Giáo án Ngữ văn 8 - Tuần 20- Trường THCS Trực Đại

- Giúp học sinh hiểu được giá trị nghệ thuật đặc sắc, bút pháp lãng mãn truyền cảm của nhà thơ, từ đó cùng rung động với niềm khát khao tự do mãnh liệt, nỗi chán ghét sâu sắc thực tại tù[r]

Tuần 20

Ngày soạn;2-1-009

Ngày soạn 6-1

Tiết 73: Nhớ rừng

(Thế Lữ ) ( Lời con hổ ở vườn bách thú)

I Mục đích yêu cầu.

- Giúp học sinh hiểu được giá trị nghệ thuật đặc sắc, bút pháp lãng mãn truyền cảm của nhà thơ,

từ đó cùng rung động với niềm khát khao tự do mãnh liệt, nỗi chán ghét sâu sắc thực tại tù túng tầm thường giả dối, tâm trạng đầy bi phấn của nhân vật trữ tình con hổ bị nhốt trong cũi sắt ở vườn bách thú

- Tích hợp với một số tác phẩm văn học, với tập làm văn Tích hợp với xã hội Việt Nam những năm 1930-1945

- Rèn kỹ năng đọc diễn cảm, thể thơ 8 chữ vần liền, phân tích nhân vật qua diễn biến tâm trạng

II Chuẩn bị:

Giáo viên: Nghiên cứu soạn bài

Đọc tham khảo một số bài viết về bài thơ nhớ rừng

Học sinh :Đọc và soạn bài, trả lời câu hỏi SGK

III Tiến trình lên lớp.Hoạt động 1

1 ổn định lớp(1’ ).

2 Kiểm tra.(4’ )

? Tuần 16,17 các em đã học những tác phẩm nào thuộc thể thơ Đường Luật Em hãy nêu đặc

điểm của thể thơ ấy

3.Bài mới:Hoạt động 2

- Giới thiệu bài: Nếu thơ cũ là gò bó khắt khe thì : Thơ mới là tự do, phóng khoáng, nếu thơ cũ

là tâm sự, cảm xúc của một lớp người, một thời đại thì thơ mới lại là cái "tôi" cá nhân đầy kiêu hãnh, luôn khát khao một thế giới phi thường Và nói tới" thơ mới" thì không thể nhắc đến " Nhớ rừng " của Thế Lữ Tiết học hôm nay cô cùng các em sẽ đến được với tác phẩm này

Hoạt động 3

H? Qua phần chuẩn bị bài ở nhà, em hãy nêu những nhận xét

chính về nhà thơ Thế Lữ ?

GV: Bút danh Thế Lữ là cách nói lái tên thật của ông Nguyễn

Thế Lễ ngoài ra còn có hàm ý ông tự nhận mình là người lữ

khách trên trần thế ở đời chỉ đi săn tìm cái đẹp để vui chơi

Thế Lữ từng học Cao đẳng mỹ thuật trung ương nên có nhiều

ảnh hưởng tới sáng tác thơ Thơ ông không chỉ dạt dào cảm

xúc lãng mạn mà còn rất giầu mầu sắc nhạc điệu

Về " thơ mới" đây là tên gọi để phân biệt với thơ cũ " Thơ

mới" không quy định chặt chẽ về số câu, số từ, về niêm, luật,

" thơ mới có cảm hứng lãng mạn là chủ đạo thơ mới bắc đầu

suất hiện từ năm 1932 phát triển rực rỡ cho đến năm 1945 thì

dần đi vào vế tắc và khép lại

I Giới thiệu tác giả, tác

phẩm (5t)

1 Tác giả Thế Lữ

Thế Lữ ( 1907 - 1989 ) tên thật là Nguyễn Thế Lữ

- Là nhà thơ có công đầu

đem lại thắng lợi cho " thơ mới "

- Ông vừa là nhà thơ nổi tiếng vừa viết truyện ngắn, vừa là người có công đầu trong việc xây dựng nền kịch nói nước

