Giáo án Ngữ Văn 7 Ngày 11-8-2013 Tiết 1: Văn bản CỔNG TRƯỜNG MỞ RA -Lí LanI- Mục tiêu bài học -Thấy được tình cảm sâu sắc của người mẹ đối với con thể hiện trong một tình huống đặc biệt [r]
Trang 1Ngày 11-8-2013
Tiết 1: Văn bản
CỔNG TRƯỜNG MỞ RA -Lí
Lan-I- Mục tiêu bài học
-Thấy được tình cảm sâu sắc của người mẹ đối với con thể hiện trong một tình huống đặc biệt :đêm trước ngày khai trường vào lớp 1 của con
-Hiểu được những tình cảm cao quý ,ý thức trách nhiệm của gia đình đối với trẻ em – tương lai nhân loại
-Hiểu được giá trị của những hình thức biểu cảm chủ yếu trong một văn bản nhật dụng
II-Trọng tâm kiến thức ,kĩ năng
1.Kiến thức:
- Cảm nhận và hiểu được những tình cảm thiêng liêng, đẹp đẽ của cha mẹ đối với con
cái Thấy được ý nghĩa lớn lao của nhà trường đối với cuộc đời mỗi con người
- Lời văn biểu hiện tâm trạng của người mẹ đối với con trong văn bản
2.Kĩ năng:
-Đọc –hiểu một văn bản biểu cảm được viết như những dòng nhật kí của người mẹ -Phân tích một số chi tiết tiêu biểu diễn tả tâm trạng của người mẹ trong đêm chuẩn bị cho ngày khai trường đầu tiên của con
-Liên hệ vận dụng khi viết một bài văn biểu cảm
III -Chuẩn bị
-.Giaó viên : Tranh ảnh về ngày khai trường,soạn giáo án
-.Học sinh : Đọc bài và trả lời các câu hỏi trong sách giáo khoa
IV-Tiến trình lên lớp
1.Ổn định lớp tổ chức:
-Kiểm tra sĩ số,ổn định chỗ ngồi
2.Kiểm tra bài cũ:
-Gv kiểm tra sự chuẩn bị sách vở của học sinh
3 Bài mới :
Hoạt động 1:Giới thiệu bài
-Mục tiêu:Tạo tâm thế ,định hướng chú ý cho học sinh
-Phương pháp:Thuyết trình
-Thời gian :1 phút
“Cứ mỗi độ thu sang
Hoa cúc lại nở vàng
Em mặc quần áo mới
Đi đón ngày khai trường”
Ngày khai trường hàng năm đã trở thành ngày hội của toàn dân Bởi ngày đó bắt đầu một năm học mới với bao mơ ước, bao điều mong đợi trước mắt các em Không khí ngày khai trường thật náo nức với tuổi thơ của chúng ta Còn các bậc làm cha làm mẹ
Trang 2thì sao ? Họ cĩ những tâm trạng gì trong ngày ấy ? “Bài Cổng trường mở ra” mà chúng ta học hơm nay sẽ giúp chúng ta hiểu được điều đĩ
Hoạt động của Thầy và trị Kiến thức cơ bản cần đạt.
Hoạt động 2:Hd đọc –tìm hiểu chung
-Mục tiêu:Nắm được tác giả ,tác phẩm ,bố
cục ,thể loại …của văn bản.
-Phương pháp:Đọc sáng tạo ,vấn đáp
,đàm thoại …
-Thời gian :10 phút
-G hd học sinh đọc :Giọng dịu dàng ,chậm
rãi ,đơi khi thầm thì hết sức tình cảm
-Gv đọc mẫu ,gọi H đọc ,G uốn nắn ,nhận
xét
(?) Em hãy nêu xuất xứ của văn bản Cổng
trường mở ra?
-Gv hd H tìm hiểu một số chú
thích:2,4,7,10
(?)”Cổng trường mở” ra thuộc thể loại
nào?
