- Dùng cách nói khoa trương, phóng đại đây là cách nói phiếm của văn chương trung đại đầy thuyết phục và gợi ra sự đồng cảm cho người nghe sù bµy tá c¶m xóc trùc tiÕp cña m×nh chính là[r]
Trang 1Ngày soạn : 12 2 2011 Tiết 93
Ngày giảng: 8A: 14 2
8B: 14 2
hịch tướng sĩ.
(Trần Quốc Tuấn)
A - Mục tiêu cần đạt
1 Kiến thức: Giúp học sinh:
- Sơ giản về thể hịch
- Cảm nhận lòng yêu $ bất khuất của Trần Quốc Tuấn, của nhân dân ta qua lòng căm thù giặc
2 Kĩ năng:
- Đọc hiểu một văn bản viết theo thể hịch
- Nhận biết không khí thời đại sục sôi thời Trần ở thời điểm dân tộc ta chuẩn bị cuộc kháng chiến chống giặc Mông – Nguyên xl lần 2
- Pt nt lập luận, cách dùng các điển tích, điển cố trong vb nl trung đại
3 Thái độ:
- * hào về lịch sử dân tộc qua áng văn nghị luận
B - Chuẩn bị
ảnh, Trần Quốc Tuấn ( nếu có) Kiến thức về cuộc kháng chiến chống quân Mông Nguyên xâm TK XIII
- HS : Soạn bài theo yêu cầu của SGK và những huớng dẫn của GV
C Kỹ năng sống được gd trong bài.
- Hs Có kỹ năng tự nhận thức và xác định giá trị
D Tổ chức các hoạt động dạy học
1 ổn định lớp: 8A:
8B :
2 - Kiểm tra :
(?) Vì sao nói với “Thiên đô Chiếu” Lý Công Uẩn xứng đáng là 1 vị minh quân nhìn xa trông rộng
(?) Vì sao thành Đại La lại chọn làm kinh đô mới
Trang 23 - Bài mới:
HĐ1: Giới thiệu bài mới.
TQTuấn là một trong những danh tướng kiệt xuất của nhân đân Việt Nam & của thời gian trung đại Ông góp công lớn trong 2 cuộc kháng chiến chống quân Nguyên Mông (1285-1288) Là nhà lí luận quân sự với các tác phẩm Binh thư yếu lược Tiết học này chúng ta cùng nhau tìm hiểu một thể loại mới Hịch tướng sĩ.
HĐ2: Tìm hiểu chung.
- Mục tiêu :
+ Hiểu sơ về TG - TP
- Kỹ thuật: Động não
- Thời gian: 10’
Giới thiệu về TG, TP
* HS đọc chú thích
GV: Nêu 1 vài nét tóm tắt về TG.
GV: Hãy nêu đặc điểm của thể hịch ở các
&?@ diện: Mục đích, N D, & hìnhg thức.
- Hịch là thể văn nghị luận ngày G)6
- Do vua chúa $ lĩnh 1 phong trào (viết)
dùng để cổ động, thuyết phục hoặc kêu gọi đấu
tranh chống thù trong giặc ngoài
- Kích động tình cảm, tinh thần ? nghe, có
tính chiến đấu cao
GV: Nêu hoàn cảnh ra đời của bài Hịch.
- Tháng 9/1284 trong một cuộc duyệt binh…
nhằm khích lệ tinh thần yêu $… sẵn sàng
cho cuộc k/chiến chống quân Mông - Nguyên
lần thứ 2 (1285)
* Đọc: Giọng điệu cần thay đổi cho phù hợp với
- Tìm hiểu chú thích
- Nêu hc bài hịch
- Đọc
- Chú thích
I Tìm hiểu chung
1 Tác giả
2 Tác phẩm
Trang 3- GV đọc từ đầu -> “còn # tiếng tốt”
- HS đọc tiếp
* ^# ý từ khó
GV: Bài hịch thuộc kiểu văn bản nào
GV: Nêu bố cục của bài
+ P1: Từ đầu - “còn # tiếng tốt”: nêu
những trung thần nghĩa sĩ trong sử sách để khích
lệ ý chí lập công danh, xả thân vì $6
+ P2: Tiếp - “cũng vui lòng”: Lột tả sự ngang
và tội ác của kẻ thù đồng thời nói lên lòng
căm thù giặc
+ P3: Tiếp - “phỏng có không”: PT phải,
trái làm rõ đúng, sai với $ sĩ
+ P4: Còn lại: Nêu nhiệm vụ cấp bách, khích lệ
tinh thần chiến đấu
- Nêu bố cục
- Kiểu bài nghị luận
- Bố cục
HĐ3: Tìm hiểu văn bản.
