nã cã kh¶ n¨ng hót c¸c sîi tãc th¼ng ra - Gv nhËn xÐt cho ®iÓm - Gv đặt vấn đề vào bài: Ta cã thÓ lµm cho vËt nhiÔm ®iÖn b»ng cä x¸t, C¸c vËt nhiÔm ®iÖn cã thÓ hót c¸c vËt kh¸c ?Vậy nếu [r]
Trang 1Ngày soạn: 09 / 01/2011
Ngày giảng: 7B 11/ 01/2011
7A 13/ 01/2011
Tiết 20 Bài 18 hai loại điện tích
I Mục tiêu.
1.Kiến thức.
- Nờu được dấu hiệu về tỏc dụng lực chứng tỏ cú hai loại điện tớch và nờu được đú là hai loại điện tớch :điện tích và điện tích âm Hai loại điện tích cùng dấu thì đẩy nhau, 2 loại điện tích trái dấu thì hút nhau
- Nờu được sơ lược về cấu tạo nguyờn tử: hạt nhõn mang điện tớch dương, cỏc ờlectrụn mang điện tớch õm chuyển động xung quanh hạt nhõn, nguyờn tử trung hoà về điện
2.Kĩ năng.
- Làm thí nghiệm tác dụng lực của hai loại điện tích
- Quan sát và mô tả TN
3.Thái độ.
- Hs nghiêm túc có ý thức hợp tác trong hoạt động nhóm
II đồ dùng.
1.Giáo viên:
* Chuẩn bị cho cả lớp
- Bảng phụ ghi nhận xét và kết luận SGK
- Hình vẽ to mô hình đơn giản của nguyên tử hình 18.4
* Chuẩn bị cho mỗi nhóm HS
+ 3 mảnh ni lông mầu trắng đục cỡ 13 cm x 25 cm
+ 1 bút chì vỏ gỗ
+ 1 kẹp giấy
+ 2 thanh nhựa sẫm mầu có lỗ ở giữa để đặt vào trục quay
+ 1 mảnh len cỡ 15 cm x 15 cm
+ 1 mảnh lụa
+ 1 thanh thuỷ tinh
+ 1 trục quay với mũi nhọn thẳng đứng
2 Học sinh :
Bút chì gỗ, B nhựa,kẹp nhựa,các mảnh len dạ
III Phương pháp: Vấn đáp, tái hiện + HĐN
IV tổ chức giờ học.
Hoạt động 1: Khởi động (8phút)
Mục tiêu: Hs kiểm tra sự chuẩn bị bài ở nhà của mình và bạn thông qua các câu hỏi của gv
Đặt vấn đề vào bài
Đồ dùng: Không
Cách tiến hành:
- Gv Kiểm tra sĩ số lớp
- Gv kiểm tra bài cũ
? Thế nào là vật nhiễm
- Hs báo cáo sĩ số lớp
- 1HS lên bảng trả lời:
+ Nhiều vật sau khi bị cọ
Trang 2điện?Ta có thể làm vật bị
nhiễm điện bằng cách nào?
? Tại sao vào những ngày
trời hanh khô khi chải tóc ta
k thấy % ; hút làm
các sợi tóc duỗi thẳng ra?
- Gv nhận xét cho điểm
- Gv đặt vấn đề vào bài: Ta
có thể làm cho vật nhiễm
điện bằng cọ xát, Các vật
nhiễm điện có thể hút các
vật khác
?Vậy nếu 2 vật bị nhiễm
điện đặt gần nhau chúng có
thể tác với nhau
thế nào?
