Giáo án Lớp 1 Tuần 9 - Chuẩn KTKN

THCS THỊ TRẤN TRI TÔN GIAÓ ÁN NGỮ VĂN 8 Họat Động 2 : Hình thành kiến thức mới Tình huống : Trong cuộc sống hằng ngày , có những văn bản tự sự chúng ta đã đọc nhưng nếu muốn ghi lại nội [r]

Trang 1

Lớp Ngày dạy Kiểm diện Học sinh vắng

Tuần 4 Tiết 17 TỪ NGỮ ĐỊA PHƯƠNG VÀ BIỆT NGỮ XÃ HỘI

I/ Mục Đích Yêu Cầu :Giúp HS :

- Hiểu rõ thế nào là từ ngữ địa phương ,thế nào là biệt ngữ xã hội

- Nắm được hoàn cảnh sử dụng và giá trị của từ ngữ địa phương , biệt ngữ xã hội trong văn cảnh

1 Kiến thức :

- Khái niệm từ ngữ địa phương , biệt ngữ xã hội

- Tác dụng của việc sử dụng từ ngữ địa phương và biệt ngữ xã hội trong văn bản

2 Kĩ năng :

- Nhận biết , hiểu nghĩa một số từ ngữ địa phương và biệt ngữ xã hội

- Dùng từ ngữ địa phương và biệt ngữ xã hội phù hợp với tình huống giao tiếp

II Các kỹ năng sống cơ bản được giáo dục:

- Suy nghĩ sáng tạo: phân tích, so sánh từ ngữ địa phương và biệt ngữ xã hội ; đặc điểm và cách dùng từ ngữ địa phương và biệt ngữ xã hội trong nói và viết

- Giao tiếp: sủ dụng linh hoạt từ ngữ địa phương và biệt ngữ xã hội trong hoạt động giao tiếp

- Ra quyết định: sử dụng từ ngữ địa phương và biệt ngữ xã hội theo yêu cầu giao tiếp

- Tự nhận thức: tự tin, biết cách sử dụng linh hoạt từ ngữ trong các hoàn cảnh khác nhau, trong các vùng miền

III.Các phương pháp, kỹ thuật dạy học tích cực :

*Phân tích tình huống để hiểu đặc điểm, cách dùng từ ngữ địa phương và biệt ngữ xã hội

*Động não: suy nghĩ phân tích các ví dụ để rút ra những bài học thiết thực về sử dụng từ ngữ địa phương và biệt ngữ xã hội

*Thực hành có hướng dẫn: viết câu*đoạn văn có sử dụng từ ngữ địa phương và biệt ngữ xã hội

IV/ Chuẩn Bị :

- Giáo Viên : Giáo án , SGK , SGV , bảng phụ

- Học Sinh : Vở bài soạn

V/ Tiến Trình Lên Lớp :

Họat Động 1 : Khởi động

1/ Kiểm tra bài cũ : (5ph)

Câu 1 : Phân biệt từ tượng hình và từ tượng thanh ? Cho vd để minh hoạ ? (6 điểm ).

Câu 2 : Tìm và đặt câu với 2 từ tượng thanh ? (4 điểm)

Đáp án :

Câu 1 : Ghi nhớ /sgk /49

Câu 2 : - Nước chảy ào ào

- Tiếng suối chảy róc rách

3/ Giới thiệu bài mới : Bộ phận lớn trong từ ngữ Tiếng Việt là từ địa phương và biệt ngữ xã hội GV đi vào

bài mới

Họat Động 2 : Hình thành kiến thức mới

T.G Hoạt động của giáo viên Hoạt đông Học sinh Lưu bảng

15 GV treo bảng phụ có ngữ

liệu Vd /sgk /56

Tìm các từ có nghĩa tương

tự với các từ in đậm? Từ

đọc ví dụ Chú ý những từ in đậm

Từ ngô là từ nằm trong vốn

từ vựng toàn dân, có tính

I /Tìm Hiểu Bài

1/ Từ ngữ địa phương

Trang 2

nào là từ địa phương ? Vì

sao? Các từ ngữ nào là từ

ngữ toàn dân ? Vì sao ?

