VËy viÖc hiÓu và sử dụng điệp ngữ như thế nào để đạt hiệu quả giao tiếp, tiết học hôm nay cô cïng c¸c em t×m hiÓu.. Hoạt động của giáo viên.[r]
Trang 1Ngày soạn : /11/2008
Ngày dạy: /11/2008
Lớp : 7A-B
Tiết 55 Điệp ngữ.
I Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh
II Chuẩn bị:
1 Giáo viên: Bảng phụ, phiếu học tập
2 Học sinh: Chuẩn bị bài
III Tiến trình tổ chức các hoạt động.
* Hoạt động1 Kiểm tra bài cũ
- Thế nào là thành ngữ? Tìm một thành ngữ, đặt câu với thành ngữ đó
* Hoạt động 2 Giới thiệu bài
Điệp ngữ là một trong số các biện pháp tu từ trong thơ văn Vậy việc hiểu
và sử dụng điệp ngữ như thế nào để đạt hiệu quả giao tiếp, tiết học hôm nay cô cùng các em tìm hiểu
* Hoạt động 3: Bài mới
- Gọi học sinh đọc khổ 1 và khổ
cuối trong bài " Tiếng gà trưa"
? Trong 2 khổ thơ vừa đọc có từ
ngữ nào được lặp đi, lặp lại
nhiều lần?
? Tác dụng của việc lặp lại đó?
- GV: Cách dùng từ như trên gọi
là điệp ngữ
? Thế nào là điệp ngữ
- Gọi học sinh đọc ghi nhớ
HS đọc bài
Phát hiện trả
lời
dụng
khái quát
Đọc ghi nhớ
I Điệp ngữ và tác dụng của điệp ngữ.
1 Bài tập
''Tiếng gà trưa''
- Khổ1:'' Nghe''
- Khổ cuối: ''Vì.''
-> Nghe: Làm nổi bật cảm xúc của tác giả do tiếng gà trưa mang lại
- Vì: Nhấn mạnh mục đích cao
đẹp của cuộc chiến đấu
- Điệp ngữ : Là cách lặp đi lặp lại từ ngữ.Để làm nổi bật
ý, gây cảm xúc mạnh.
2 Ghi nhớ: SGK.
Trang 2- Cho học sinh làm bài tập
nhanh Xác định điệp ngữ trong
khổ thơ sau:
" ở đâu đói nghèo gọi xung
phong
Lon nước mo cơm lội khắp
đồng
ở đâu tiền tuyến kêu anh đến
Tay súng tay cờ lại tiến công "
? Tỡm và phõn tớch tỏc dụng của
1 số điệp ngữ mà em biết ?
( Điệp từ); Điệp ngữ là một cụm
từ ( điệp ngữ) điệp ngữ là một
câu (điệp câu) điệp đoạn (điệp
khúc)
- Gọi học sinh đọc lại khổ cuối
bài thơ" Tiếng gà trưa"
- Đọc VD a, b- SGK Chú ý
điệp ngữ trong từng ví dụ
- Có ba dạng điệp ngữ thường
gặp như sau:
+ Điệp ngữ cách quãng
+ Điệp ngữ nối tiếp
+ Điệp ngữ chuyển tiếp( Điệp
ngữ vòng)
điệp ngữ
- Hs phỏt hiện trả lời
- Chú ý lắng nghe
- HS Đọc bài
- Đọc VD
a-b / SGK
- Điệp ngữ: ở đâu
- Tiếng gà trưa: mỗi lần lặp lại gợi ra 1 kỉ niệm tuổi thơ, cũn
cú tỏc dụng liờn kết, điểm nhịp cho dũng cảm xỳc của tỏc giả
- Chưa ngủ (cảnh khuya - HCM):
+ Cảnh đẹp quỏ nờn bỏc o ngủ + Chưa ngủ vỡ lo nỗi nước nhà
- Lồng : Hỡnh dung ra 1 bức tranh nhiều tầng lớp, đường nột
- Xuõn (Nguyờn tiờu): diễn tả sức xuõn
II Các dạng điệp ngữ.
1 Bài tập1
Trang 3? Em hãy gọi tên từng dạng điệp
ngữ tương ứng với mỗi ví dụ?
? Đặc điểm của cỏc dạng điệp
ngữ trờn là gì?
- Qua các ví dụ đã khảo sát:
? Có mấy dạng điệp ngữ ? là
những dạng nào?
- Gọi học sinh đọc ghi nhớ
? Hãy lấy ví dụ về điệp ngữ và
chỉ rõ điệp ngữ thuộc dạng nào?
Lồng (cỏch quóng)
- Gv khái quát toàn bài khi nói
hoặc viết có thể lặp lại từ ngữ để
làm nổi bật ý, gây cảm xúc
mạnh Có nhiều dạng điệp ngữ
- Gọi học sinh đọc bài tập1
- Nhắc lại yêu cầu của bài tập
? Tìm điệp ngữ Nêu tác dụng?
- HS thảo luận nhúm
- Nhận xét
HS khái quát rút ra ghi nhớ
HS lấy ví dụ
lắng nghe
Đọc bài tập 1
Nêu yêu cầu của bài tập
- Thảo luận
- Khổ cuối - Tiếng gà trưa ->Điệp ngữ cách quãng
- VD a- Trong SGK
-> Điệp ngữ nối tiếp
- VD b- Điệp ngữ vòng (chuyển tiếp)
- Điệp ngữ vũng là điệp ngữ được lặp lại từ ở cuối câu trước
và đầu câu sau
- Điệp ngữcỏch quóng là điệp ngữ được lặp lại đứng cỏch xa nhau
- Điệp ngữ nối tiếp là dạng điệp ngữ được lặp lại đứng cạnh nhau, nối tiếp nhau
2 Ghi nhớ: SGK.
Buồn trông cửa bể chiều hôm Thuyền ai thấp thoáng cánh buồm xa xa Buồn trông ngọn nước mới sa Hoa trôi man mác biết là về đâu buồn trông nội cỏ dầu dầu Chân mây mặt đất một màu xanh xanh (cỏch quóng)
III Luyện tập
1 Bài tập 1
a- Điệp ngữ:
Trang 4- GV hướng dẫn học sinh làm.
? Điệp ngữ trên có tác dụng gì?
- Gọi học sinh đọc bài tập 2
? Tìm điệp ngữ trong đoạn văn
và cho biết điệp ngữ đó thuộc
kiểu nào?
Gọi học sinh đọc bài tập 3
? Đoạn văn lặp lại các từ nào?
Việc lặp lại đó có tác dụng gì
không
? Cách sửa lại đoạn văn
nhóm
- Đại diện trình bày
- Nhận xét
Đọc bài tập 2
- Thực hiện theo yêu cầu
- Nhận xét
- Đọc bài tập
- Phát hiện, nhận xét
- HS sửa lại
- Một dân tộc đã gan góc
- Dân tộc đó phải được
=> Nhấn mạnh dân tộc ta phải
được tự do độc lập
- Năm nay :thời gian diễn ra đó lõu
b- Trông, đi cấy
=> Nhấn mạnh nỗi vất vả của người lao động và sự lo lắng trong công việc đồng áng của người lao động
2 Bài tập2
- Giấc mơ.→Điệp ngữ nối tiếp
- Xa nhau → cỏch quóng
3 Bài tập3
- Đoạn văn lặp lại 1 số từ ngữ không cần thiết khiến cho câu văn rườm rà, khó hiểu
- Chữa lại: Phía sau nhà em có một mảnh vườn em trồng rất nhiều hoa nào hoa Cúc, Thược Dược, Đồng tiền, hoa Hồng, và cả lay ơn nữa Ngày Quốc tế phụ nữ em hái hoa vườn nhà tặng mẹ, tặng chị
* Hoạt động 4: Hoạt động nối tiếp :
- Đối với hs khỏ giỏi :+ Làm bài tập 4 (sgk-153)
- Đối với hs trung bỡnh yếu : + Học bài , lấy vd về điệp ngữ
- Học ở nhà: Ghi nhớ
- Bài tập 5- Sách bài tập ngữ văn
- Chuẩn bị luyện nói : Phát biểu cảm nghĩ về một trong hai bài thơ của HCM : cảnh khuya, nguyờn tiờu