- Trong đêm trăng cực sáng ở chốn tha hương, tác giả trằn träc kh«ng ngñ ®îc; còng cã thể đã ngủ rồi song tỉnh dậy mà kh«ng ngñ l¹i ®îc.nên tác giả mới nhìn thấy ánh trăng rọi qua đầu [r]
Trang 1Ngày soạn: 23/10/2008
Ngày dạy: 29/10/2008
: 7A-B
Bài 10 Văn bản Cảm nghĩ trong đêm thanh tĩnh ( Tĩnh dạ tứ - Lý Bạch )
I Mục tiêu cần đạt :
1 Kiến thức:
- Giúp học sinh: Thấy 39:# tình cảm quê 9> sâu nặng của nhà thơ
- Thấy 39:# 1 số đặc điểm nghệ thuật của bài thơ : Hình ảnh gần gũi , ngôn ngữ tự nhiên, bình dị, tình cảm giao hoà
2 Kĩ năng:
- 9L# đầu nhận biết bố cục 9M gặp 2/2 trong 1 bài thơ tuyệt cú , thủ pháp
đối và tác dụng của nó
3 Thái độ:
- Có ý thức học tập và vận dụng thơ
'9M-II Chuẩn bị:
- Giáo viên: Soạn bài
- Học sinh :Chuẩn bị bài theo câu hỏi SGK
III Tiến trình tổ chức các hoạt động
* Hoạt động 1 Kiểm tra bài cũ
- Đọc thuộc lòng bài thơ "Xa ngắm thác núi X9 "cảm nhận của em về nhà thơ , tác giả
* Hoạt động 2.Giới thiệu bài
?
(Trông trăng nhớ quê)
Trung Quốc, Nhật Bản , Việt Nam Vầng trăng , trăng tròn 9: N9 cho sự
đoàn tụ, trăng mùa thu khi không khí bắt đầu trở lạnh lại càng có sức khiêu gợi nỗi nhớ nhà, nhớ quê, cảm nghĩ trong đêm thanh tĩnh là 1 bài thơ chọn đề tài ấy
giỳp cỏc em
nhà
- Gọi học sinh đọc chú thích dấu
I Đọc - Tiếp xúc văn bản
*Tác giả, tác phẩm
Trang 2? Em hiểu thêm gì về nhà thơ Lý
Bạch ?
- Tác giả : Lý Bạch là 1 9M
yêu trăng, thơ Lý bạch tràn ngập
ánh trăng :;<9=>?
- GV nêu yêu cầu đọc : Giọng
trầm buồn , tình cảm , nhịp 2/3
- Gọi nhận xét bạn đọc GV
#M cho HS
? Hóy
RP
-hs ) ,S sgk.123
-Gv
? Bài thơ 39:# viết theo thể thơ
nào ? Nêu hiểu biết của em về
thể thơ đó
? Em đã 39:# học những bài thơ
nào có cùng thể thơ và cỏch gieo
-Gv:qua
trung
L Z [ &O liờm ,F và phộp
#K ràng 8W
Trình bày
nghe
Đọc bài
Nhận xét
-HS chỳ ý
] cỏc ".
K hỏn &
sgk.123
Độc lập trả
lời
*Đọc
- Thể thơ : Ngũ ngôn tứ tuyệt ( Bài thơ có 4 câu mỗi câu có 5 tiếng Vần 9M ở câu 1,2,4
- Bài : Phò giá về kinh (phiờn
Trang 3- Gọi học sinh đọc hai câu đầu
Dịch nghĩa từng từ
? Có ý kiến cho rằng hai câu đầu
hoàn toàn tả cảnh?Em cú
-GV
QX? ta [ !" #$% #O #2
2 cõu #T là gì
? Trong
dựng
là gỡ?
-HS
?bY sàng cho ta !" nhà thơ
sao em biết?
? Nếu thay từ "Sàng"(
bằng từ "Đình" (sân), "Bc" (bàn)
thì ý nghĩa của câu thơ cú khỏc
khụng?
?Em cú
Đọc 2 câu
đầu
Thảo luận nhóm
Đại diện trình bày
Trả lời độc lập
Trả lời độc lập
Trả lời độc lập
Trả lời độc lập
1 Hai câu thơ đầu
- ý kiến đó không đúng vì trong
tình(
-> Miêu tả kết hợp biểu cảm
- Nhà thơ ngắm trăng sáng ở
đầu 9M
- Nếu thay 9 vậy thì ý thơ thay đổi vì :
giả đang ngồi đọc sách - ngắm
tác sân.(ngoài sõn) -Dựng Y sàng cú R ".
Trang 4? Từ đó có thể hình dung về tác
giả ở đây 9 thế nào?
bài là
? ở bản phiờn õm "quang" có
nghĩa là sáng 9 ở QX 3
đã đổi thành "rọi" Em thấy rọi,
quang (sáng) khác nhau 9 thế
nào ?
? Em có thích từ " Rọi" trong
bản dịch thơ không ? Vì sao?
-Gv thớch vỡ cỏch dựng
#
? 9 vậy hai câu thơ đầu câu
nào là miêu tả, câu nào là biểu
cảm, nội dung miêu tả biểu cảm
là gì ?
Trả lời độc lập
Độc lập trả
lời
trình bày
ý kiến
Nêu ý hiểu
phự
- Trong đêm trăng cực sáng ở chốn tha 9>G tác giả trằn trọc không ngủ 39:#u cũng có thể đã ngủ rồi song tỉnh dậy mà không ngủ lại 39:#-nờn tỏc
là tỏc qua & dựng Y sàng
- Đây là 2 từ đồng nghĩa
- Sáng là ánh sáng tự nhiên của trăng (
- Rọi của trăng ( còn có thêm nét nghĩa là trăng
đi tìm tri âm , tri kỉ (
- Câu 1 : Miêu tả , câu 2 Biểu
Trang 5? Vậy tình cảm của nhà thơ
trong đêm trăng đó 39:# biểu
hiện 9 thế nào ?
- GV khái quát : Nhà thơ nhìn
trăng
#O 'U7:D?
- Gọi học sinh đọc hai câu cuối
?Cú
hoàn toàn tả tình , ý kiến đó có
đúng không ý kiến của em 9
thế nào ?
? ở hai câu thơ cuối có những từ
nào theo em là trực tiếp tả tình
cảm của nhà thơ
- GV: các từ còn lại tập trung
miêu tả cảnh B. % miờu
& 8
? Em hãy cho biết mối quan hệ
giữa cái tình và cái cảnh ở trong
2 câu cuối
- GV:+
g#0 #T :cỳi #T
Đọc 2 câu cuối
(1')
- Phát hiện trả lời
Trình bày ý kiến
Nghe
=> ánh trăng sáng đẹp mơ màng dịu êm trong đêm thanh tĩnh
- Tình cảm yêu quý gần gũi với thiên nhiên
2 Hai câu thơ cuối
-khụng lồng cảnh vào đó(
#T?7 Tình cảm đối với quê
9> của nhà thơ
- l9 cố 9>L quê
9> cũ)
- Cùng tả cảnh, tả tình song cái tình 39:# thể hiện rõ hơn,( tình
hoá thành hành
đầu, cúi đầu
Trang 6? Em hóy phõn tớch ý
? Khi đã cảm nhận 39:# vẻ đẹp
và nỗi cô đơn của vầng trăng
trên bầu trời nhà thơ có hành
động gì?
? Hành động cúi đầu có ý nghĩa
gì?
- GV: Hành động ngẩng đầu , cúi
đầu chỉ trong khoảnh khắc đã
động mối tình quê điều đó cho ta
thấy tình cảm đó bình 9M
luôn 9M trực trong nhà thơ
? ở hai câu thơ cuối tác giả sử
dụng thành công nghệ thuật nào
-GV
là
? Phõn tớch tỏc
] tỏc U
- GV: Trong #K ý ta !" cú #
Ngẩng-Cỳi:
ra ngoại cảnh, là để nhìn trăng ;
cúi đầu là hoạt động 9L nội,
- Trình bày suy nghĩ
Phát hiện
Trả lời độc lập
- HS nghe
- Phát hiện nghệ thuật
Độc lập trả
lời
- Ngẩng đầu là để kiểm nghiệm
ánh sáng N9L# 9M là 9> hay trăng
- giả đã 9L xa hơn từ trong ra ngoài, cao hơn từ mặt đất lên bầu trời Từ cảm nhận 39:# một vùng sáng của trăng sáng đầu
9M đến chỗ thấy cả vầng trăng
- Cúi đầu nhớ quê
9> > Không phải cúi đầu để kiểm nghiệm trăng mà để suy ngẫm
về quê
9> Nghệ thuật đối ở 2 câu cuối
DT- DT(
Cụm DT- Cụm DT( Trăng sáng
- Cố 9> )
+Đối ý: Ngẩng đầu nhìn trăng sáng / Cúi đầu nhớ cố
Trang 79>-chỉ đối lập nhau
tạo sự mâu thuẫn mà còn tạo sự
hoà đồng một tâm hồn tự do
phóng khoáng xuất phát từ cội
nguồn và luôn luôn 9L về cội
nguồn
? Tình cảm của nhà thơ thể hiện
trong hai câu thơ cuối là gì ?
- GV: Tỡnh
trong tâm hồn nhà thơ,xa
quờ(vỡ
nỳi
W trong 3 I trung /K9
? Nghệ thật đặc sắc của bài thơ
là gì?
? Nhận xét cách dùng từ ngữ?
? Nờu
- Gọi Đọc ghi nhớ
?
Z [ ] bài 3U
- GV hai cõu
là
nghi #N liờn B. ý ] 2 dũng
D cõu K #N liờn B. cỏc ý
Độc lập trả
lời
- HS nghe
Khái quát nghệ thuật
nhận
nhớ
-Hs ) ,S
=>Tõm tư nặng trĩu nỗi nhớ quê da diết,sõu thẳm luôn thường trực trong tâm hồn nhà thơ.
III Tổng kết.
1 Nghệ thuật:
-Nghệ thuật đối rất thành công -Từ ngữ giản dị,
2 Nội dung:
- Tình yêu quê 9> và nỗi nhớ quê 9> da diết
* Ghi nhớ: SGK
Trang 8xỳc trong bài.
? Em hãy nhận xét về hai câu thơ
dịch ấy Nếu có thể ,thử dịch
thành bốn câu thơ theo nguyên
thể hoặc theo thể lục bát?
? Qua bài
xột gỡ &O nhà 3 Lớ - ?
sgk.125
(3')
-HS ) ,S
IV Luyện tập
-Hai cõu
+Cú dựng phộp so sỏnh +Núi rừ
+Cũn 3
hX thành 4 cõu 3 , bỏt:
#!
Lớ Trụng nhung
-Yờu thiờn nhiờn thiờn nhiờn
* Hoạt động 4:H
- Đối với hs khỏ giỏi :
?
- Đối với hs trung bỡnh yếu :
? Nờu chủ đề của bài thơ ? =>Chủ đề: Trông trăng nhớ quê
? M W lũng bài 3 ?
- Về nhà: + <M bài
+Học thuộc lòng bài thơ
+ Soạn bài: Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê
... êm đêm tĩnh- Tình cảm yêu quý gần gũi với thiên nhiên
2 Hai câu thơ cuối
-khụng lồng cảnh vào đó(
#T ?7 Tình cảm q
9> nhà thơ
-. ..
- ý kiến khơng
tình(
-& gt; Miêu tả kết hợp biểu cảm
- Nhà thơ ngắm trăng sáng
đầu 9M
- Nếu thay 9 ý thơ thay đổi :
giả ngồi đọc sách - ngắm... data-page="5">
? Vậy tình cảm nhà thơ
trong đêm trăng 39:# biểu
hiện 9 ?
- GV khái quát : Nhà thơ nhìn
trăng
#O ''U7:D?
- Gọi