Gv:Vb thuộc thể loại bút kí và là một văn
bản nhật dụng
(?)Lớp 6 em đã được học về văn bản nhật
dụng ,em hãy nhắc lại vb nhật dụng là
gì?Kể tên những văn bản đã học ?
-Gv giới thiệu nội dung văn bản nhật dụng
7 là những vấn đề :Quyền trẻ em ,nhà
trường ,phụ nữ,văn hĩa ,giáo dục
(?)Phương thức biểu đạt chính của văn bản
là gì?
(?)Em cĩ thể chia văn bản này thành mấy
phần ? Mỗi phần từ đâu đến đâu ? ý của
từng phần ?
(?)Từ văn bản đã đọc ,em hãy tĩm tắt đại
ý của bài?
H:Tâm trạng người mẹ trong đêm khơng
ngủ được trước ngày khai trường vào lớp
1 của con
Hoạt động 3:Hướng dẫn đọc –tìm hiểu chi
tiết
-Mục tiêu:Nắm được giá trị nội dung ,liên
hệ thực tiễn từ vấn đề đặt ra trong văn bản
-Phương pháp:Giảng bình ,vấn đáp ,đàm
I Đọc –tìm hiểu chi tiết
1.Tác giả,tác phẩm
a.Tác giả : Lý Lan
b-Tác phẩm -Trích từ báo “Yêu trẻ” số 166 Thành phố Hồ Chí Minh 1.9.2000
* Từ khĩ :SGK
2-Thể loại : Bút kí
-Phương thức biểu đạt :Biểu cảm
3.Bố cuc: 2 phần
+Phần 1: Từ đầu -> bước vào Nỗi lịng của mẹ trong đêm trước ngày khai trường của con
+Phần 2:Cịn lại : Cảm nghĩ của mẹ về Giáo dục
II-Đọc –Tìm hiểu chi tiết
Trang 3thoại
-Thời gian :20 phút
-HS đọc đoạn 1
(?) Đoạn văn em vừa đọc diễn tả điều gì ?
(?)Theo dõi phần đầu văn bản, em thấy
người mẹ nghĩ đến con trong thời điểm
nào ? (Đêm trước ngày con vào lớp 1.)
(?)Tâm trạng của mẹ và con được thể hiện
qua những chi tiết nào?
-Gợi ý: Đêm trước ngày khai trường tâm
trạng của người mẹ và đứa con có gì khác
nhau ? Điều đó được biểu hiện bằng
những chi tiết nào trong bài ?
Em có nhận xét gì về tâm trạng của 2 mẹ
con ?
(?) Để diễn tả được tâm trạng của 2 mẹ
con, tác giả đã sử dụng phương thức biểu
đạt nào ?
(?) Theo em vì sao người mẹ lại trằn trọc
không ngủ được ?
(?)Chi tiết nào chứng tỏ ngày khai trường
năm xưa đã để lại ấn tượng sâu đậm trong
tâm hồn người mẹ ? (Cứ nhắm mắt lại là
dường như vang bên tai tiếng đọc bài trầm
bổng : ‘‘Hằng năm cứ vào cuối thu Mẹ
tôi âu yếm nắm tay tôi dẫn đi trên con
đường làng dài và hẹp ” )
(?) Trong đêm không ngủ, người mẹ đã
làm gì cho con ?
(?) Qua những việc làm đó em cảm nhận
được điều gì về người mẹ ?
(?) Trong đêm không ngủ người mẹ đã
sống lại những kỉ niệm quá khứ nào ?
(?) Tìm những chi tiết nói về kỉ niệm quá
khứ đó ?
(?) Em có nhận xét gì về cách dùng từ của
tác giả ? Tác dụng của cách dùng từ đó ?