Đây là thời kỳ mà cả dân tộc ta đàng trìm đắm dưới ách áp

bức của thực dân phong kiến, các nhà trí thức Tiểu tư sản ý

được điều đó nhưng lại bế tắc trong đường đi Vì thế một số

người đã tìm đến vần thơ để gửi gắm vào đó tâm sự kín đáo

của mình

- Đây là bài thơ hay nhất, nổi tiếng nhất của Thế Lữ và được

vào tốp 10 bài thơ tiêu biểu nhất của "thơ mới"

- Bài thơ là tiêu biểu cho cảm súc lãng mạn, cho cái "tôi " cá

nhân khát khao đòi tự do, đòi giải phóng khỏi những tầm

thường tù túng

Hoạt động 4

GV: Yêu cầu học sinh đọc

Khổ 1 + 4 giọng buồn ngao ngán, u uất

Khổ 2 + 3 + 5 giọng vừa hào hứng vừa tiếc nuối

- Bên cạnh đó cần đọc nhấn giọng ở những từ ngữ miêu tả,

những từ ngữ bộc lộ tâm trạng, chú ý đọc liền mạch những

câu thơ vắt dòng

+ Gọi 2 - 3 học sinh đọc bài thơ

Giải thích nghĩa của từ " sa cơ, oanh liệt"

H? Bài thơ được viết theo phương thức biểu đạt nào?

GV: Nhà thơ đã dùng phương pháp miêu tả và nhân hoá để

biểu cảm

H? Bài thơ có 5 đoạn, theo em sẽ gồm mấy ý?

- Tâm trạng con hổ trong cũi sắt ( khổ 1 )

Nỗi nhớ tiếc quá khứ ( Khổ 2+3)

- Căm ghét thực tại ( khổ 4 )

- Khát khao tự do ( khổ 5 )

GV: Bài thơ là tâm sự của con hổ ở vườn Bách thú, Theo

dòng mạch cảm xúc đó cô trò chúng ta cùng đi tìm hiểu chi

tiết bài thơ

Hoạt động 5

H?Hình ảnh con hổ bị nhốt trong cũi sắt ở vườn Bách thú

được đặc tả qua những câu thơ nào? Em hãy đọc những câu

thơ đó?

" Gậm một khối dần qua"

H?Trong hoàn cảnh bị giam cầm như vậy hổ có hành động

gì?

Hổ có hai hành đông:

+ Gậm một khối căm hờn

+ Nằm dài trông ngày tháng

H? ở hình ảnh" Gậm một khối căm hờn" tác giả dùng nghệ

thuật nào và nhằm diễn đạt điều gì?

Gợi ý: ở đoạn trích: Trong lòng mẹ " của Nguyên Hồng có

chi tiết " Giá những cổ tục mới thôi "

ta

- Ông có rất nhiều tác phẩm hay, nổi tiếng và

được nhà nước truy tặng giải thưởng HCM

2 Tác phẩm: " Nhớ rừng

" 1943 là bài thơ rất nổi tiếng

II Đọc tìm hiểu từ khó,

bố cục: (5’)

III Tìm hiểu chi tiết bài thơ

1 Tâm trạng của con hổ trong cũi sắt(25’)

H? Vậy ở đây tác giả dùng hình ảnh: Gậm một khối căm

hờn" có ý gì, giống như thế không?

- Có ở đây tác giả cũng dùng nghệ thuật ẩn dụ để cụ thể hoá

nỗi căm hờn như một khối vật chất có thể nhìn thấy được và

hổ có thể ngậm được

GV: " Gậm một khối căm hờn trong cũi sắt " câu thơ gần

như toàn là vần trắc rắn đanh lại, nỗi căm hờn bị dồn nén,

chồng chất như muốn bâth tung lên trong từng chữ, từng từ

Sự thật nghiệt ngã đau đớn, con vật vốn là chúa tể của rừng

xanh mà nay bị bắt về đây chịu cảnh tù hãm

H? Vậy vì sao mà con hổ phải : Gậm một khối căm hờn "

như vậy? Có phải vì lý do nào nữa?

GV: bật máy chiếu cả khổ thơ

H? Không chỉ mất tự do mà còn biến thành đồ chơi, bị coi

ngang với những kẻ hèn kém, như vậy tâm trạng của hổ sẽ

thế nào?