- Mục tiêu : Giúp hs hiểu
+ Tinh thần yêu $ của TQT
+ Tình thế đất $ và hành động mà các $ sỹ phải làm
- Kỹ thuật: Động não
- Thời gian: 30’
* HS: Đọc & nhắc lại ND phần 1
GV: Trong phần đầu, những n.v nào !?L nêu
?@ E họ có địa vị XH ntn.
- Có ? là $ Do Vu, L Công Kiên,
Cốt đãi Ngột lang, Xích Tu *6
- Có ? là quan nhỏ coi giữ ao cá: Thân
Khoái
GV: Họ có điểm chung nào để thành ?@
- Đọc II Tìm hiểu văn bản
1 Nêu ?@ sáng trong lịch sử.
Trang 4sáng cho mọi ?H noi theo.
- Sẵn sàng chết vì vua, vì chủ $/ K sợ hiểm
nguy, hoàn thành xuất sắc n.v giao
GV: Để nêu các ?@ sáng trong LS, T/giả đã
dùng những BPNT gì? Tác dụng.
- Liệt kê, dẫn chứng, câu cảm thán
- Thuyết phục ? đọc tin B vào những
điều vừa nói là có thật
- Bộc lộ t/c tôn vinh { mộ của ? viết
đ/với những sáng đó
GV: Theo em T/G nêu ?@ sáng trong LS
nhằm mục đích gì
+ Nêu các trung thần nghĩa sĩ hy sinh vì
chủ, vì $ - cách nêu từ xa đến gần, từ G) -
nay ngắn gọn và tập trung làm nổi bật tinh thần
quên mình vì chủ, vì vua, vì đất $6
* HS đọc đoạn “huống chi… ta cũng vui lòng”
GV: Tình hình ?% ta (Đại Việt) cuối 1284
!?L tác giả nêu lại ntn? Bằng BPNT gì?
+ Kẻ thù cậy $ lớn hống hách, ngang
vô lối tham lam, hạch sách, vơ vét…
+ Bằng nghệ thuật ẩn dụ P{ cú diều, thân dê
chó ) Chỉ sứ nguyên, chỉ cho mọi ? thấy
khi chủ quyền đất $ bị xâm phạm thì mọi
? đều bị nhục nhã
GV: Nỗi lòng của chủ ?% TQT ? thế nào.
+ Quên ăn, quên ngủ, đau đớn đến thắt tim, thắt
ruột
GV: Đoạn văn bày tỏ tấm lòng của TQT ntn.
+ Tác giả đau xót đến quặn lòng +$ tình cảnh
đất $/ căm thù giặc đến bầm gan tím ruột,
mong rửa nhục đến mất ngủ, quên ăn, vì nghĩa
GV: Hãy nhận xét về nghệ thuật của đoạn
văn.
- Suy nghĩ trả
lời
- Tự bộc lộ
- Đọc
- Suy nghĩ trả
lời
- Nhận xét
- Mục đích: Khích lệ tinh thần yêu $/ ý chí lập công danh, hy sinh vì
$ của các trung thần nghĩa sĩ
2 Tình hình đất ?%
và nỗi lòng tác giả.
