3.Bµi míi: Giíi thiÖu bµi: ở lớp 8, các em đã được học và vận dụng văn bản thuyết minh, giờ học này chúng ta tiếp tục tìm hiểu và vận dụng kiểu văn bản này ở một yêu cầu cao hơn, đó là: [r]
Trang 1Soạn : 19 – 08 – 2011 Dạy : 22 - 08 - 2011
Tiết 1
Lê Anh Trà
-I Mục tiêu bài học:
Thấy tầm vóc lớn lao trong cốt cách văn hoá Hồ Chí Minh qua một văn bản nhật dụng có kết hợp các yếu tố nghị luận, tự sự, biểu cảm
II Trọng tâm kiến thức, kĩ năng :
1 Kiến thức :
+ Một số biểu hiện của phong cách Hồ Chí Minh trong đời sống và trong sinh hoạt + nghĩa của phong cách Hồ Chí Minh trong việc gìn giữ bản sắc văn hoá dân tộc + Đặc điểm của kiểu bài nghị luận xã hội thông qua một đoạn văn cụ thể
2 Kĩ năng :
+ Nắm bắt nội dung văn bản nhật dụng thuộc chủ đề hội nhập với thế giới và bảo vệ bản sắc văn hoá dân tộc
+ Vận dụng các biện pháp nghệ thuật trong việc viết văn bản về một vấn đề thuộc lĩnh vực văn hoá, lối sống
III Chuẩn bị: - Giáo viên: Tranh ảnh, bài viết về nơi ở, và nơi làm việc của Bác.
- Học sinh: , tầm tranh ảnh, bài viết về nơi ở và làm việc của Bác
IV Tiến trình bài giảng:
1.ổn định lớp :
2.Kiểm tra: ( 5 phút )
- Kiểm tra sự chuẩn bị đồ dùng học tập cho môn học của học sinh
- Kiểm tra sự chuẩn bị bài của học sinh
3.Bài mới: Giới thiệu bài:
* Hoạt động 1 : giới thiệu chung về
Tác giả, tác phẩm
+ Giới thiệu về tác giả ,xuất xứ TP ?
(Chú thích SGK )
- % ! dẫn HS đọc: Chậm rãi, bình
tĩnh, khúc triết (GV đọc mẫuHọc
sinh đọc)
- Nhận xét cách đọc của học sinh
+ Dựa vào phần chú thích (SGK-7
Hãygiải thích ngắn gọn các từ khó?
+ Xác định kiểu văn bản?
+Văn bản chia làm mấy phần?
Nêu nội dung chính của từng phần?
I Tìm hiểu chung : : ( 27 phút ) 1.Đọc :
2 Tìm hiểu chú thích (SGK7):
- Bất giác: Tự nhiên, ngẫu nhiên, không
dự định ;
- Đạm bạc: Sơ sài, giản dị, không cầu kỳ, bày vẽ
3 Kiểu loại :
+ PTBĐ : Thuyết minh + Loại VB : VB nhật dụng
4.Bố cục:
- Văn bản trích chia làm 3 phần:
+Đoạn 1: Từ đầu đến “rất hiện đại”
Quá trình hình thành và điều kỳ lạ của phong cách văn hoá Hồ Chí Minh
+Đoạn 2: Tiếp đến “ Hạ tắm ao”
Những vẻ đẹp cụ thể của phong cách sống và làm việc của Bác Hồ
+Đoạn 3: Còn lại: Bình luận và khẳng
định ý nghĩa của phong cách văn hoá HCM
Trang 2* Hoạt động 2 : HD phân tích
- Một học sinh đọc lại đoạn 1
+ Trong đoạn văn này tác giả đã khái
quát vốn tri thức văn hoá của Bác Hồ
nh thế nào?
(Thể hiện qua câu văn nào?)
+ Nhận xét gì về cách viết của tác
giả?
+ Tác dụng của biện pháp so sánh, kể
bình luận ở đây?
+ Bác có đợc vốn văn hoá ấy bằng
những con ?! nào?
+ Điều kỳ lạ nhất trong phong cách
vănhoá Hồ Chí Minh là gì?
+ Nhận xét gì về nghệ thuật của tác
giả trong đoạn này? tác dụng?