chốt : Tóm lại , ta có thể

dựa vào đâu để phân biệt

từ ngữ địa phương và từ

toàn dân ?

treo bảng phụ có ví dụ a,b

/sgk /trang 57

Giải thích nghĩa từ mẹ và

mợ ? Vì sao có lúc tác giả

dùng từ mẹ , có lúc tác giả

lại dùng mợ? Phân tích sự

khác nhau trong 2 cách

dùng ấy?

? Trước cách mạng tháng 8

trong tầng lớp xã hội nào

của nước ta, mẹ được gọi

bằng mợ, cha được gọi

bằng cậu?

? Từ ngỗng, trúng tủ có

nghĩa là gì? Tầng lớp xã

hội nào thường dùng các

từ ngữ này?

Phân biệt sự khác nhau

giữa từ địa phương và biệt

ngữ xã hội ( KNS )

Trong các tác phẩm thơ

văn các tác giả có thể sử

dụng lớp từ này vậy chúng

có tác dụng gì?

? Từ việc phân tích trên

cho biết việc sử dụng từ

địa phương và biệt ngữ xã

hội, lạm dụng sẽ như thế

nào? ( KNS)

Học sinh đặt 1 ví dụ.(

KNS)

Họat Động 3 : Luyện Tập

Hướng dẫn học sinh làm

bài tập theo Sách giáo

Khoa ( KNS)

chất chuẩn mực văn hoá cao

Hai từ bắp, bẹ là những từ

địa phương vì nó chỉ được dùng trong phạm vi toàn dân,

có tính chất chuẩn mực văn hoá

>>Tác giả dùng từ mẹ để

miêu tả những suy nghĩ của

nhân vật, dùng từ mợ để

nhân vật xưng tôi đúng với đối tượng và hoàn cảnh giao tiếp

>>Tầng lớp trung lưu, thượng lưu thường dùng các

từ ngữ này

- Đọc ví dụ b SGK/57

>>- Tầng lớp học sinh sinh viên thường dùng lớp từ này

>> Chú ý đến đối tượng giao tiếp, tình huống giao tiếp, hoàn cảnh giao tiếp để đạt hiệu quả giao tiếp cao

>>- Tô đậm sắc thái địa phương hoặc tầng lớp xuất thân, tính cách của nhân vật

>>Không vì gây tối nghĩa, khó hiểu

- Học sinh đọc ghi nhớ SGK/58

Đọc yêu cầu bài tập 1 /sgk /58

tìm các từ địa phương và từ toàn dân tương ứng theo mẫu lên bảng điền vào ô

* Vd 1 /sgk /56 :

- bắp

từ địa phương

- bẹ

- ngô : từ toàn dân

* Ghi nhớ 1 /sgk /56

2 ) Biệt ngữ xã hội

* Vd 2 /sgk /57.

a/ mẹ = mợ : Người phụ nữ sinh con

-Mẹ : Từ ngữ toàn dân

- Mợ :Tầng lớp trung lưu,thượng lưu trong XHPK

b/ Ngỗng : Điểm kém Trúng tủ : Đúng với phần học, ôn

* Ghi nhớ 2 / sgk /57.

3) Sử dụng từ ngữ địa phương và biệt ngữ

xã hội

- Phải chú ý đến tình huống giao tiếp

- Lạm dụng  gây khó hiểu

Ghi nhớ 3 /Sgk /58

II)Luyện Tập

Bài 1 /sgk /58 : Tìm địa phương , từ toàn dân

Từ địa phương Từ toàn dân

Cươi (Q Trị) Chết giấc ( Nam ) Ngái (Ng An )

Sân Ngất Xa

Bài 2 /sgk /59

Học gạo : học thuộc lòng một cách máy móc Quay phim : đem tài liệu vào phòng thi và chép

