Bài giảng môn học Ngữ văn lớp 7 - Tuần 5 - Tiết 17: Trả bài tập làm văn số 1

Củng cố: Giáo viên khái quát lại một số nội dung về phần tập làm văn đã học như: liên kết trong văn bản,mạch lạc trong văn bản, bố cục trong văn bản… để học sinh nhận ra được vai trò của[r]

Trang 1

TUẦN: 05

TIẾT: 17

NGÀY SOẠN: 11/9/2010 NGÀY DẠY: 13/9/2010

TRẢ BÀI TẬP LÀM VĂN SỐ 1

A – Mục tiêu:

Giúp học sinh nhận ra được:

- Những ưu điểm cũng như nhược điểm trong quá trình tạo lập văn bản

- Có ý thức khắc phục những nhược điểm, phát huy những ưu điểm trong quá trình tạo lập văn

bả, để bài làm văn sau không mắc phải những lỗi về bố cục, diễn đạt, dùng từ, đặt câu, chính tả

B – Chuẩn bị

- GV hướng dẫn HS soạn bài , thiết kế bài dạy , chuẩn bị các phương tiện dạy học cần thiết

- HS : Soạn bài theo yêu cầu của SGK và những huớng dẫn của GV

C Tiến trình dạy – học

1- Kiểm tra bài cũ: Nêu các bước quá trình tạo lâp văn bản

2 Bài mới

Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung cần đạt

HĐ 1:

GV: Chép đề lên bảng

HS: Chép đề vào vở

HĐ 2:

GV?: Xác đinh thể loại, nội dung cần làm

của đề?

HS: Thể loại: Kể chuyện

Nội dung: Một câu chuyện cảm động:

Quyên góp quá tặng cho bạn nghèo; Giúp

đỡ bạn có hoàn cảnh khó khăn

Gv: Lập dàn ý cho đề văn trên

HS: trình bày, bổ sung, nhận xét

Đề bài: Kể cho bố mẹ nghe một chuỵên lí thú (Hoặc cảm động, hoặc buồn cười ….)

mà em gặp ở trường I.Tìm hiểu đề:

Thể loại: Kể chuyện Nội dung: Một câu chuyện cảm động:

Giúp đỡ bạn có hoàn cảnh khó khăn

II Lập dàn ý:

1.Mở bài: Giới thiệu thời gian địa điểm xảy

ra câu chuyện Đó là một câu chuyện cảm động

2 Thân bài:

- Đang giờ học văn bạ Hương được báo ra cổng gặp người nhà

- Bạn trở vào với đôi mắt buồn rầu và đỏ hoe

- Cô giáo hỏi lí do, Hương cho biết bố mới

bị tai nạn giao thông

- Cả lớp lặng đi vì xúc động

- Cô giáo cử hai bạn chở Hương đến bệnh viện

- Cả lớp nhanh chóng quyên góp để giúp đỡ cho gia đình bạn ấy

3.Kết bài:

Trang 2

HĐ 3: Nêu tóm tắt ưu và nhược điểm của

Hs qua bài làm văn

GV: đọc bài làm tốt:

GV cùng học sinh đọc một số bài làm tốt

- Rất thương người bạn bất hạnh

- Thấm thía bài học về lòng nhân ái III Nhận xét ưu và nhược điểm

1 Ưu điểm

- Nội dung

- Cách trình bày ý

2 Nhược điểm

- Nội dung

- Cách trình bày ý

IV Chữa lỗi sai

1 Sai câu

2 Sai từ

3 Sai chình tả

4 Sai cách diễn đạt

4 Củng cố:

Giáo viên khái quát lại một số nội dung về phần tập làm văn đã học như: liên kết trong văn bản,mạch lạc trong văn bản, bố cục trong văn bản… để học sinh nhận ra được vai trò của các nội dung đó trong quá trình làm bài tập làm văn

5 Đánh giá:

6 Hướng dẫn học sinh học bài:

- Rút kinh nghiệm cho bài viết lần sau

- chuẩn bị bài tiếp theo : Tìm hiểu chung về văn biểu cảm

TUẦN: 05

TIẾT: 18

TỪ HÁN VIỆT

A Mục tiêu :

