Hoạt động của GV Hoạt động của HS Kiến thức cơ bản Hoạt động 1: Hướng dẫn HS hệ thống tất cả 1.Tên các văn bản đã các tác phẩm đã học trong được đọc hiểu trong chương trình Ngữ Văn 7..[r]
Trang 1Ngày soạn : 05/04/08
Tiết : 121
ÔN TẬP PHẦN VĂN
I/ MỤC TIÊU :
1- Kiến thức :
Giúp học sinh nắm được:
- Nhan đề các tác phẩm trong hệ thống các văn bản đã học
- Nội dung cơ bản của từng cụm bài
-Những giới thiệu về văn chương, đặc trưng thể loại của các văn bản
-Sự giàu đẹp của tiếng Việt thuộc chương trình Ngữ Văn 7
2- Kĩ năng :
- Hệ thống hóa kiến thức đã học
3- Thái độ :
- Yêu thích văn học
II/ CHUẨN BỊ :
1 Giáo viên:
Tham khảo các tài liệu:
o Thiết kế câu hỏi Ngữ văn 7
o Sách Giáo viên, sách thiết kế Ngữ văn 7 – Tập II
2 Học sinh:
Học tốt bài cũ
Đọc và soạn bài theo câu hỏi SGK
III/ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC :
1 Ổn định tổ chức: (1 phút)
Kiểm tra sĩ số
2 Kiểm tra bài cũ: (không)
3 Bài mới: (39 phút)
Giới thiệu bài mới: (1 phút)
Trong chương trình các em đã học rất nhiều tác phẩm văn học thuộc nhiều thể loại, nhiều tác giả với những phong cách khác nhau Gởi vào mỗi tác phẩm là là tâm tư, nguyện vọng hoặc là triết lí xã hội sâu sắc Để hệ thống lại những tác phẩm chúng ta đã học, hôm nay sẽ tìm hiểu tiết ôn tập
4’
Hoạt động 1:
Hướng dẫn HS hệ thống tất cả
các tác phẩm đã học trong
chương trình Ngữ Văn 7
H1: Trong học kì I, các em đã
tìm hiểu những tác phẩm nào?
TL: Học kì I: 24 văn bản
Cổng trường …, Mẹ tôi, Cuộc chia tay
…, Những … tình cảm gia đình, Những
… quê hương, đất nước, con người, Những … than thân, Những … châm biếm, Nam quốc …, Tụng giá …, Thiên Trường …, Côn Sơn ca, Chinh phụ …,
1.Tên các văn bản đã được đọc hiểu trong chương trình:
Trang 23’
3’
H2: Bước sang học kì II, em đã
học những tác phẩm nào?
HS hệ thống, GV dùng bảng
phụ đã ghi sẵn các tác phẩm đã
học để kiểm tra – đối chiếu và
sửa sai
Hoạt động 2:
Hướng dẫn HS ôn định nghĩa
các thể văn đã học
H3: Xem lại các chú thích (*)
ở bài 3, 5, 7, 8, 18; làm thơ lục
bát ở bài 13; ghi nhớ bài 16;
câu 2 ở bài 26 để nắm chắc các
định nghĩa:
* GV cho HS thảo luận nhóm
và củng cố các định nghĩa theo
nhóm dựa vào nội dung gợi ý
SGK
* GV nhấn mạnh các định
nghĩa trọng tâm
Hoạt động 3:
Hướng dẫn HS ôn những tình
cảm trong ca dao, dân ca
H4: Qua các bài ca dao – dân
ca các em đã học, hãy cho biét
những thái độ, tình cảm được
thể hiện trong đó như thế nào?
H5: Hãy đọc một vài bài ca dao
mà em biết?
Hoạt động 4:
Hướng dẫn HS ôn lại những
tình cảm của nhân dân thể hiện
trong tục ngữ
H6: Những câu tục ngữ đã học
thể hiện những kinh nghiệm,
thái độ của nhân dân đối với
thiên nhiên, lao động sản xuất,
con người và xã hội như thế
nào?
Bánh trôi …, Qua Đèo …, Bạn đến …, Vọng Lư Sơn …, Tính dạ tứ, Mao ốc …, Nguyên tiêu, Cảnh khuya, Tiếng gà …, Một thứ quà …, Sài Gòn …, Mùa xuân của tôi
TL: 10 tác phẩm
Tục ngữ …thiên và lao động sản xuất, tục ngữ về con người và xã hội, Tinh thần yêu …, Sự giàu đẹp …, Đức tính …,
Ý nghĩa …, Sống chết …, Những trò lố
…, Ca Huế …, Quan Âm Thị Kính
+ Ca dao – dân ca?
+ Tục ngữ?
+ Thơ trữ tình?
+ Thơ Thất ngôn tứ tuyệt Đường luật?
+ Thơ Thất ngôn bát cú?
+ Thơ lục bát?
+ Thơ song thất lục bát?
+ Phép tương phản và tăng cấp trong nghệ thuật?
TL: Nhớ thương, kính yêu, than thân, trách phận, buồn bã, hối tiếc, tự hào, biết ơn, … (trữ tình); châm biếm, hài hước, dí dỏm, đả kích …
TL: HS lấy ví dụ:
+ Bây giờ mận mới hỏi đào Vườn hồng đã có ai vào hay chưa …
+ Cậu cai …
TL:
1 Kinh nghiệm về thiên nhiên – thời
tiết: dự đóan mưa, nắng, bão lụt, …
2 Về lao động sản xuất: thái độ quí
đất, kinh nghiệm làm ruộng, chăn nuôi, …
2 Định nghĩa các thể văn học:
3 Những tình cảm thể hiện trong ca dao – dân ca:
4 Những kinh nghiệm của nhân dân thể hiện trong tục ngữ:
Trang 310’
2’
2’
Hoạt động 5:
Hướng dẫn HS ôn lại những giá
trị tư tưởng tình cảm thể hiện
trong thơ
H7: Những giá trị lớn về tư
tưởng tình cảm thể hiện trong
bài thơ, đoạn thơ trữ tình của
Việt Nam và thơ Đường Trung
Quốc đã được học là gì?
