_Đọc,xác định yêu cầu và #Bài tập 1/35: Laäp yù vaø laäp daøn yù laøm baøi Thuyeát minh veà moät vaên bảnmột thể loại văn hoá _Thảo luận –>làm đề c 1/Mở bài: trên bản phụ –> trình bày Gi[r]
Trang 1Ngày soạn: 01 - 01 – 2012.
Tiết : 76
Bài dạy:VIẾT ĐOẠN VĂN TRONG VĂN BẢN THUYẾT MINH
I MỤC TIÊU:
1 Kiến thức : - Giúp học sinh nắm kiến thức về đoạn văn,bài văn thuyết minh
- luyện cách viết đoạn văn trong một bài văn thuyết minh
2 Kĩ năng: -Xác định chủ đề, sắp xếp và phát triển ý khi viết đoạn văn thuyết minh
- Diễn đạt rõ ràng chính xác
-Viết đoạn văn thuyết minh có độ dài 90 chữ
3 Thái độ: HS tích hợp với phần Văn ở 2 văn bản Nhớ rừng và Ông đồ; với phần Tiếng Việt qua bài Câu nghi vấn
II- CHUẨN BỊ:
1 Chuẩn bị của GV - Đồ dùng dạy học: SGK, GA, bảng phụ…
- Phương án: Gợi tìm, phát hiện, luyện viết
2 Chuẩn bị của HS - Bài tập ra kỳ trước: Xem lại bài học về ĐOẠN VĂN, xem trước bài học SGK/13
III- HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
1 Ổn định tình hình lớp: ( 1/ )sĩ số, nề nếp :8a2 : 8a3:
2 Kiểm tra bài cũ: ( 4/ )
+ Câu hỏi : + Dự kiến phương án trả lời của HS
? Thế nào là đoạn văn - Đoạn văn là bộ phận của bài văn
Vai trò của đoạn văn - Nhiều đoạn văn kết hợp thành bài văn trong bài văn? Cấu tạo đoạn văn? - Đoạn văn phải có từ 2 câu trở lên
? Thế nào là chủ đề Câu chủ đề - Chủ đề là ý chính Câu chủ đề: nội
dung và hình thức - thể hiện của chủ đề thường là câu ngắn gọn, khẳng định, hai thành phần Tùy loại văn bản mà câu chủ đề có thể đặt ở những vị trí khác nhau
3 Giảng bài mới:
a.Giới thiệu bài: (1’)Chúng ta đã biết cách thuyết minh một đồ dùng, một thể loại văn học Nhưng viết 1 đoạn văn thuyết minh như thế nào cho chuẩn, đúng yêu cầu, đó là vấn đề chúng ta sẽ tìm hiểu trong tiết học hôm nay
b.Tiến trình bài dạy:
19’ HĐ1: Nhận dạng đoạn văn trong văn bản thuyết minh: I-Đoạn văn trong văn
bản thuyết minh :
- Treo bảng phụ có đoạn văn
(a) mục I.1/SGK - 14 -HS đọc đoạn văn, phát hiện số lượng câu trong đoạn 1 Nhận dạng các đoạn văn thuyết minh
Trang 2- Gọi HS đọc đoạn văn (a)
? Đoạn văn trên gồm mấy câu
? Từ nào được nhắc lại trong
các câu đó Dụng ý?
? Từ đó có thể khái quát chủ
đề của đoạn văn là gì?
? Đây có phải là đoạn văn
miêu tả, kể chuyện hay biểu
cảm, nghị luận không Vì sao?