- Học sinh hiểu thế nào là yếu tố Hán Việ, nắm được cách cấu tạo đặc biệt của từ ghép Hán Việt

- Rèn kĩ năngnhận dạng, sử dụng từ ghép Hán Việt

- Bồi dưỡng ý thức làm giàu vốn từ, dùng từ phù hợp

B Chuẩn bị :

-Thầy : nghiên cứu SGK , SGV soạn bài + bảng phụ

- Trò : Đọc , xem trước bà, trả lời câu hỏi

C Các bước lên lớp

1 ổn định : Kiểm tra sĩ số

2 Kiểm tra bài cũ :Thế nào là đại từ? Có những đại từ nào ? Nêu vd?

3 Bài mới :

Hoạt động của thầy và trò Nội dung

Trang 3

HĐ1:Tìm hiểu đơn vị cấu tạo từ Hán việt

H: Các tiếng :nam, quốc, sơn, hà nghĩa là gì ?

H:Tiếng nào có thể dùng như một từ đơn để

đặt câu ?cho ví dụ ?

H:Tiếng không được dùng như từ đơn thì

dùng thế nào ? cho ví dụ ?

H: Các tiếng có thể dùng như từ đơn có thể

dùng tạo từ ghép H.V được không? cho VD ?

Gọi HSđọc ,thảo luận và trả lời câu (2)- Nhận

xét - bổ sung

H:Với những hiểu biết của mình em có nhận

xét gì về lượng từ H.V?

H:Em hiểu yếu tô H.V là gì ?

H: Trình bày cách dùng yếu tố H.V?

Qua bài 2, em rút ra lưu ý gì ?

Gọi HSđọc toàn bộ ghi nhớ

HĐ2:Tìm hiểu từ ghép HV

GVđưa bảng phụ ghi các từ ghép HV trong

bài tập1+2

H:Nêu nghĩa các từ đó ?

H:Qua việc hiểu nghĩa như vậy em hãy phân

biệt đâu là từ ghép đẳng lập,đâu là từ ghép

chính phụ?

H:Chỉ ra yếu tố chính, yếu tố phụ trong từng

từ ghép chính phụ ?

H:So vối cấu tạọ từ ghép Thuần Việt em có

nhận xét gì ?

H:Qua tìm hiểu em thấy từ ghép có mấy loại ?

H:Trật tự của các yếu trong từ ghép chính phụ

HV?

HĐ3 : Luyện tập

Gọi hSđọc BT1- cho HS thảo luận (mỗi tổ

một nhóm đồng âm )ghi ra phiếu học tập lớn-

đưa kết quả- nhận xét- Bổ sung

gọi HS đọc bài tập - cho HS tìm thi

Gọi HS đọc bài tập - cho HSthảo luận,g.vđưa

bảng phụ gọi HS điền

Gọi HS đọc bài tập 5- cho HS thi làm nhanh

,thu 7- 10bài

I Đơn vị cấu tạo từ Hán Việt 1.Tìm hiểu ví dụ

1.1.Nam có thể dùng như từ đơn Quốc

Sơn

Hà -> Không thể dùng như từ đơn

Dùng để tạo từ HV - yếu tố HV quốc kỳ, cường quốc giang sơn ,

sơn hà , 1.2 Thiên thư -Thiên nghĩa là trời Thiên niên kỷ - Thiên nghĩa là nghìn Thiên đô chiếu - thiên nghĩa là dời Đồng âm nhưng nghĩa khác xa nhau 2.Ghi nhớ :

- Khối lượng từ H.V

- Yếu tố H.V

- Cách dùng (ghi nhớ 2) + Một số có thể dùng độc lập tạo từ ghép + Phần lốn không được dùng độc lập mà chỉ dùng để tạo từ ghép

- Lưu ý hiện tượng đồng âm khác nghĩa ()ghi nhớ 3 )