1-Tâm trạng người mẹ trong đêm trước ngày khai trường vào lớp 1 của con
*Tâm trạng của con -Giấc ngủ đến dễ dàng -Háo hức
-Trong lòng không có mối bận tâm
=>Vô tư, thanh thản
* Tâm trạng của mẹ :
- Mẹ không ngủ được
- Hôm nay mẹ không tập trung được vào việc gì cả
- Mẹ lên giường trằn trọc
- Mẹ tin đứa con của mẹ lớn rồi
->Tự sự kết hợp với miêu tả để biểu cảm - làm nổi rõ tâm trạng thao thức, hồi hộp, suy nghĩ triền miên của người mẹ
Những việc làm của mẹ :
- Đắp mền, buông mùng, ém chăn cẩn thận, lượm đồ chơi, nhìn con ngủ,xem lại những thứ đã chuẩn bị cho con ->Yêu thương con, hết lòng vì con
.* Kỉ niệm quá khứ :
- Nhớ sự nôn nao, hồi hộp khi cùng bà ngoại đi tới trường và nỗi chơi vơi hốt hoảng, khi cổng trường đóng lại
-> Sử dụng một loạt từ láy gợi cảm xúc vừa phức tạp, vừa vui sướng, vừa lo sợ
Trang 4(?) Những tình cảm quá khứ ấy đã nói lên
được tình cảm sâu nặng nào của lòng mẹ ?
+Thảo luận :
(?) Có phải người mẹ đang nói trực tiếp
với con không ? hay người mẹ đang tâm
sự với ai ? ( Đang nói với chính mình ) –
Cách viết này có tác dụng gì ?
(?) Ngoài những cảm xúc tâm trạng ấy,
trong đêm không ngủ người mẹ còn nghĩ
đến điều gì
(?) Câu văn nào trong bài nói lên tầm quan
trọng của nhà trường đối với thế hệ trẻ ?
H:‘‘Ai cũng biết rằng mỗi sai lầm trong
giáo dục sẽ ảnh hưởng đến cả 1 thế hệ mai
sau và sai lầm 1 li có thể đưa thế hệ ấy đi
chệch cả hàng dặm sau này.” )
(?) Câu văn này có ý nghĩa gì ? Vì sao ?
H:Không được phép sai lầm trong giáo
dục Vì giáo dục quyết định tương lai của
đất nước
-H thảo luận:
(?)Trong đoạn kết người mẹ đã nói với
con : ‘‘Đi đi con, hãy can đảm lên, thế giới
này là của con, bước qua cánh cổng trường
là 1 thế giới kì diệu sẽ mở ra.’’ Em hiểu
thế giới kì diệu đó là gì ?
H : Tri thức, tình cảm, tư tưởng, đạo lí,
tình bạn, tình thầy trò
(?) Câu nói này có ý nghĩa gì ?
Hoạt động 4:Hd tổng kết
-Mục tiêu:Nắm được nét khái quát về nội
dung ,nghệ thuật của văn bản
-Phương pháp:Vấn đáp ,đàm thoại
-Thời gian :5 phút
(?)Văn bản Cổng trường mở ra được biểu
đạt bằng những phương thức nào? -
Phương thức nào là chính ? – Sự kết hợp
này có tác dụng gì ?
=> Là người mẹ biết yêu thương người thân, biết ơn trường học, tin tưởng ở tương lai của con
-> Dùng ngôn ngữ độc thoại
Làm nổi bật tâm trạng, tình cảm và những điều sâu thẳm khó nói bằng những lời trực tiếp
2-Cảm nghĩ của mẹ về vai trò của nhà trường
- Bước qua cánh cổng trường là một thế giới kì diệu sẽ mở ra
=>Khẳng định vai trò to lớn của giáo dục, tin tưởng ở sự nghiệp giáo dục của nước nhà
III.Toång keát
1-Nghệ thuật
-Kết hợp hài hoà giữa tự sự, miêu tả và biểu cảm làm nổi bật vẻ đẹp trong sáng, đôn hậu trong tâm hồn người mẹ -Sử dụng ngôn ngữ biểu cảm
Trang 5- Nghệ thuật miêu tả diễn biến tâm trạng
nhân vật cĩ gì đáng chú ý ?( Miêu tả diễn
biến tâm trạng nhân vật với nhiều hình
thức khác nhau : miêu tả trực tiếp, miêu tả
qua so sánh, miêu tả hồi ức, sử dụng ngơn
ngữ độc thoại bộc lộ chất trữ tình)
(?) Bài văn cho em hiểu thêm gì về người
mẹ và nhà trường ?
