-Tiếp đó Quốc dân đại hội cũng được triệu tập ở Tân Trào ngày 16/8/1945, HCM ra mắt quần chúng, ĐH nhất trí tán thành lệnh Tổng khởi nghĩa và thông qua 10 chính sách của Việt Minh, sau đ[r]
Trang 1Tuần:24 Ngày soạn :09/02/2011 Tiết : 28 Ngày dạy: 10/02/2011
Bài 23 TỔNG KHỞI NGHĨA THÁNG TÁM NĂM 1945 VÀ SỰ
THÀNH LẬP NƯỚC VIỆT NAM DÂN CHỦ CỘNG HOÀ.
I.MỤC TIÊU BÀI HỌC : Giúp HS nắm được:
1.Kiến thức :
Hiểu được hoàn cảnh lịch sử thế giới và trong nước thuận lợi đã dẫn đến thời cơ chín muồi -Thời cơ “ngàn năm có một”cho cách mạng Đảng ta đứng đầu là Hồ Chí Minh phát động Tổng khởi nghĩa trong toàn quốc
-Nắm được những nét chính về diễn biến cuộc khởi nghĩa
-Nắm được ý nghĩa lịch sử và nguyên nhân thắng lợi của cách mạng tháng Tám năm 1945 -Tích hợp tư tưởng Hồ Chí Minh
-Tích hợp giáo dục bảo vệ môi trường
2.Kĩ năng :
-Rèn luyện kĩ năng sử dụng tranh ảnh và bản đồ lịch sử để tường thuật diễn biến cách mạng -Tập phân tích, đánh giá sự kiện lịch sử
3.Thái độ :
-Giáo dục cho HS lòng kính yêu Đảng, lãnh tụ Hồ Chí Minh, niềm tự hào dân tộc
-Giáo tư tưởng Hồ Chí Minh
-Giáo dục bảo vệ môi trường
II.CHUẨN BỊ CỦA THẦY VÀ TRÒ :
+ Thầy : Tư liệu lịch sử 9, lược đồ Tổng khởi nghĩa tháng Tám năm1945, ảnh cuộc mít tinh tại nhà hát lớn Hà Nội, ảnh Hồ Chí Minh đọc tuyên ngôn độc lập và một tư liệu khác
+ Trò :Đọc và soạn bài theo các câu hỏi gợi ý trong sách giáo khoa, tìm hiểu kĩ kênh hình, sưu tầm và tìm hiểu tư liệu, tranh ảnh về Tổng khởi nghĩa trong cả nước và ở Bình Định
III.HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC :
1.Ổn định tổ chức : (1’)
-Kiểm tra sĩ số, vệ sinh, tác phong, ánh sáng phòng học
2.Kiểm tra bài cũ : (4’)
a.Câu hỏi:
Câu1:
+ Nguyên nhân Nhật đảo chính Pháp 9/3/1945 :
A Chiến tranh thế giới thứ hai sắp kết thúc, nước Pháp được giải phóng
B Ở Thái Bình Dương: Nhật khốn đốn
C Ở Đông Dương: Pháp ráo riết hoạt động, đợi quân đồng minh vào sẽ đánh Nhật
D Tất cả những ý trên
Câu2:
+ Tường thuật lại diễn biến cao trào kháng Nhật ?
b.Đáp án:
Câu1:
- D
Câu2:
-Phong trào khởi nghĩa từng phần xuất hiện ở nhiều địa phương vùng thượng du và miền núi -Nhiều thị xã, thành phố, ngay cả Hà Nội Việt Minh đã trừ khử bọn tay sai của Nhật
-Phong trào phá kho thóc giải quyết nạn đói diễn ra sôi nổi…
3.Giảng bài mới :
a.Giới thiệu bài mới (1’):
Trang 2Dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng Sản Đơng Dương, đứng đầu là Hồ Chí Minh Nhân dân ta
đã nổi dậy giành chính quyền như thế nào? Kết quả, ý nghĩa lịch sử ? Chúng ta cùng tìm hiểu bài 23
b.Tiến trình bài mới : (39’)
8’
+ Cho biết tình hình của bọn
phát xít ở châu Âu và châu Á ?
