Bài giảng Lịch sử nhà nước và pháp luật thế giới: Bài 5 - ThS. Trần Hồng Nhung - Trường Đại học Công nghiệp Thực phẩm Tp. Hồ Chí Minh

MỘT SỐ VẤN ĐỀ VỀ SỰ RA ĐỜI VÀ BẢN CHẤT CỦA CHỦ NGHĨA TƯ BẢN TỰ DO CẠNH TRANH... NHÀ NƯỚC TƯ SẢN THỜI KỲ CHỦ NGHĨA TƯ BẢN TỰ DO CẠNH TRANH.[r]

GIỚI THIỆU MÔN HỌC

LỊCH SỬ NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT THẾ GIỚI

Giảng viên: ThS Trần Hồng Nhung

BÀI 5 NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT

TƯ SẢN THỜI KỲ CẬN VÀ HIỆN ĐẠI

Giảng viên: ThS Trần Hồng Nhung

2

• Trình bày được những cuộc cách mạng tư sản dẫn

đến sự hình thành nhà nước tư sản, đặc điểm về nhà

nước và pháp luật tư sản thời kỳ chủ nghĩa tư bản tự

do cạnh tranh

• Trình bày được những thay đổi cơ bản về nhà nước

và pháp luật của các nhà nước tư sản thời kỳ chủ

nghĩa tư bản hiện đại

MỤC TIÊU BÀI HỌC

CÁC KIẾN THỨC CẦN CÓ

4

• Để học tốt môn học này, sinh viên cần có kiến thức của

môn Lý luận chung nhà nước và pháp luật

HƯỚNG DẪN HỌC

• Đọc tài liệu tham khảo

• Thảo luận với giáo viên và các sinh viên khác về

những vấn đề chưa nắm rõ

v1.0015112215 6

Nhà nước và pháp luật tư sản thời kỳ chủ nghĩa tư bản

tự do cạnh tranh

5.1

Nhà nước và pháp luật tư sản thời kỳ chủ nghĩa tư bản hiện đại

5.2 CẤU TRÚC NỘI DUNG

5.1.1 Một số vấn đề về

sự ra đời và bản chất của chủ nghĩa tư bản tự do

cạnh tranh

5.1.3 Pháp luật tư sản thời kỳ chủ nghĩa tư bản

tự do cạnh tranh

5.1.2 Nhà nước tư sản thời kỳ chủ nghĩa tư bản

tự do cạnh tranh

5.1 NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT TƯ SẢN THỜI KỲ CHỦ NGHĨA TƯ BẢN TỰ DO CẠNH TRANH

v1.0015112215 8

• Từ thế kỷ XV – XVII, chế độ phong kiến ở phương Tây lâm vào thời kỳ khủng hoảng Giai cấp tư sản ra đời, là lực lượng tiến bộ tiến hành cách mạng tư sản, lật đổ chế

độ phong kiến, thiết lập nhà nước tư sản

• Như vậy, nhà nước tư sản ra đời là hệ quả tất yếu của quá trình phát triển phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa, là thành quả trực tiếp của cách mạng tư sản

• Bản chất: Nhà nước tư sản tự do cạnh tranh là công cụ để giai cấp tư sản bảo vệ địa

vị thống trị của mình và duy trì, bảo vệ phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa

• Chức năng cơ bản của nhà nước tư sản thời kỳ tư bản cạnh tranh tự do:

 Bảo vệ chế độ tư hữu tư sản

 Bảo vệ địa vị thống trị về chính trị và tư tưởng của giai cấp tư sản

 Xâm lược thuộc địa (thuộc địa nước Pháp thời kỳ này rộng gấp 5 lần diện tích nước Pháp)

 Phòng thủ chống xâm lược từ các quốc gia bên ngoài

5.1.1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ VỀ SỰ RA ĐỜI VÀ BẢN CHẤT CỦA CHỦ NGHĨA TƯ BẢN

TỰ DO CẠNH TRANH

5.1.1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ VỀ SỰ RA ĐỜI VÀ BẢN CHẤT CỦA CHỦ NGHĨA TƯ BẢN

TỰ DO CẠNH TRANH (tiếp theo)

• Đặc điểm của nhà nước tư sản tự do cạnh tranh:

 Về bộ máy nhà nước: Nhà nước tư sản thời kỳ này đơn giản hơn nhiều so với giai đoạn chủ nghĩa tư bản độc quyền, về cơ bản vẫn giữ các cơ quan giống các

cơ quan trong bộ máy nhà nước phong kiến

 Về hình thức chính thể: Chủ yếu là quân chủ lập hiến, chỉ có 3 nhà nước có chính thể cộng hoà là Pháp, Hoa Kỳ và Thụy Sỹ

 Vai trò của nghị viện thời kỳ này rất lớn, thực sự là cơ quan quyền lực

 Nhà nước chưa can thiệp vào kinh tế, chủ yếu đóng vai trò bảo đảm trật tự cho các nhà tư sản cạnh tranh tự do

v1.0015112215 10

a Nhà nước quân chủ nghị viện Anh

• Cách mạng tư sản và sự ra đời nhà nước tư sản Anh

 Cách mạng tư sản Anh là cuộc nội chiến, là cuộc

cách mạng không triệt để

 Nhà nước tư sản Anh là điển hình cho chính thể

quân chủ nghị viện

5.1.2 NHÀ NƯỚC TƯ SẢN THỜI KỲ CHỦ NGHĨA TƯ BẢN TỰ DO CẠNH TRANH