HĐ2:Nghiên cứu ảnh của một vật tạo I.Ảnh tạo bởi gương cầu lõm: bởi gương cầu lõm: 10 phút +HS Thực hiện thí nghiệm như H7.1 và +Yêu cầu hs thực hiện thí nghiệm như quan sát ảnh của vật [r]
Trang 1Dạy :
CỦA MỘT VẬT TẠO BỞI GƯƠNG PHẲNG
I – Mục tiêu:
- Luyện kỹ năng vẽ ảnh của các vật có hình dạng khác nhau đặt trước gương phẳng
- Tập xác định vùng nhìn thấy của gương phẳng
II – Chuẩn bị:
- GV chia lớp thành 6 nhóm
- Mỗi nhóm chuẩn bị:
+ 1 gương phẳng 1 bút chì 1 thước chia độ 1 mẫu báo cáo như SGK
III – Tổ chức hoạt động dạy học:
1 Ổn định lớp, kiểm tra sĩ số:
7A…………7B………… 7C……… 7D……….7E………
2 Kiểm tra bài cũ:
- Vẽ ảnh của một mũi tên đặt trước 1 gương phẳng trong các trường hợp sau?:
3 Bài mới:
HĐ1: Tổ chức thực hành:
- GV cho các nhóm cố định chỗ ngồi và
phân phối dụng cụ cho các nhóm
+HS ổn định chỗ ngồi và nhận dụng cụ
HĐ2 Xác định ảnh của một vật tạo bởi
gương phẳng: (12 phút)
+ Gọi HS đọc C1
+Đặt bút chì thế nào để ảnh của nó trong
gương song song và cùng chiều với vật?
Cùng phương và ngược chiều với vật?
+Yêu cầu HS vẽ lại ảnh trong các trường
hợp vừa tìm ra
I.Nhận biết ánh sáng:
1.Xác định ảnh của một vật tạo bởi
gương phẳng:
+HS Đọc C1.làm việc theo nhóm
+Thực hành: sử dụng bút chì và gương phẳng để tạo ảnh
+Vẽ hình các trường hợp đã thực hành
C +C1:a)song song …
b) vuông góc …
HĐ4 Xác định vùng nhìn thấy của
gương phẳng: (15 phút)
+Hướng dẫn HS đánh dấu vùng nhìn thấy
của gương
+Yêu cầu HS thực hiện theo C3
2 Xác định vùng nhìn thấy của gương phẳng:
HS Thực hiện theo hướng dẫn của GV +Thực hành để trả lời C3
C3.Bề rộng vùng nhìn thấy của gương giảm
Trang 2+Hướng dẫn HS trả lời C4 bằng các câu
hỏi:
+Ảnh của điểm M và N qua gương phẳng
treo trên tường được vẽ như thế nào?
+Vẽ tia tới từ M, N sao cho tia phản xạ
đi vào mắt người?
C4 Không nhìn thấy điểm N vì đường N’O không cắt mặt gương nên không có tia phản xạ lọt vào mắt người
+Nhìn thấy điểm M vì đường M’O cắt gương ở I Vậy tia tới MI cho tia phản xạ
IO truyền đến mắt, ta nhìn thấy M’
N O
'
'
M
4 Hoàn thành bài báo cáo: (10 phút)
- GV yêu cầu HS hoàn thành bài báo cáo để GV thu khi hết giờ
- Yêu cầu HS thu dọn dụng cụ
5 Dặn dò: (1 phút)
- Ôn tập cách vẽ ảnh của một điểm sáng, một vật sáng AB qua một gương phẳng
- Xem trước bài học mới
M
Q
Trang 3Dạy :
Soạn: Tiết 7: Bài 7: GƯƠNG CẦU LỒI
I.Mục tiêu: - Nêu được tính chất ảnh của một vật tạo bởi gương cầu lồi.
- Nhận biết được vùng nhìn thấy của gương cầu lồi rộng hơn gương phẳng cùng kích thước
- Giải thích được các ứng dụng của gương cầu lồi
II.Chuẩn bị:
Mỗi nhóm hs gồm:
- 1 gương cầu lồi 1 gương phẳng cùng kích thước
- 2 cây nến (hoặc 2 pin tiểu)
III.Các bước lên lớp:
1.Ổn định lớp, kiểm tra sĩ số:
7A…………7B………… 7C……… 7D……….7E………
2 Kiểm tra bài cũ:
+Không kiểm tra
3 Bài mới:
HĐ1: Tạo tình huống học tập:
+GV đưa ra cho hs xem gương phẳng và
gương cầu lồi Yêu cầu hs nhận xét sự
khác nhau về hình dạng giữa gương
phẳng và gương cầu lồi
+Sau đó đặt vấn đề nghiên cứu ảnh của
một vật tạo bởi gương cầu lồi
+HS quan sát và nhận xét: Tuỳ HS
HĐ2:Tìm hiểu ảnh của một vật tạo bởi
gương cầu lồi: (20 phút)
+Yêu cầu HS đọc SGK cho biết thí
nghiệm làm như thế nào? cần những
dụng cụ gì?
