Giáo án Hóa học 11 - Chương 3: Nhóm cacbon

GV: Gợi ý để HS nhớ: - Để đạt tới cấu hình bền của khí hiếm, các ntử -Quan hệ giữa vị trí và cấu tạo ngtử ntố nhóm Cacbon tạo những cặp e chung với -Sự phõn bố e vào các ô lượng tử ở các[r]

CHƯƠNG III : Nhóm cacbon Bài 19 KháI quát v ề nhóm cacbon

I - M ục tiêu bài học

1 Về kiến thức

-Tính

-Qui

2 Về kĩ năng

-Rèn

-Rèn

II - Chu ẩn bị

III –Cac ho ạt động dạỵhọc.

Hoạt động 1

HS: :; vào BTH tìm %< trí các nguyên

Hoạt động 2

HS: ?  hình và phân  e vào ô

3' C

oxi hoá có

GV:

-Quan

8; phõn  e vào các ô 3' C I

TTKT

-Lk hình thành

Hoạt động 3

HS:

- Bán kính nguyên C ,

+

GV: Yêu T HS so sánh tính phi kim

Hoạt động 4

I – V < trí ca nhóm CACBON trong b TH

- C, Si, Ge, Sn, Pb

Chúng (xem B 4.1 1 - t/c  các  nhúm C)

II –tính ch t chung ca các nguyên t nhóm các bon

1 Cấu hình e nguyên tử

K6( e ngoài cùng là ns2np2 có 4 e

- a TTCB, có 2e "  (.) các h/c có CHT 2

- a TTKT cú 4e "  (.) các h/c có CHT 4

- các các nguyên  liên  %6 chúng

2 Sự biến đổi tính chất của các đơn chất

- d C " Pb:

+ + Tính PK + tính KL ,

+ C, Si: PK; Ge: KL & PK; Sn, Pb: KL

-

%6 H.

- QL  "# tính axit, i$  các

oxit

GV

oxit

- :; vào 0N ! N"# tính Di$

 các oxit trong nhóm A "E so sánh

tính

3 Sự biến đổi tính chất của các hợp chất.

-

CH4" PbH4

* Các nguyên XO2 %6 - oxi hoá 3$ O là +2 và +4

- CO2 và SiO2 là các oxit axit còn các oxit GeO2, PbO2, SnO2 và các

*các nguyên thành

Bài 20 cacbon

I - M ục tiêu bài học

1

  trúc, các 5 thù hình  cacbon

-Vai trò quan

2 ?Y o ,

liên quan

II - Chu ẩn bị

GV

HS: Xem

III – Các h ọat động dạy học

Hoạt động 1

HS:

- Quan sát mô hình và v %! "E

tìm

 C

I TÍNH >7x ?y Lí

Kim cương Than chì C vô định hinh Cấu

Truc

II TÍNH >7x HOÁ 7{>

1 Tính khử:

thù hình  C.

- - :; vào "b "E  trúc tinh

nhau

Hoạt động 2

HS ; vào  trúc NC các =5

thái oxi hoá

hoá

Chú ý: C vô

cao

Hoạt động 3

GV ' ý: HS ; vào "b "E 

sd

GV: 5 sao kim 3$ "3' ;

làm

than chì làm " ;€

Hoạt động 4

HS:

 trình bày TTTN và "N các 5

thù hình C

-Tác / %6 Oxi

C + O2 > CO2 Chú ý: Trên 9000, sp cháy

4500 là CO2.

C không

oxit kl ( "O sau Al)

3C + Fe2O3 > 2Fe + 3CO

.2-Tính oxi hoá

- Tác / %6 H (to)

C + 2H2 > CH4

2C + Ca > CaC2 3C + Al > AlC3

III-ỨNG DỤNG

khoan,dao

chì

su

III-

1 Trạng thái tự nhiên

- Kim

- C còn có trong các khoáng

các thành

-

-

do C

2 Điều chế

70-100 nghìn at)

trong lò

- Than  : nung than n I 1000-12500, trong

lò " không có không khí

- Than

- Than CH4 > C + 2H2

- Than | "3' khai thác I các %‡ than ˆ I

"1 sâu khác nhau 36 lòng "

IV - C ủng cố bài học

Bài 21 Hợp chất của cacbon

I - M ục tiêu bài học

1

2

-Tính

2 ?Y o ,

cacbon trong

-Rèn

3 ?Y tình + và thái "1

-Có ý

II - Chu ẩn bị

HS: -Ôn 5 cách %  hình electron và cách phân  e vào các ô 3' C

III – Các ho ạt động dạy học

Hoạt động 1

?  hình e  C & O, phân  vào ô

thành liên  4 nguyên C C & O

Hoạt động 2

HS nghiên O SGK và cho 9

- Tính

- So sánh %6 khí N2

Hoạt động 3

HS

I - CACBON MONOOXIT (CO)

1 Cấu tạo phân tử

- a =5 thái $ +9

: C == O :

2.Tính chất vật li

- Là

hoá =} I -205,20C

-

- ) "1

3.Tinh chất hoá học

GV # sung:

Hoạt động 4

HS: Nêu cách

ntn?

GV

là

Hoạt động 5

2.Nghiên

2

Hoạt động 6

CO2 có

2

H2CO3 là axit =  kém Y s 5

a - Có liên  ba  N2 nên CO = kém

" nóng

CO là oxit không

b - CO là

*CO cháy trong KK, cho  C màu xanh lam,

 khí

2CO (k) + O2 (k) > 2CO2 (k)

*Khi có than h/t tính xt, CO

%6 Cl:

CO + Cl2 > COCl2 ( photgen)

cao:

CO + CuO > Cu + CO2

4.Điều chế

a - Trong công

*Cho

C + H2O  CO + H2 ( 1050 0C) 44% CO, 45% H2, 5% H2O, 6% N2

ga

C + O2 > CO2

CO2 + C > 2CO

hh khí thu 25% CO, 70% N2, 4% CO2, 1% các khí khác

Khí than 36 khí lò ga > nhiên  khí

b - Trong phòng thí Cho H2SO4 "b vào axit focmic và " nóng:

HCOOH > CO + H2O ( có

H2SO4 xt)

II - CACBON ĐIOXIT & AXIT CACBONIC

1 Cấu tạo của phân tử CO 2

O == C == O phân C CO2 là phân C không có ;

2 Tính chất vật lí

- khí k màu, b ( 1,5 T kk, tan ít

trong dung

CO2 và H2O

GV + thích thêm:

8 oxi hoá +4  C khá Y Tuy nhiên khi

hoá

Hoạt động 7

GV L T HS :

trao "# ion

- M} "3' tính tan  

- Ion HCO3- là ion 3n tính

tan 1 l CO2

- khí CO2 hoá

0C, =}

 là 36 " khô

3 Tính chất hoá học

a- Khí CO2 k duy trí -; cháy .!( } " cháy

-KL có tính CO2.:

CO2 + 2Mg > 2 MgO + C

 Ko dùng CO2 "E !( } " cháy Mg , Al

b - CO2 là 1 oxit axit



CO2 + H2O  H2CO3 Trong dung

H2CO3  HCO3- + H+ K = 4,5.10-7 HCO3-  CO32- + H+ K = 4,8.10-11

4 Điều chế

a - Trong công -Nung

CaCO3 (r) 2

hoá =} thành  cacbonic

-Thu d s ; nhiên, trong qt lên men

b - Trong phòng thí

 Cho dd HCl tác / %6 " vôi: CaCO3 + 2HCl > CaCl2 + H2O +

CO2

III - MUỐI CACBONaT

1 Tính chất của muối cacbonat

a - Tính tan

- Các  cacbonat trung hoà  klk Z=d Li2CO3), amoni, các

Z=d NaHCO3

- Các  cacbonat trung hoà  các kim

b – Tác / %6 axit Các  cacbonat tác / %6 dd axit + phóng khí CO2

NaHCO3 + HCl > NaCl + CO2 + H2O

HCO3- + H+ > CO2 + H2O

Tìm

cacbonat

Hoạt động 8

Na2CO3 + 2HCl > 2NaCl + CO2 + H2O

CO32- + 2H+ > CO2 + H2O c-Các

Y

NaHCO3 + NaOH > Na2CO3 + H2O

HCO3- + OH- > CO32- + H2O

d -

- Các  cacbonat trung hoà  kim

- Các

" nóng

MgCO3 > MgO + CO2 NaHCO3 > Na2CO3 + CO2 +

H2O Ca(HCO3)2 > CaCO3 + CO2 + H2O

2 Một số muối quan trọng

- CaCO3 tinh

su và

- Na2CO3 khan …  là -B" khan là

Khi ‘ tinh d dd nó tách ra I 5 tinh

2CO3.10H2O dùng trong công

- NaHCO3 là tinh trong

dày trong y

Bài 22 Silic và H ợp chất của silic

I - M ục tiêu bài học

1

 Tính

 Tính

 Các

2 ?Y o ,





3 ?Y tình + và thái "1

 Có tình

II - Chu ẩn bị

GV:

III - ti ến trình dạy học

Silic là nguyên

sánh

Hoạt động 1

HS

tính

Hoạt động 2

- So

I - SILIC

1 Tính chất vật lý

- Cú 2

- Silic tinh + màu xám, có ánh kim, v "

+ T0 sôi 26200C và t0 n/c 14200C = cao ( C)

t0 cao thì "1 v " , L

- Silic

2 Tính chất hoá học

-

- Si vô

a - Tính

 | / %6 phi kim:

Si + 2F2 4

Si + O2 2

Si + C



2

Si + 2 NaOH + H2O 2SiO3 + H2

-

- Si cú

b -

Hoạt động 3

HS

- Trong

Hoạt động 4

HS cho  O / và "Y

Hoạt động 5

6 SiO2

trong

Hoạt động 6

GV: Làm TN 1

"; Na2SiO3 và

màu =} "/

GV: Làm TN2

Cho 2 1 qua Na2SiO3

sau vài

GV: Làm TN3

Mg,

2Mg + Si 2Si

3 Trạng thỏi thiờn nhiờn

-

trong

- Cú trong

4 Ứng dụng và điều chế

- Cú

TPTN: SiO2 + 2Mg TCN : SiO2 + 2C

II - HỢP CHẤT CỦA SILIC

1 Silic đioxit

Trong TN

0 n/c cao

- Là oxit axit

Tan trong dd

SiO2 + 2NaOH 2SiO3 + H2O SiO2 + Na2CO3 2SiO3 + CO2

- T/c "b 9 Tan trong axit HF

kin, xõy ;

2 Axit silixic và muối silicat

a- Axit Silixic

Na2SiO3 + 2HCl 2SiO3 H2SiO3

36

H2SiO3 2O + SiO2 Khi

Na2SiO3 + CO2 + H2O 2SiO3 + Na2CO3 b- q Silicat

Silicat KL Y tan "3' trong 36

DD "b  Na2SiO3, K2SiO3

2SiO3 d cú màu

IV- C ủng cố bài học

Bài tập về nhà 1-6 tr 108 SGK

Bài 23: Công nghi ệp silicat

I - M ục tiêu bài học

1 Về kiến thức





tinh, xi ,  d s

nguyên  ; nhiên

2 Về kĩ năng

 Phân

tinh, xi ,  ; vào thành



các

3 Về tình cảm và thái độ



nguyên thiên nhiên

II - Chu ẩn bị

GV: 8$ "s lò quay -+ D clanke

(hình 4.11), v xi ,

HS:

III - ti ến trình dạy học

Bài

GV

có và kinh

Ho ạt động 1

HS nghiên cOu SGK và td kin thOc th;c

t hãy cho bit:

- Thu~ tinh có thành phTn hoá hc ch yu

là gì?

- Thu~ tinh chia làm my lo5i?

- Hãy kE nh4ng v!t d/ng th3Lng làm bˆng

thu~ tinh Làm th nào "E b+o v "3'c

nh4ng v!t làm bˆng thu~ tinh?

I - thu~ tinh

- Thành phTn: Các oxit kim lo5i: Na, Mg, Pb, Zn…S+n phpm nung ch+y các cht này là thu~ tinh, thành phTn ch yu là SiO2

- Phân lo5i: tue vào t‡ l các cht kim lo5i, thành phTn oxit kim lo5i:

+ Thu~ tinh th3Lng +Thu~ tinh phalê +Thu~ tinh th5ch anh +thu~ tinh "#i màu +Cáp quang

- Tính cht: Giòn, h s giãn nI nhit l6n, nên tránh va tr5m m5nh, không nên thay "#i nhit

"1 "1t ng1t

II- Rs gm SGK

III - xi m,ng SGK

Ho ạt động 2

Tìm hiEu: Thành phTn hoá hc ch yu ca

"s gm là gì?

Có my lo5i "s gm? Cách s+n xut các "s

gm "ó nh3 th nào?

Ho ạt động 3

Xi m,ng có thành phTn hoá hc ch yu là

gì?

Xi m,ng Poocl,mg "3'c s+n xut nh3 th

nào?

Quá trình "ông cOng xi m,ng x+y ra nh3

th nào?

GV mô t+ quá trình v!n hành ca lò

clanke Nói rõ tính cht xi m,ng và cách

b+o qu+n

Ho ạt động 4

GV chupn b< n1i dung "E cng c kin

thOc trng tâm ca bài hc Phân bit

thành phTn tính cht, Ong d/ng ca thu~

tinh, gm, xim,ng

IV- C ủng cố bài học

H36ng dvn gi+i bài t!p ttrong SGK

Bài t ập về nhà 1-5tr 112 SGK

Bài 24: Luy ện tập

tính ch ất của cacbon, silic và hợp chất của chúng

I - M ục tiêu bài học

1 Về kiến thức

 Tính

 silicat

2 Về kĩ năng



 C, Si

 Rèn o , + bài !(

II - T ổ chức hoạt động dạy học

A - ki ến thức cần nhớ

Ho ạt động 1:

Dùng ph3$ng pháp "i chiu so sánh

Hc sinh dùng phiu hc t!p "E h thng hoá lí thuyt

( Có thE thit k mvu phiu hc t!p nh3 sau: RE phiu hc t!p trng, HS "iYn

dTn kin thOc theo s; h36ng dvn ca GV)

R$n cht

 :5 thù hình

 Tính

- Vô "<nh hình

C + O2  CO2

C + 2CuO  2Cu + CO2

- Tính oxi hoá

C + 2 H2  CH4 3C + 4Al  Al4C3

- Tinh thE

- Vô "<nh hình

- Tính khC

Si + O2  SiO2

- Tính oxi hoá

Si + 2Mg  Mg2Si

Oxit

CO:

CO2:

- Là oxit không t5o mui

- Là cht khC m5nh 4CO + Fe3O4 3 Fe + 4 CO2

- Là oxit axit

SiO2:

- Là oxit axit

2NaOHNa2SiO3 +H2O

- Là cht oxi hoá;

- Tính cht "bc bit

CO2 + H2O  H2CO3

CO2 + 2NaOHNa2CO3 +H2O

- Là cht oxi hoá;

CO2 + 2Mg C + 2MgO

SiO2 + 4HF  SiF4 + 2H2O

Axit

Mui

H2CO3

- Axit yu 2 nc H2CO3  H+ + HCO3 -HCO3-  H+ + CO3

2 Kém bYn

H2CO3  CO2 + H2O

Cacbonat

- Cacbonat trung hoà + Ch‡ có cacbonat kim lo5i

kiYm tan "3'c + Các cacbonat khác ít tan,

dŒ b< nhit phân CaCO3  CaO + CO2 Cacbonat axit dŒ tan, dŒ b<

nhit phân Ca(HCO3)2CaCO3+CO2+

H2O

H2SiO3

- Axit rt yu

Na2SiO3+ CO2+ H2O

 H2SiO3 + Na2CO3

- Rt ít tan trong n36c

Silicat

Silicat kim lo5i kiYm dΠtan

Ho ạt động 2:

B - Bài t ập.

IV - C ủng cố học

Bài 21 Hợp chất cacbon

I - M ục tiêu học< /b>

1

2

-Tính

2 ?Y o ,

cacbon. .. H+ K = 4,5.10-7 HCO3-< /small>  CO3 2-< /small> + H+ K = 4,8.10 -1 1< /small>

4 Điều chế

a - Trong cơng -Nung

CaCO3 (r)...

III - MUỐI CACBONaT

1 Tính chất muối cacbonat

a - Tính tan

- Các  cacbonat trung hoà  klk Z=d Li2CO3), amoni,

Z=d NaHCO3

- Các