II Từ ghép Hán Việt

1 Tìm hiểu ví dụ 1.1 sơn hà Từ ghép đẳng lập xâm phạm

giang sơn 1.2.a.ái quốc thư môn Từ ghép chính phụ b.thiên thư

thạch mã tái phạm

(a):Trật tự giống từ ghép thuần việt (b)Trật tự khác (ngược )từ ghép thuần việt

2 Ghi nhớ : -Hai loại từ ghép Hán Việt (ghi nhớ1) -Trạt tự các yếu tố (ghi nhớ 2) III Luyện tập

1 Phân biệt

- hoa 1 :bộ phận của cây hoa 2 :t ốt, đẹp

- phi 1 :bay; phi 2 :trái

Trang 4

phi 3 :vợ lẽ của vua

- tham 1:ham muốn: tham 2:dự

- gia 1: nhà; gia 2: thêm vào

2 Tìm từ ghép

- cư xá, cư dân, cư trú, ân cần, di cư

- bại trận, thất bại

4 Củng cố:

Giáo viên khái quát lại các nội dung của bài học

5 Đánh giá:

- Học bài - Làm bài tập Tập đặt câu với một số từ

- Xem trước bài từ Hán Việt (tt)

- Soạn bài Sông núi nước Nam và Phò giá về kinh

TUẦN: 05

TIẾT: 19

VĂN BẢN: SÔNG NÚI NƯỚC NAM (NAM QUỐC SƠN HÀ)

(Lí Thường Kiệt)

PHÒ GIÁ VỀ KINH (TỤNG GIÁ HOÀN KINH SƯ)

(Trần Quang Khải)

A Mục tiêu cần đạt:

- Học sinh cảm nhận được tinh thần độc lập, khí phách hào hùng, khát vọng lớn lao của

dân tộc trong hai bài thơ " Sông núi nước Nam &Phò giá về kinh

- Bước đầu hiểu 2 thể thơ : Thất ngôn tứ tuyệt & Ngũ ngôn tứ tuyệt Đường luật

- Rèn kĩ năng đọc, cảm nhận, phân tích thơ

- Bồi dưỡng lòng tự hào dân tộc

- Thầy : nghiên cứu SGK, SGV soạn bài

- Trò : Đọc, xem trước bài, trả lời câu hỏi

2 Kiểm tra bài cũ :

3 Bài mới :

Đọc & tìm hiểu chung văn bản Nam quộc sơn

hà

GV hướng dẫn , đọc , gọi HS đọc

Gọi HS đọc chú thích *

H : Nêu những nét chính về tác giả , tác phẩm

?

GV đưa bảng phụ cho HS quan sát

A Sông núi nước nam

I Đọc , tìm hiểu chung

1 Đọc

2 Chú thích

a Tác giả

b Tác phẩm

c Từ khó

Trang 5

H : Nhận xét số câu , số chữ ở mỗi câu và

cách hiệp vần của bài thơ ?

H : Bài thơ có mấy ý lớn chia thế nào ?

Tìm hiểu văn bản

GV đọc lại hai câu đầu

H : N hận xét cách ngắt nhịp và giọng thơ của

2 câu thơ ?

H : Theo em 2 câu thơ đầu muốn nói gì ?

Gọi HS đọc 2câu cuối

H : Câu 3 thuộc kiểu câu gì dùng với mục

đính gì?

H : Em cảm nhận thế nào về mục đích của

câu thơ 4 ?

H : Nội ý nghĩa của 2 câu thơ cuối là gì ?

H : Ngoài giá trị thơ ca bài thơ còn có ý nghĩa

lịch sử nào ?

H : Ngoài biểu ý bài thơ có biểu cảm không ?

Nếu có nó được bộc lộ như thế nào & đó là

những tình cảm , cảm xúc gì ?

Tổng kết văn bản Sông núi nước Nam

H : Tóm tắt lại về thể thơ & giọng điệu của

bài thơ?

H : Nội dung ý nghĩa của bài thơ ?

Gọi HS đọc ghi nhớ

Đọc , tìm hiểu chung về văn bản Phò giá về

kinh

G.Vđưa bảng phụ ghi bài thơ,hướng dẫn ,đọc

,gọi H.S đọc

gọi H.S đọc chú thích *

H :Nêu những nét chính về tác giả ,tác phẩm

?