+ Yêu cầu hs thực hiện thí nghiệm như
SGK, quan sát ảnh của vật tạo bởi gương
cầu lồi
+Ảnh đó có phải là ảnh ảo không? Vì
sao?
+Nhìn thấy ảnh lớn hơn hay nhỏ hơn vật?
+Yêu cầu hs thực hiện thí nghiệm như
hình 7.2
+So sánh độ lớn ảnh của 2 vật tạo bởi 2
gương
+Hãy tìm từ thích hợp điền vào chỗ trống
I Ảnh của một vật tạo bởi gương cầu lồi:
HS đọc SGK nêu được các dụng cụ cần thiết và cách làm thí nghiệm
+Thực hiện thí nghiệm như H7.1 và quan sát ảnh của vật trong gương
+Ảnh đó đúng là ảnh ảo Vì ta nhìn thấy ảnh trong gương mà không hứng được trên màn
+Ta nhìn thấy ảnh nhỏ hơn vật
+HS làm thí nghiệm như H7.2 và quan sát ảnh của vật tạo bởi hai gương
+Ảnh tạo bởi gương phẳng lớn hơn ảnh tạo bởi gương cầu
*Kết luận:
Ảnh của một vật tạo bởi gương cầu lồi có
Trang 4trong câu kết luận? những tính chất sau đây:
1 Là ảnh ảo không hứng được trên màn
chắn
2 Ảnh nhỏ hơn vật.
HĐ3:Tìm hiểu vùng nhìn thấy của
gương cầu lồi: (10 phút)
-Yêu cầu hs đưa ra phương án xác định
vùng nhìn thấy của gương cầu lồi và so
sánh nó với vùng nhìn thấy của 1 gương
phẳng cùng kích thước
Có thể gợi ý hs phương án thí nghiệm
như sau: để gương phẳng trước mặt, đặt
cao hơn đầu, quan sát cảnh vật sau lưng
Sau đó thay bằng gương cầu lồi và làm
tương tự
+So sánh bề rộng vùng nhìn thấy của 2
gương?
II.Vùng nhìn thấy của gương cầu lồi:
Nêu ra phương án thí nghiệm như SGK -Thực hiện thí nghiệmtheo nhóm
+Dặt gương phẳng trước mặt Đánh dấu vùng quan sát được
+Dặt gương cầu lồi trước mặt Đánh dấu vùng quan sát được
+Rút ra kết luận:
Nhìn vào gương cầu lồi, ta quan sát được
một vùng rộng hơn so với khi nhìn vào
gương phẳng có cùng kích thước
HĐ4:Vận dụng, củng cố
+Yêu cầu HS trả lời C3, C4
- GV thông báo hs biết gương cầu lồi như
hình gặp nhiều ở các đường đèo, các
khúc quanh
III.Vận dụng:
HS Hoạt động cá nhân
C3: Nhìn vào gương cầu lồi, ta quan sát
được một vùng rộng hơn so với khi nhìn
vào gương phẳng có cùng kích thước
C4: Giúp người lái xe nhìn thấy trong
gương người, xe cộ khác ở bên đường bị các vật cản che khuất, tránh được tai nạn
4.Hướng dẫn về nhà:
+Yêu cầu HS đọc ghi nhớ
+Hãy nêu đặc điểm của ảnh tạo bởi gương cầu lồi
+So sánh vùng nhìn thấy của gương cầu lồi với gương phẳng có cùng kích thước +Đọc Có thể em chưa biết, làm tất cả BT trong SBT
Trang 5Dạy :
I Mục tiêu: - Nêu được những tính chất của ảnh ảo tạo bởi gương cầu lõm.