Nó cảm thấy như bị súc phạm ghê gớm, nên trong lòng vô

cùng uất hận

GV: Đã mất tự do, lại bị coi thường, bị làm nhục như vật hỏi

làm sao không căm hờn cho được? Nỗi uất hận ấy lớn dần

theo ngày tháng, nó đọng thành khối nó kết thành hình

H? Vậy hổ có làm gì để giải toả nỗi căm hờn ấy không?

Không Nó chỉ nằm dài trông ngày tháng dần qua thôi

hình ảnh con hổ nằm dài ấy nói lên thái độ gì của hổ?:

- Bất lực, buông xuôi

H? Như vậy khi miêu tả giữa bề ngoài và thế giới nội tâm

bên trong của hổ tác giả đã dùng nghệ thuật gì?

-Nghệ thuật đối lập bề ngoài tưởng như nó đã thuần hoá, cam

chịu nhưng trong lòng thì ngùn ngụt lửa căm hờn

GV: Đúng là sự đối lập gay gắt, trong lòng thì như muốn nổ

tung, muốn phát tung hết thảy nhưng bên ngoài thì lại không

làm gì cả Đó chính là sự phức tạp, mẫu thuẫn của những tâm

hồn dạt dào cảm hứng lãng mạn nhưng bế tắc

Chuyển: Thật đúng là " Anh hùng thất thế sa cơ cũng hèn" và

càng thấm thía hơn " Trên đời ngàn vạn điều cay đắng Cay

đắng chi bằng mất tự do"

Trước thực tại bế tắc không nối thoát ấy con hổ chỉ có hướng:

một là quay trở lại quá khứ, hai là ngưỡng vọng, tương lai nó

chỉ có quá khứ Đối lập giữa hai vùng không gian ấy cảm

hứng lãng mạn trào dâng những giai điệu say mê khi nó nhớ

về quá khứ của mình

H?Khi nhớ về quá khứ của mình, hình ảnh nào hiện lên trước

nhất trong đầu hổ?

H? Em hãy đọc những câu thơ ấy và cho biết rừng đại ngàn

hiện lên qua những từ ngữ nào?

- Hình ảnh rừng đại ngàn: " Nhớ cảnh sơn lâm dữ dội "

H? Em có nhận xét gì về những từ ngữ mà tác giả dùng ở đây

đối với việc gợi tả rừng đại ngàn?

- Những từ ngữ : cả, già, gào, hét, thét

- Dùng tính từ và động từ mạnh

- Làm hiện lên cảnh rừng hùng vỹ bí hiểm

GV: Núi rừng đại ngàn vốn đã linh thiêng, hùng vĩ, trong nỗi

nhớ của kẻ sa cơ, chịu tù đầy lại càng trở lên hùng vĩ, linh

thiêng hơn bao giờ hết Thế Lữ đã miêu tả về một thế giới

phi thường bằng bút pháp khoa trương lãng mạn và trí tưởng

tượng bay bổng kỳ diệu

H? Và trong cái thế giới kỳ vĩ ấy tác giả đã để cho chúa sơn

lâm xuất hiện ntn? Em hãy đọc những câu thơ đó

" Ta không tên không tuổi "

H? Tác giả đã miêu tả sự xuất hiện của chúa sơn lâm theo

trình tự nào?

- Bước chân - tấm thân - ánh mắt thần, quắc

GV: Thuyết minh bức tranh

H? Dựa vào đoạn thơ và bức ký hoạ này em hãy tưởng tượng

và miêu tả lại hình ảnh chúa sơn lâm lúc này?

H? Vậy từ đó em cảm nhận được vẻ đẹp nào của chúa sơn

lâm?

- Vẻ đẹp uy nghi, dũng mãnh

H? Theo em khi nhớ lại hình ảnh của mình trong quá khứ vậy

tâm trạng của hổ sẽ ntn?