GV: Phân tích thời cơ của cách
mạng tháng Tám 1945
+ Trước tình đĩ, Đảng ta cĩ
chủ trương gì?
GV: Trình bày các sự kiên tiếp
theo
+ Theo em vì sao Đảng ta ban
bố lệnh Tổng nghĩa vàp ngày
14/8/1945 ?
+ Em cĩ nhận xét gì về chủ
-Chiến tranh thế giới thứ hai đang tới những ngày cuối cùng, phát xít Đức và Nhật đầu hàng đồng minh khơng điều kiện
-Hội nghị tồn quốc của ĐCS Đơng Dương họp ở Tân Trào ngày 14 15/8/1945, phát động Tổng khởi nghĩa trước khi quân đồng minh vào và theo đĩ Uỷ ban khởi nghĩa cũng được thành lập ra quân lệnh số 1 kêu gọi tồn dân nổi dậy
-Tiếp đĩ Quốc dân đại hội cũng được triệu tập ở Tân Trào ngày 16/8/1945, HCM ra mắt quần chúng, ĐH nhất trí tán thành lệnh Tổng khởi nghĩa và thơng qua 10 chính sách của Việt Minh, sau đĩ HCM gửi thư tới đồng cả nước kêu gọi nổi dậy giành chính quyền
-Sở dĩ Đảng ta ban bố lệnh Tổng khởi nghĩa ngày 14/8/1945 là vì lúc đĩ phát xít Nhật đã bị tiêu diệt, bọn Nhật ở Đơng Dương hoang mang, dao động đến cực độ như rắn mất đầu, kẻ thù cũ đã gụt kẻ thù mới là quân đồng minh thì chưa vào, theo tinh thần cơng pháp quốc tế ngày 3/9/1945 quân đồng minh sẽ vào Đơng Dương, mặt khác lúc này trong nước chúng ta đã chuẩn bị sẵn sàng, cao trào kháng Nhật đang diễn ra sơi nổi
-Chủ trương sáng suốt, kịp thời
I.Lệnh Tổng khởi nghĩa được ban bố.
- Đức và Nhật đầu hàng đồng minh không điều kiện
-Đảng và nhân dân
ta sẵn sàng khởi nghĩa
HĐ1: Tìm hiểu lệnh tổng khởi nghĩa được ban bố trong hồn
cảnh nào ?
Trang 3trương của Đảng?
-Theo đĩ chiều ngày
16/08/1945, đồng chí Võ
Nguyên Giáp dẫn đầu một đồn
quân từ Tân Trào tiến về giải
phĩng thị xã Thái Nguyên mở
đường về Hà Nội
GV: Chuyển ý
GV: Treo lược đồ, chỉ vị trí Hà
Nội
+ Tình hình Hà Nội sau khi
Nhật đảo chính Pháp thể hiện
như thế nào?
+ Cuộc khởi nghĩa giành chính
quyền ở Hà Nội diễn ra như thế
nào ?
-Cho HS quan sát hình 39
-HS quan sát và theo dõi
-Khơng khí cách mạng sơi động các tầng lớp nhân dân đặc biệt là thanh niên hăng hái gia nhập các tổ chức cứu quốc, tự
vệ chiến đấu, các đội tuyên truyền xung phong hoạt động khắp nơi, tối ngày 15/8/1945 Đội tuyên truyền xung phong của Việt Minh đã cơng khai diễn thuyết ở rạp hát lớn Hà Nội Ngày 16/8/1945 truyền đơn, biểu ngữ kêu gọi khởi nghĩa xuất hiện khắp nơi chính quyền bù nhìn Trần Trọng Kim lung lay tận gốc rễ
-Sáng ngày 19/8/1945, Hà Nội tràn ngập khí thế cách mạng, hàng chục vạn quần chúng khắp nội ngoại thành kéo về Quảng trường nhà Hát Lớn dự mít tinh do Việt Minh tổ chức, đại biểu của Việt Minh đọc tuyên ngơn kêu gọi khởi nghĩa lần tiên bài hát Tiến quân ca được vang lên
-Trước khí thế mạnh mẽ quân Nhật khơng dám chống cự, cuộc mít tinh nhanh chĩng chuyển thành biểu tình, chia ra nhiều đồn đi chiếm các cơng
sở của chính quyền bù nhìn đến chiều khởi nghĩa giành được thắng lợi hồn tồn
-HS quan sát
-Đây là cuộc mít tinh tại nhà hát lớn Hà Nội khí thế cách
Từ ngày 14 đến 15/8/1945, Đảng ta quyết định phát động Tổng khởi nghĩa trong cả nước
II.Giành chính quyền ở Hà Nội.