- Biết bố trí thí nghiệm để quan sát ảnh của một vật tạo bởi gương cầu lõm
- Nêu được ứng dụng của gương cầu lõm trong thực tế đời sống
II Chuẩn bị:
Mỗi nhóm hs gồm:
- 1 gương cầu lõm - 1 gương phẳng cùng kích thước
- 2 cây nến (hoặc 2 pin tiểu).- 1 màn chắn sáng có thể di chuyển được
- 1 nguồn sáng phát ra chùm tia song song và phân kỳ
III Các bước lên lớp:
1 Ổn định lớp, kiểm tra sĩ số:
7A…………7B………… 7C……… 7D……….7E………
2 Kiểm tra bài cũ:
- Hãy nêu đặc điểm của ảnh tạo bởi gương cầu lồi
- So sánh vùng nhìn thấy của gương cầu lồi với gương phẳng có cùng kích thước
- Trả lời BT 7.2 trong SBT
3 Bài mới:
HĐ1: Tạo tình huống học tập:
+GV đưa ra cho hs xem gương cầu lõm
Yêu cầu hs nhận xét sự khác nhau về
hình dạng giữa gương cầu lõm và gương
cầu lồi
+Sau đó đặt vấn đề nghiên cứu ảnh của
một vật tạo bởi gương cầu lõm
+HS quan sát và nhận xét: Tuỳ HS
HĐ2:Nghiên cứu ảnh của một vật tạo
bởi gương cầu lõm: (10 phút)
+Yêu cầu hs thực hiện thí nghiệm như
SGK, quan sát ảnh của vật tạo bởi gương
cầu lõm
+Ảnh quan sát được trong gương cầu lõm
là ảnh gì? Vì sao?
+Nhìn thấy ảnh lớn hơn hay nhỏ hơn vật?
+Yêu cầu hs thực hiện thí nghiệm trả lời
C2
+So sánh độ lớn ảnh của 2 vật tạo bởi 2
gương?
I.Ảnh tạo bởi gương cầu lõm:
+HS Thực hiện thí nghiệm như H7.1 và quan sát ảnh của vật trong gương
+ Ảnh đó là ảnh ảo Vì không hứng được
ảnh trên màn
+Ta nhìn thấy ảnh lớn hơn vật
Hs làm việc cá nhân trả lời C2
+Ảnh tạo bởi gương cầu lõm lớn hơn tạo bởi gương phẳng
*Kết luận: Đặt một vật gần sát gương
cầu lõm, nhìn vào gương thấy một ảnh ảo không hứng được trên màn chắn và lớn
hơn vật.
Trang 6HĐ3:Nghiên cứu sự phản xạ ánh sáng
trên gương cầu lõm: (15 phút)
+Các loại gương đã được học đều phản
xạ ánh sáng Vậy thì sự phản xạ ánh sáng
trên gương cầu lõm có những gì đặc biệt?
- Lần lượt yêu cầu hs bố trí các thí
nghiệm như SGK
+Chùm tia phản xạ ở H8.2 có đặc điểm
gì?
+Yêu cầu hs đọc C4, giải thích hiện
tượng và rút ra kết luận
+Cho hs thảo luận nhóm trả lời C4
+Chùm tia tới ở H8.4 là chùm tia gì? Hãy
thực hiện TN trả lời C5
II.Sự phản xạ ánh sáng trên gương cầu lõm:
1.Đối với chùm tia tới song song:
-Lắng nghe, thực hiện thí nghiệm như H8.2
HS quan sát ,thảo luận và nhận xét:
+Hội tụ tại 1 điểm trước gương
* KL: Chiếu một chùm tia tới song song lên một gương cầu lõm, ta thu được một
chùm tia phản xạ hội tụ tại một điểm
trước gương
C4: Ánh sáng mặt trời là một chùm ánh sáng song song chiếu vào gương cầu lõm nên hội tụ vào một điểm trước gương, vì vậy toàn bộ năng lượng của chùm sáng tập trung vào vật nên vật nóng lên
2 Đ.với chùm tia tới phân kỳ:
HS làm thí nghiệm theo nhóm theo H8.4: +Chùm tia tới phân kỳ Có 1 vị trí thích hợp cho chùm tia phản xạ song song
* KL: Một nguồn sáng nhỏ S đặt trước gương cầu lõm ở một vị trí thích hợp, có
thể cho một chùm tia phản xạ song song.
HĐ4:Vận dụng, củng cố
+Yêu cầu hs đọc phần tìm hiểu đèn pin
- Có thể tháo 1 pha đèn pin cho hs quan
sát.+Vì sao nhờ có pha đèn mà đèn pin có
thể chiếu ánh sáng đi xa mà vẫn sáng rõ?