- Đất $ mất chủ quyền, quân giặc ngang
tham lam tàn bạo
- Tác giả căm thù khi sàng hi sinh để rửa mối nhục cho đất $6
Trang 5- Dùng cách nói khoa +/ phóng đại (đây là
thuyết phục và gợi ra sự đồng cảm cho ?
nghe sự bày tỏ cảm xúc trực tiếp của mình
chính là việc ông đã nêu 1 tấm yêu $
bất khuất để động viên đối với các $ sĩ
- Tự bộc lộ
HĐ 5 : Củng cố:
- Giáo viên hệ thống bài học
HĐ 6: Hướng dẫn tự học
- Soạn tiếp bài
Trang 6Ngày soạn: 12 2 2011 Tiết 94
Ngày giảng: 8A: 16 2
8B: 16 2
hịch tướng sĩ.
(Tiếp) (Trần Quốc Tuấn)
A - Mục tiêu cần đạt
1 Kiến thức: Giúp học sinh:
- Thông qua tiết dạy thấy cách đối xử của TQT đầy ân tình khi phê phán thái độ và hành động sai trái của $ sĩ, chỉ ra thái độ và hành động đúng cho họ Đồng thời nêu nhiệm vụ cấp bách của đất $6
- Thấy nghệ thuật so sánh phản, cách dùng điệp ngữ, điệp ý… của tác giả
2 Kĩ năng:
- Nhận biết không khí thời đại sục sôi thời Trần ở thời điểm dân tộc ta chuẩn bị cuộc kháng chiến chống giặc Mông – Nguyên xl lần 2
- Pt nt lập luận, cách dùng các điển tích, điển cố trong vb nl trung đại
3 Thái độ:
- * hào về lịch sử dân tộc qua áng văn nghị luận
B - Chuẩn bị
- HS : Soạn bài theo yêu cầu của SGK và những huớng dẫn của GV
C Kỹ năng sống được gd trong bài.
- Hs Có kỹ năng tự nhận thức và xác định giá trị
D Tổ chức các hoạt động dạy học
1 ổn định lớp: 8A:
8B :
2 - Kiểm tra :
3 - Bài mới:
Trang 7HĐ1: Tìm hiểu văn bản.
- Mục tiêu :
+ Nhận biết không khí thời đại sục sôi thời Trần ở thời điểm dân tộc ta chuẩn bị cuộc kháng chiến chống giặc Mông – Nguyên xl lần 2
+ Pt nt lập luận, cách dùng các điển tích, điển cố trong vb nl trung đại
- Kỹ thuật: Động não
- Thời gian: 35’
Phân tích tiếp
* HS đọc phần 3 (“Các ở cùng ta…phỏng
có K”)
* Chú ý đoạn “các … chẳng kém gì”
GV: Đoạn văn trên nói về điều gì.
+ Cách đối xử của TQT với $ sĩ => Đó là
quan hệ chủ $ cùng cảnh ngộ - là quan hệ
thuỷ chung, ý thức, trách nhiệm của mỗi ?
đối với đạo vua tôi
GV: Đoạn văn “nay các ?@… !?L
không”? Có ý nghĩa gì.
- Tác giả chỉ ra những việc làm sai trái B
+ Vui chơi chọi gà, cờ bạc, ham săn bắn
+ Thích +# ngon, mê tiếng hát…
sẽ dẫn đến hậu quả thật khôn ?6
+ Thái ấp, bổng lộc không còn
+ Gia quyến, vợ con không cùng, tan nát
+ Xã tắc tổ tông bị giày xéo
+ Thanh danh bị ô nhục
chủ và $/ riêng và chung tất cả đều “đau
- Đọc
- Nêu nhận xét
- Suy nghĩ trả
lời
II Tìm hiểu văn bản
3 Khích lệ lòng yêu ?%E căm thù giặc.
Trang 8xót biết chừng nào”.
GV: Hãy nhận xét về giọng văn.
xỉ vả, trách mắng, lúc lại chế giễu mỉa mai
GV: Mục đích của việc phê phán này để làm
gì.
+ Dùng lối nói lặp lại và tăng cấp, mà không biết
thẹn - tức - căm - là thủ pháp “khích $]
quen thuộc trong phép ding $ của ? G)
Đánh mạnh vào lòng tự trọng của họ, làm cho
họ phải xấu hổ, cảm thấy nhục nhã để thức tỉnh
họ, thay đổi cách sống của họ Muốn họ tức
khí muốn mau chóng chứng minh tài năng phẩm
chất của mình
GV: Đoạn văn “Nay ta bảo thật… !?L
không” có ý nghĩa gì
+ Phải nêu cao cảnh giác, chăm lo luyện tập
quân sự để quyết chiến, q/thắng kẻ thù xâm
6
GV: Tác giả dùng những thủ pháp nghệ thuật
gì ở đoạn văn này?
- So sánh: 2 viễn cảnh
+ Đầu hàng thất bại - Mất tất cả (phủ định
những từ mang t/c phủ định): Không còn, cũng
mất, cũng tan
+ Chiến đấu thắng lợi: 7 cả chung và riêng
(sử dụng những từ): Khẳng định: mãi mãi vững
sách # thơm
- So sánh phản: Cách điệp ngữ, điệp ý-
) ? đọc hiểu rõ đúng, sai, phải trái
* Học sinh đọc đoạn cuối
GV: Hãy nhận xét giọng văn ở đoạn cuối.
- Nêu nhận xét
- Suy nghĩ trả
lời
- Tự bộc lộ
- Suy nghĩ trả
lời
- Nhận xét
- Suy nghĩ trả
lời
- Phê phán thái độ bàng quan, thờ ơ vô trách nhiệm với vận mệnh đất
$ của một số $ sĩ
- Nêu cao tinh thần cảnh giác, tích cực luyện tập quân sĩ, trau dồi binh
và quyết thắng quân xâm
6
Trang 9tâm sự.
GV: Tác giả chỉ ra nhiệm vụ gì cho ?% sĩ.
+ Vạch rõ ranh giới giữa 2 con ? Chính và
tà, sống và chết để thuyết phục $ sĩ
=> Tác giả bộc lộ thái độ dứt khoát hoặc là địch,
hoặc là ta chứ K có chỗ đứng cho những kẻ bàng
quan thờ ơ +$ thời cuộc, ngại khó ngại khổ
GV: Câu cuối cùng có gì đặc biệt.
+ Trở laị với giọng tâm tình, tâm sự của 1 vị chủ
$ hết lòng hết sức vì vua, vì $/ của ?
* Tổng kết:
GV: Những biện pháp nghệ thuật chính của
bài
- Dẫn chứng dồn dập, liên tiếp (vừa trong sử
sách thực tế, bản thân…)
- So sánh đối lập
- Điệp ngữ, điệp cấu trúc câu
- Tăng tiến
- Câu hỏi tu từ
- Hình ảnh ẩn dụ, khoa + phóng đại…
GV: TT chính của bài Hịch là gì
- Nội dung: Khích lệ lòng yêu $/ bất khuất
quyết chiến quyết thắng kẻ thù xâm 6
GV: Qua phân tích văn bản em thấy hịch
?% sĩ của TQT phản ánh điều gì
- Kq n thuật
- Kq ndung
4 Kêu gọi ?% sĩ
/ có thái độ dứt khoát, quyết tâm chiến
đấu bảo vệ đất $6
* Ghi nhớ (61)
HĐ4: Luyện tập
- Mục tiêu: Hiểu sâu sắc hơn về nội dung bài học
- Kỹ thuật: Động não
- Thời gian: 5’
Trang 10HĐ của thầy HĐ của trò ND cần đạt
HĐ 5 : Củng cố:
- Tóm tắt lại nội dung văn bản
HĐ 6: Hướng dẫn tự học
- - Học & soạn \<$ Đại Việt”
Trang 11Ngày soạn: 12 2 2011 Tiết 95
Ngày giảng: 8A: 16 2
8B: 16 2
Hành động nói
A - Mục tiêu cần đạt
1 Kiến thức: Giúp học sinh:
- Nắm khái niệm “hành động nói” và phân biệt với các hành động khác của con ?6
2 Kĩ năng:
- Xỏc định được hành động núi trong cỏc văn bản đó học
- Tạo lập hành động nói phù hợp với tình huống giao tiếp
3 Thái độ:
- Có ý thức vận dụng để đạt hiệu quả cao trong giao tiếp
B - Chuẩn bị
- HS : Soạn bài theo yêu cầu của SGK và những huớng dẫn của GV
C Kỹ năng sống được gd trong bài.