-Gv chốt-Hs đọc ghi nhớ
Hoạt động 5:Hd luyện tập
-Mục tiêu: Củng cố ,khắc sâu kiến thức
-Phương pháp:Vấn đáp ,đàm thoại
-Thời gian :5phút
-Gv hd H viết đoạn văn ngắn kể về ngày
khai trường đầu tiên của mình
-Gv đọc cho H nghe đoạn văn mẫu
2-Nội dung
-Tình cảm của mẹ đối với con -Vai trị to lớn của nhà trường trong cuộc sống mỗi người
*Ghi nhớ :SGK /T9
IV-Luyện tập
Cho đến bây giờ khi đã là cơ học trị lớp 6,tơi vẫn khơng thể quên cảm giác lần đầu tiên được mặc chiếc áo sơ mi
và váy xanh đi dự buổi lễ khai giảng đầu tiên Cái ngày đầu tiên ấy dường như mới chỉ xảy ra hơm qua thơi
Tối hơm trước tơi chẳng ngủ được vì hồi hộp ,đã mấy lần giữa đêm tơi trở dậy xem trời sáng chưa……
4-Củng cố
-Gv nhắc lại nội dung bài học
-H đọc phần đọc thêm
5-Hướng dẫn học
-Học bài ,làm bài tập cịn lại
-Sưu tầm và đọc một số văn bản viết về ngày khai trường
-Chuẩn bị tiết sau :Văn bản “Mẹ tơi”
Ngày 14-8-2013
Tiết 2:Văn bản
MẸ TƠI
(Trích “Những tấm lịng cao cả”-Et-mơn-đơ đơ A-mi-xi )
I-Mức độ cần đạt
Qua bức thư của một người cha gửi cho đứa con mắc lỗi với mẹ ,hiểu tình yêu
thương ,kính trọng cha mẹ là tình cảm thiêng liêng đối với mỗi người
II-Trọng tâm kiến thức ,kĩ năng
1 Kiến thức:
-Sơ giản về Et- mơn –đơ đơ A- mi –xi
-Cách giáo dục vừa nghiêm khắc ,vừa tế nhị cĩ lí và cĩ tình của người cha khi con
mắc lỗi
-Nghệ thuật biểu cảm trực tiếp qua hình thức một bức thư
Trang 62.Kĩ năng:
-Đọc –hiểu một văn bản viết dưới hình thức một bức thư
-Phân tích một số chi tiết liên quan đến hình ảnh người cha (tác giả bức thư) và người
mẹ nhắc đến trong bức thư
III.Chuẩn bị
- GV: Soạn giáo án, tranh ảnh về tác giả
- HS:Đọc bài và trả lời các câu hỏi trong sách giáo khoa
IV.Tiến trình lên lớp
1-Ổn định tổ chức
GV: Kiểm tra sĩ số,nhắc nhở HS trật tự.
HS: Trật tự và ổn định chỗ ngồi
2-Kiểm tra bài cũ
(?) Bài học sâu sắc nhất mà em rút ra từ văn bản “Cổng trường mở ra” là gì ?