- Yêu cầu hs đọc câu hỏi C7 và thực hiện
thí nghiệm để tìm câu trả lời
III.Vận dụng:
C6: Nhờ gương cầu lõm trong pha đèn
pin mà khi xoay đèn đến vị trí thích hợp thu được chùm tia phản xạ song song, áng sáng truyền đi xa không bị phân tán nên vẫn sáng rõ
C7: Muốn thu được chùm sáng hội tụ từ
đèn pha thì ta xoay pha đèn để cho bóng đèn ra xa gương
4.Hướng dẫn về nhà:
+Đọc phần ghi nhớ để củng cố bài học và ghi vào tập
+Làm BT trong SBT, trả lời các câu hỏi của bài 9
+Làm câu hỏi ôn tập theo bài ôn tập chương
Trang 7Dạy :
QUANG HỌC.
I.Mục tiêu:
- Ôn lại những kiến thức cơ bản trong chương
- Luyện tập kỹ năng vẽ hình
- Nêu được các cách vẽ tia phản xạ, ảnh của một điểm sáng qua gương phẳng
II.Chuẩn bị:
HS tự chuẩn bị phần Tự kiểm tra và bài tập ở nhà
GV vẽ ô chữ trên bảng phụ
III.Các bước lên lớp:
1 Ổn định lớp, kiểm tra sĩ số:
7A…………7B………… 7C……… 7D……….7E………
2 Kiểm tra bài cũ:+Xen trong giờ.
3 Bài mới:
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò
HĐ1: Tạo tình huống học tập:
+GV thông báo bài học hôm nay sẽ tổng
hợp các kiến thức đã được học trong
chương Quang học Giúp chúng ta củng
cố lại các kiến thức, rèn luyện kỹ năng vẽ
hình, và 1 trò chơi ô chữ
HS nghe và chuẩn bị bài
HĐ2:Ôn tập kiến thức cơ bản: (10
phút)
- Lần lượt gọi hs trả lời câu hỏi Tự kiểm
tra
- Yêu cầu hs thảo luận về những câu hỏi
trả lời sai
I.Tự kiểm tra:
- HS trả lời các câu hỏi Tự kiểm tra theo yêu cầu của GV
- Những hs khác thảo luận, bổ sung khi cần
1 C; 2 B
3 trong suốt – đồng tính – đthẳng
4 tia tới – pháp tuyến – góc tới
5 Ảnh ảo, có độ lớn bằng vật, cách gương một khoảng bằng khoảng cách từ vật đến gương
6 Giống: ảnh ảo
Khác: ảnh ảo tạo bởi gương cầu lồi nhỏ hơn ảnh tạo bởi gương phẳng
7 Khi 1 vật ở gần sát gương Ảnh này lớn hơn vật
8 - Ảnh ảo tạo bởi gương cầu lõm không hứng được trên màn chắn và lớn hơn vật
- Ảnh ảo tạo bởi gương cầu lồi không hứng được trên màn chắn và bé hơn vật
- Ảnh ảo tạo bởi gương phẳng không hứng được trên màn chắn và bằng vật
9 Vùng nhìn thấy trong gương cầu lồi lớn hơn vùng nhìn thấy trong gương
Trang 8-Yêu cầu 1 hs trả lời câu hỏi C1, gọi 2 hs
khác lên bảng vẽ hình
-Yêu cầu hs tự trả lời câu C2, C3 và thảo
luận nhóm
+Câu hỏi bổ sung:
a) Hãy trình bày 2 cách vẽ ảnh của một
vật tạo bởi gương phẳng
b) Hãy trình bày 2 cách vẽ tia phản xạ
ứng với 1 tia tới trên gương phẳng
- HS làm việc cá nhân rồi thảo luận nhóm
+Có 2 cách:
Cách 1: áp dụng định luật phản xạ
Cách 2: áp dụng tính chất của ảnh của 1 vật tạo bởi gương phẳng
C1:
C2: Ảnh quan sát được trong 3 gương đều là ảnh ảo: ảnh nhìn thấy trong gương cầu lồi nhỏ hơn trong gương phẳng, ảnh trong gương phẳng lại nhỏ hơn ảnh ở trong gương cầu lõm
C3: Những căp nhìn thấy nhau: An – Thanh, An – Hải, Thanh – Hải, Hải Hà
HĐ3: Giải trò chơi ô chữ (10 phút)
- Yêu cầu hs thảo luận nhóm, cử đại diện
lên trình bày kết quả
- Nhóm nào đọc được đúng và nhanh
nhất thì thắng cuộc
III.Trò chơi ô chữ:
- Tham gia trò chơi, cử đại diện Trình bày kết quả
1 VẬT SÁNG 2 NGUỒN SÁNG
3 ẢNH ẢO 4 NGÔI SAO
5 PHÁP TUYẾN 6 BÓNG ĐEN 7.GƯƠNG PHẲNG DỌC: ÁNHSÁNG
4.Hướng dẫn về nhà:
+ôn tập theo bài ôn tập
+Làm các bài tập
+Chuẩn bị giờ sau kiểm tra 1 tiết
Trang 9I.Mục tiêu:
+Đánh giá sự tiếp thu các kiến thức đã học trong chương
+Rèn kĩ nămg vận dụng các kiến thức đã học để giải một số bài tập có liên quan
II.Chuẩn bị:
+HS ôn tập theo bài tổng kết chươngI
+Làm bài tập 1- 8 SBT
III Các bước lên lớp:
1.ổn định lớp: 7A……….7C………7D…………7E………
2.Kiểm tra bài cũ:
2.Bài mới:
A.Đề bài:
Đề kiểm tra Môn : Vật lý
Thời gian: 45 phút ( Không kể thời gian giao đề )
Họ và Tên:………Lớp: 7.…………
Điểm Lời phê của thầy giáo
Đề bài số 2
Phần I : Trắc nghiệm khách quan
Khoanh tròn chữ cái đứng trước câu trả lời em cho là đúng?
