I.Môc tiªu bµi häc: -Giúp học sinh hiểu được tâm trạng của người mẹ khi đứa con lần đầu tiên đến trường, qua đó thấy được tình cảm và tấm lòng của người mẹ dành cho con.. III.Các bước lê[r]
Trang 1Ngày soạn:…………
Ngày giảng.7a:……….
7b:………
7c:………
Tiết 1 - Tuần 1 Bài 1
Văn bản: Cổng trường mở ra
( Lí Lan )
I.Mục tiêu bài học:
-Giúp học sinh hiểu được tâm trạng của người mẹ khi đứa con lần đầu tiên
đến trường, qua đó thấy được tình cảm và tấm lòng của người mẹ dành cho con
II.Chuẩn bị đồ dùng :
-GV : Giáo án ,Bảng phụ
-HS : Bài soạn
III.Các bước lên lớp:
1.ổn định 2.Kiểm tra: vở ghi, vở soạn và SGK của HS 3.Bài mới
Giới thiệu bài: Em hãy nhớ lại ngày khai trường đầu tiên của mình, hãy kể lại cảm tưởng
Tiến trình bài dạy:
Hoạt động 1:
Hướng dẫn HS đọc tác phẩm tìm hiểu chú thích Gọi HS đọc văn bản
? Nêu hiểu biết của em về tác giả
? VB cần đọc với giọng ntn?
? Em hiểu thế nào là: lễ
độ, hối hận, vong ân bội nghĩa
H - Đọc VB
- Nhà văn ý
- Diễn cảm, nhẹ nhàng
HS tóm tắt
I/ Đọc, chú thích
1 Đọc:
2 Chú thích :
- Tác giả:
- Tác phẩm :
- Giải nghĩa từ
Trang 2? Hãy TT bức thư của
người cha ?
Hoạt động 2 – Tìm hiểu
nội dung VB
? VB này là lời của ai?
Nói về điều gì?
? Tìm những chi tiết miêu
tả việc làm, cử chỉ của mẹ
vào đêm trước ngày khai
trường
? Qua đó bộc lộ tâm trạng
gì của mẹ?
? Vì sao mẹ có những
tâm trạng như vậy?
? Qua đó em thấy mẹ là
người thế nào?
? Em có biết 1 câu ca
dao, danh ngôn hay 1 bài
thơ nói về tấm lòng người
mẹ
- “Con là mầm đất tươi
xanh
Nở trong tay mẹ, mẹ ươm
mẹ trồng
Hai tay mẹ bế mẹ
bồng
Như con sông chảy nặng
-Lời của mẹ nói với con trai ;
-Ngắm nhìn con ngủ, nghĩ
về những việc con làm, không tập trung trằn trọc,
ko ngủ được, nhớ về ngày ktrường đtiên của mình
- Vì mẹ rất yêu con, quan tâm đến con, bởi mẹ đã
được hưởng tình yêu thương ấy từ bà ngoại, tình cảm ấy là 1 sự tiếp nối thế
hệ, là truyền thống hiếu học
- “Không có mặt trời thì
hoa không nở, không có người mẹ thì cả anh hùng
và nhà thơ đếu không có”
M.G
II/ Tìm hiểu VB
* Tâm trạng của mẹ
trong đêm trước ngày khai trường của con :
- xốn xang, bồi hồi trước bước đời đầu tiên của con
- Mẹ có tấm lòng sâu nặng, quan tâm sâu sắc
đến con > người mẹ yêu con vô cùng
là 1 cách thể hiện trong
VB biểu cảm
- TG của ước mơ và khát vọng
- TG của niềm vui
> nhà trường là tất cả
Trang 3dòng phù sa
Mẹ nhìn con đẹp như
hoa
Con trong tay mẹ thơm ra
giữa đời…
? Người mẹ đang nói
chuyện trực tiếp với con
không?Theo em người
mẹ đang nói với ai?
? Cách viết này có tác
dụng gì?
? Câu văn nào nói lên tầm
quan trọng của nhà
trường với thế hệ trẻ?
? Hiểu được tqtrọng đó,
mẹ đã định nói với con
ntn trong buổi ngày mai
khi con đến trường?
? Em hiểu “TG kỳ diệu”
đó là gì?
? Đọc xong VB, em hiểu
thêm điều gì về mẹ và vai
trò của nhà trường?
? Tại sao VB có tựa đề
“Cổng trường mở ra”-?
VB này có cốt truyện và
có 1 chuỗi sviệc như ở
lớp 6 không?