- Yêu cầu: Trả lời như phần ghi nhớ- SGK ( 9 )
3-Bài mới:
Hoạt động 1:Giới thiệu bài
-Mục tiêu :Định hướng chú ý ,tạo tâm thế cho học sinh
-Phương pháp :Thuyết trình
-Thời gian :1 phút
Trong cuộc đời mỗi chúng ta, người mẹ có một vị trí và ý nghĩa hết sức lớn lao,
thiêng liêng và cao cả Nhưng không phải khi nào ta cũng ý thức hết được điều đó Chỉ đến khi mắc những lỗi lầm, ta mới nhận ra tất cả Văn bản “Mẹ tôi”sẽ cho ta một bài học như thế
Hoạt động 2:Đọc –tìm hiểu chung
-Mục tiêu:Nắm được nét khái quát về tg,
tp,thể loại ,bố cục
-Phương pháp:Đọc sáng tạo ,vấn đáp
,đàm thoại
-Thời gian :12 phút
-G Hướng dẫn H đọc : Nhẹ nhàng, tha
thiết, thể hiện được những tâm tư tình
cảm buồn khổ của người cha trước lỗi
lầm của con và sự trân trọng của ông với
vợ mình Khi đọc lời khuyên: Dứt khoát,
mạnh mẽ thể hiện thái độ nghiêm khắc
-G đọc mẫu ,gọi H đọc tiếp,G nhận xét
+GV gọi hs đọc chú thích
(?) Em hãy giới thiệu 1 vài nét về tác giả?
(?) Tác giả thường viết về đề tài gì?
I-Đọc- Tìm hiểu chung:
1-Tác giả, tác phẩm
a-Tác giả: ( 1846- 1908 )
- Là nhà văn Ý
- Thường viết về đề tài thiếu nhi và nhà trường về những tấm lòng nhân hậu
Trang 7(?) Em hãy nêu xuất xứ của văn bản Mẹ
tôi?
(?) Văn bản thuộc thể loại nào ?Phương
thức biểu đạt của nó?
(?)Ta có thể chia văn bản làm mấy phần?
Ý nghĩa của từng phần?
(?)Văn bản là một bức thư của bố gửi cho
con nhưng tại sao lại lấy nhan đề là “Mẹ
tôi”?
H:Bà mẹ không xuất hiện trực tiếp trong
văn bản nhưng lại là tiêu điểm mà các
nhân vật và chi tiết đều hướng tới
Hoạt động 3:Hd đọc –tìm hiểu chi tiết
-Mục tiêu:Phân tích và hiểu được nd,nt
của vb
-Phương pháp:Giảng bình,vấn đáp ,đàm
thoại
-Thời gian :20 phút
(?)Theo dõi phần đầu văn bản , em thấy
En ri cô đã mắc lỗi gì?
(?) Em có suy nghĩ gì về lỗi lầm của En ri
cô?
(?) Tìm những chi tiết nói về thái độ của
người bố đối với En ri cô?
(?) Để diễn tả được tâm trạng của người
bố, tác giả đã sử dụng phương thức biểu
đạt nào? Tác dụng của các biện pháp
nghệ thuật đó?
(?) Những chi tiết trên đã thể hiện được
thái độ gì của người bố?
(?) Em có đồng tình với người bố
không?( hs tự bộc lộ )
(?)Trong thư người bố đã gợi lại những
việc làm, những tình cảm của mẹ dành
cho En ri cô Em hãy tìm những chi tiết,
hình ảnh nói về người mẹ?
b-Tác phẩm
- Là văn bản nhật dụng viết về người mẹ
- In trong tập truyện : “Những tấm lòng cao cả”
2-Thể loại
-Thư từ biểu cảm
3-Bố cục : 2 phần
+ Đoạn đầu : Lí do bố viết thư +Còn lại : Nội dung bức thư
II-Đọc –tìm hiểu chi tiết
1 Lỗi lầm của En ri cô
- Vô lễ với mẹ trước mặt cô giáo
=> Đây là việc làm sai trái, xúc phạm tới mẹ
2 Thái độ của bố
- Sự hỗn láo của con như một nhát dao đâm vào tim bố vậy!
- Bố không nén được cơn tức giận đối với con
- Con mà xúc phạm đến mẹ con ư? -> Phương thức biểu cảm được diễn đạt bằng các kiểu câu cảm thán, nghi vấn làm cho lời văn trở nên linh hoạt, sinh động, dễ đi vào lòng người
=>Thể hiện thái độ buồn bã, đau đớn và tức giận
3 Hình ảnh người mẹ
- Mẹ đã phải thức suốt đêm có thể mất con
- Người mẹ sẵn sàng bỏ một năm hạnh
Trang 8(?) Khi nói về hình ảnh người mẹ tác giả
đã sử dụng phương thức biểu đạt nào?