-Sau ngày Nhật đảo chính Pháp, ở Hà Nội không khí cách mạng rất sôi động
-Ngày 15/8/1945, đội tuyên truyền xung phong của Việt Minh đã diễn thuyết công khai kêu gọi khởi nghĩa
HĐ2: Tìm hiểu tình hình giành chính quyền ở Hà Nội.
Trang 4SGK
GV: Nhận xét, miêu tả khí thế
cách mạng qua hình 39 theo
SGV
+ Khởi nghĩa giành chính
quyền ở Hà Nội cĩ ý nghĩa như
thế nào?
GV: Chuyển ý
-Treo lược đồ
+ Trình bày cuộc Tổng khởi
nghĩa trong cả nước ?
GV:Giáo dục bảo vệ mơi
trường
GV: Cho HS thảo luận nhĩm:
* Nhĩm1+2+3:Em cĩ nhận xét
gì về tổng khởi nghĩa tháng
Tám 1945?
* Nhĩm 4+5+6:Tại sao thắng
lợi ở Hà Nội, Huế, Sài Gịn cĩ
ý nghĩa quyết định thắng lợi
trong cả nước?
+ Sau khi cả nước khởi nghĩa
thắng lợi, Chủ tịch Hồ Chí
Minh đã làm gì?
-Tường thuật và đọc vài câu nổi
mạng cực kì sơi động, quần chúng nhân dân đã sẵn sàng khởi nghĩa
-Cĩ tác động, cổ vũ đến tinh thần đồn kết khởi nghĩa giành chính quyền trong cả nước
-HS quan sát
-Từ ngày 14 18/8 nhiều huyện xã thuộc một số tỉnh đã nối tiếp nhau chớp thời cơ giành chính quyền, đã cĩ 4 tỉnh giành chính quyền sớm nhất trong cả nước Bắc Giang, Hải Dương, Hà Tĩnh, Quảng Nam vào 18/8/1945
-Sau thắng lợi ở Hà Nội khơng khí cách mạng lan nhanh cả nước như một dây thuốc nổ ở Huế ngày 23/8 cách mạng giành thắng lợi, ngày 30/8 Bảo Đại thối vị cịn ở Sài Gịn cách mạng thắng lợi vào ngày 25/8 28/8 Tổng khởi nghĩa thắng lợi trong cả nước
-HS thảo luận và CBKQ:
-Thời cơ cách mạng đã xuất hiện
-Lực lượng tham gia: tồn dân xuống đường đấu tranh vũ trang và chính trị
-Diễn ra khắp cả nước
-Là trung tâm đầu não của chế
độ phong kiến, kinh tế và chính trị ở Đơng Dương
-Cổ vũ cho nhân dân cả nước, làm cho kẻ thù lo sợ, dao động
-Thay mặt chính phủ lâm thời viết bản Tuyên ngơn Độc lập
-Hai giờ chiều 02/09/1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngơn, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hồ
-Quan sát
-Ngày 16/8/1945, truyền đơn kêu gọi khởi nghĩa xuất hiện khắp nơi
-Ngày 19/5/1945, khởi nghĩa giành thắng lợi ở Hà Nội
III.Giành chính quyền trong cả nước.
-Từ ngày 14 18/8/1945, nhiều nơi đã khởi nghĩa giành chính quyền, trong đó Bắc Giang, Hải Dương, Hà Tĩnh, Quảng Nam giành chính quyền sớm nhất trong cả nước vào 18/8/1945
- Tiếp đó khởi nghĩa
HĐ3: Tìm hiểu tình hình giành chính quyền trong cả nước.
Trang 55’
tiếng trong Tuyên ngơn Độc
lập
-Cho HS quan sát hình 40
SGK
GV: Giúp học sinh nhận biết
cơng lao to lớn của Hồ Chí
Minh đối với thắng lợi của cách
mạng tháng Tám 1945
-Chuyển ý
+ Cách mạng tháng Tám cĩ ý
nghĩa như thế nào?
