Vaäy khi naøo aâm phaùt ra traàm , khi naøo aâm phaùt ra cao -> chuùng ta nghiên cứu bài độ cao của âm Hoạt động 2 : Quan sát dao động nhanh - chậm và nghiên cứu khái niệm tần số và mối [r]
Trang 1Tuần : 12 Ngày soạn : 31-10-2011
I.Mục tiêu :
1.Kiến thức :
- Nhận biết được âm cao (bổng) cĩ tần số lớn, âm thấp (trầm) cĩ tần số nhỏ Nêu được ví dụ
- Nhận biết được âm to cĩ biên độ dao động lớn, âm nhỏ cĩ biên độ dao động nhỏ Nêu được ví dụ
2 Kĩ năng : - Làm thí nghiệm để hiểu tần số là gì ?
- Làm thí nghiệm để tìm hiểu mối liên hệ giữa độ cao và tần số của âm
3.Thái độ : - Có ý thức nghiêm túc trong học tập vận dụng kiến thức vào thực tế
II Chuẩn bị :
1 GV : - 1 cây đàn ghita
2 HS : - 1 giá thí nghiệm ,1 con lắc đơn có chiều dài 20 cm , 1 con lắc đơn có chiều dài 40cm ,
một đĩa phát ra âm có ba hàng lỗ vòng quanh ,một mô tơ 3-6V một chiều ,1 miếng nhựa ,1 thép lá (0,7 15 300)mm
III Tổ chức hoạt động dạy học :
1 Ổn định lớp : Kiểm tra sĩ số và vệ sinh lớp
2 Kiểm tra bài cũ : - HS1: Các nguồn âm có đặc điểm gì giống nhau ?
- Chữa bài tập 10.1-10.2 SBT
- HS2 : Chữa bài tập số 3 và trình bày kết quả bài tập 10.5?
3 Tiến trình :
GV tổ chức các hoạt động Hoạt động của học sinh Kiến thức cần đạt
Hoạt động 1 : Giới thiệu bài mới :
- Giới thiệu giọng hát của ca sĩ
Trần Hiếu -> Giọng hát trầm
;giọng hát của ca sĩ Trọng
Tấn -> giọng ca cao Vậy khi
nào âm phát ra trầm , khi nào
âm phát ra cao -> chúng ta
nghiên cứu bài độ cao của âm
- HS làm theo yêu cầu của GV
Hoạt động 2 : Quan sát dao động nhanh - chậm và nghiên cứu khái niệm tần số và mối quan
hệ giữa tần số với dao động nhanh – chậm:
- Giới thiệu dụng cụ thí nghiệm
hình 11.1 , nêu y/c của nhiệm
- Hoạt động nhóm , làm thí nghiệm ,ghi kết quả thí I.Dao động nhanh chận – Tần số :
B ài 11:
ĐỘ CAO CỦA ÂM
Trang 2- Y/c hs cữ đại diện lê nhận
dụng cụ thí nghiệm ?
- Y/c hs tiến hành làm thí
nghiệm theo hướng dẫn SGK ,
và ghi kết quả vào bảng ?
- Y/c hs tự thu thập thông tin để
trả lời câu hỏi tần số là gì ? đơn
vị của tần số ?
- Y/c hs đọc và trả lời C2 ?
- Y/c hs điền từ hoàn thành câu
nhận xét ?
a)Dao động chậm hơn b) Dao động nhanh hơm
- Căn cứ vào nội dung SGK hs trả lời câu hỏi theo y/c của GV
*Số dao động trong một giây
gọi là tần số
* Đơn vị tần số là Héc (Hz )
- Làm việc cá nhân trả lời C2
C2 : Con lắc b (chiều dài dây ngắn hơn)
Nhận xét : Dao động càng nhanh (chậm) tần số dao động trong một giây càng lớn (nhỏ )
trong 1 s Đơn vị là héc (Hz)
- C2 : Con lắc b
2 Nhận xét :
………nhanh…… lớn ; Chậm
…………nhỏ
Hoạt động 3 : Nghiên cứu mối liên hệ giữa dao động nhanh, chậm và độ cao của âm :
- Y/c hs đọc trước lớp thí
nghiệm 2 ?
- Y/c từng nhóm làm thí nghiệm
2 sau đó hoàn thành C3 ?
- Y/c các nhóm báo cáo kết quả
thí nghiệm ,nội dung C3 ? =>GV
thống nhất và đưa ra kết quả
chung
- GV giới thiệu thí nghiệm 3 ,y/c
hs tìm hiểu cách làm thí nghiệm
, các nhóm trưởng nhận dụng cụ
thí nghiệm
- Y/c hs báo cáo kết quả thí
nghiệm =>Hoàn thành C4?
- Đọc và xác định nhiệm vụ của thí nghiệm
- Tiến hành thí nghiệm và thảo luận
- C3: Phần tự do của thước dài ,dào động của thước chậm , âm phát ra thấp Phần tự do của thước ngắn , tần số dao động lớn ,âm phát ra cao
- Các nhóm tìm hiểu , nhận dụng cụ thí nghiệm , tiến hành làm thí nghiệm
-Báo cáo kết quả thí nghiệm và hoàn thành câu hỏi
C4 :-Đĩa quay chậm ,góc miếng bìa dao động chậm âm phát ra thấp
-Đĩa quay nhanh ,góc miếng bìa dao động nhanh âm phát ra cao
II Âm cao (âm bổng) Âm thấp (âm trầm) :
1 TN 2: C3 : chậm………… thấp
; nhanh………cao
2 TN 3: C4 : chậm………… thấp ; nhanh………cao
3 Kết luận :- Nhanh…………
Lớn……… cao ;
Chậm………….nhỏ………thấp
Hoạt động 4 : Rút ra mối quan hệ giữa dao động nhanh , chậm , tần số ,và tần số :
- Y/c hs chọn từ thích hợp dể
điền vào chỗ trống trong phần
kết luận ?
- Kết luận : Dao động càng nhanh ( chậm) , tần số dao động càng lớn (nhỏ ) âm phát
ra càng cao (thấp)
- Kết luận : Dao động càng nhanh ( chậm) , tần số dao động càng lớn (nhỏ ) âm phát
ra càng cao (thấp)
Trang 3Hoạt động 5 : Vận dụng :
- Dựa vào phần kết luận trên
hãy vận dụng trả lời C5 ?
-GV thực hiện thí nghieệm C7
,y/c hs quan sát và hoàn thành
C7 ?
- Y/c hs hoàn thành C6 ?
C5 : Vâït có tần số 70 Hz dao động nhanh hơn ; vật có tần số
50 Hz dao động chậm hơn
- Quan thí nghiệm của GV hòn thành câu hỏi
C7: Aâm phát ra cao hơn khi chạm góc miếng bìa và lỗ hàng gần vành đĩa (vòng ngoài
C6 : Khi vặn cho dây đàn càng nhiều thì âm phát ra cao và tần số lớn , khi vặn dây đàn căng càng ít thì âm phát ra thấp và tần số nhỏ
III.Vận dụng :
C5: Có tần số 70Hz : dao động nhanh hơn ; Vật có tần số 50Hz dao động chậm hơn
C6 : Dây đàn căng nhiều phát
ra âm cao hơn với tần số dao động lớn
Dây đàn căng ít phát ra âm thấp hơn với tần số dao động nhỏ
C 7 : Khi chạm miếng bìa vào vành gỗ thì âm phát ra cao vì số lỗ ở vành nhiều hơn
IV Củng cố : - Cho hs đọc phần ghi nhớ sgk.
- Hệ thống hóa các kiến thức đã học
V Hướng dẫn về nhà : - Về nhà đọc phần có thể em chưa biết
- Làm bài tập 11.1 -> 11.3 SBT
- Học ghi nhớ SGK, chuẩn bị bài mới bài 11 SGK
VI Rút kinh nghiệm :