? Vai trò của từng câu trong
đoạn văn như thế nào trong
việc thể hiện và phát triển
chủ đề
GV giải thích chốt ý :
Mối quan hệ giữa các câu rất
chặt chẽ:
- Câu 1: Nêu chủ đề khái
quát
-Câu 2,3,4: giới thiệu cụ thể
những biểu hiện cụ thể của sự
thiếu nước
- Câu 5: dự báo sự việc trong
tương lai
- GV tiếp tục giới thiệu đoạn
văn (b) trên bảng phụ
- Gọi học sinh đọc và suy
- Đoạn văn gồm 5 câu Câu
nào cũng có từ nước được
lặp lại một cách đầy dụng ý
- Chủ đề của đoạn văn được thể hiện ở câu chủ đề (câu 1); tập trung vào cụm từ
(ngữ) thiếu nước sạch
nghiêm trọng.
- Không phải vì:
Câu 1: giới thiệu khái quát vấn đề thiếu nước ngọt trên thế giới
Câu 2: cho biết tỷ lệ nước ngọt ít ỏi so với tổng lượng nước trên trái đất
Câu 3: giới thiệu sự mất tác dụng của phần lớn lượng nước ngọt
Câu 4: giới thiệu số lượng người khổng lồ thiếu nước ngọt
Câu 5: dự báo tình hình thiếu nước Đoạn văn (a)
là đoạn văn thuyết minh (sự
việc, hiện tượng tự nhiên xã hội)
Thảo luận nhóm trả lời
* Đoạn văn a/SGK - là đoạn văn thuyết minh một sự việc, hiện tượng tự nhiên - xã hội
* Đoạn văn b/SGK-14
Trang 3? Đoạn văn có mấy câu
? Từ ngữ thể hiện chủ đề
? Đoạn văn (b) cũng là đoạn
văn thuyết minh Hãy giải
thích vì sao
- Hướng dẫn nhận xét và sữa
đoạn văn:
- Đọc đoạn (a)/SGK - 14
(bảng phụ)
? Đoạn văn trên thuyết minh
về cái gì,
? Cần đạt những yêu cầu gì
? Cách sắp xếp như thế nào
? Đối chiếu với các chuẩn
trên, đoạn văn mắc những lỗi
gì
? Cần và nên sửa bổ sung như
thế nào
- GV nhận xét, bổ sung
- Đoạn văn (b) mục I.2/14
(Quy trình tương tự như đoạn
(a))
- Cho HS ghi ghi nhớ.
- Có 3 câu đều nói về 1 người: đồng chí Phạm Văn Đồng
- Chủ đề giới thiệu về đồng chí Phạm Văn Đồng Cụm từ
trung tâm Phạm Văn Đồng
- Giải thích:
+ Câu 1: vừa nêu chủ đề vừa giới thiệu quê quán, khẳng định phảm chất và vai trò của Phạm Văn Đồng
+ Câu 2: Sơ lượt quá trình hoạt động cách mạng và những cương vị lãnh đạo Đảng và Nhà nước mà ông đã trải qua
+ Câu3: Nói về mối quan hệ của Phạm Văn Đồng với chủ tịch Hồ Chí Minh
Đoạn văn thuyết minh - giới thiệu về một danh nhân, một con người nổi tiếng theo kiểu cung cấp thông tin về các mặt hoạt động khác nhau
của người đó Đồng chí Phạm Văn Đồng.
2 Sửa lại các đoạn văn thuyết minh chưa chuẩn
* Đoạn a/14: bút bi
- Cấu tạo
- Công dụng
- Sử dụng
* Đoạn văn b/14 Đèn bàn
15’ HĐ3:Hướng dẫn luyện tập II>Luyện tập
+ Cho HS chuẩn bị trên
giấy
Viết trên giấy 1 Viết đoạn văn Mở bài
và Kết bài cho đề văn :
Trang 4+ Gọi mỗi tổ cử đại diện
nhóm trình bày
?Viết đoạn văn giới thiệu
bố cục sách Ngữ văn 8,
tập một
.
Cử đại diện nhóm trình bày.