Trang 3

Họat Động 4 :Hướng dân học bài:

Sưu tầm một số câu ca dao, hò vè,thơ có sử dụng từ địa phương và biệt ngữ xã hội

Đọc và sửa cgũa các lỗi lạm dụng từ địa phương và biệt ngữ xã hội trong bài viết của mình và bạn

? Thế nào là từ địa phương và biệt ngữ xã hội ?- Học thuộc phần ghi nhớ - Làm bài tập 3,4,5 /sgk /59

- Soạn : Tóm tắt văn bản tự sự - Đọc –hiểu , nắm bắt được toàn bộ cốt truyện của văn bản tự sự

- Phân biệt sự khác nhau giữa tóm tắt khái quát vá tóm tắt chi tiết Tìm hiểu thêm những yếu tố quan trọng

tp tự sự

RUTKINH NGHIỆM:

………

Lớp Ngày dạy Kiểm diện Học sinh vắng

Tuần 4Tiết 18 TÓM TẮT VĂN BẢN TỰ SỰ

A/ Mục tiêu cần đạt : Giúp HS :

Các yêu cầu đối với việc tóm tắt văn bản tự sự Biết cách tóm tắt một văn bản tự sự

2 Kĩ năng :

- Đọc –hiểu , nắm bắt được toàn bộ cốt truyện của văn bản tự sự

- Phân biệt sự khác nhau giữa tóm tắt khái quát vá tóm tắt chi tiết

3.Thái độ: ý thức tôn trọng tác giả khi tóm tắt văn bản tự sự.

- Giao tiếp: trình bày suy nghĩ, ý tưởng phản hồi / lắng nghe tích cực về cách tóm tắt văn bản tự sự

- Suy nghĩ sáng tạo, tìm kiếm và xử lý thông tin để tóm tắt văn bản tự sự theo các yêu cầu khác nhau,

- Ra quyết định: lựa chọn cách tóm tắt văn bản tự sự phù hợp với mục đích giao tiếp

*Phân tích tình huống giáo tiếp để lựa chọn cách tóm tắt văn bản tự sự

*Thực hành viết tích cực: Tóm tắt văn bản theo các yêu cầu cụ thể

*Thảo luận, trao đổi để xác định nội dung cần tóm tắt

III/ Chuẩn bị :

- Giáo Viên : Giáo án , SGK , SGV , Bảng phụ

- Học Sinh : Vở bài soạn

IV/ Tiến trình lên lớp :

1) Ổn định tổ chức

2/ Kiểm tra bài cũ :

Câu 1 : Nêu tác dụng và cách liên kết các đoạn văn trong văn bản ? (6 điểm )

Câu 2 : Cho đoạn văn :

…Hai bên đánh nhau ròng rã mấy tháng trời ,cuối cùng thế Sơn Tinh vững vàng mà sức Thủy Tinh đã kiệt :Thần nước đành phải rút quân

Từ đó, oán nặng, thù sâu, hằng năm Thuỷ Tinh làm mưa gió, bão lụt dâng nước đánh Sơn Tinh

? Tìm từ ngữ có tác dụng liên kết và cho biết nó có nội dung gì ? (4điểm)

Đáp án :

Câu 1 : Ghi nhớ/ sgk /53

Câu 2: Từ ngữ liên kết : “ Từ đó “.(chỉ từ)

3/ Giới thiệu bài mới : Giới thiệu tác dụng của việc tóm tắt văn bản tự sự cần thiết cho quá trình tìm hiểu và

phân tích GV đi vào bài mới

Trang 4

Họat Động 2 : Hình thành kiến thức mới

Tình huống : Trong cuộc sống hằng ngày , có những văn bản tự sự chúng ta đã đọc nhưng nếu muốn ghi lại nội

dung chính của chúng để sử dụng hoặc thông báo cho người khác biết thì phải tóm tắt văn bản tự sự

TG Hoạt động của giáo viên Hoạt đông Học sinh Lưu bảng

- Gọi 1 h/s đọc nội dung

mục I.1

- Hãy nêu vài trường hợp em

phải tóm tắt một sự việc nào

đó hoặc một văn bản tự sự

nào đó?( kns)

- Vì sao cần phải tóm tắt ?