-Thoả mãn, tự hào

GV: Vậy cũi sắt kia sao có thể giam hãm được tâm hồn mãnh

hổ ? Chúa sơn lâm ở tù mà tâm hồn ở giang sơn cũ Bởi ở đó

nó không chỉ là " chúa tể muôn loài " mà nó còn thoả sức

tắm mình trong thế giới thiên nhiên kỳ thú

Khổ thơ thứ 3 được coi được coi như một bộ tứ hình đẹp lộng

lẫy

H?Em hãy đọc khổ thơ này?

H?Bộ tứ bình gồm 4 bức tranh Em hãy chỉ ra 4 bốn bức

tranh ấy trong khổ thơ này?

- Đêm vàng

- Ngày mưa

- Bình minh

- Chiều lênh láng

ở bốn bức tranh ấy tác giả đã tập trung làm nổi bật những

mặt nào ( thời gian, không gian, mầu sắc và ánh sáng, âm

thanh )

- Không gian rộng lớn có ngày và đêm, sáng chiều, những

ngày mưa, những ngày nắng

Mầu sắc tười tắn rực rỡ: mầu vàng của trăng, hồng của bình

minh, mầu xanh của cây và đặc biệt là mầu đỏ gay gắt của

Hổ cam chịu trong cũi sắt nhưng trong lòng thì ngùn ngụt lửa căm hờn

2 Nỗi nhớ tiếc quá khứ

máu và mặt trời.

GV: Không chỉ có thiên nhiên mà ở bốn bức tranh ấy còn

một đối tượng khác, được đưa vào miêu tả đó là chúa sơn

lâm

H?Chúa sơn lâm hiện lên qua những từ ngữ nào trong mỗi

bức tranh?

- Say uống ánh trăng tàn - đợi - chết mảnh mặt trời, chiếm

Lặng ngắm

Giấc ngủ tưng bừng

GV: ở mỗi bức tranh đó đều có sự gắn kết, hoà quyện giữa

thiên nhiên và chúa rừng

H? Bức tranh thứ nhất - cảnh những đêm trăng vàng Em cảm

nhận được vẻ đẹp nào ở bức tranh này?

GV: Thật kỳ diệu một mãnh thú mà ngờ đâu lại có những

giây phút trở thành thi sĩ, đầy hào hoa phong nhã H? Thế

còn bức tranh thứ hai rừng đại ngàn trong những ngày mưa?

- Học sinh trình bầy cảm nhận

GV: Bức tranh thứ ba rừng đại ngàn trong những sớm bình

minh Cả không gian choáng ngợp một màu sắc tươi sáng rự

rỡ có mầu vàng của nắng, sắc hồng của bình minh, mầu xanh

của cây tất cả hoà quyện đan cài vào nhau, lại có âm thanh

tưng bừng, rộn rã cả những đàn chim Chúa sơn lâm lúc này

hệt như một bậc đế vương, đang say nồng trong giấc ngủ

H? Bức tranh thứ tư là kỳ lạ nhất Em hãy theo dõi vào những

câu thơ miêu tả những bức tranh này?

H/ Cách sử dụng từ ngữ, miêu tả ở đây có gì đặc sắc?

- Dùng những từ ngữ mạnh

H? Vì thế làm cho em thất miêu tả cảnh hoàng hôn mà giống

cảnh tượng gì? Cuộc giao chiến giữa những đối tượng nào?

- Cảnh một cuộc chiến - giữa mãnh thú và mặt trời

GV: Mặt trời vốn không có đối thủ bởi vì nó là vĩnh hằng la

bất diệt, là vĩ đại nhất

Thế nhưng trong cuộc chiến này mặt trời còn giữ nguyên

được sức mạnh ấy không

- Không: Nó chỉ còn là một" mảnh nhỏ bé yếu ớt"

GV: Mặt trời như bị xé vụn dưới sức mạnh của chúa sơn lâm

Nó như muốn dẫm nát cả vầng thái dương vĩ đại kia, để

giành lấy tất cả cho riêng mình Điểu đó có nghĩa là mãnh hổ

không muốn dừng lại ở địa vị chúa tể của muôn loài mà nó

muốn trở thành chúa tể của vũ trụ rộng lớn này cơ

Chỉ có thể bằng trí tưởng tượng vô cùng táo bạo, bằng cảm

xúc lãng mạn mãnh liệt mới có thể vẽ được bức tranh tuyệt

vời đến thế Đoạn thơ là khúc ca của mãnh thú và rừng đại

ngàn

Đọc thầm cả đoạn thơ

H? Khi miêu tả bốn bức tranh tác giả dùng loại câu gì?