- Hs Có kỹ năng giao tiếp
D Tổ chức các hoạt động dạy học
1 ổn định lớp: 8A:
8B :
2 - Kiểm tra :
(?) Nêu đặc điểm hình thức & chức năng của câu phủ định
3 - Bài mới:
HĐ1: Giới thiệu bài mới.
Nói cũng là một thứ hành động Số lượng hành động nói khá lớn, nhưng có thể quy lại thành một số kiểu khái quát nhất định, đó là kiểu nào ta tìm hiểu bài học hôm nay.
Trang 12HĐ2: Tìm hiểu chung.
- Mục tiêu :
+ Nắm khái niệm “hành động nói” và phân biệt với các hành động khác của con ?6
- Kỹ thuật: Động não
- Thời gian: 30’
Tìm hiểu khái niệm hành động nói
* Đọc đoạn trích (62)
GV: Lý Thông nói với Thạch Sanh nhằm mục
đích chính là gì? Câu nào thể hiện rõ mục
đích ấy?
+ Lý Thông tìm cách đuổi Thạch Sanh đi để
$ công của Thạch Sanh
+ Câu thể hiện rõ nhất ý đồ của Lý Thông là:
“Thôi, bây giờ… ngay đi”
GV: Lý Thông có đạt !?L mục đích của mình
không? Chi tiết nào nói lên điều đó.
+ Có Chi tiết ấy là: “Chàng vội vã… nuôi thân.”
GV: Lý Thông đã thực hiện mục đích của
mình bằng &?@ tiện gì.
+ Bằng lời nói
GV: Nếu hiểu hành động là “việc làm cụ thể
của con ?H nhằm 1 mục đích nhất định” thì
việc làm của Lý Thông có phải là 1 hành động
không? Vì sao.
+ Việc làm (lời nói) của Lý Thông là 1 hành
động vì nó có tính mục đích => Đây là hành
động nói
* Đưa ra hành động khác.
- Cô mời em đứmg dậy
- Tìm hiểu vd
- Suy nghĩ trả
lời
- Lắng nghe
- Kq bai học
I Hành động nói là gì?
1 Xét ví dụ (62)
2 Nhận xét
* Ghi nhớ (62)
Trang 13- Cô mời em ngồi xuống.
GV: Cô đã dùng cách nói để điều khiển bạn
đứng lên ngồi xuống hay dùng hành động
bằng tay để điều khiển (Dùng lời nói)
GV: Vậy em hiểu thế nào là hành động nói.
Tìm hiểu các kiểu hành động nói
GV: Mục đích của từng câu (mục I)
+ Con trăn ấy… đã lâu (trình bày)
+ Nay em… bị tội chết (đe doạ)
+ Thôi, bây giờ… Ngay đi (đuổi khéo)
+ Có chuyện gì… lo liệu (hứa hẹn)
GV: Chỉ ra h/động nói & mục đích nói (mục
II)
* Lời của cái Tí
+ Vậy thì… ở đâu (hỏi)
+ U… đấy (hỏi)
+ U… nữa (hỏi)
+ Khốn nạn… này! (cảm thán, bộc lộ cảm
xúc)
* Lời chị Dậu
+ Con sẽ ăn… thôn Đoài (báo tin)
GV: Vậy có những kiểu hành động nói nào.
- Tìm hiểu p2
- Suy nghĩ trả
lời
- Kq nd bai học
II Một số kiểu hành
động nói thường gặp.