*Hoạt động 3:
(Thực hiện ở tiết sau)
% ! dẫn học sinh làm bài tập
II Phân tích văn bản: (10 phút ) 1- Con đEờng hình thành phong cách văn hoá Hồ Chí Minh:
+ Vốn tri thức văn hoá của Bác: “Có thể nói
ít có vị lãnh tụ nào lại am hiểu nhiều về các dân tộc và nhân dân thế giới, văn hoá thế giới sâu sắc Hồ Chí Minh
Khẳng định vốn tri thức văn hoá của Bác rất Sâu : Uyên thâm
Rộng : Từ văn hóa XP! đông đến 5P! Tây +Trong cuộc đời hoạt động cách mạng,Hồ Chí Minh đã đi qua nhiều nơi, cụ thể :
- Nói và viết thạo nhiều thứ tiếng ngoạiquốc:
Nắm vững 5P! tiện giao tiếp là ngôn ngữ
- Để tìm hiểu và giao , văn hoá với các dân tộc trên thê giới
- Học trong công việc, trong lao động ở mọi lúc, mọi nơi
+ “Học hỏi, tìm hiểu văn hoá, nghệ thuật
đến một mức khá uyên thâm”
Học hỏi tìm hiểu đến mức sâu sắc
+ “Chịu ảnh hởng của tất cả các nền vănhoá, tiếp thu mọi các đẹp, cái hay”
Tiếp thu có chọn lọc
“Tất cả những ảnh hởng quốc tế đó đã
nhào nặn với cái gốc văn hoá dân tộc …
để trở thành một nhân cách rất Việt Nam
… rất hiện đại”
Đó chính là điều kỳ lạ vì Bác đã kết hợp giữa
truyền thống
và hiện đại, giữa phơng Đông và phơng Tây, xa và nay, dân tộc và quốc tế Nghệ thuật đối lập
=>Phong cách Hồ Chí Minh: Kết hợp hài hoà …
Củng cố, dặn dò: ( 3 phút )
- Hệ thống bài học
Bài tập : Nêu những biểu hiện của sự kết
hợp hài hoà giữa truyền thống văn hoá dân tộc và tinh hoa văn hoá nhân loại của Chủ tịch Hồ Chí Minh?
- Hớng dẫn về nhà: Học bài + soạn tiếp tiết 2 của văn bản
Trang 3
Ngày : 20 - 8 - 2011 Dạy : 23 – 08 – 2011
Tiết 2
Phong cách Hồ Chí Minh (Tiếp)
Lê Anh Trà
-I Mục tiêu bài học:
Thấy tầm vóc lớn lao trong cốt cách văn hoá Hồ Chí Minh qua một văn bản nhật dụng có kết hợp các yếu tố nghị luận, tự sự, biểu cảm
II Trọng tâm kiến thức, kĩ năng :
1 Kiến thức :
+ Một số biểu hiện của phong cách Hồ Chí Minh trong đời sống và trong sinh hoạt + nghĩa của phong cách Hồ Chí Minh trong việc gìn giữ bản sắc văn hoá dân tộc + Đặc điểm của kiểu bài nghị luận xã hội thông qua một đoạn văn cụ thể
2 Kĩ năng :
+ Nắm bắt nội dung văn bản nhật dụng thuộc chủ đề hội nhập với thế giới và bảo vệ bản sắc văn hoá dân tộc
+ Vận dụng các biện pháp nghệ thuật trong việc viết văn bản về một vấn đề thuộc lĩnh vực văn hoá, lối sống
III Chuẩn bị: - Giáo viên: Tranh ảnh, bài viết về nơi ở, và nơi làm việc của Bác.
- Học sinh: , tầm tranh ảnh, bài viết về nơi ở và làm việc của Bác
IV Tiến trình bài giảng:
1 ổn định lớp :
2 Kiểm tra:( 5 phút )
- Câu hỏi: Phong cách văn hoá Hồ Chí Minh hình thành thế nào? Điều kỳ lạ nhất trong phong cách văn hoá Hồ Chí Minh là gì?
- Kiểm tra sự chuẩn bị bài của học sinh
3.Bài mới: Giới thiệu bài:
* HĐ 1 : Phân tích phần 2
- Một học sinh đọc đoạn 2 và đoạn
+ Nhắc lại nội dung chính của đoạn
văn?
+ Phong cách sống của Bác đợc
tác giả đề cập tới ở những 5P!
tiện nào? Cụ thể ra sao?
(Tích hợp với văn bản: “Đức tính
giản dị của Bác Hồ”, vở kịch
“Đêm trắng”, các văn bản thơ khác)
+ Học sinh liên hệ với những bài
viết đã 9, tầm ;
II Phân tích văn bản:
2.Vẻ đẹp của phong cách Hồ Chí Minh : ( 22 P)
- Thể hiện ở lối sống giản dị mà thanh cao của K!?*;
a.Nơi ở, nơi làm việc:
+ “Chiếc nhà sàn nhỏ bằng gỗ”… “Chỉ vẹn vẹn có vài phòng tiếp khách, họp Bộ Chính trị, làm việc và ngủ…
+ Đồ đạc rất mộc mạc, đơn sơ”
> Mộc mạc, đơn sơ, gọn gàng, ngăn nắp
b Trang phục:
“Bộ quần áo bà ba nâu”
“Chiếc áo trấn thủ”
“Đôi dép lốp thô sơ”
+ trang: f trang ít ỏi, một chiếc vali con với vài bộ quần áo, vài vật kỷ niệm”
Trang 4+ Nhận xét gì về cách dẫn
chứng, cách viết của tác giả?
+ Phân tích hiệu quả của các biện
pháp nghệ thuật trên?
+ Theo tác giả, lối sống của Bác
Chúng ta cần nhìn nhận nh
thế nào cho đúng?
+ Để giúp bạn đọc hiểu biết một
cách sâu và sát vấn đề, tác giả
đã sử dụng các biện pháp nghệ
thuật gì?
+ Nêu tác dụng của các biện pháp
nghệ thuật?
+ Nêu cảm nhận của bản thân khi
Học xong văn bản này?
*Hoạt động 2:
+ Những đặc sắc về nghệ thuật
của văn bản?
+ Nêu nội dung chính của văn
bản?
Hai học sinh đọc ghi nhớ
*Hoạt động 3:
- Giáo viên hệ thống bài
> Giản dị với trang ít ỏi, dân dã
c Việc ăn uống:
“Rất đạm bạc”
Những món ăn dân tộc không cầu kỳ “Cá kho, rau luộc, 1 ghém, cà muối”
> Đạm bạc với những món ăn dân dã, bình dị
Nghệ thuật: Dẫn chứng tiêu biểu, kết hợp lời kể vớibình luận một cách tự nhiên, nghệ thuật đối lập (Chủ tịch mà hết sức giản dị)
=>Nổi bật nét đẹp trong lối sống của Bác
- Nếp sống giản dị và thanh đạm của Bác cũng giống nh các nhà nho nổi tiếng trớc
đây (Nguyễn Trãi, Nguyễn Bỉnh Khiêm) – Nét đẹp của lối sống rất dân tộc, rất Việt Nam + “Không phải là một cách tự thần thánh hoá, tự làm cho khác đời, hơn đời”
+ Đây cũng không phải là lối sống khắc khổ của những con ngời tự vui trong cảnh nghèo khó
+ Là lối sống thanh cao, một cách bồi bổ cho tinh thần sảng khoái, một quan niệm thẩm mỹ (Cái đẹp là sự giản dị, tự nhiên)
Nghệ thuật: Kết hợp giữa kể và bình luận,
so sánh, dẫn thơ của Nguyễn Bỉnh Khiêm, dùng các loạt từ Hán Việt (Tiết chế, hiền triết, thuần đức, danh nho di 1! tinh thần, thanh đạm, thanh cao,…)
=> Cảm nhận sâu sắc nét đẹp trong lối sống giản dị mà thanh cao của Chủ tịch
Hồ Chí Minh Giúp !?* đọc thấy
sự gần gũi giữa Bác Hồ với các vị hiền triết của dân tộc
III.Tổng kết, ghi nhớ: (5 phút )
1 Nghệ thuật:
- Kết hợp giữa kể và bình luận
- Chọn lọc những chi tiết tiêu biểu
- Đan xen thơ, dùng chữ Hán Việt
- Nghệ thuật đối lập
2 Nội dung:
- Con ?! hình thành phong cách văn hoá Hồ Chí Minh
- Vẻ đẹp của phong cách Hồ Chí Minh
Ghi nhớ: ( SGK)
IV Luyện tập : 10 phút 1.Bài tập 1:(SGK8): Kể lại những câu chuyện
Trang 5- % ! dẫn học sinh làm bài tập 1,
bài tập 2 (Sách bài tập)
- % ! dẫn học sinh về nhà
về lối sống giản dị mà cao đẹp của Chủ tịch
Hồ Chí Minh
2.Bài tập 2: Tìm dẫn chứng để chứng minh
Bác không những giản dị trong lối sống
mà Bác còn giản dị trong nói, viết
- Học bài
- Chuẩn bị bài “Các phơng pháp hội thoại”
Củng cố, dặn dò: ( 3 phút )
Soạn : 22 - 8 – 2011 Dạy : 25 – 08 - 2011
Tiết 3
Các phơng châm hội thoại
I Mục tiêu cần đạt:
- Nắm nội dung 5P! châm về ! và 5P! chậm về chất
- Biết vận dụng những 5P! châm này trong giao tiếp
II Trọng tâm kiến thức, kĩ năng :
1 Kiến thức : Nội dung 5P! châm về !7 5P! châm về chất
2 Kĩ năng :
+ Nhận biết và phân tích cách sử dụng 5P! châm về ! và 5P! châm về trong một tình huống giao tiếp cụ thể
+ Vận dụng 5P! châm về !7 5P! châm về chất trong hoạt động giao tiếp
III Chuẩn bị:
- Giáo viên: soạn bài ,nghiên cứu SGV, bảng phụ
- Học sinh: chuẩn bị bài
IV Tiến trình bài giảng:
1 ổn định lớp
2.Kiểm tra: Kiểm tra sự chuẩn bị bài của học sinh ( 3 phút )
3.Bài mới: Giới thiệu bài:
Trong P! trình ngữ văn lớp 8, các em đã tìm hiểu về vai XH trong hội
thoại, lời trong hội thoại Để hoạt động hội thoại có hiệu quả, chúng ta cần
nắm Q! chỉ đạo của hoạt động này, đó chính là 5P! châm hội thoại
*Hoạt động 1 : Tìm hiểu )EP châm về
'EW
Đoạn đối thoại
- Hai học sinh đọc
+ Khi An hỏi “Học bơi ở đâu?” mà Ba trả lời
“ở 1 * g thì câu trả lời đó có đáp ứng
điều mà An cần biết không? Vì sao?
+ Ba cần trả lời thế nào?
Câu trả lơi, ví dụ: “Mình học bơi ở bể bơi
của Nhà máy g;
+ Từ đây, em rút ra đợc bài học gì về giao tiếp?
BEP châm về 'EW ( 15 phút) ) 1.Ví dụ :
2 Nhận xét :
* Ví dụ 1 :Câu trả lời không làm cho
An thoả mãn vì nó mơ hồ về ý nghĩa A muốn biết Ba học bơi ở địa điểm nào “ở chứ không phải An hỏi bơi là gì?
Trang 6Khi nói, câu nói phải có nội dung đúng với
yêu cầu của giao tiếp, không nên nói ít hơn
những gì mà giao tiếp đòi hỏi
* Ví dụ 2: Truyện ?* “Lợn *7 áo mới”
- Hai học sinh đọc, kể lại truyện
+ Vì sao truyện lại gây ?*Y
Truyện gây cời vì cách nói của hai nhân vật
+ Lẽ ra anh “Lợn cới” và anh “áo mới” phải
hỏi và trả lời thế nào để !?* nghe đủ
biết điều cần hỏi và trả lời?
+ Qua ví dụ này, hãy cho biết khi giao tiếp ta
cần phải tuân thủ yêu cầu gì?
Trong giao tiếp, không nên nói nhiều hơn
những gì cần nói
+ Qua hai ví dụ trên, giúp ta biết để tuân thủ
5P! châm về ! trong giao tiếp Hãy
nhắc lại thế nào là 5P! châm về !;
- Một học sinh ghi nhớ
* HĐ 2 : Tìm hiểu )EP châm về chất
Truyện cời “Quả bí khổng lồ” (SGK9)
- Hai học sinh đọc
+ Truyên ?* này phê phán điều gì?
Phê phán tính nói khoác
+ Qua truyện cời trên, hãy cho biết cần tránh
điều gì trong gia tiếp?
Trong giao tiếp, không nên nói những điều
mà mình không tin là đúng sự thật-trái với
điều ta nghĩ
+ Nếu không biết chắc ngày mai lớp lao động
thì em có thông báo điều đó với các bạn trong
lớp không? Vì sao?
