Bài thơ “Khoảng trời lá thông” mà chúng ta sẽ tìm hiểu hôm nay được tác giả Phạm Đức Long gợi từ tứ hình ảnh cây thong – khoảng trời lá thông – một khoảng trời đẹp với vẻ đẹp tinh khiết,[r]
Trang 1Cao Thị Viễn Phương - Trường THCS Lê Hồng Phong
Giáo án Ngữ Văn 8 Năm học 2011 - 2012
Ngày soạn: 10/11/2011
Ngày dạy: 12/11/2011
Tuần 13 – Tiết 52
Văn bản: KHOẢNG TRỜI LÁ THƠNG
Phạm Đức Long
-I MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT
Giới thiệu đến HS một tác phẩm hay của một trong các nhà thơ địa phương tỉnh Gia Lai
II TRỌNG TẤM KIẾN THỨC, KĨ NĂNG, THÁI ĐỘ:
1 Kiến thức:
Với tình cảm chân thành tha thiết, tác giả đã miêu tả Plaay Ku trong thời gian khoảng vài thập kỉ trước với vẻ đẹp vừa mạnh mẽ, rắn rỏi, hung vĩ, khống đạt vừa hoang sơ, thơ mộng; con người ở đây tuy cịn nghèo nhưng gắn bĩ tha thiết với nhau, với đất, với nghiệp thơ
2 Kĩ năng:
Thấy được nghệ thuật độc đáo của bài thơ cách dung điệp câu, điệp ngữ và lối thơ cĩ tính tự sự
3 Thái độ:
Biết trân trọng giữ gìn những tình cảm chân thành, tha thiết với mảnh đất và con người ở quê hương nơi mình sinh sống
III.CHUẨN BỊ:
1 GV: Soạn bài ,bảng phụ ,và một số tài liệu khác phục vụ cho tiết dạy
2 HS : Đọc bài thơ và trả lời các câu hỏi sgk vào vở bài tập
IV PHƯƠNG PHÁP:
Vấn đáp, đàm thoại, phân tích…
IV TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:
1 Ổn định lớp :
2 Kiểm tra bài cũ:
GV kiểm tra sự chuẩn bị của hs (Yêu cầu lớp phĩ học tập báo cáo kết quả chuẩn bị bài của cả lớp )
3 Bài mới :
Giới thiệu bài: Vào giữa thập kỉ 80 (thế kỉ XX), PlayKu là một thị xã mang nhiều nét hoang sơ, thơ mộng của một thị xã cao
nguyên: đường phố nhỏ uốn lượn, nhiều con dốc nhỏ, hai bên đường cĩ những cây thơng già nua, cổ kính Đi giữa Plây Ku lúc ấy như lạc vào thế giới cổ tích, của Sử thi Tây Nguyên Tất cả như lung linh, mờ ảo, lãng mạn…Đời sống của người dân lúc bấy giờ cịn rất chật vật, khĩ khăn nhưng họ sống yêu thương, gắn bĩ, chia sẻ với nhau một cách vơ tư, trong sáng
Bài thơ “Khoảng trời lá thơng” mà chúng ta sẽ tìm hiểu hơm nay được tác giả Phạm Đức Long gợi từ tứ hình ảnh cây thong –
khoảng trời lá thơng – một khoảng trời đẹp với vẻ đẹp tinh khiết, mơ mộng nhưng cũng đầy khí phách và phĩng khống như
chính cuộc đời của những con người “phố núi” mà tác giả muốn dành tặng cho bạn mình – nhà thơ Văn Cơng Hùng.
* Hoạt động 1:
- GV yêu cầu HS đọc thơng tin phần chú thích (*) trong SGK/tr
43 và tĩm tắt sơ lược vài nét về tác giả, tác phẩm
- GV hướng dẫn HS cách đọc bài thơ:
+ Đây là bài thơ tự do, số chữ trong một dịng thơ khơng cố
định, số dịng trong các khổ thơ cũng khơng đều nhau nên khi
đọc phải ngắt nhịp cho đúng
+ Giọng đọc cần thể hiện được âm điệu của bài thơ: như là lời
thủ thỉ, tâm tình…
- Gv giới thiệu về các chú thích
* Hoạt động 2: Hướng dẫn Hs đọc – hiểu và phân tích văn
bản.
? Hình ảnh cây thơng gợi cho em những suy nghĩ gì?
- HS trả lời
-GV nhận xét, bổ sung
Mở rộng: Nguyễn Cơng Trứ xưa cĩ câu:
Giữa trời vách đã cheo leo
Ai mà chịu rét thì trèo với thơng.
