btập4
- Không phải là câu phủ định vì không có từ ngữ phủ định
- Dùng để biểu thị ý phủ định bác bỏ: phản bác ý kiến nhận định trước đó
a, không đẹp
b, không có chuyện ấy
Trang 4III Hướng dẫn học ở nhà ( 3’)
- Nắm chắc đặc điểm hình thức, chức năng của câu phủ định
- Hoàn thiện tất cả các btập
- Chuẩn bị bài tiết sau: Ch trình địa phương