Phương thức đó có tác dụng gì?
(?) Qua lời kể của người cha, em cảm
nhận được điều gì về người mẹ?
(?) Người bố đã khuyên En ri cô những
gì?
(?) Em có nhận xét gì về cách sử dụng
câu văn ở đoạn này? Tác dụng của cách
dùng đó?
(?) Qua bức thư, em thấy bố của En ri cô
là
người như thế nào?
(?) Tại sao người cha không nói trực tiếp
với con mà lại viết thư? (tình cảm sâu sắc
thường tế nhị và kín đáo, nhiều khi không
nói trực tiếp được Viết thư tức là chỉ nói
riêng cho người mắc lỗi biết, vừa giữ
được kín đáo, vừa không làm người mắc
lỗi mất lòng tự trọng Đây chính là bài
học về cách ứng xử trong gia đình, ở
trường và ngoài xã hội)
Hoạt động 4:Hd tổng kết
-Mục tiêu :Nắm nét khái quát về nd,nt
của vb
-Phương pháp:Giảng bình ,vấn đáp ,đàm
thoại
-Thời gian :3 phút
(?)Nét nghệ thuật đặc sắc của truyện ?
(?)Nhà văn đã gửi tới chúng ta thông điệp
gì?
phúc hi sinh tính mạng để cứu sống con
->NT: Phương thức tự sự kết hợp với miêu tả làm nổi bật tình cảm của người mẹ
=> Là người mẹ hết lòng yêu thương con, sẵn sàng quên mình vì con
4 Lời khuyên của bố
- Không bao giờ được thốt ra những lời nói nặng với mẹ Con phải xin lỗi mẹ,
- Con hãy cầu xin mẹ hôn con, để cho chiếc hôn ấy xoá đi cái dấu vết vong ân bội nghĩa trên trán con
-> Sử dụng câu cầu khiến làm cho lời văn trở nên rõ ràng, dứt khoát
=> Là người bố nghiêm khắc nhưng đầy tình thương yêu sâu sắc
II- Tổng kết
1-Nghệ thuật
-Sáng tạo hoàn cảnh xảy ra chuyện -Lồng trong câu chuyện một bức thư -Lựa chọn hình thức biểu cảm trực tiếp
có ý nghĩa giáo dục thể hiện thái độ nghiêm khắc
2-Nội dung
-Người mẹ có vai trò vô cùng quan trọng trong gia đình
-Tình thương yêu kính trọng cha mẹ là tình cảm thiêng liêng nhất đối với mỗi
Trang 9(?) Văn bản này đã cho ta hiểu thêm điều
gì về tác giả?
-Gv chốt-Hs đọc ghi nhớ
Hoạt động 5:Hd luyện tập
-Gv hd H làm các bài tập trong phần
luyện tập
con người
*Ghi nhớ :sgk
IV Luyện tập:
4-Củng cố:
(?) Sau khi học xong văn bản này, em rút ra được bài học gì ? Liên hệ với bản thân
xem em đã cĩ lần nào lỡ gây chuyện gì đĩ khiến bố mẹ buồn phiền Nếu cĩ thì bài
văn này gợi cho em điều gì?