Câu 1: (0,5đ) Hãy chỉ ra vật nào dưới đây không phải là nguồn sáng?
A Ngọn nến đang cháy
B Bóng điện đang sáng
C Mặt Trời
D Vỏ chai sáng chói dưới trời nắng
Câu 2: (0,5đ) ảnh ảo của một vật tạo bởi gương cầu lõm:
A lớn hơn vật B bằng vật C nhỏ hơn vật D bằng nửa vật
Câu 3: (0,5đ) Chiếu một tia sáng lên một gương phẳng ta thu được một tia phản xạ
tạo bởi tia tới một góc 600 Tìm giá trị góc tới?
A 900 B 200 C 300 D 600
Câu 4: (0,5đ) Khi có nguyệt thực thì:
A Trái Đất bị Mặt Trăng che khuất
B Mặt Trăng bị Trái Đất che khuất C Mặt Trăng không phản xạ ánh sáng nữa.D Mặt Trời ngừng không chiếu sáng Mặt
Trăng nữa
Câu 5: (0,5đ) Vì sao nhờ có gương phản xạ, đèn pin lại có thể chiếu ánh sáng đi xa?
A Vì đó là gương cầu lõm cho chùm phản xạ
song song
B Vì nhờ có gương ta nhìn thấy những vật ở xa
C Vì gương hắt ánh sáng trở lại
D Vì gương cho ảnh ảo rõ hơn
Câu 6: (0,5đ) ảnh của một vật tạo bởi gương cầu lồi có tính chất sau:
A là ảnh thật bằng vật
B là ảnh ảo bằng vật C là ảnh ảo bé hơn vật.D là ảnh thật bé hơn vật
Trang 10Câu 7: (1đ) Tìm từ thích hợp điền vào chỗ trống trong các câu sau:
a) Vùng nhìn thấy của gương cầu lồi vùng nhìn thấy của gương phẳng có
cùng kích thước
b) Gương có thể cho ảnh lớn hơn vật, không hứng được trên màn
chắn
Phần II: tự luận Câu 8: (2đ) Cho một vật sáng AB đặt trước một gương
phẳng
a) Vẽ ảnh A’B’ của AB tạo bởi gương phẳng?
b) Gạch chéo vùng đặt mắt để có thể quan sát được toàn
bộ ảnh A’B’?
B A
Câu 9: (2đ) Cho một điểm sáng S đặt trước một gương
phẳng
a) Vẽ ảnh S’ của S tạo bởi gương (Dựa vào tính chất ảnh)?
b) Vẽ một tia tới SI cho một tia phản xạ đi qua một điểm A
ở trước gương?
• A
S •
Câu 10: (2đ) Hãy giải thích vì sao có thể dùng gương cầu lõm để tập trung ánh sáng
mặt trời?
Bài làm Đỏp ỏn:
1.D; 2.A; 3.C; 4.B; 5.A; 6.C;
7a, Lớn hơn
b,Cầu lừm, ảo
8.HS + vẽ được ảnh cho 1điểm.
+Vẽ được vựng quan sat cho 1điểm
9.+Vẽ được ảnh cho 1 điểm.
+Vẽ được tia phản xạ qua A cho 1 điểm
10 Vỡ gương cầu lừm cho chựm phản xạ hội tụ tại 1 điểm.