Lớp nhận xét
Hướng trình bày dàn ý
I MỞ BÀI : Trường em là 1 ngôi trường xinh xắn nằm ở trung tâm xã
II KẾT BÀI : Trong những năm tháng của cuộc đời học sinh, ngôi trường đã gắn bó với em biết bao kỉ niệm
Dù có đi xa nơi đâu, hình ảnh ngôi trường không bao giờ phai nhạt trong tâm trí em.
Dự kiến trả lời.
Sách giáo khoa Ngữ văn 8 tập 1 có 17 bài, mỗi bài có 3 phần : Phần Văn, phần tiếng Việt và phần Tập làm văn.
Mỗi phần có các nội dung :
+ Phần Văn : Văn bản và Đọc hiểu văn bản.
+ Phần Tiếng Việt và Tập làm văn : Nội dung bài học và phần Luyện tập
Sau mỗi bài học đều có phần Ghi nhớ được đóng khung để học sinh nắm vững kiến thức.
“Giới thiệu trường em”
2.Giới thiệu sách Ngữ văn 8/ tập 1
Trang 53’ HĐ3:CỦNG CỐ
? Một đ/văn thuyết minh
cần trình bày như thế
nào
HS trả lời
4 Dặn dò HS chuẩn bị tiết học tiếp theo: (2')
a.Ra bài tập về nhà
- Học bài
-Tập viết đoạn văn thuyết minh theo chủ đề tự chọn
b.Bài mới
- Chuẩn bị tiết 77 (v): Quê Hương
Yêu cầu :Đọc trước văn bản và trả lời câu hỏi sgk
II RÚT KINH NGHIỆM BỔ SUNG:
Trang 6Ngày soạn:03/01/ 2011
Tiết :80
BÀI DẠY :THUYẾT MINH VỀ MỘT PHƯƠNG PHÁP (CÁCH LÀM)
I- MỤC TIÊU:
1 Kiến thức : - Bổ sung kiến thức về văn thuyết minh.
-Năm được cách làm bài văn thuyết minh về một phương pháp(cách làm)
2 Kĩ năng :-Quan sát đối tượng cần thuyết minh:một phương pháp(cách làm)
-Tạo lập được một văn bản thuyết minh theo yêu cầu:biết viết một bài văn thuyết minh về một cách thức,phương pháp ,cách làm có độ dài 300 chữ
3 Thái độ:Học sinh có ý thức viết đúng kiểu văn bản
II- CHUẨN BỊ :
1 Chuẩn bị của giáo viên : đồ dùng dạy học , SGK , sưu tầm một số tạp chí , báo :khao học
và đời sống , ăn uống …
- Phương án: Phát hiện, phân tích, qui nạp, luyện tập
2 Chuẩn bị của học sinh : bài tập ra kỳ trước , đọc trả lời câu hỏi SGK , sưu tầm tài liệu
III- HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
1- Ổn định tình hình lớp : (1’) sĩ số – nề nếp
2Kiểm tra bài cũ : (4’) Khi viết đoạn văn trong VB thuyết minh ta cần chú ý những điều gì ?
* DKTL : ta cần chú ý câu chủ đề , ý các câu liên quan , cách sắp xếp các
ý
3 - Giảng bài mới :
a.Giới thiệu bài :Trực tiếp vào bài (1’)
b.Tiến trình tiết dạy :
TG Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung
15’ HĐ1: Tìm hiểu mục I I- Giới thiệu một
phương pháp (cách làm)
– Gọi học sinhđọc bài mẫu và
nhận xét cách làm
(?) Văn bản thuyết minh
hướng dẫn cách làm đồ chơi
gì ?
(?) Các phần chủ yếu của văn
bản thuyết minhmột phương
pháp là gì ? Phần nào là quan
trọng nhất ? Vì sao ?
– Đọc bài (a)và nhận xét
– Làm đồ chơi “Em bé đá bóng”
+ Các phần : –Nguyên vật liệu –Cách làm (quan trọng ) –Yêu cầu thành phẩm – Không – Giải thích
a/ Cách làm đồ chơi “
Em bé đá bóng bằng quả khô“
Trang 7(?) Có thể đảo trật tự các
phần được không ? Vì sao ?