Câu hỏi tu từ

Những câu hỏi ấy bắt đầu bằng những từ nào?

Từ nào đâu, đâu

H? Với điệp từ " đâu " với những câu hỏi tu từ liên tiếp, đặc

biệt là câu thơ cuối cùng đã diễn tả tâm trạng gì của hổ?

H? Như vậy qua 3 khổ thơ trên em cảm nhận được gì về hình

ảnh hổ?

- Hổ uất hận vì bị mất tự do, bị hạ nhục

- Không chấp nhận thực tại, nó tìm về quá khứ, càng huy

hoàng nó lại càng tiếc nuối, đau đớn

GV: Lời đề từ của bài thơ là " lời con hổ trong vườn bách thú

" đây chính là tiếng nói của một tâm hồn lãng mạn, tiếng nói

đòi giải phóng, đòi được tự do

? Tâm sự của con hổ có gì đồng điệu với tâm hồn của người

Việt Nam mất nước thời ấy?

Tiết học hôm sau với hai khổ thơ cuối chúng ta sẽ tìm hiểu

4, Củng cố

Em hãy đóng dấu x vào các ô trống của những dòng thể hiện

đặc điểm của thơ mới

A:Số câu số chữ trong bài thơ không hạn chế

B:Liêm luật, bằng, trắc, quy định nghiêm ngặt

C:Số câu số chữ tuân thủ theo quy định chặt chẽ

D: Cảm súc lãng mạn, cái "tôi" thể hiện rất rõ

E: Chú trọng thể hiện cái "ta" cảm xúc cá nhân mờ nhạt

G: Nhịp điệu thơ linh hoạt lời thơ phóng khoáng

Tâm trạng nuối tiếc, đau

đớn, day dứt, giằng xé không nguôi

* Bài tập.(3phút )

5.Hướng dẫn về nhà (2phút)

Học thuộc lòng bài thơ

Tìm hiểu tiếp khổ thơ tiếp theo

Rút kinh nghiệm

Tiết 74 Ngày soạn:3-1-2009

Ngày dạy:7-1-2009

Nhớ rừng

(Thế Lữ ) I.Mục tiêu ( thực tiếp tiết 73)

II.Chuẩn bị

Gv : Nghiên cứu soạn bài

Hs :Trả lời câu hỏi sgk vào bài tập

III Tiến trình lên lớp

Hoạt động1

1.ổn định lớp (1’ )

2.Kiểm tra (4’ )

Nằm trong cũi sắt ở vường bách thú tâm trạng của con hổ được thể hiện qua bài thơ ntn?

3.Bài mới

Hoạt động 2 : Giới thiệu bài

Hoạt động 3

Gv?:Đọc đoạn 4-5

Gv?: Dưới con mắt của hổ cảnh vườn bách thú hiện ra

như thế nào ?

-Hoa chăm cỏ xén lối phẳng cây trồng ,suối chảy thông

dòng ,mô gò thấp kém

Gv?: Em cảm nhận thấy đây là cảnh như thế nào ?

-Đây là cảnh do con người tạo nên ,do con người sắp đặt

,tỉa tót,sửa sang

Gv?:Hãy so sánh nhận xét cảnh ở vườn bách thú và cảnh

ở rừng trong khổ thơ trên ?

-Hai cảnh đối lập nhau Cảnh ở vườn bách thú tầm

thường giả dối Cảnh rừng tự nhiên đại ngàn cao cả âm

u

Gv?: Tâm trạng của con hổ trước cảnh vườn bách thú

ntn?

Ghét những cảnh tầm thường giả dối

Gv?:Em có nhận xét gì về nhịp điệu ở đoạn thơ này

Nhịp thơ gấp các sắc thái diễn đạt của từ ngữ ''len dưới

lách '' cũng 'học đòi thấp kém ''

Gv?:Nhịp thơ gấp ấy diễn tả tâm trạng của con hổ ra sao

?

Gv?:Từ tâm trạng ấy con hổ cất lời nhắn gửi điều gì

?Gửi tới ai ?

Gv?: Đọc đoạn cuối

Gv?: Con hổ nhắn gửi ai ?

Cảnh nước non hùng vĩ ,nơi ta ngự trị

3.Tâm trạng của con hổ trước cảnh vườn bách thú và lời nhắn gửi thống thiết (25’)

Nỗi bực dọc khinh thường chán ghét cao độ của con hổ với thực tại xung quanh

Gv: Hình ảnh non nước hùng vĩ được diễn đạt bằng

những từ ngữ khác nhau được nhắc đi nhắc đi nhắc lại

trong đoạn thơ thể hiện tâm trạng gì của con hổ với

nước non

Tiếp tục nhắc lại tâm trạng tiếc thương nhớ nhung vô

hạn ,hình ảnh nước non hùng vĩ một thời vàng son đã

qua

Gv?: Hổ nhắn gửi điều gì ?

Gv:Trong lời nhắn gửi đó là tấm lòng mãi mãi gắn bó

thuỷ chung với thiên nhiên non nước

H? Lời nhắn gửi ấy có liên quan gì ,có ý nghĩa gì với

tâm trạng con người Việt Nam mất nước khi ấy ?

Hoạt động 6

Gv?:Em có nhận xét gì về cách miêu tả số câu ,số tiếng

trong câu ?

H?Vần luật so với bài thơ đường ?

Gv?:Em cảm nhận được gì về cách dùng từ ngữ hình

ảnh trong bài ?

Gv :Cảm hứng lãng mạn như men say lôi cuốn người

đọc nó sôi nổi tuôn trào trong suốt bài thơ

Gv?: Có thể nói ''Nhớ rừng "là áng thơ yêu nước không?

vì sao ?

4, Củng cố:

Gv?: Đọc và nêu yêu cầu bài tập ?

ý nghĩa của câu thơ :'' Than ôi !Thời oanh liệt nay còn

đâu "trong bài thơ nhớ rừng là gì ?

AThể hiện nối nhớ da diết trước cảnh núi non hùng vĩ

B.Thể hiện niềm tiếc nuối khôn nguôi quá khứ vàng son

đã mất

Hổ gửi nỗi lòng quặn đau ,ngao ngán, căm thù, u uất vì đang bị cầm

tù mất tự do mất chủ quyền

Nỗi lòng của con hổ là nỗi lòng của con người Việt Nam đang căm ghét ,u uất trong cảnh đời nô lệ luôn sắt son thuỷ chung với giống nòi nước non ,khát khao cuộc sống

tự do mà nuối tiếc quá khứ oai hùng của dân tộc

IV Tổng kết (10phút) 1.Nghệ thuật

Bài thơ hoàn toàn đổi mới về nghệ thuật số câu trong bài số ,số tiếng trong câu ,cách vần không gò bó Ngôn ngữ giàu nhạc điệu tiết tấu cực kỳ phong phú gợi cảm phóng khoáng linh hoạt cảm xúc của nhà thơ

Sử dụng triệt để hình ảnh nhân hoá

2 Nội dung

Nhớ rừng là áng thơ yêu nước thầm kín mãnh liệt thiết tha Nhà thơ mượn lời con hổ để thể hiện lòng căm thù chế độ phong kiến đương thời Chế độ mà đất nước mất độc lập ,dân ta mất tự do Cõi lòng luôn hướng về cuộc sống tự do ,gắn bó thuỷ chung với lịch sử oai hùng của

đất nước

*Luyện tập (3phút)

C.Thể hiện niềm khao khát tự do mãnh liệt

D.Thể hiện nỗi chán ghét cảnh sống thực tại nhạt nhẽo

tù túng

Gv? : Em chọn đáp án nào ?