( Mỗi khía cạnh tình cảm – yêu
cầu HS minh họa bằng tác
phẩm cụ thể)
Hoạt động 6:
Hướng dẫn HS ôn lại giá trị tư
tưởng và nghệ thuật của các tác
phẩm văn xuôi H8: Em hãy nêu tên và nội
dung – nghệ thuật các văn bản
thuộc thể văn (trừ văn bản nghị
luận)
* GV lần lượt gợi ý từng văn
bản – HS trử lời - GV chốt
nhấn mạnh Sau đó treo bảng
phụ – hệ thống lại toàn bộ qua
bảng thống kê
Hoạt động 7:
Hướng dẫn HS ôn: sự giàu đẹp
của Tiếng Việt
H9: Dựa vào văn bản sự giàu
đẹp của Tiếng Việt, kết hợp
với việc học tập các tác phẩm
văn học, em hãy nêu ý kiến về
sự giàu đẹp của Tiếng Việt?
Hoạt động 8:
Hướng dẫn HS ôn: Ý nghĩa của
văn chương
H10: Dựa vào văn bản ý nghĩa
của văn chương, em phát biểu
3 Về con người, xã hội: việc học thầy,
học bạn, lòng biết ơn, đoàn kết …
TL:
+ Lòng yêu nước và tự hào dân tộc;
+ Ý chí bất khuất, kiên cường đánh bại mọi âm mưu xâm lược của kẻ thù;
+ Thân dân – yêu nước, mong dân được khỏi khổ, no ấm nhớ quê, nhớ mẹ, nhớ thương bà,…
+ Ca ngợi cảnh thiên nhiên;
+ Ca ngợi tình bạn chân thành, tình vợ chồng chung thủy, …
TL: HS trả lời theo bảng đề Cương ôn tập Học kì I và Học kì II
TL: Hệ thống nguyên âm và phụ âm khá phong phú;
+ Giàu thanh điệu (6 thanh điệu);
+Cú pháp Tiếng Việt tự nhiên, can đối, nhịp nhàng;
+ Từ vựng dồi dào về cả ba mặt thơ, nhạc, họa
- Từ tượng thanh
- Từ tượng hình
- Gợi màu sắc
TL:+ Nguồn gốc cốt yêu của văn chương là lòng thương người và thương
5.Những giá trị lớn về tư tưởng, tình cảm thể hiện trong các bài thơ, đoạn thơ trữ tình Việt Nam và thơ Đường:
6 Gía trị tư tưởng và nghệ thuật của các tác phẩm văn xuôi:
7 Sự giàu đẹp của Tiếng Việt:
8 Ý nghĩa của văn chương:
Trang 4những ý nghĩa chính của văn
chương có dẫn chứng kèm
theo?
* GV: Đọc văn chương ta mới
càng thấm thía câu” Ngoài trời
còn có trời” (thiên ngoại hữu
thiê, không có gì đẹp bằng con
người …
* * Dành cho HS khá Giỏi và
lớp 7A1
H11: Việc học phần Tiếng Việt
và tập làm văn theo hướng tích
hợp trong chương trình Ngữ
Văn 7 đã có lợi ích gì cho việc
học phần Văn? Nêu một số ví
dụ?
* GV hướng dẫn HS lập tra cứu
các yếu tố Hán – Việt ở cuối
SGK Ngữ văn 7, tập II Ghi vào
sổ tay những từ khó hiểu và tập
tra nghĩa vào từ điển những từ
chưa rõ nghĩa
Củng cố:
Em thích nhất tác phẩm
nào trong chương trình Ngữ Văn 7? Vì sao em lại thích tác phẩm đó?
Thử phân tích ngắn gọn
tác phẩm mà em tâm đắc nhất?
Em thích học môn Ngữ
Văn vì những lí do nào?
muôn vật, muôn loài
“Đau đớn thay phận đàn bà Lời rằng bạc mệnh cũng là lời chung”
+ Văn chương tạo ra sự sống, sáng tạo
ra những thế giới khác, những người, những vật khác
+ Văn chương gay cho ta những tình cảm ta không có, luyện cho ta những tình cảm sẵn có
TL: Phân tích tác dụng của việc học Ngữ văn theo hướng tích hợp
- Hiểu kĩ từng môn học hơn trong mối quan hệ chặc chẽ và đồng bộ giữa Văn học và Tiếng Việt và Tập làm văn
- Nói và viết đỡ lung túng hơn; ứng dụng ngay những kiến thức, kĩ năng của phân môn này đẻ học môn kia
- Nghệ thuật tương phản – tăng cấp trong kể chuyện Phạm Duy Tốn và Nguyễn Ái Quốc
- Nghệ thuật ảt tâm trạng, cảm xúc kết hợp với tả thiên nhiên trong văn của Thạch Lam, Nguyễn Tuân, Vũ Bằng,…
+ Học sinh trả lời
4 Hướng dẫn học tập ở nhà: (1 phút)
Hệ thống lại toàn bộ chương trình Ngữ văn 7 – phần văn bản
Trang 5 Lập sổ tay văn học (Nhật kí văn học), tập ghi chép thường xuyên những kiến thức liên quan đến bộ môn Ngữ Văn
Đọc soạn bài “Dấu gạch ngang.”
RÚT KINH NGHIỆM VÀ BỔ SUNG
-