Giáo án Vật lý 9 tiết 23 đến 30

*Hoảt âäüng2:Tảo ra vaì quan sát từ phổ của ống dây có dòng điện chạy qua10ph -HS nhận dụng cụ TN và tiến -GV giao dụng cụ TN cho các hành lắp ráp các đồ dùng theo nhóm,hướng dẫn hs tiến[r]

Trang 1

Tuần :12

NS:

NG:

+Mô tả được từ tính của nam châm

+Biết cách xác định các từ cực Bắc,Nam của nam châm vĩnh cữu

+Biết được các từ cực loại nào thì hút nhau,loại nào thì đẩy nhau

+Mô tả được cấu tạo và giải thích được hoạt động của la bàn

+Đối với mỗi nhóm hs:

-2 thanh nam châm vĩnh cữu thẳng ,trong đó một thanh được bọc kín để che phần sơn màu và ten các cực

- Một ít vụn sắt trộn lẫn vụn gỗ,nhôm,đồng,nhựa xốp

-1 nam châm hình chữ U,1 la bàn

-1 giá TN và 1 sợi dây để treo nam châm

+Đối với cả lớp:Phim trong các hình vẽ:21.1;21.2;21.3;21.4;21.5 ở sgk.

*Hoạt động1:Nhớ lại kiếm

thức cũ về nam châm(10ph)

 nghe gv vào bài mới và

trao đổi để trả lời câu hỏi

C1:Nếu thanh kim loại hút

được các vụn sắt thì thanh kim

loại đó là nam châm

*Hoạt động2:Phát hiện thêm

tính chất từ của nam

châm(12ph)

 trao đổi để trả lời câu hỏi

C2:

+Khi đã đứng yên,kim nam

châm nằm dọc theo hướng

Nam,Bắc

+Cho kim nam châm chuyển

động và khi kim nam châm

đứng cân bằng trở lại,kim nam

châm vẫn nằm dọc theo

hướng Nam,Bắc

 rút ra kết luận và ghi vào

vở

!vào bàì mới như sgk,cho hs

trao đổi để trả lời câu hỏi C1,gv phát dụng cụ cho các nhóm,lưu

ý ở 1 hay 2 nhóm gv cho vào đó

1 vài thanh kim loại để tạo tính bất ngờ cho hs

! dùng đèn chiếu phim trong

cho hs bố trí TN như hình 21.1 sgk và trả lời câu hỏi C2,gv có thể gợi ý cho hs:

+Nam châm đứng tự do,lúc cân bằng kim nam châm chỉ hướng nào?

+Bình thường có thể tìm 1 kim nam châm đứng tự do mà không chỉ hướng Nam Bắc không?

!hướng dẫn để hs rút ra kết

luận như sgk và cho hs ghi vào vở nhận xét này

Băi 21:

I.Từ tính của nam châm:

"#$%&$#'(%)*%(+, -' %.%/0 123 -. 4( %.% 5)6 %7 + 89% (:0 5#'

%.%89%;%.%5)6%7+

#$(:05#'%.%#$

"&<% %+ #$ %&$ #'( -'1:%0%*=%.%

#$0%* 

Trang 2

 đọc thông báo ở sgk,quan

sát các loại nam châm hiện có

ở nhóm mình và ghi vào vở

cách phân biệt 2 từ cực của

nam châm

*Hoạt động3:Tìm hiểu sự

tương tác giữa 2 cực của nam

châm(13ph)

 bố trí TN như hình 21.3

sgk và thảo luận theo nhóm để

trả lời các câu hỏi C3 và C4:

châm bị hút về phia cực Nam

của thanh nam châm và ngược

lại cực Nam của kim nam

châm bị hút về phia cực Bắc

của thanh nam châm

nam châm đẩy nhau và các

cực khác tên của 2 nam châm

hút nhau

 ghi vào vở nhận xét của

câu hỏi C4

*Hoạt động4:Củng cố và vận

dụng kiến thức(10ph)

 trao đổi theo nhóm để trả

lời các câu hỏi C5,C6,C7 và

C8:

lắp 1 nam châm bằng hình

nhân trên xe

la bàn là kim nam châm,bởi vì

ở tại mọi vị trí trên trái đất

kim nam châm đều hướng

theo phương Bắc Nam

có ghi chữ N là cực Bắc,ghi

chữ S là cực Nam

! cho hs quan sát 1 số loại

nam châm thường gặp như hình 21.2 sgk và cách ghi ký hiệu 2 từ cực của nam châm

! yêu cầu hs bố trí TN như

hình 21.3 sgk và thảo luận theo nhóm để trả lời các câu hỏi C3 và C4?

!cho hs ghi vào vở nhận xét

của câu hỏi C4

!cho hs trao đổi theo nhóm

để trả lời các câu hỏi C5,C6,C7 và C8?

II.Tương tác giữa 2 nam châm:

/0 18.- , #$ %&$ &D

#)=%#+% %.% %)' -2 -E 1&3F #)=%#+% %.% G#+% -2 -E)+-#)

III.Vận dụng:

C5:

C6:

C7:

C8:

H!0+I !/J

Trang 3

Bắc) là cực Nam của thanh

nam châm vì 2 thanh nam

châm hút nhau thì 2 cực của

nó khác nhau

 đọc phần ghi nhớ và phần

có thể em chưa biết ở sgk,về

nhà làm các bài tập ở trong

SBT

!cho hs đọc phần ghi nhớ và

phần có thể em chưa biết ở sgk,dặn dò hs về nhà làm các bài tập ở trong SBT

Trang 4

Tuần :12

NS:

NG:

+Mô tả được TN về tác dụng từ của dòng điện

+Trả lời được câu hỏi:từ trường tồn tại ở đâu?

+Biết cách nhận biết từ trường

-2 giá TN,1 nguồn 3v hoặc 4,5v

- Một công tắc,1 đoạn dây dẫn bằng constantan dài khoảng 40cm

-1 kim nam châm được đặt trên giá có trục thẳng đứng

-1 biến trở,1 am pe kế,5 đoạn dây nối có bọc cách điện

+Đối với cả lớp:Phim trong các hình vẽ:22.1 ở sgk.

*Hoạt động1:Kiểm tra bài cũ

và vào bài mới(5ph)

 trả lời các câu hỏi cảu gv.

 lắng nghe gv vào bài mới

*Hoạt động2:Phát hiện tính

chất từ của dòng điện(15ph)

 nhận dụng cụ TN và bố

trí TN như hình vẽ 22.1

sgk,thảo luận theo nhóm để

trả lời câu hỏi C1:Lúc này

kim nam châm không còn //

với dây dẫn nữa

 rút ra kết luận và ghi vào

vở

*Hoạt động3:Tìm hiểu từ

trường(8ph)

 suy nghĩ vấn đề gv đặt ra.

! kiểm tra bài cũ bằng các

câu hỏi sau:

1)Trình bày những hiểu biết của

em về nam châm?

2)2 nam châm đặt gần nhau thì tương tác với nhau như thế nào?

!vào bài mơi như sgk.

! phát dụng cụ TN cho các

nhóm,hướng dẫn hs lắp ráp TN như hình 22.1,gv lưu ý hs lúc đầu phải để cho dây dẫn AB //kim nam châm đứng cân bằng và các nhóm thảo luận để trả lời câu hỏi C1?

! hướng dẫn hs rút ra kết

luận ở TN này?

!đặt vấn đề:Kim nam châm

đặt gần dây dẫn có dòng điện thì

Băi 22:

KQ!

I.Lực từ:

N(' 102. %#.F R)# 4&F 4&S TU* &F V# 5.% -' -#+% 4). 52 G0$ #$ %&$ 18.-&D(+

II.Từ trường:

"/(#W G6 0# X) R)# 1(' 102. Y#' #$

%&$12D)%(+G#W8-#+%

Trang 5

 nhận thêm dụng cụ và

tiến hành TN theo phương án

gv đã đề ra và nêu cách trả lời

các câu hỏi C2 và C3:

khỏi hướng Nam Bắc

1 hướng xác định

 nêu nhận xét:khoảng

không gian xung quanh đòng

điện và nam châm đều có khả

năng tác dụng lực từ lên kim

nam châm đặt gần nó

*Hoạt động4:Tìm hiểu cách

nhận biết từ trường(7ph)

trong khoảng không gian đó

 nêu nhận xét về cách

nhận biết từ trường

dụng(10ph)

 tự lực làm các câu hỏi

C4,C5 và C6:

dây dẫn AB,nếu kim nam

châm bị lệch ra khỏi hướng

Nam Bắc thì dây dẫn có dòng

điện va ngược lại

châm ở trạng thái tự do,khi đã

đứng yên kim nam châm luôn

chỉ hướng Nam Bắc

xung quanh kim nam châm có

từ trường

có thể em chưa biết ở sgk và

chỉ có vị trí đó mới có lực từ tác dụng lên kim nam châm hay không?

! giao thêm cho các nhóm 1

vài thanh nam châm và hướng dẫn các nhóm làm TN với phương án đã đề xuất và thảo luận để trả lời các câu hỏi C2 và C3?

! cho hs nêu nhận xét về

khoảng không gian xung quanh đòng điện và nam châm?

! có thể hỏi hs:Làm thế nào

để nhận biết 1 khoảng không gian có từ trường?

!cho hs nêu nhận xét?

! cho cá nhân hs trả lời các

câu hỏi C4,C5 và C6?

phần có thể em chưa biết ở sgk

%&$18.-&D(+

"0#'(-V(G60#

%(+5.%-'-#+%4).52G0$

#$%&$-E01(+%(+-' -V'

III.Vận dụng:

H!0+ITGJ

Trang 6

về nhà làm các bài tập ở SBT và dặn dò hs về nhà làm các bài

tập ở SBT?

Trang 7

Tuần :13

Tiết thứ :25 Băi 23: ZMQ! L

NS:

NG:

+Biết cách dùng mạt sắt để tạo ra từ phổ của thanh nam châm

+Biết vẽ các đường sức từ và xác định được chiều các đường sức từ của thanh nam châm

-1 thanh nam châm thẳng

-1 tấm nhựa trong,cứng

-1 ít mạt sắt,1 bút dạ

-1 số kim nam châm nhỏ có trục quay thẳng đứng

+Đối với cả lớp: Phim trong các hình vẽ:23.1;23.2;23.3;23.4;23.5;23.6 ở sgk.

 lên bảng trả lời theo yêu

cầu của gv

 nghe gv đặt vấn đề.

*Hoạt động2:TN tạo ra từ

phổ của thanh nam

châm(8ph)

 nhận dụng cụ TN và tiến

hành TN theo hướng dẫn của

gv,sau đó cử đại diện nhóm

trả lời câu hỏi C1:Mạt sắt

được sắp xếp thành những

đường cong nối từ cực này

đến cực kia của thanh nam

châm.Càng xa nam châm thì

các đường mạt sắt càng thưa

dần

 nghe gv giới thiệu khái

niệm từ phổ và ghi vào vở

*Hoạt động3:Vẽ và xác định

chiều của đường sức từ

(10ph)

câu hỏi sau:

+Đặt kim nam châm gần 1 dây dẫn có dòng điện,quan sát em có nhận xét gì?

+Nêu khái niệm từ trường và cách nhận biết từ trường?

!vào bài mới như sgk.

! phát dụng cụ TN cho các

nhóm và hướng dẫn hs tiến hành

TN như hình 23.1 sgk và đề nghị các nhóm thảo luận trả lời câu hỏi C1?

!giới thiệu khái niệm từ phổ

cho hs

Băi 23:ZMQ!

L

I.Từ phổ:

E #W %#+% 1' $#.- T89-X)R)##$%&$ 1:%(:05#'-'[63%)W##$

%&$

Trang 8

 vẽ các đường mạt sắt và

nghe gv giới thiệu đường sức

từ.=hs ghi vào vở nhận xét này

 làm TN và trả lời câu hỏi

C2:Trên mỗi đường sức từ

kim nam châm định hướng

theo 1 chiều xác định

 nghe thông báo về quy

ước các đường sức từ và trả lời

câu hỏi C3:ở bên ngoài nam

châm chúng là những đường

cong đi ra từ cực Bắc và đi

vào ở cực Nam của nam

châm.Hs ghi vào vở nhận xét

này

*Hoạt động4:Rút ra kết luận

về các đường sức từ cảu nam

châm(10ph)

 nêu kết luận về các

đường sức từ của nam châm

dụng(7ph)

 tự lực làm các câu hỏi

C4,C5 và C6:

của nam châm chữ U,các

đường sức từ gần như // với

nhau

châm là cực Nam

23.6 sgk có chiều đi từ cực

Bắc của nam châm bên trái

sang cực Nam của nam châm

bên phải

về nhà làm các bài tập ở SBT

! hướng dẫn hs vẽ các đường

mạt sắt và giới thiệu đường sức

từ.

! hướng dẫn hs sắp xếp các

kim nam châm trên đường sức từ và trả lời câu hỏi C2?

!nêu quy ước về các đường

sức từ và cho hs trả lời câu hỏi C3?

!hướng dẫn hs đi tới kết luận

như sgk

câu hỏi C4,C5 và C6?

phần có thể em chưa biết ở sgk và dặn dò hs về nhà làm các bài tập ở SBT?

II.Đường sức từ:

"#+% 1' $#.- T89- 5#'

E#W%#+%1'T+%-'

%)W##$%&$

"#+%1'T+%-'%(+%02D)

%&$ %)+ 5#' * 1' %( 10 V# -' %.%

89% Y#' 10 Y#'( W %.% #$

%)W##$%&$

III.Vận dụng:

H!0+ITGJ

Trang 9

Tuần :13

Tiết thứ :26 Băi 24:

NS:

NG:

+So sánh được từ phổ của ống dây có dòng điện chạy qua với từ phổ của thanh nam vhâm thẳng

+Vẽ được đường sức từ biểu diễn từ trường của ống dây có dòng điện chạy qua

+Vận dụng quy tắc nắm tay phải để xác định chiều đường sức từ của ống dây có dòng điện chạy qua khi biết chiều của dòng điện

-1 tấm nhựa có luồn sẵn các vòng dâycủa 1 ống dây dẫn

-1 nguồn điện 3v hoặc 6v

-1 ít mạt sắt,1 bút dạ

-1 công tắc và 3 đoạn dây dẫn

+Đối với cả lớp:Phim trong các hình vẽ:24.1;24.2;24.3;24.4;24.5;24.6 ở sgk.

 lên bảng trả lời các câu

hỏi theo yêu cầu của gv

 nghe gv đặt vấn đề để

vào bài mới

*Hoạt động2:Tạo ra và quan

sát từ phổ của ống dây có

dòng điện chạy qua(10ph)

 nhận dụng cụ TN và tiến

hành lắp ráp các đồ dùng theo

hướng dẫn của gv,sau đó thảo

luận theo nhóm để trả lời câu

hỏi C1:

+Giống nhau:Phần từ phổ ở

bên ngoài ống dây và bên

ngoài nam châm giống nhau

+Khác nhau:Trong lòng ống

câu hỏi sau:

+Thế nào là từ phổ của nam châm?

+Nêu quy ước về chiều các đường sức từ của nam châm?

+Làm 1 bài tập ở SBT?

! giao dụng cụ TN cho các

nhóm,hướng dẫn hs tiến hành

TN để tạo ra từ phổ của ống dây có dòng điện chạy qua,sau đó cho hs thảo luận theo nhóm để trả lời câu hỏi C1,C2 và C3?

Băi 24:KQ!P M^!NOLN!

I.Từ phổ,đường sức từ của ống dây có dòng điện chạy qua :

Z&D -' [63 W ]2 (#'0 6<4&F%(+4('102.%#.F R)# 06< [&D -' [63 W ]2 (#'0 #$ %&$ -8`

Trang 10

dây cũng có các đường mạt

sắt được sắp xếp gần như //

nhau

ngoài và trong ống dây tạo

thành đường cong khép kín

2 đầu ống dây,các đường sức

từ cùng đi vào 1 đầu và cùng

đi ra ở đầu kia

*Hoạt động3:Rút ra kết luận

về từ trường của ống

dây(5ph)

 thảo luận để rút ra nhận

xét về từ phổ cũng như các

đường sức từ của ống dây có

dòng điện chạy qua và ghi vào

vở nhận xét này

*Hoạt động4:Tìm hiểu quy

tắc nắm tay phải(10ph)

 nêu dự đoán.

 làm TN để kiểm tra dự

đoán

 làm theo hướng dẫn của

gv và nghe gv giới thiệu quy

tắc nắm tay phải

 tự lực tìm ra chiều của

các đường sức từ theo hướng

dẫn của gv

*Hoạt động5:củng cố và vận

dụng(10ph)

 trả lời các câu hỏi C4,C5

và C6:

là cực Bắc

!hướng dẫn để hs rút ra kết

luận như sgk

! cho hs dự đoán:Khi chiều

dòng điện thay đổi thì chiều của các đường sức từ của ống dây có thay đổi không?

! hướng dẫn hs làm TN để

kiểm tra điều dự đoán của hs xem có đúng không

!yêu cầu hs đặt nắm tay phải

như hình 24.3 sgk,sau đó gv giới thiệu quy tắc nắm tay phải cho hs

! cho hs dùng quy tắc nắm

tay phải tìm chiều của các đường sức từ ở hình 24.3 khi đã đổi chiều của dòng điện?

câu hỏi C4,C5 và C6 ở sgk?

II.Quy tắc nắm tay phải:

(SGK)

III.Vận dụng:

H!0+I !/J

Trang 11

chiều là kim nam châm số 5.

cực Bắc,đầu B của cuộn dây

là cực Nam

về nhà làm các bài tập ở SBT

phần có thể em chưa biết ở sgk và dặn dò hs về nhà làm các bài tập ở SBT?

Trang 12

Tuần :14

Tiết thứ :27 Băi 25:

NS:

NG:

+Mô tả được TN về sự nhiễm từ của sắt,thép

+Giải thích được vì sao người ta dùng lõi sắt non để chế tạo nam châm điện

+Nêu được 2 cách làm tăng lực từ của nam châm điện tác dụng lên 1 vật

-1 ống dây khoảng 500 hoặc 700 vòng

-1 la bàn,1 giá TN,1biến trở,1 nguồn điện từ 3v đến 6v

-1 am pe kế,1 lõi sắt non và 1 lõi thép có thể đặt vừa trong lòng ống dâyû

-1 công tắc và 5 đoạn dây dẫn và 1 ít đinh sắt

+Đối với cả lớp:Phim trong các hình vẽ:25.1;25.2;25.3;25.4 ở sgk.

 lên bảng trả lời các câu

hỏi theo yêu cầu của gv

 nghe gv đặt vấn đề để

vào bài mới

*Hoạt động2:Làm TN về sự

nhiễm từ của sắt,thép(10ph)

 thực hiện các yêu cầu của

gv,bố trí TN và cho nhận xét

của TN

*Hoạt động3:Làm TN,khi

ngắt dòng điện chạy qua ống

dây,sự nhiễm từ của sắt non

và của thép có gì khác

nhau.Rút ra sự nhiễm từ của

sắt,thép(8ph)

 bố trí TN như hình 25.2

và thực hiện các yêu cầu như

ở sgk và trả lời các câu hỏi

của phần b:

câu hỏi sau:

+Phát biểu quy tắc nắm tay phải?

+Làm 1 vài bài tập ở SBT?

!yêu cầu hs:

+Làm việc cá nhân quan sát hình 25.1 tìm hiểu mục đích của TN +Các nhóm bố trí TN như hình vẽ,sau đó nêu kết quả của TN?

!cho hs bố trí TN như hình

25.2 và trả lời các câu hỏi ở phần b) của sgk và câu hỏi C1?

Băi 25:

P bc=dLZ

I.Sự nhiễm từ của sắt,thép:

" 89-=-U+[=0GU=%6]# Y#'

%#+% Y&.- 502.) -' G#+% 18.- -V( -' -V' 12D) ]\

02S$-'

" #) G0 ]\ 02S$ -'=T89-

(G60*1:%-'-e 5&) 4#'0 %(' -U+[ -E 0* 1:%-'-e5&)4#'0

Định dạng
Số trang	20
Dung lượng	210,77 KB