xát có khả năng hút các vật khác.Ta có thể làm cho
1 vật nhiễm điện bằng cách cọ xát
+ Do trong qua trình chải tóc do bị cọ xát nên % ;
nhựa đã bị nhiễm điện nên
nó có khả năng hút các sợi tóc thẳng ra
Hs: Đặt vấn đề suy nghĩ
Hoạt động 2: Làm thí nghiệm1: tạo ra 2 vật nhiễm điện cùng loại và tìm hiểu lực tác dụng giữa chúng (10 phút)
Mục tiêu: Hs nghiên cứu tìm hiểu về lực tác giữa 2 vật nhiễm điện cùng loại Rèn kĩ năng bố trí và tiến hành thí nghiệm
Đồ dùng: Bộ đồ dùng TN vật lí phần Điện Học; bảng phụ ghi nhận xét
Cách tiến hành
- GV cho HS nghiên cứu
SGK để nắm ; mục đích
của thí nghiệm, cách tiến
hành thí nghiệm
- GV tổ chức cho HS hoạt
động theo nhóm
- GV B dẫn cho HS làm
thí nghiệm theo 3 @ B
trong SGK
- GV gọi đại diện các nhóm
$ ra nhận xét
cho HS ghi vở
HS đọc SGK
- HS tiến hành thí nghiệm theo nhóm
+ B1: 2 mảnh ni lông $
bị nhiễm điện chúng $
hút nhau, cũng không đẩy nhau
+ B2: cọ xát mỗi mảnh ni lông theo 1 chiều với số lần nhau -> chúng đẩy nhau
+ B3: Làm thí nghiệm với
2 thanh nhựa cùng loại
- Từ quan sát thí nghiệm rút ra nhận xét -> Ghi vở
I.Hai loại điện tích
1 Thí nghiệm 1:
(SGK – 50)
* Nhận xét:
Hai vật giống nhau ;
cọ xát nhau thì mang
điện tích cùng loại và khi
; đặt gần nhau thì nó
đẩy nhau.
Trang 3Hoạt động 3: Làm thí nghiệm 2: Phát hiện 2 vật nhiễm điện hút nhau và mang điện tích khác nhau (10 phút)
Mục tiêu: Hs nghiên cứu tìm hiểu về lực tác giữa 2 vật nhiễm điện khác loại Rèn kĩ năng bố trí và tiến hành thí nghiệm
Đồ dùng: Bộ TN vật lí phần Điện Học; bảng phụ ghi nhận xét
Cách tiến hành
- GV thông báo nội dung
TN2 yêu cầu HS thực hiện
theo nhóm: cọ xát thanh
nhựa bằng mảnh vải khô và
cọ xát thanh thuỷ tinh bằng
lụa rồi $ chúng lại gần
nhau -> quan sát hiện ;
-> rút ra nhận xét
- GV thống nhất kết quả và
và treo bảng phụ chốt lại
phần nhận xét
- GV thông báo: nhiều thí
nghiệm khác đều chứng tỏ
rằng hai vật mang điện tích
hoặc đẩy nhau hoặc hút
nhau
- HS làm thí nghiệm theo nhóm nêu hiện ; và hoàn thiện phần nhận xét
-> báo cáo kết quả: quan sát: chúng hút nhau ->
nhận xét chéo
- HS ghi nhận và ghi vở
- HS ghi nhớ
2 Thí nghiệm2: (SGK – 50)
* Nhận xét:
Thanh nhựa sẫm màu và thanh thuỷ tinh khi ;
cọ xát thì chúng hút nhau
do chúng mang điện tích
khác loại
Hoạt động 4: Kết luận và vận dụng về 2 loại điện tích và lực tác dụng (4 phút)
Mục tiêu: Hs tổng hợp kt thu ; từ các hoạt động để rút ra kết luận
Đồ dùng: Bảng phụ ghi nội dung kết luận
Cách tiến hành.
- GV treo bảng phụ cho HS
hoàn thành kết luận
- GV tổ chức cho HS nhận
xét-> chuẩn
- GV thông báo phần qui
B về 2 loại điện tích: điện
tích của thanh thủy tinh khi
cọ xát vào lụa là điện tích
dương (+); điện tích của
thanh nhựa sẫm màu khi cọ
xát vào vảI khô là điện tích
âm (-)
- Yêu cầu HS làm C1
Gợi ý : dựa vào phần quy
B
- GV nhận xét-> chuẩn
* Tích hợp môi trường:
- Từ các kết quả và nhận xét rút ra từ 2 thí nghiệm trên HS tự viết vào câu kết luận
- HS ghi nhận và ghi vở
- HS nghiên cứu phần thông báo (SGK-51)
- HS làm C1 cá nhân ->
báo cáo
* Kết luận:
Có hai loại điện tích Các
vật mang điện tích cùng
loại thì đẩy nhau mang
điện tích khác loại thì hút
nhau
*Quy B SGK
C1: Mảnh vải mang điện tích
Trang 4- GV thông báo: Trong cỏc
nhà mỏy thường xuất hiện
bụi gõy hại cho cụng nhõn
? làm thế nào để giảm bụi
gây hại bảo vệ sức khỏe cho
công nhân?
- GV nhận xét-> chốt lại
- HS trả lời:
Bố trớ cỏc tấm kim loại tớch điện trong nhà mỏy khiến bụi bị nhiễm điện và
bị hỳt vào tấm kim loại, giữ mụi trường trong sạch, bảo vệ sức khỏe cụng nhõn
Hoạt động 5: Tìm hiểu sơ % ; về cấu tạo nguyên tử- vận dụng (10 phút)
Mục tiêu:Hs tìm hiêủ về cấu tạo nguyên tử
Rèn kĩ năng quan sát tổng hợp kt
Đồ dùng: Bảng phụ vẽ sơ % ; về cấu tạo nguyên tử
Cách tiến hành
- GV nêu vấn đề: các vật bị
nhiễm điện là những vật
mang điện tích
? những điện tích này do
đâu mà có
- GV cho HS tìm hiểu sơ
% ; cấu tạo nguyên tử trong
SGK
? Hạt nhân mang điện tích
gì? electron mang điện tích
gì? tổng điện tích của
electron với điện tích của
hạt nhân bằng bao nhiêu?
các electron đứng yên hay
dịch chuyển ?
- GV nhận xét và nhắc lại
- GV cho HS tìm hiểu C2 và
trả lời
Gợi ý: mỗi vật đều ; cấu
tạo từ các hạt nguyên tử
trong nguyên tử thì có các
điện tích và âm
không?
- GV cho HS nhận xét ->
chuẩn
- GV yêu cầu HS tìm hiểu
và trả lời C3
Gợi ý: , B khi cọ xát các
vật có nhiễm điện không?
- GV nhận xét -> chuẩn
- GV treo bảng phụ câu C4
yêu cầu HS hoạt động nhóm
khăn trải bàn thực hiện
trong 3phút
- HS dự đoán câu trả lời
- HS nghiên cứu SGK
-HS trả lời: hạt nhân mang
điện tích + electron mang điện tích âm, tổng
điện tích đó bằng 0;
electron có thể dịch chuyển
- HS trả lời C2 dựa vào gợi ý -> báo cáo
- HS trả lời C3 -> báo cáo
- HS hoạt động nhóm khăn trảI bàn làm C4 -> báo cáo -> nhận xét chéo
II Sơ lược về cấu tạo nguyên tử (SGK- 51)
III Vận dụng: C2: , B khi cọ xát trong mỗi vật đều có điện tích
và âm, các điện tích
tồn tại ở dạng hạt nhân còn các điện tích âm tồn tại ở các electron quay xung quanh hạt nhân
C3: , B khi cọ xát các vật không hút vụn giấy vì chúng $ bị nhiễm điện, các điện tích và âm trung hoà lẫn nhau
C4: sau khi cọ xát mảnh vải nhiễm điện 6+,3- ; B nhựa nhiễm
điện âm 7- , 4+
Trang 5- GV nhận xét-> chuẩn và
cho HS đọc phần “có thể em
chưa biết”
- HS ghi nhận tự sửa chữa
đọc phần có thể em $
biết
6 B nhựa nhiễm điện
âm do nhận thêm electron Mảnh vải nhiễm điện
do mất bớt electron
Hoạt động 6: Củng cố - # B dẫn về nhà.(3 phút)
Mục tiêu: Hs củng cố kiến thức trọng tâm
Ghi nhớ công việc về nhà
Đồ dùng: Bảng phụ ghi kiến thức trọng tâm
Cách tiến hành
Gv yêu cầu học sinh nhắc lại kiến thức trọng tâm
Gv dặn dò:
- Về nhà học phần ghi nhớ SGK – 52
- Bài tập về nhà 18.1 -> 18.4 SBT- 19