I Tìm hiểu chung:
1 Tác giả, tác phẩm:
- Phạm Đức Long sinh năm 1960, quê ở Nghệ An, đang cơng tác tại Sở Nơng Nghiệp và Phát triển Nơng thơn Gia Lai, hội viên Hội Văn học Nghệ thuật Gia Lai
- Là một trong những cây bút của Gia Lai viết khá thành cơng
về đề tài thiếu nhi
- Bài thơ “Khoảng trời lá thơng” tác giả viết vào mùa xuân năm
1987 tặng riêng cho bạn mình là nhà thơ Văn Cơng Hùng
2 Đọc văn bản:
3 Chú thích: (sgk)
II Tìm hiểu chi tiết:
1 Cây thơng và vẻ đẹp Plây Ku xưa:
- Cây thơng vốn là loại cây vững chãi, chịu đựng được mọi thử thách khắc nghiệt của thời gian -> khí phách kiên cường, cứng cỏi của người quân tử => gợi tứ cho tác giả viết về Plây Ku với ngàn thơng, một trời thơng bao phủ bao phủ gắn bĩ với con
Lop8.net
Trang 2Cao Thị Viễn Phương - Trường THCS Lê Hồng Phong
Giáo án Ngữ Văn 8 Năm học 2011 - 2012
? Hình ảnh Play Ku xưa hiện ra trong bài thơ như thế nào?
- GV h/d HS tìm những hình ảnh thơ, tập trung miêu tả về Play
Ku
? Xác định BPNT được t/g sử dụng trong những câu thơ sau?
- HS: Điệp câu, điệp từ ngữ
? Em cĩ nhận xét gì về những câu thơ: nắng ràn rụa cháy/ giĩ
thì thầm hát/ hương chín rụng như mơ/ dầu nắng dầu mưa –
vẫn tinh khiết một sắc xanh ĩng ả…?
- HS trả lời
- Gọi HS đọc đoạn thơ từ: Tơi cĩ tuổi hai mươi ở
đĩ…………đến hết.
? Tác giả đã nĩi gì với bạn qua đoạn thơ vừa đọc?
? Phân tích đặc điểm nghệ thuật nổi bật trong bài thơ?
- GV định hướng cho HS trả lời
* Hoạt động 3 Hd HS tổng kết.
Trên cơ sở phân tích trên, cùng với phần Ghi nhớ trong sách
HS, GV hướng dẫn HS khái quát lại giá trị của cả bài thơ
* Hoạt động 4: Hướng dẫn tự học.
- Gọi 1 vài HS đọc lại diễn cảm bài thơ
- Hướng dẫn HS tìm tại lớp những bài thơ cĩ hình ảnh cây
thơng trong văn học Việt nam:
+ Bài Tùng – Nguyễn Trãi
+ Bài Khơng đề - Nguyễn Cơng Trứ
- HS về nhà tự sưu tầm và chép vào sổ tích lũy văn học những
tác phẩm ca ngợi vẻ đẹp PlayKu
người “Phố Núi”.
- Play Ku xưa hiện ra với:
+ Khoảng trời lá thơng (6 lần) -> điệp câu + Khoảng trời cĩ ơ
+ Khoảng trời cĩ tán
Thị xã Play Ku xưa với ngàn thơng, một trời thơng bao phủ gắn với con người Play Ku
+ Nắng ràn rụa cháy…
+ Giĩ thì thầm hát…
+ Hương chín rụng như mơ + Dầu nắng dầu mưa – vẫn tinh khiết một sắc xanh ĩng ả.
nổi bật vẻ đẹp của núi rừng Tây Nguyên: vừa rắn rỏi, hùng vĩ, khống đạt vừa thơ mộng, trong trẻo, thuần khiết
2 Tâm sự của tác giả với bạn:
+ Tơi cĩ tuổi hai mươi ở đĩ + Tơi cĩ nắng … đời + Bạn và tơi: Dẫu nghèo… thăng trầm
Vẫn làm thơ, vẫn yêu thơ…
Gắn bĩ, chia sẻ buồn vui với mảnh đất Play Ku, dù khĩ khăn, vất vả vẫn giữ trịn lẽ sống, yêu và gắn bĩ tha thiết với nghiệp thơ 3 Đặc điểm nghệ thuật nổi bật: - Điệp từ, câu tạo âm hưởng như một khúc ca về PlayKu, ngân vang mãi trong lịng độc giả - Các điệp ngữ khác: “Tơi cĩ…”, “Thương nhau…”, “Nhà thơ xưa…” -> nhằm nhấn mạnh để tập trung chú ý của người đọc vào đối tượng được đề cập đến, đồng thời cũng gĩp phần tạo nên âm điệu bài thơ thủ thỉ như là lời kể, lời tự sự, giải bày…của nhà thơ III Tổng kết: Ghi nhớ: - Bài thơ là khúc ca ca ngợi vẻ đẹp của mảnh đất PlayKu: vừa rắn rỏi, hung vĩ, khống đạt vừa thơ mộng, trong trẻo, thuần khiết; đồng thời cũng là lời tâm sự tha thiết, chân thành của tác giả đối với đất và người nơi đây - Tác giả sử dụng điệp câu, điệp ngữ vừa cĩ tác dụng khẳng định mạnh mẽ vừa tạo nên âm hưởng ngân nga như một khúc ca cùng với lời thơ cĩ tính chất tự sự, giải bày…làm cho bài thơ dễ gây xúc động cho người đọc IV Luyện tập: 4 Dặn dị: - Học thuộc lịng bài thơ và nắm nội dung bài học - Soạn bài: Dấu ngoặc kép 5 Rút kinh nghiệm: ………
………
………
………
Lop8.net