- Đang tâm sự với chính mình
- Giúp tác giả đi sâu vào
TG tâm hồn, miêu tả tinh
tế tâm trạng hồi hộp, trăn trở, xao xuyến,bângkhuâng > Nội tâm nv bộc lộ sâu
sắc, đậm chất trữ tình
- “Đi đi mở ra” > lời
động viên
HS tự bộc lộ
-Không mà chủ yếu chỉ là tâm trạng
- “Ai cũng sau này”
> cả XH qtâm, quyền của trẻ em là được học tập
HS đọc ghi nhớ
-Cảm nghĩ của em về người
mẹ trong văn bản “Cổng trường mở ra”
-HS trao đổi ý kiến 2 BT (SGK)
tuổi thơ
* Vai trò của nhà trường với thế hệ trẻ
Trang 4H- Quan sát đoạn VB nói
về ý nghĩ của mẹ về giáo
dục nước Nhật
Thảo luận:
- TG của điều hay, lẽ
phải, của tình thương và
đạo lý làm người
- ánh sáng tri trức nhân
loại
- tình bạn, tình thầy trò
cao đẹp
- Vô cùng quan trọng
-Gọi HS đọc ghi nhớ
Hoạt động 3:Hướng dẫn
luyện tập
Đọc
-Cảm nghĩ của em về người
mẹ trong văn bản “Cổng trường mở ra”
- HS trao đổi ý kiến 2 BT (SGK)
* Ghi nhớ:
III/ Luyện tập
4.Củng cố –dặn dò:
-Kể tóm tắt văn bản ?
- Cảm nghĩ của em về
người mẹ trong văn bản
“Cổng trường mởra”?
-Soạn văn bản “Mẹ tôi”
Ngày soạn:
Ngày giảng.7a:
7b:
7c:
Tiết 2- Văn bản: “Mẹ tôi”
- Etmônđôđơ
Amixi-I Mục tiêu bài học:
- Giúp HS hiểu được t/d lời khuyên của bố về lỗi của 1 đứa con với mẹ Thấm thía những tình cảm thiêng liêng sâu nặng của cha mẹ với con cái
Trang 5II.Chuẩn bị đồ dùng:
- GV: Giáo án ,bảng phụ
-HS: Bài soạn
III Các bước lên lớp:
1 ổn định
2 Kiểm tra:
Bài học sâu sắc nhất mà em rút ra được từ văn bản “Cổng trường mở ra” là gì?
3 Bài mới
* Giới thiệu: Trong cuộc đời mỗi chúng ta, người mẹ có 1 vị trí và ý nghĩa hết sức
lớn lao, thiêng liêng và cao cả, nhưng không phải khi nào ta cũng có ý thức hết
được điều đó Chỉ đến khi mắc những lỗi lầm ta mới nhận ra tất cả VB “Mẹ tôi” sẽ cho ta 1 bài học
* Tiến trình bài dạy:
Hoạt động 1:
Hướng dẫn HS đọc tác phẩm
tìm hiểu chú thích
Gọi HS đọc văn bản
? Nêu hiểu biết của em về tác
giả
? VB cần đọc với giọng ntn?
? Em hiểu thế nào là: lễ độ,
hối hận, vong ân bội nghĩa
? Hãy TT bức thư của người
cha ?
Hoạt động 2: Tìm hiểu nội
dung VB
? VB này viết về điều gì?
H - Đọc VB
- Nhà văn ý
- Diễn cảm, nhẹ nhàng
HS tóm tắt
- Miêu tả thái độ, tình cảm và những suy nghĩ của người bố trước lỗi lầm của con và sự tôn trọng của ông đối với vợ
I/ Đọc, chú thích
1 Đọc:
2 Chú thích :
- Tác giả:
- Tác phẩm :
- Giải nghĩa từ
II/ Tìm hiểu VB
1 Thái độ, tình cảm, suy nghĩ của người cha
Trang 6? enricô đã giới thiệu bức thư
của bố ntn? Tưởng tượng và
kể lại
? Biết được lỗi lầm của con,
người cha đã có thái độ ra
sao? Câu nói nào thể hiện? Từ
ngữ nào diễn tả?
? Tìm những từ ngữ, hình ảnh,
lời lẽ trong bức thư thể hiện
thái độ buồn bã, tức giận của
bố?
? Tại sao thể hiện sự tức giận
của mình mà người bố lại gợi
đến mẹ?
? Bố đã nêu lên nỗi đau gì khi
1 đứa con mất mẹ để giáo dục
enricô?
? Hãy tìm 1 số từ ghép trong
đoạn này nói lên nỗi đau của
đứa con mất mẹ?
? Bố đã thể hiện sự kiên quyết
của mình ntn ?
? Bố đã khuyên con phải xin
lỗi mẹ ntn?