* Ghi nhớ (63)
HĐ4: Luyện tập
- Mục tiêu: Hiểu sâu sắc hơn về nội dung bài học
- Kỹ thuật: Động não
- Thời gian: 10’
GV: TQT viết “Hịch ?% sĩ” nhằm mục đích
gì.
* BT1 (63)
Trang 14GV: Chỉ ra hành động nói và mục đích…?
- Bác trai… rồi chứ? (hỏi)
- Này,… thì trốn (cầu khiến)
- Chứ… thì khổ (cảm thán bộc ộ cảm xúc)
- <? ốm… hoàn hồn (cảm thán bộc lộ cảm
xúc)
- Nhịn suông… cái gì (cảm thán, bộc lộ cảm
xúc)
- Thế thì… rồiđấy! (cầu khiến)
- Đây… việc lớn (nhận định, khẳng định)
- Chúng tôi… T quốc (hứa, thề)
- Cậu vàng…ạ! (báo tin)
- Cụ bán rồi! (hỏi)
- Bán rồi! (xác nhận, thừa nhận)
- Họ vừa bắt xong (báo tin)
- Thế nó cho bắt à? (hỏi)
- Khốn nạn (cảm thán)
- Mục đích
+ Khích lệ $ sĩ học
+ Khích lệ lòng tự tôn
DT của họ
- Câu thể hiện mục đích nói
“Nếu các …
nghịch thù”
* BT2 (63)
+ Đoạn trích a
+ Đoạn trích b
+ Đoạn trích c
Trang 15- Ông Giáo ơi (cảm thán)
- Nó có biết gì đâu! (cảm thán)
- Nó thấy tôi… mừng (tả)
- Tôi cho nó ăn cơm (kể)
- Nó đang ăn… nó lên (kể)
GV: Xác định kiểu hành động nói?
* BT3 (64)
- Anh phải… xa nhau (điều khiển, ra lệnh)
- Anh hứa đi (ra lệnh)
- Anh xin hứa (hứa hẹn)
HĐ 5 : Củng cố:
HĐ 6: Hướng dẫn tự học
- - Học & xem lại các BT
Trang 16Ngày soạn: 12 2 2011 Tiết 96
Ngày giảng: 8A: 17 2
8B: 18 2
Trả bài tập làm văn số 5
A - Mục tiêu cần đạt
1 Kiến thức: Giúp học sinh:
bày, qua đó củng cố thêm một %$ về thể loại văn TM
2 Kĩ năng:
- Rèn luyện kỹ năng hình thành dàn ý bài TM
3 Thái độ:
- Nhận thức những # khuyết điiểm trong bài làm của mình
B - Chuẩn bị
- HS : Soạn bài theo yêu cầu của SGK và những huớng dẫn của GV
C Kỹ năng sống được gd trong bài.
- Hs Có kỹ năng tự nhận thức và xác định giá trị
D Tổ chức các hoạt động dạy học
1 ổn định lớp: 8A:
8B :
2 - Kiểm tra :
3 - Bài mới:
HĐ1: chữa bài.
1 Đáp án và biểu điểm
Đề 1 : Hãy thuyết minh về 1 giống vật nuôi mà em thích (chó, mèo…) a) Mở bài (1,5 điểm)
- Giới thiệu tên, khái quát chung nhất về con vật sẽ thuyết minh
b) Thân bài (6 điểm)
... cuối.- Nêu nhận xét
- Suy nghĩ trả
lời
- Tự bộc lộ
- Suy nghĩ trả
lời
- Nhận xét
- Suy nghĩ trả
lời
- Phê phán thái độ bàng...
- Dẫn chứng dồn dập, liên tiếp (vừa sử
sách thực tế, thân…)
- So sánh đối lập
- Điệp ngữ, điệp cấu trúc câu
- Tăng tiến
- Câu hỏi tu từ
- Hình... đoạn
văn.
- Suy nghĩ trả
lời
- Tự bộc lộ
- Đọc
- Suy nghĩ trả
lời
- Nhận xét
- Mục đích: Khích lệ tinh thần