- Treo bảng phụ (nội dung

mục I.2/60), gọi 1h/s đọc

- Theo em, ý nào trong 4 ý

trên là câu trả lời đúng nhất

cho câu hỏi “Thế nào là tóm

tắt văn bản tự sự?”

- Vì sao em chọn câu b mà

không chọn câu a hay câu

c,d?

- Vậy thế nào là tóm tắt một

văn bản tự sự?

- Theo em, nội dung chính

đó bao gồm những gì?

- Đọc theo yêu cầu

+ Ra đường, chứng kiến một vụ tai nạn giao thông, về kể lại cho người nhà biết

+ Trước khi tìm hiểu nội dung,

ý nghĩa tác phẩm, thầy cô giáo yêu cầu tóm tắtlại t/phẩm

+ Xem một bộ phim hay, kể lại cho người chưa xem biết

+ Đọc một quyển sách hay, kể lại cho người chưa đọc biết

- Để dễ nhớ, dễ sử dụng hoặc thông báo cho người khác biết

- Câu b:Ghi lại một cách trung thành, ngắn gọn những nội dung chính của văn bản tự sự

- Vì: a) Ghi chép lại đầy đủ mọi chi tiết của văn bản tự sự : làm người đọc, nghe khó biết được sự việc nào là chủ yếu

c) Kể lại một cách sáng tạo nội dung của văn bản tự sự: làm người đọc, nghe không nắm được chính xác nội dung văn bản

d) Phân tích nội dung, ý nghĩa

và giá trị của văn bản tự sự:

không đáp ứng được yêu cầu của người nghe, người đọc là nắm được nội dung chủ yếu

- Nhân vật chính và sự việc tiêu biểu

Học sinh làm bài tập theo yêu cầu

I )Tìm hiểu bài 1) Thế nào là tóm tắt văn bản tự

sự

a Vd : Sgk /60

b Ý 1 / Ghi nhớ : Sgk /61

2) Cách tóm tắt văn bản tự sự

a Những yêu cầu đối với văn bản tóm tắt

- Đảm bảo đúng mục đích và yêu cầu tóm tắt

-Đảm bảo tính khách quan :trung thành với văn bản được tóm tắt

- Đảm bảo tính hoàn chỉnh : mở bài , phát triển và kết thúc

b Các bước tóm tắt văn bản

Ý 3 / Ghi nhớ / Sgk /61

3 Ghi nhớ : sgk /61.

II) Luyện Tập

Đề : Tóm tắt văn bản “Con rồng cháu

tiên”

Tóm tắt : Tổ tiên người Việt là Long

Quân và Âu Cơ Long Quân nòi rồng, hay đi chơi vùng hồ ở Lạc Việt (Bắc

Bộ Việt Nam ) Bà Âu Cơ là giống tiên ở phương Bắc Bà xuống chơi vùng Lạc Việt thấy cảnh đẹp quên về Long Quân và Âu Cơ lấy nhau,Âu Cơ

đẻ ra một bọc trăm trứng nở ra trăm người con Người con trưởng được chọn làm vua, gọi là Hùng Vương , đóng đô ở Phong Châu , đời đời cha

Trang 5

truyền con nối Biết ơn và tự hào về dòng giống của mình, người Việt tự

xưng là con rồng cháu tiên.

Họat Động 4 : Hướng dẫn học bài.

?Thế nào là tóm tắt văn bản tự sự?Tóm tắt lại văn bản : Lão Hạc

- Học thuộc ghi nhớ /sgk /61

- Soạn : Luyện tập tóm tắt văn bản tự sự Tập tóm tắt văn bản Tức nước vỡ bờ

RUT KINH NGHIỆM:

………

TUẦN 4

I/ Mục Đích Yêu Cầu : Giúp HS: