HS: Mực nước trong cốc thuỷ tinh dâng đến vạch thứ hai HS: Photpho t¸c dông víi oxi trong kh«ng khÝ HS: V× photpho lÊy d, nªn oxi trong không khí đã phản ứng hết v× vËy ¸p suÊt trong è[r]
Trang 1Ngày dạy: / /
Tiết 42: không khí - sự cháy
I mục tiêu
1 HS biết không khí là hỗn hợp nhiều chất khí, thành phần của không khí theo thể tích gồm 78% nitơ, 21% oxi, 1% các khí khác
2 HS biết sự cháy là sự oxi hoá có toả nhiệt và phát sáng, còn sự oxi hoá chậm cũng là sự oxi hoá có toả nhiệt không phát sáng
3 HS biết và hiểu điều kiện phát sinh sự cháy và biết cách dập tắt sự cháy (bằng một hay cả hai biện pháp) là hạ nhiệt độ của chất cháy xuống B nhiệt độ cháy và cách li chất cháy với khí oxi
4 HS hiểu và có ý thức giữ cho bầu không khí không bị ô nhiễm và phòng chống cháy
II chuẩn bị của GV và HS
GV:
Chuẩn bị bộ thí nghiệm để xác định thành phần của không khí; chuẩn bị dụng cụ: Chậu thuỷ tinh có nút, có muôi sắt = hình vẽ 4.7), đèn cồn; Hoá chất: P, H2O
III hoạt động dạy - học
Hoạt động 1
Kiểm tra bài cũ - chữa bài tập về nhà (15 phút)
GV: Kiểm tra lý thuyết HS1:
Định nghĩa phản ứng phân huỷ
Viết . trình phản ứng minh
hoạ
GV: Gọi hai HS chữa bài tập số 4,6
(SGK tr.94)
HS1: Trả lời lý thuyết
HS2: Chữa bài tập
Hoạt động 2
1 thành phần của không khí (15 phút)
GV: Làm thí nghiệm: Đốt photpho
đỏ =@ ngoài không khí rồi %
nhanh vào ống hình trụ và đậy kín
miệng ống bằng nút cao su (hình
4.7c)
GV: Đã có những quá trình biến
HS: Quan sát
HS:
đổi nào xảy ra trong thí nghiệm
trên?
GV: Đặt câu hỏi:
- Photpho đỏ tác dụng với oxi trong không khí tạo ra P2O5:
4P + 5O2 t 2P2O5
- P2O5 tan trong B
P2O5 + 3H2O 3H3PO4
Trang 2- Trong khi cháy, mực B trong
ống thuỷ tinh thay đổi thế nào?
GV: Tại sao B lại dâng lên trong
ống?
- Oxi trong không khí đã phản ứng
hết %h Vì sao?
GV: B dâng lên đến vạch thứ
hai chứng tỏ điều gì?
GV: Tỉ lệ thể tích chất khí còn lại
trong ống là bao nhiêu? Khí còn lại
là khí gì? Tại sao?
GV: Em hãy rút ra kết luận về
thành phần của không khí
HS: Mực B trong cốc thuỷ tinh
dâng đến vạch thứ hai
HS: Photpho tác dụng với oxi trong
không khí
HS: Vì photpho lấy " nên oxi
trong không khí đã phản ứng hết
vì vậy áp suất trong ống giảm, do
đó B dâng lên
HS: Điều đó chứng tỏ: a khí
oxi đã phản ứng 1/5 thể tích của không khí có trong ống
HS:
- Khí còn lại không duy trì sự cháy,
sự sống đó là khí N2
- Tỉ lệ chất khí còn lại là 4 phần
HS: Nêu kết luận:
Không khí là một hỗn hợp khí trong
đó oxi chiếm khoảng 1/5 về thể tích (chính xác hơn là khí oxi chiếm khoảng 21% về thể tích không khí), phần còn lại hầu hết là nitơ
Hoạt động 3
2 ngoài khí oxi và khí nitơ, không khí còn chứa những chất gì khác? (5 phút)
GV: Đặt câu hỏi để các nhóm thảo
luận:
“ Theo em trong không khí còn có
những chất gì? Tìm các dẫn chứng
để chứng minh”
GV: Gọi các nhóm nêu ý kiến của
mình
HS: Thảo luận nhóm khoảng 2 phút
HS:
a) Trả lời câu hỏi:
- Trong không khí, ngoài nitơ và
GV: Gọi HS nêu kết luận
+ Hơi B
+ Khí CO2 ( HS % ra các dẫn chứng để chứng minh: ví dụ quan sát mặt B trong
hố vôi, quan sát thành cốc B lạnh có những hạt B đọng )
HS: Kết luận
Trong không khí, ngoài khí N2 và
Trang 3tỉ lệ những chất khí này khoảng 1% trong không khí)
Hoạt động 4
3 bảo vệ không khí trong lành, tránh ô nhiễm (5 phút)
GV: Yêu cầu các nhóm thảo luận
để trả lời các câu hỏi sau:
GV:
- Không khí bị ô nhiễm gây ra
những tác hại thế nào?
- Chúng ta nên làm gì để bảo vệ bầu
không khí trong lành, tránh ô nhiễm
GV: Gọi các nhóm trình bày ý kiến
của mình
GV: Có thể cho HS liên hệ đến thực
tế ở địa .
HS: Thảo luận nhóm
HS:
a) Không khí bị ô nhiễm gây nhiều tác hại đến sức khoẻ con ` và
đời sống của động vật, thực vật Không khí bị ô nhiễm còn phá hoại dần những công trình xây dựng cầu cống, nhà cửa, di tích lịch sử b) Các biện pháp nên làm là:
- Xử lý khí thải của các nhà máy, các lò đốt, các . tiện giao thông
- Bảo vệ rừng, trồng rừng, trồng cây xanh
Hoạt động 5
Luyện tập - củng cố (3 phút)
GV: Yêu cầu HS nhắc lại các nội
dung chính của bài:
1) Thành phần của không khí
2) Các biện pháp để bảo vệ bầu khí
quyển trong lành?
Hoạt động 6
Bài tập về nhà (2 phút) Bài tập 1, 2, 7(SGK tr.99)
Trang 4Ngày dạy: / /
Tiết 43: không khí - sự cháy (tiếp)
I mục tiêu
1 HS phân biệt sự cháy và oxi hoá chậm
Hiểu các điều kiện phát sinh sự cháy từ đó biết các biện pháp để dập tắt sự cháy
2 Liên hệ với các hiện trong thực tế
II Hoạt động dạy - học
Hoạt động 1
i Kiểm tra bài cũ (15 phút)
GV: Kiểm tra lý thuyết HS1:
Thành phần của không khí? Biện
pháp để bảo vệ không khí trong
lành, tránh ô nhiễm?
GV: Gọi HS2 lên chữa bài tập 7
(SGK tr.99)
HS1: Trả lời lý thuyết
HS2: Chữa bài tập
Hoạt động 2
II Sự cháy và sự oxi hoá chậm (10 phút)
1 Sự cháy
2 Sự oxi hoá chậm (5 phút)
GV: Nêu mục tiêu của tiết học
GV: Em hãy lấy một ví dụ về sự
cháy và một ví dụ về sự oxi hoá
chậm
GV: Sự cháy và sự oxi hoá chậm
giống và khác nhau thế nào?
HS: Lấy ví dụ
- Sự cháy: gas cháy
- Sự oxi hoá chậm: Sắt để lâu trong không khí bị gỉ
HS:
+ Giống nhau:
Sự cháy và sự oxi hoá chậm đều là
sự oxi hoá, có toả nhiệt + Khác nhau:
- Sự cháy: Có phát sáng
- Sự oxi hoá chậm: Không phát sáng
Trang 5chậm là gì?
GV: Thuyết trình:
Trong điều kiện nhất định, sự oxi
hoá chậm có thể chuyển thành sự
cháy; đó là sự tự bốc cháy
Vì vậy trong nhà máy, ` ta
cấm không chất giẻ lau máy
có dính dầu mỡ thành đống đề
phòng sự tự bốc cháy
1) Sự cháy là sự oxi hoá có toả
nhiệt và phát sáng 2) Sự oxi hoá chậm là sự oxi hoá có toả nhiệt không phát sáng
Hoạt động 3
III điều kiện phát sinh và các biện pháp
để dập tắt đám cháy (15 phút)
GV: Ta để cồn, gỗ, than trong
không khí, chúng không tự bốc
cháy muốn cháy phải có
điều kiện gì?
GV: Đối với bếp than, nếu ta đóng
cửa lò, có hiện gì xảy ra? Vì
sao?
GV: Vậy các điều kiện phát sinh và
duy trì sự cháy là gì?
GV: Vậy muốn dập tắt sự cháy, ta
cần thực hiện nhứng biện pháp nào?
GV: Trong thực tế, để dập tắt đám
cháy, ` ta ` dùng những
biện pháp nào?
Em hãy phân tích cơ sở của những
biện pháp đó
HS: Muốn gỗ, than, cồn cháy
phải đốt cháy các vật đó
HS: Nếu ta đóng cửa lò, than sẽ cháy
chậm lại và có thể tắt vì thiếu oxi
HS:
a) Các điều kiện phát sinh sự cháy là:
- Chất phải nóng đến nhiệt đố cháy
- Phải có đủ oxi cho sự cháy
HS:
b) Muốn dập tắt sự cháy, ta cần thực hiện các biện pháp sau:
- Hạ nhiệt độ của chất cháy xuống
B nhiệt độ cháy
- Cách li chất cháy với oxi (với không khí)
HS: Trong thực tế, để dập tắt đám
cháy, ` ta ` làm sau:
- Phun B
- Phun khí CO2 vào vật cháy để ngăn cách vật cháy với không khí
- Trùm vải hoặc phủ cát lên ngọn lửa ( đối với những đám cháy nhỏ)
Trang 6Hoạt động 4
Củng cố (4 phút)
GV: Yêu cầu HS nhắc lại nội dung
chính của bài
HS: Nêu các nội dung chính
Hoạt động 5
Dặn dò - bài tập về nhà (1 phút)
GV: Dặn dò các em ôn tập kiến
thức chuẩn bị cho tiết luyện tập
Bài tập:
Bài tập về nhà: 4, 5, 6 (SGK tr.99)