+ Vì sao cách mạng tráng Tám
thành cơng ?
GV: Phân tích nguyên nhân
thành cơng của cách mạng
tháng Tám 1945
-Lật đổ ách thống trị của ĐQTD và PK, đưa nhân dân ta
từ địa vị nơ lệ lên địa vị làm chủ
-Mở ra một kỉ nguyên độc lập dân tộc
-Cổ vũ tinh thần đấu tranh của nhân dân các nước thuộc địa và nửa thuộc địa
-Truyền thống yêu nước của nhân dân được phát huy
-Nhân dân ta chuẩn bị chu đáo, tồn diện
-Khối liên minh cơng nơng vững chắc
-Sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng, đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh
-Điề kiện quốc tế tuận lợi
Dựa vào kiến thức đã học để trình bày
thắng lợi ở Huế 23/8/1945, ở Sài Gòn ngày 25/8/1945
-Đến 28/8/1945, Tổng khởi nghĩa thắng lợi trong cả nước
- Ngày 02/9/1945, tại quảng trường Ba Đình, Chủ Tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn Độc lập khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà
IV Ý nghĩa lịch sử và nguyên nhân thành công của cách mạng tháng Tám năm 1945.
* Ý nghĩa.
-Đập tan 2 tầng xiềng xích nô lệ của thực dân Pháp và phát xít Nhật, lật nhào chế độ phong kiến tồn tại hàng ngàn năm ở nước ta -Đưa nhân dân ta từ địa vị nô lệ lên địa vị làm chủ
-Mở ra một kỉ
HĐ4: Tìm hiểu ý nghĩa và nguyên nhân thành cơng của cách
mạng tháng Tám.
HĐ5: Củng cố và hướng dẫn về nhà
Trang 6* Củng cố.
+ Tường thuật lại cách mạng
tháng Tám thắng lợi ở Hà Nội?
+ Nêu ý nghĩa lịch sử và
nguyên nhân thành cơng của
cách mạng tháng Tám 1945?
+ Điền sự kiện cho thích hợp
với thời gian:
-Ngày
19/08/1945:………
-Ngày 23/08/1945………
-Ngày 28/08/1945………
-Ngày 02/09/1945………
* Hướng dẫn về nhà: -Tìm hiểu nội dung các bức tranh trong sách giáo khoa -Chuẩn bị bảng phụ, bút dạ -Sưu tầm tư liệu tranh ảnh liên quan đến nội dung bài học trong SGK -19/08/1945 Giành chính quyền ở Hà Nội -23/08/1945 Khởi nghĩa giành chính quyền ở Huế -28/08/1945 Cả nước giành chính quyền -02/09/1945 Hồ Chí Minh đọc tuyên ngơn độc lập nguyên mới trong lịch sử dân tộc-kỉ nguyên độc lập, tự do -Nó là nguồn cổ vũ lớn lao đối với phong trào đấu giải phóng dân tộc trên thế giới * Nguyên nhân. -Truyền thống yêu nước của nhân dân ta -Khối đoàn kết toàn dân được tạo dựng đến mức cao nhất -Sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng đứng đầu là chủ tịch HCM -Điều kiện quốc tế thuận lợi 4.Dặn dò : (2’) -Về nhà học bài theo các câu hỏi sau và làm các bài tập trong sách giáo khoa, sưu tầm thêm tư liệu về Tuyên ngôn độc lập + Hoàn cảnh của việc ban bố lệnh Tổng khởi nghĩa? + Diễn biến của cách mạng tháng Tám 1945? + Ý nghĩa lịch sử và nguyên nhân thành công của cách mạng tháng Tám 1945? -Đọc và soạn bài 24 theo các câu hỏi gợi ý : +Khó khăn, thuận lợi của nước ta sau cách mạng tháng Tám 1945? +Chủ trương xây dựng chính quyền? +Chủ trương, biện pháp diệt giặc đói, giặc dốt, tài chính? Kết quả? +Ý nghĩa của kết quả đạt được? + Sưu tầm tranh ảnh, các mẫu chuyện về giai đoạn này, quan sát kênh hình IV.RÚT KINH NGHIỆM, BỔ SUNG :