+ Tơng tự, khi em không biết chắc vì sao bạn
mình nghỉ học thì em có nên trả lời với thầy
(cô) là bạn ấy nghỉ học vì ốm không? Vì sao?
Em không nên thông báo với cả lớp, không
trả lời với thầy (cô) nh vậy Vì em cha biết
chắc chắn
+ Qua tình huống trên, hãy rút ra điều cần
tránh trong giao tiếp?
Trong giao tiếp, đừng nói những điều mà
mình không có bằng chứng xác 8
có cơ sở để xác định là đúng
+ Trong ?! hợp này, trong lời nói của
* Ví dụ 2 :
Lẽ ra chỉ cần hỏi “Bác có thấy con lợn chạy qua đây không?”
- Trả lời “(Nãy giờ) tôi chẳng thấy có co nào chạy qua đây cả!”
> K vậy, các nhân vật ở đây nói nhiều những gì cần nói
3 Kết luận:
+Khi giao tiếp cần nói cho có nội dung, nội dung của lời nói phải đáp ứng yêu cầu của cuộc giao tiếp, không thiếu, không thừa
* Ghi nhớ (SGK9).
BEP châm về chất: ( 15 phút )
1 Ví dụ :
2 Nhận xét :
3 Kết luận :
Khi giao tiếp đừng nói những điều
mà mình không tin là đúng hay không
có bằng chứng xác thực
Trang 7mình, ta nên sử dụng kèm những từ, ngữ nào
cho phù hợp?
Có thể sử dụng các từ ngữ: Hình 7 em
nghĩ là, …
+ Qua trên, em hãy cho biết trong hội thoại,
cần phải , ý 5P! châm nào nữa (ngoài
5P! châm về ! đã tìm hiểu ở trên)?
- Một học sinh đọc ghi nhớ (SGK)
* Ghi nhớ (SGK10).
*Hoạt động 3:
- Một học sinh đọc yêu cầu của bài tập
- Phát hiện lỗiPhân tích
- Trình bày lớp
- Học sinh đọc yêu cầu cảu đề bài
- ĐiềnTrình bày lớp
- Một học sinh đọc truyện
- Nêu yêu cầu của bài tập
- Làm bài tậpTrình bày
- Một học sinh đọc yêu cầu của bài tập
- Suy nghĩTrình bày lớp
- Hớng dẫn học sinh làm bài tập thêm
*Hoạt động 4 :
GV: Hớng dẫn học tập
II.Luyện tập: ( 10 phút) 1.Bài tập 1: (SGK10).
a-… gia súc nuôi ở trong nhà
Lặp từ ngữ gia súc-nuôi ở trong nhà (Thừa) b-… loài chim có hai cánh
Thừa cụm từ “có hai cánh” vì đó là đặc
điểm của loài chim
2.Bài tập 2: Chọn từ ngữ thích hợp điền vào
chỗ trống:
a-… nói có sách, mách có chứng
b-… nói dối
c-… nói mò
d-…nói nhăng, nói cuội
e-… nói trạng
=> Đều chỉ cách nói tuân thủ hoặc vi phạm 5P! châm về chất
3.Bài tập 3: Truyện cời “Có nuôi đợc không”.
- đây 5P! châm về ! đã không
đợc tuân thủ vì câu hỏi “Rồi có nuôi đợc không?”Thừa
4.Bài tập 4: (SGK11).
a.Các từ ngữ này sử dụng trong hội thoại để bảo đảm tuân thủ phơng châm về chất nhằm báo cho !?* nghe biết là tính xác thực của nhận định hay thông tin mình
ra kiểm chứng
b Sử dung các từ ngữ này trong diễn đạt
để tuân thủ phơng châm về lợng: Báo cho
!?* nghe biết việc nhắc lại nội dung đã
cũ là do chủ ý của !?* nói
Bài tập 1, 4, 3 (Sách “Một số…”-Trang7,8
*Củng cố, dặn dò (2 phút )
- Hệ thống lại hai nội dung:
- XP! châm về !;
Trang 8XP! châm về chất.
Học bài: Xem lại các bài tập
Soạn: “Sử dụng một số biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh”
********************************************************************
Soạn 24 – 08 – 2011 Dạy : 27 – 08 - 2011
Tiết 4
Luyện tập sử dụng một số biện pháp nghệ thuật
trong văn bản thuyết minh
I Mục tiêu cần đạt:
- Hiểu việc sử dụng một số biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh, làm cho văn bản thuyết minh sinh động, hấp dẫn
- Biết cách sử dụng một số biện pháp nghệ thuật vào văn bản thuyết minh
II Trọng tâm kiến thức, kĩ năng :
1 Kiến thức :
+Văn bản thuyết minh và các 5P! pháp thuyết minh ?! dùng
+ Vai trò của các biện pháp nghệ thuật trong bài văn thuyết minh
2 Kĩ năng :
+ Nhận ra các biện pháp nghệ thuật sử dụng trong các văn bản thuyết minh
+ Vận dụng các biện pháp nghệ thuật khi viết văn thuyết minh
III Chuẩn bị:
- Giáo viên: soạn bài, nghiên cứu SGV,bảng phụ
- Học sinh: trả lời câu hỏi
IV Tiến trình bài giảng:
1.Tổ chức:
2.Kiểm tra:
- Kiểm tra bài cũ: Kết hợp trong giờ
- Kiểm tra sự chuẩn bị bài của học sinh
3.Bài mới: Giới thiệu bài:
lớp 8, các em đã học và vận dụng văn bản thuyết minh, giờ học này chúng ta tiếp tục tìm hiểu và vận dụng kiểu văn bản này ở một yêu cầu cao hơn, đó
là: Để văn bản thuyết minh sinh động, hấp dẫn và bớt khô khan thì cần sử dụng một
số biện pháp nghệ thuật
*HĐ 1 : Tìm hiẻu mục I
+ Nhắc lại khái niệm văn bản thuyết minh?
Kiểu văn bản thông dụng trong mọi lĩnh
vực đời sống nhằm cung cấp tri thức (Kiến
thức) về đặc điểm, tính chất, nguyên nhân,…
của các hiện ! và sự vật trong tự nhiên,
xã hội bằng phơng thức trình bày, giới thiệu,
giải thích
+ Đặc điểm chủ yếu của văn bản thuyết minh?
I Tìm hiểu việc sử dụng một số biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh.
1.Ôn tập văn bản thuyết minh.( 5 phút)
-Khái niệm kiểu bài : -Đặc điểm chủ yếu : tri thức khách quan, phổ thông
Trang 9Cung cấp tri thức (Kiến thức) song đòi hỏi
phải khách quan, xác thực và hữu ích cho
con !?*;
+ Trong văn bản thuyết minh, ngời ta thờng
dùng những 5P! pháp thuyết minh nào?
Các 5P! pháp: Nêu định nghĩa, giải
thích, phơng pháp liệt kê, nêu ví dụ, dùng số
liệu, so sánh, phân tích, phân loại,…
* Ví dụ: Văn bản “Hạ Long-Đá và Nớc”(SGK12,13)
- Hai học sinh đọc văn bản
+ Xác định đối ! thuyết minh?
Vịnh Hạ Long
?Bài văn thuyết minh đặc điểm gì của đối tợng?
Sự kỳ lạ vô tận của Hạ Long do đá và
tạo nên Đó chính là vẻ đẹp hấp dẫn kỳ diệu
của Hạ Long
+ Văn bản có cung cấp tri thức khách
quan về đối ! không?
Văn bản cung cấp tri thức khách quan về
đối tợng đó là sự kỳ là của Hạ Long là vô tận
+ Đặc điểm này có dễ dàng thuyết minh bằng
cách đo đếm, liệt kê không? Vì sao?
Không thể thuyết minh đặc điểm này
một cách dễ dàng bằng cách đo đếm, liệt kê
vì đối ! thuyết minh rất trừu !;
+ Trong văn bản này, tác giả đã sử dụng phơng
pháp thuyết minh nào là chủ yếu?
XP! pháp liệt kê, giải thích
+ Với các 5P! pháp thuyết minh này đã
nêu ra sự kỳ lạ của Hạ Long Y Tác
giả hiểu sự kỳ lạ ở đây là gì? (Thể hiện qua
câu văn nào?)
+ Với các 5P! pháp thuyết minh trên
thể nêu ra sự kỳ lạ của Hạ Long
+ Tác giả hiểu sự kỳ lạ của Hạ Long là:
“Chính làm cho đá sống dậy… hồn”
+ Để làm rõ “Sự kỳ lạ của Hạ Long là vô tận”
một cách sinh động, hấp dẫn, tác giả còn vận
dụng biện pháp nghệ thuật nào? Thể hiện cụ
thể ra sao?
Sử dụng các biện pháp nghệ thuật:
+ “Chính nớc làm cho đá sống dậy… tâm hồn”
+ fK tạo nên sự di chuyển Và di chuyển
theo mọi cách” tạo nên sự thú vị của cảnh sắc
+ Tuỳ theo góc độ và tốc độ di chuyển của du
khách, tuỳ theo cả ! ánh sáng dọi vào
XP! pháp thuyết minh : 6 5P! pháp chủ yếu
2.Viết văn bản thuyết minh có sử dụng một số biện pháp nghệ thuật: ( 20 phút )
a.Ví dụ : Sgk
b Nhận xét :
c Kết luận :
-Muốn cho văn bản thuyết minh đợc sinh động, hấp dẫn, ngời ta vận dụng thêm một số biện pháp nghệ thuật nh
kể chuyện, tự thuật, nhân hoá hoặc các hình thức vè, diễn ca (Trình bày bằng văn vần)
- Các biện pháp nghệ thuật cần sử dụng thích hợp, góp phần làm nổi bật
đặc điểm của đối ! thuyết minh
và gây hứng thú cho !?* đọc
Trang 10các đảo đá, mà thiên nhiên tạo nên thế giới
sống động, biến hoá đến lạ lùng: Biến chúng
từ những vật vô tri thành vật sống động có hồn
=> Tác giả sử dụng biện pháp Q! ! và
liên Q!7 Q! ! những cuộc dạo chơi
với các khả năng dạo chơi (Tám chữ “Có thể”),
khơi gợi những cảm giác có thể có (Thể hiện
qua các từ: Đột nhiên, bỗng, bỗng nhiên, hoá
thân), dùng phép nhiên hoá
- Giới thiệu Vịnh Hạ Long không chỉ là đá và
mà còn là một thế giới sống có hồn
+ K vậy, tác giả đã trình bày sự kỳ lạ
của Hạ Long Y Nhờ biện pháp gì?
+ Qua văn bản trên hãy cho biết khi viết văn
bản thuyết minh cần , ý điều gì để văn bản
sinh động, hấp dẫn?
- Hai học sinh đọc ghi nhớ * Ghi nhớ (SGK13).
*Hoạt động 2 : HD luyện tập
- Hai học sinh đọc văn bản
? Văn bản này có tính chất thuyết
minh không? Tính chất thuyết
minh ấy thể hiện ở những điểm nào?
? Những phơng pháp thuyết minh
nào đã sử dụng?
? Bài thuyết minh này có nét gì
đặc biệt?
? Tác giả đã sử dụng biện pháp
nghệ thuật nào?
? Biện pháp nghệ thuật ở đây có
tác dụng gì?
II Luyện tập:( 18 phút) 1.Bài tập 1: (SGK14).
- Văn bản này có tính chất thuyết minh rất rõ ở việc giới thiệu loài ruồi (Những tri thức khách quan về loài ruồi):
+ Những tính chất chung về họ, giống, loài + Các tập tính sinh sống, sinh đẻ, đặc điểm cơ thể
Cung cấp các kiến thức đáng tin cậy: Từ đó thức tỉnh ý thức giữ gìn vệ sinh, phòng bệnh, ý thức diệt ruồi
- XP! pháp thuyết minh sử dụng: + Nêu định nghĩa
+ Phân loại
+ Số liệu
+ Liệt kê
- Một số nét đặc biệt của bài thuyết minh này: + Về hình thức: Giống văn bản ?! thuật một phiên toà
+ Về cấu trúc: Giống biên bản 1 cuộc tranh luận về mặt pháp lý
+ Về nội dung: Giống một câu chuyện kể
về loài ruồi
- Các biện pháp nghệ thuật: Nhân hoá, có tình tiết, miêu tả,…
- Tác dụng của các biện pháp nghệ thuật:
+ Làm cho văn bản trở nên sinh động, hấp dẫn, thú vị
+ Các biện pháp nghệ thuật này gây hứng thú cho bạn đọc nhỏ tuổi, vừa là truyện vui, vừa học