+Gọi học sinh đọc bài (b) và
trả lời câu hỏi như ở bài (a)
* Câu hỏi bổ sung
(?) Phần nguyên vật liệu được
giới thiệu có gì khác với (a) ?
Vì sao ?
(?) Hai câu (a)và (b) đều có
điểm chung gì ?
(?) Nhận xét về lời văn của
(a)và ( b) ?
+ Gọi học sinh đọc ghi nhớ
SGK
– Đọc bài ( b)
– Khác : (a) thuyết minh đồ chơi – (b) thuyết minh một món ăn
– Có ba phần : nguyên vật liệu , cách làm , yêu cầu thành phẩm
– Nhận xét phát biểu – Đọc ghi nhớ SGK
b /Cách nấu canh rau ngót bằng thịt nạc :
Các phần
Nguyên Cách yêu cầu liệu làm sản phẩm
* Ghi nhớ : SGK /26
20’ HĐ2 : Hướng dẫn luyên tập II- Luyện tập :
Bài tập 1:
* Bước1 : Nêu một đề tài :
thuyết minh một trò chơi
thông dụng của trẻ em
Hướng dẫn học sinh nắm
vững yêu cầu đề
( Trò chơi : thả diều , nhảy
dây , ô tiền , bịt mắt bắt dê …)
* Bước 2: Cách làm bài : ba
phần : mở bài , thân bài , kết
bài
Bài tập 2*
–Gọi học sinh đọc bài “
Phương pháp đọc nhanh” /
26–27
Nghe
– Nghe
– Đọc
Bài tập 1/26 : Lập dàn
bài
1/ Mở bài :
Giới thiệu khái quát trò chơi (đồ chơi)
2/ Thân bài :
a- Số người chơi(
nguyên liệu ) b-Luật chơi (cách làm ) – Thế nào là thắng ? – Thế nào là thua ? – Thế nào là phạm luật
? c-Yêu cầu đối với trò chơi ( đồ chơi)
3/ Kết bài :
– Ý nghĩa của trò chơi, đồ chơi
Bài tập 2* /26–27
* Bài : Phương pháp đọc
nhanh
* Dàn bài :
Trang 8(?)Hãy chỉ ra cách đặt vấn đề
, các cách đọc và đặc biệt là
nội dung và hiệu quả của
phương pháp đọc nhanh được
nêu trong bài
(?) các số liệu trong bài có ý
nghĩa gì đối với việc giới
thiệu phương pháp đọc nhanh
?
* Bài tập bổ trợ ( nhà)
1/ Chọn một món ăn em thích
và viết bài thuyết minh (hs
nư)Cách làm một đồ
chơi(nam)
– Thảo luận
– Suy nghĩ , trả
1/ Mở bài :
“ Ngày nay …vấn đề “?
Yêu cầu thực tiễn cần thiết buộc phải tìm cách đọc nhanh
2/ Thân bài :
“ Có nhiều cách đọc–
>có ý chí “
–> Giới thiệu cách đọc chủ yếu hiện nay Hai cách đọc thầm theo dòng và theo ý Những yêu cầu và hiệu quả của phương pháp đọc nhanh
3/ Kết bài :
“Trong những năm…–> hết “
–> Số liệu và dẫn chứng kết quả của phương pháp đọc nhanh
3’ HĐ3 : Củng cố , hướng dẫn học bài tập ở nhà
?Các bước làm bài văn thuyết
minh về một phương pháp
(cách làm)
* Gợi ý làm bài tập nhà ;:
+ Món ăn : tráng trứng , rau
luộc, canh , thịt nướng …
+ Trò chơi : đá cầu , bóng đá
…
Hs trả lời
4/ Dặn dò học sinh chuẩn bị tiết học tiếp theo :( 2’)
a Ra bài tập về nhà : Học bài , làm bài tập nhà , đọc thêm tài liệu
b.Bài mới
+ Chuẩn bị bài : tiết 81(văn )
Yêu cầu:Đọc văn bản-trả lời câu hỏi sgk
IV – Rút kinh nghiệm, bổ sung :
Trang 9
Ngày soạn:05/01/ 2011
Tiết :83
I- MỤC TIÊU:
1 Kiến thức-Sự đa dạngvề đối tượng được giới thiệu trong văn bản thuyết minh.
-Đặc điểm ,cách làm bài văn thuyết minh về danh lam thắng cảnh,
-Mục đích ,yêu cầu,cách quan sát và cách làm bài văn giới thiệu danh lam thắng cảnh
2 Kĩ năng:
-Rèn đọc sách, tra cứu và ghi chép tài liệu, quan sát trực tiếp Danh lam thắng cảnh để phục vụ cho bài thuyết minh
3 Thái độ :
-Giáo dục– học sinh có ý thức , thái độ, tả cảnh tốt đẹp khi trình bày bài thuyết mimh về Danh lam thắng cảnh
II- CHUẨN BỊ :
1 Chuẩn bị của giáo viên : SGK , Giáo án , một vài tài liệu về danh lam thắng cảnh.
- Phương án: Đọc, phát hiện, phân tích
2 Chuẩn bị của học sinh : Đọc , sưu tầm tài liệu về danh lam thắng cảnh.
III- HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC :
1 - Ổn định tình hình lớp : (1’) :Sĩ số – nề nếp
2 - Kiểm tra bài cũ : ( 5’)
+ Câu hỏi: + Dự kiến phương án trả lời của học sinh:
(?) Em hiểu thế nào là danh lam thắng cảnh – Danh lam thắng cảnh là những cảnh đẹp núi, (?) cho một vài vĩ dụ về danh lam thắng cảnh sông , rừng , biển , thiên nhiên hoặc do người mà em biết ? góp phần tô điểm thêm
Ví dụ : Hầm hô , Vịnh Hạ Long , Sa Pa , rừng Cúc Phương v.v.v
3 - Giảng bài mới :
a.Giới thiệu bài : (1’)
Chúng ta đã được tìm hiểu cách thuyết minh về 1 đồ chơi, 1 thứ trò chơi
Trong tiết học này các em sẽ được tìm hiểu về cách thuyết minh về 1 danh lam thắng cảnh.
b.Tiến trình tiết dạy:
TL HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG HS NỘI DUNG
12’ *HOẠT ĐỘNG 1
+ Đọc bài mẫu / SGK
*HOẠT ĐỘNG 1
Theo dõi bài
I GIỚI THIỆU MỘT DANH LAM THẮNG
Trang 10? Bài giới thiệu đã cho
em hiểu biết những gì về
hồ Hoàn Kiếm và đền
Ngọc Sơn ?
VB đã giới thiệu về hồ Hoàn Kiếm và đền Ngọc Sơn Đây là 2 di tích nằm giữa Thủ đô.
CẢNH
Bài “ Hồ Hoàn Kiếm và đền Ngọc Sơn”
? Muốn viết bài giới thiệu
1 danh lam thắng cảnh
như vậy, cần có những
kiến thức gì ?
Muốn viết bài giới thiệu về 1 DLTC, cần có những kiến thức về vị trí, diện tích, quang cảnh t/nhiên xung quanh, nét đặc biệt của di tích đó
Cần có kiến thức về di tích đó.
Phải đọc sách, tra cứu, hỏi han về DLTC.
? Làm thế nào để có kiến
thức về 1 DLTC ?
Muốn có những tri thức trên cần phải đọc sách, tra cứu, hỏi han những người dân sống lâu năm ở vùng đó.
? Bài viết được sắp xếp
theo thứ tự, bố cục nào ?
? Theo em, bài này có
thiếu sót gì về bố cục ?
Bài viết thiếu phần Mở bài
Trong bài, chỉ đề cập đến phần lịch sử ra đời của Hồ Gươm và đền Ngọc Sơn, chưa miêu tả về vị trí, độ rộng, hẹp của hồ, thiếu miêu tả quang cảnh xung quanh, cây cối
Bài giới thiệu nên có bố cục 3 phần, có kết hợp miêu tả, bình luận dể tăng tính hấp dẫn
Kết luận :
Bài giới thiệu nên có bố
cục 3 phần, có kết hợp
miêu tả, bình luận để
tăng tính hấp dẫn
Màu nước, đặc biệt là loại rùa quý hiếm ở đây.
Vì thế, bài viết có phần khô khan.
? Phương pháp thuyết
minh trong bài này là gì ? Phương pháp thuyết minh : nêu định nghĩa, giải thích.
+ Hướng dẫn hình thành
kiến thức
*HOẠT ĐỘNG 2 *HOẠT ĐỘNG 2 II LUYỆN TẬP 22’ Bài 1
Lập lại bố cục bài giới
thiệu Hồ Hoàn Kiếm và
Hướng giải quyết Mở bài : Giới thiệu khái quát đền Ngọc Sơn và hồ
Bài 1:
Mở bài : Giới thiệu đền Ngọc
Trang 11đền Ngọc Sơn 1 cách hợp
lí Hoàn Kiếm. Thân bài : Giới thiệu xuất
xứ của hồ, tên hồ, độ rộng, hẹp , vị trí của Tháp Rùa, của đền Ngọc Sơn, cầu Thê Húc, miêu tả quang cảnh xung quanh, cây cối, màu nước, hình ảnh cụ rùa thỉnh thoảng nổi lên……
Kết bài : Vị trí của hồ Hoàn Kiếm và đền Ngọc Sơn trong lòng người Hà Nội và tình cảm người Hà Nội đ/với
2 thắng cảnh này.
Sơn và hồ Hoàn Kiếm.
Thân bài : xuất xứ của hồ, tên hồ, độ rộng, hẹp , vị trí của Tháp Rùa, đền Ngọc Sơn, cầu Thê Húc, quang cảnh xung quanh, cây cối, màu nước, hình ảnh cụ rùa … Kết bàiø :Tình cảm người Hà Nội đ/với 2 thắng cảnh này
Bài 2 :
+ Yêu cầu HS ghi ra giấy
:
Nếu muốn giới thiệu
theo trình tự tham quan
hồ Hoàn Kiếm và đền
Ngọc Sơn từ xa đến gần,
từ ngoài vào trong thì
nên sắp xếp thứ tự giới
thiệu ntnào ?
Thảo luận nhóm
Hướng trả lời : Từ xa thấy hồ rộng, có Tháp Rùa, giữa hồ có đền Ngọc Sơn.
Đến gần : cổng đền có Tháp Bút, cầu Thê Húc dẫn vào đền, đền Ngọc Sơn, Hồ bao bọc xung quanh đền, xung quanh hồ có nhiều cây to….
Bài 3 :
Nếu viết lại bài này theo
bố cục 3 phần, em sẽ
chọn những chi tiết tiêu
biểu nào để làm nổi bật
giá trị lịch sử và văn hoá
của di tích, thắng cảnh ?
Hướng trả lời + Mở bài : Giới thiệu k/quát về di tích lịch sử Hồ Gươm.
+ Thân bài : Giới thiệu về sự tích lịch sử HG
Giới thiệu về HG ngày nay : diện tích, sinh vật, thực vật tiêu biểu trong hồ.
Tác dụng của HG đối với
Bài 3 :
Viết lại bố cục bài văn
+ Mở bài : Giới thiệu k/quát về di tích lịch sử Hồ Gươm.
+ Thân bài : Giới thiệu về sự tích lịch sử Hồ Gươm.