Đáp án B

5 Hướng dẫn về nhà(1’)

-Học thuộc lòng bài thơ

-Phân tích khổ thơ '' Nào đâu còn đâu"

Rút kinh nghiệm

Tiết 75

Ngày soạn: 5/1/2009

Ngày dạy :9-1-09

Câu nghi vấn

I.Mục tiêu

-Giúp học sinh nắm được câu nghi vấn về cấu tạo và phân biệt câu nghi vấn với các câu khác -Tích hợp với phần văn ở hai văn ở hai văn bản ''Nhớ rừng ","Ông đồ'' với phần làm văn qua bài

"Viết đoạn văn cho văn bản thuyết minh ''

-Rèn kỹ năng nhận diện và sử dụng câu nghi vấn

-Giáo dục học sinh sử dụng câu nghi vấn khi giao tiếp

II.Chuẩn bị

Gv: Nghiên cứu soạn bài

Học sinh : Đọc trước bài

III Tiến trình lên lớp

Hoạt động 1

1ổn định lớp (1’)

2 Kiểm tra :Xen trong giờ

3 Bài mới

Hoạt động 2 :Giới thiệu bài:

ở dươí tiểu học ta đã học về các kiểu câu: Câu miêu tả, câu trần thuật , câu hỏi, câu bộc lộ cảm xúc Nhưng chúng ta chưa tìm hiểu kĩ về bản chất của các kiểu câu này Để giúp ta hiểu

rõ hơn nữa về đặc điểm chức năng của các kiểu câu đó thì hôm nay chúng ta sẽ đi tìm hiểu về câu nghi vấn

Hoạt động 3

Gv?:Gọi học sinh đọc ví dụ ?

Gv ?:Dựa vào kiến thức ở bậc tiểu học em hãy tìm các

câu nghi vấn ?

Sáng ngày người ta đấm u có đau không ?

Thế làm sao u cứ khóc mái không ăn?

Hay là u thương chúng con quá ?

Gv?: Đặc điểm hình thức nào cho em biết 3câu trên là

câu nghi vấn ?

Các câu trên đều có dấu chấm hỏi

Gv?: Trong các câu trên từ nào chỉ ý nghi vấn ?

Câu 1 từ "không "

Câu2cụm từ "thế làm sao "

Câu 3từ" hay là "

Gv: Các từ trên gọi là từ nghi vấn

Gv?: Qua phân tích em hiểu thế nào là câu nghi vấn ?

Khi viết câu nghi vấn thương kết thúc bằng dấu gì ?

Gv?: Em hãy đạt 1câu nghi vấn ?

Chiều nay lớp bạn có đi lao động không ?

Gv?: Chỉ ra từ nghi vấn trong câu trên ?

Gv?: Qua bài học hôm nay em cần ghi nhớ điều gì ?

Gvgọi học sinh đọc phần ghi nhớ

Hoạt động 4

Gv?:Đọc xác định yêu cầu bài tập 1?

+Xác định yeu cầu bài tập1?

+Những đặc điểm hình thức nàocho biết là câu nghi

vấn ?

Chị khất tiền sưu có phải không ?

Tại sao con người lại phải khiêm tốn như thế ?

Văn là gì ?

Chương là gì ?

Chú mình muốn cùng tớ dùa vui không ?

Đùa trò gì ?

Hừ cái gì thế ?

Chị Cốc béo xù trước cửa nhà ta đấy hả ?

Gv:Yêu cầu học sinh đọc và xác định yêu cầu bài tập

2

? Để thực hiện được yêu càu của bài tập thì em phải

căn cứ vào đâu?

Học sinh thực hiện yêu cầu

I Đặc điểm hình thức và chức năng (27phút )

1Ví dụ

2.Kết luận :

+Câu nghi vấn là câu có

từ nghi vấn :ai ,gì, nào, đâu +Khi viết câu nghi vấn thương kết thúc bằng dấu chấm hỏi +Chức năng :Dùng để hỏi

*Ghi nhớ sgk

II Luyện tập (15’) 1.Bài tập 1

+ Hình thức :Có từ nghi vấn gì ,tại sao , hả

2.Bài tập 2

+Xét về mặt hình thức các câu đều

có từ nghi vấn Câu a, b ,c từ hay

+ Chức năng dùng để hỏi + Kết thúc câu bằng dấu chấm hỏi +Từ hay không thể thay thế bằng từ hoặc Nếu thay thế từ hay trong câu