? Qua bức thư, em thấy bố đã
giáo dục enricô điều gì?
mình
- Rất tức giận, buồn bã
“Sự hỗn láo của con như
một nhát dao đâm vào tim bố vậy”
“Thà rằng bố không có con, còn hơn là thấy con bội bạc”
- Cho con thấy được công
ơn của mẹ, khơi gợi tình cảm trong con đối với mẹ
H - Đọc đoạn VB “Con sẽ cay đắng thương yêu
đó”
- yếu đuối, chở che, cay
đắng, đau lòng, thanh thản, lương tâm,
- Bắt con phải xin lỗi mẹ
Cho con thời gian thử thách
- Cầu xin mẹ hôn con
- Phải lễ phép, biết kính trọng và ghi nhớ công ơn của bố mẹ
- Thể hiện tình cảm yêu thương, trìu mến
* Với con khi con mắc lỗi lầm:
- buồn bã, tức giận
- nghiêm khắc, kiên quyết phê phán
- giáo dục đạo đức cho con
- yêu thương con hết mực
Trang 7? Tất cả những thái độ của bố
được bày tỏ bằng cách viết
ntn? Trong bức thư, thỉnh
thoảng bố lại gọi con: “enricô
của bố ạ .” – cách viết đó
có tác dụng gì?
? Qua bức thư, em còn thấy bố
thể hiện tình cảm với mẹ của
enrico ntn?
? Người mẹ không trực tiếp
xuất hiện trong câu chuyện,
nhưng ta vẫn thấy hiện lên rất
rõ nét Vì sao?
? Qua bức thư người bố gửi
con, em thấy enrico có một
người mẹ ntn?
? Cách để cho nv bộc lộ qua
cái nhìn của người khác có t/d
gì?
? Từ hình ảnh người mẹ hiền
trong tâm hồn con, bố đã viết
1 câu thật hay nói về lòng
hiếu thảo, đạo đức làm người
Em hãy tìm những câu nói ấy
?Tại sao bố không nói chuyện
với enrico mà lại viết thư?
- HS trả lời GV nxét-Bphụ
- Rút ra bài học
- xúc động vô cùng
- Dạy con thủ thỉ, tâm tình, tha thiết, lời giáo huấn thấm sâu vào tâm hồn con
> bức thư là nỗi đau, sự tức giận cực điểm của bố, nhưng cũng là lời yêu thương tha thiết
- Bố đã kể về mẹ cho enrico nghe > người mẹ xuất hiện qua cái nhìn của bố
> lý giải cho nhan đề
“Mẹ tôi”
- Tăng tính khách quan của sviệc, thể hiện tình cảm và thái độ của người kể
- “Con hãy nhớ rằng tình yêu thương, kính trọng cha mẹ là tình cảm thiêng liêng hơn cả…
Thảo luận:
HS- Đọc phần ghi nhớ:
SGK
* Với mẹ:
Rất trân trọng
2 Hình ảnh người mẹ:
- Yêu thương, hy sinh tất cả vì con
> cao cả, lớn lao
Trang 8Hoạt động 3:
Hướng dẫn HS luyện tập
1 Hãy chọn 1 đoạn trong thư
của bố enrico có nội dung thể
hiện vai trò vô cùng lớn lao
của mẹ
2 Liên hệ với bản thân mình
xem đã lần nào nỡ gây ra 1 sự
việc khiến mẹ buồn phiền?
Trình bày suy nghĩ, tình cảm?
4.Củng cố - dặn dò :
-Tại sao nói câu: “Thật đáng
xấu hổ và nhục nhã cho kẻ
nào chà đạp lên tình yêu
thương đó” ?
-Soạn văn bản“Cuộc chia tay
của những con búp bê”
HS – Tự lựa chọn
- Có thể chọn phần ghi nhớ
*Ghi nhớ
II-Luyện tập BT1:
BT2:
-
Ngày soạn:………
Ngày dạy.7a:……….
7b;………
7c:……… Tiết 3: Từ ghép
I.Mục tiêu bài học:
- Trên cơ sở ôn tập khái niệm từ ghép được học từ lớp 6, HS hiểu thêm về các
loại từ ghép và nghĩa của cac loại từ ghép đó
II.Chuẩn bị đồ dùng.
-GV: Giáo án, Bảng phụ
-HS :Bài soạn
III.Các bước lên lớp:
1 ổ n định
Trang 92 Kiểm tra:
VB “Mẹ tôi” đã đem đến cho em bài học gì? hãy đọc 1 đoạn VB mà em cho
là sâu sắc nhất?
3 Bài mới:
* Giới thiệu: Lớp 6 các em đã được học về từ và cấu tạo từ TV Hãy nhắc lại thế nào là từ ghép?
Từ ghép là những từ phức được tạo ra bằng cách ghép các tiếng có quan hệ với nhau về nghĩa
Hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu về các loại từ ghép và nghĩa
Hoạt động 1:
Hướng dẫn HS tìm hiểu về các
loại từ ghép
G – Ghi sẵn VD1, VD2 SGK
? Trong các từ ghép “bà ngoại”,
“thơm phức” tiếng nào là tiếng
chính, tiếng phụ bổ sung nghĩa
cho tiếng chính?
? Vai trò của tiếng chính, phụ?
? Quan hệ giữa tiếng chính và
phụ? Nhận xét về vị trí của
tiếng chính?
? Các tiếng trong 2 từ ghép
“Quần áo” “Trầm bổng” có
quan hệ với nhau ntn? Có phân
ra tiếng chính, tiếng phụ
không?
? Theo em có mấy cách ghép
tạo ra mấy kiểu từ ghép?
G: Kiểu ghép các tiếng không
ngang hàng nhau về nghĩa có
tiếng C – P gọi là từ ghép C –
P
* Xét VD:
H- Đọc VD1
- bà ngoại, thơm phức
- tiếng chính là chỗ dựa
Tiếng phụ bổ sung nghĩa cho t.chính
- không ngang hàng
- tiếng chính đứng trước
H- Đọc VD2
- bình đẳng, ngang hàng
- 2 cách > 2 kiểu
- từ ghép C – P có tiếng
C & tiếng P bổ sung nghĩa cho tiếng C Tiếng
C đứng trước, tiếng P
I/ Các loại từ ghép
* Ví dụ:
-bà ngoại -thơm phức
1 Từ ghép C-P
Trang 10? Thế nào là từ ghép C – P?
G: Kiểu ghép những tiếng
ngang hàng, bình đẳng về NP
tạo ra từ ghép đẳng lập
? Từ ghép đẳng lập là gì?
Hoạt động 2 – Hướng dẫn HS
tìm hiểu nghĩa của từ ghép? So
sánh nghĩa của từ “bà ngoại”
với nghĩa của từ “bà” (lớp 6 đã
học cách giải nghĩa)
? Cả bà nội và bà ngoại đều có
chung 1 nét nghĩa là “bà”,
nhưng nghĩa của 2 từ này khác
nhau Vì sao?
? Tương tự “thơm”, “thơm
phức”
? So sánh nghĩa của từ ghép C-
P với nghĩa của tiếng chính?
Vậy từ ghép C-P có t/c gì?
? So sánh nghĩa của từ “quần
áo” với nghĩa của mỗi tiếng
“quần”, “áo”
? Tương tự “trầm bổng”
? So sánh nghĩa của từ ghép ĐL
với nghĩa của từng tiếng?
đứng sau
- Cho VD về 2 loại từ ghép
H- 2 em lên bảng điền BT2, 3 (1 nửa SGK)
- Đọc phần ghi nhớ:
SGK
- Quan sát VD1 trên bảng phụ
- bà: người đàn bà sinh
ra mẹ (cha)
bà ngoại: sinh ra mẹ
bà nội: sinh ra cha
- Do t/dụng bổ nghĩa của tiếng phụ
- Thơm: có mùi thơm dễ chịu khiến người ta thích ngửi
- Thơm phức: rất thơm
- Thơm mát: nhẹ nhàng,
tự nhiên
- Hẹp hơn, cụ thể hơn
- Quần: 1 thứ trang phục
có 2 ống thường mặc phía dưới cơ thể
- áo: , phía trên cơ thể
- Quần áo: chỉ trang phục nói chung mang nghĩa khái quát
2 Từ ghép đẳng lập
* Ghi nhớ:SGK
II/ Nghĩa của từ ghép
- Từ ghép C-P có tính chất phân nghĩa
- Từ ghép đẳng lập
Trang 11Vậy từ ghép ĐL có t/c gì?
G: Đưa tình huống
Có 1 bạn nói: “tớ mới mua 1
cuốn sách vở” Theo em bạn ấy
nói “1 cuốn sách vở” là đúng
hay sai Vì sao? Chữa lại cho
đúng
G: chốt, những đơn vị kiến thức
cần nhớ
Hoạt động 3:
Sau BT 1, 2, 3 rút ra kết luận
Sau BT 5rút ra kết luận
4- Củng cố – dặn dò:
-Từ ghép c-p?đL ?