5-Hướng dẫn học
-Học bài cũ ,làm bài tập
-Sưu tầm những câu thơ ,truyện viết về người mẹ
-Soạn bài mới bài “Từ ghép”
Ngày 16-8-2013
Tiết 3: TỪ GHÉP
I-Mức độ cần đạt
-Nhận diện được hai loại từ ghép :đẳng lập ,chính phụ
-Hiểu được tính chất phân nghĩa của từ ghép chính phụ và tính chất hợp nghĩa của từ
ghép đẳng lập
-Cĩ ý thức trau dồi vốn từ và biết sử dụng từ ghép một cách hợp lý
II-Trọng tâm kiến thức ,kĩ năng
1.Kiến thức:
-Nắm được cấu tạo của 2 loại từ ghép: Từ ghép chính phụ và từ ghép đẳng lập
-Đặc điểm về nghĩa của từ ghép chính phụ và đẳng lập
2 Kĩ năng
-Nhận diện các loại từ ghép
-Mở rộng hệ thống hĩa vốn từ
-Sử dụng từ ghép chính phụ khi cần diễn đạt cái cụ thể,dùng từ ghép đẳng lập khi cần diễn tả cái khái quát
III-Chuẩn bị
- GV:Giáo án, bảng phụ Những điều cần lưu ý :
Học về từ ghép khơng phải chỉ để nhận diện một từ nào đĩ là từ ghép chính phụ
hay từ ghép đẳng lập mà điều quan trọng là hiểu được cơ chế tạo nghĩa của các loại từ ghép
-HS: Bài soạn
IV-Tiến trình tổ chức các hoạt động
1 Ổn định tổ chức:
-GV: Yêu cầu lớp trưởng báo cáo sĩ số.
Trang 10-HS: Trật tự,ổn định chỗ ngồi.
2 Kiểm tra bài cũ:
(?)Vẽ lại sơ đồ cấu tạo từ đã học ,lấy ví dụ minh họa ?
3 Bài mới:
Hoạt động 1:Giới thiệu bài
-Mục tiêu :Định hướng ,tạo tâm thế cho học sinh
-Phương pháp:Thuyết trình
-Thời gian :1 phút
Tìm 3 từ đơn và 3 từ phức? Từ phức được phân loại như thế nào ?
( Hoa, lá, quả; hoa hồng, hoa quả, xanh xanh Từ phức được phân thành hai loại : Từ
ghép và từ láy) Bài học hôm nay sẽ giúp chúng ta hiểu rõ hơn về từ ghép :
Hoạt động2:Hd tìm hiểu các loại từ ghép
-Mục tiêu:Nắm được cấu tạo của hai loại
từ ghép chính phụ và đẳng lập
-Phương pháp:Vấn đáp ,đàm thoại ,nêu và
giải quyết vấn đề
-Thời gian:10 phút
-GV:Ghi 2 từ in đậm lên bảng
(?)Trong 2 từ đó, tiếng nào là tiếng chính,
tiếng nào là tiếng phụ bổ sung ý nghĩa cho
tiếng chính?
(?) Em có nhận xét gì về trật tự của những
tiếng chính trong những từ ấy?
(?) Những từ như vậy gọi là từ ghép chính
phụ Theo em từ ghép chính phụ có cấu tạo
như thế nào?
Bài tập nhanh: Tìm từ ghép chính phụ có
tiếng chính Bà, thơm?
H :Bà cô, bà bác, bà dì; thơm lừng, thơm
ngát …
-HS đọc Ví dụ 2 - Chú ý các từ trầm bổng,
quần áo
(?) Các tiếng trong 2 từ ghép trên có phân
ra thành tiếng chính, tiếng phụ không ?
Vậy 2 tiếng này có quan hệ với nhau như
thế nào?
(?)Khi đảo vị trí của các tiếng thì nghĩa của
từ có thay đổi không ?
(?) Những từ như trên gọi là từ ghép đảng
lập.Vậy theo em từ ghép đẳng lập có cấu
tạo như thế nào?
I Các loại từ ghép
1.Từ ghép chính phụ
*Ví dụ 1
Bà ngoại Thơm phức
Tc Tp Tc Tp
*Nhận xét
- Tiếng phụ bổ sung nghĩa cho tiếng chính => quan hệ chính phụ => Từ ghép chính phụ.Tiếng chính đứng trước,tiếng phụ đứng sau
2-Từ ghépđẳng lập
*Ví dụ 2: - Trầm bổng -Quần áo
*Nhận xét
- 2 tiếng ngang bằng nhau-> quan hệ bình đẳng => Từ ghép đẳng lập
- Có các tiếng bình đẳng về mặt ngữ pháp ( không phân ra tiếng chính, tiếng phụ )