- BT 6, 7
- Học thuộc ghi nhớ
- Và chuẩn bị tiết 4
H- Đọc ghi nhớ SGK
Chia nhóm:
- Sách vở là từ ghép ĐL mang nghĩa kquát, chỉ chung > sai
- Sách, vở là D chỉ vật tồn tài dưới dạng cá thể nên có thể đếm được > trong giao tiếp phải kết hợp từ cho chính xác, đúng nghĩa
- Làm BT SGK
- Từ 1 tiếng có nghĩa ta
có thể tạo ra rất nhiều từ ghép khác nhau cả ĐL
và C-P
có tính chất hợp nghĩa
* Ghi nhớ
III/ Luyện tập
BT 1, 2, 3 BT4 đã làm trong qtrình lý thuyết
BT5
-Ngày soạn :
Ngày giảng.7a:
7b :
7c : Tiết 4: Liên kết trong văn bản
I.Mục tiêu bài học:
Trang 12-Giúp HS thấy: muốn đạt được mục đích giao tiếp thì VB phải có tính liên kết (về hthức ngôn ngữ và nội dung ý nghĩa)
-Vận dụng kiến thức đã học để bước đầu xây dựng được những VB có tính liên kết
II.Chuẩn bị đồ dùng:
-Gv: Giáo án.sách GV
-HS : Bài soạn
III.Các bước lên lớp:
1 ổn định
2 Kiểm tra: Có mấy loại từ ghép? nghĩa của từ ghép?
3 Bài mới:
* Giới thiệu: HS nhắc lại VB là gì? VB có những t/chất nào?
VB là các tác phẩm văn học và văn kiện ghi bằng giấy tờ
VB là 1 thể thống nhất và trọn vẹn về nội dung ý nghĩa, hoàn chỉnh về hình thức
* Tiến trình bài dạy:
Hoạt động 1: Hướng dẫn HS
tìm hiểu về liên kết và phương
tiện liên kết trong VB
? Những câu trong VD được
trích trong VB nào? ndung 3?
? Theo em, nếu bố enrico chỉ
viết mấy câu này thì enrico có
hiểu điều bố muốn nói không?
? Nêu lý do?
? Muốn cho đoạn văn có thể
hiểu được thì nó phải có tính
chất gì?
? Đoạn văn thiếu ý gì mà trở
* Xét VD H- Đọc đoạn VB VD1.a SGK
- “Mẹ tôi”
- Không.Vì các câu chưa
có sự liên kết, không nối liền Mỗi câu mang 1 nội dung khác nhau
- Liên kết
I/ Liên kết và phương tiện liên kết trong VB
1 Tính liên kết trong VB
Liên kết là một trong
Trang 13nên khó hiểu?
? Em hãy sửa lại đoạn văn để
En hiểu được ý bố
? Nhắc lại nội dung chính của
VB “Mẹ tôi”
? Chỉ ra sự thiếu liên kết trong
đoạn văn?
? Hãy sửa lại để thành 1 đoạn
văn có nghĩa
? Từ ngữ “còn bây giờ” và từ
“con” giữ vai trò gì trong câu
văn đoạn văn?
? Từ 2VD cho biết 1VB có
tính liên kết trước hết phải có
điều kiện gì?
? Cùng với điều kiện ấy các
câu trong VB phải sử dụng
các phương tiện gì?
Hoạt động 2: Hướng dẫn HS
luyện tập
Sắp xếp các câu văn cho hợp
lý
Điền các từ ngữ vào chỗ trống
4.Củng cố –dặn dò:
H- Đọc ghi nhớ
H - Đọc đoạn văn 1.a
- ý lộn xộn, không rõ ràng
- thiếu cái tâm trạng, thái
độ của người cha với sự thiếu lễ độ của enrico
> đoạn văn đã được liên kết về nội dung: các câu
đều hướng về ý chung H- đọc đoạn văn VD2.b
- câu 2 thiếu từ nối “còn bây giờ”
- “đứa trẻ” > sai > diễn đạt thiếu mạch lạc, đoạn văn khó hiểu
- là phương tiện liên kết > từ, câu là những phương tiện ngôn ngữ
dùng để liên kết VB H- Đọc phần ghi nhớ SGK
- 1 – 4 – 2 – 5 – 3 -Các câu không liên kết về nd
- bà,bà, cháu, bà, bà, cháu, thế là
những tính chất quan trọng nhất của VB
*Ghi nhớ (SGk)
2 Phương tiện liên kết trong VB
* Liên kết về nội dung các câu cùng hướng
về chủ đề chính, gắn
bó chặt chẽ
* Liên kết về phương diện hình thức ngôn ngữ
* Ghi nhớ: SGK
II/ Luyện tập
BT1 BT2 BT3