G.Vhướng dẫn H.S xem chú thích

H :Nhận xét số câu trong bài ,số tiếng ở mỗi

câu và cách hiêp vần ?

H: Bài thơ có mấy ý lớn ?Chia như thế nào ?

H.Đ5Tìm hiểu văn bản

Gọi H.S đọc hai câu thơ đầu

H: Nhận xét cách dùng từ ,giọng điệu của 2

câu thơ?

(G.Vgiải thích trật tự ngược của 2chiến thắng

)

H: Hai cau thơ đầu nói lên điều gì ?

H:Gọi HS đọc 2 câu thơ sau

H: Nhận xét giọng thơ của 2 câu thơ này ?

d Thể thơ : Bốn câu , mỗi câu 7 chữ , hiệp vần ở câu 1, 2, 4-> Thể thơ thất ngôn tứ tuyệt

* Có 2 ý lớn : + Hai câu đầu + hai câu cuối

II Tìm hiểu văn bản

1 Hai câu đầu : _ Nhịp thơ 4/3 ; giọng thơ rắn rỏi ,đanh thép _ Khẳng định nước Nam thuộc chủ quyền của người Nam , đã có sách trời phân định

2 Hai câu cuối _ Câu 3 - câu hỏi -> Khẳng định _ Câu 4- một lời phán xét , cảnh báo -> Cảnh báo , khẳng định sự thảm bại nhục nhã của kẻ thù xâm lược

=> Bài thơ tuyên bố chủ quyền đất nước & khẳng định không một thế lực nào xâm phạm được

* Đây là bản tuyên ngôn độc lập đầu tiên viết bằng thơ

Bộc lộ sâu sắc tình yêu nước , lòng tự hào dân tộc ý chí bảo vệ chủ quyền lãnh thổ

III Tổng kết

1 Nghệ thuật

2 Nội dung

B Phò giá về kinh

I Đọc và tìm hiểu chung

1 Đọc

2 Chú thích

a Tác giả

b Tác phẩm c.Từ khó

d Thể thơ : Bốn cauu , mỗi câu 5 tiếng , hiệp vần ở câu 2,4 -> Thể thơ ngũ ngôn tứ tuyệt

Bài thơ có 2 ý lớn

II Tìm hiểu văn bản

a Hai câu đầu

- Hai động từ mạnh đặt ở đầu 2 câu ; 2 địa danh nổi tiếng ; 2 câu thơ đối xứng

- Khẳng định chiến thắng hào hùng của quân dân ta ; sự thất bại thảm hại của kẻ thù

b Hai câu sau Động viên tinh thần, ý thức xây dựng đất nước hoà bình ; Niềm tin vào sự bền vững

Trang 6

H:Em hiểu ý 2 câu thơ này là gì ?

G.V :Không nên say sưa với hào quang chiến

thắng H:Bài thơ có biểu cảm không ? Nếu có

thì đó là những tình cảm ,cảm xúc gì ?

H.Đ6 Tổng kết văn bản "Phò giá về kinh"

H:Tóm tắt cách diễn đạt của bài thơ?

H:Nội dung ý nghiã của bài thơ /

Gọi HS đọc ghi nhớ

muôn đời của đất nước

* Bài thơ bộc lộ lòng tự hào đan tộc; khát vọng về cuộc sống thái bình ,thịnh trị III Tổng kết

1 Nghệ thuật

2 Nội dung

4 Củng cố:

Giáo viên khái quát lại nội dung của 2 văn bản

5 Đánh giá:

- Học bài và đọc phần ghi nhớ

- soạn bài Côn Sơn ca và Thiên Trường vãn vọng

TUẦN: 05

TIẾT: 20

TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN BIỂU CẢM

A Mục tiêu :

- Học sinh hiểu được nhu cầu biểu cảm &đặc điểm chung của văn biểu cảm ;phân biệt biểu cảm trực tiếp và biểu cảm gián tiếp

- Rèn kĩ năngphân tích ,tổng hợp

- Bồi dưỡng những tình cảm tốt đẹp ,thoả đáng

-Thầy : nghiên cứu SGK , SGV soạn bài

- Trò : Đọc , xem trước bài ,trả lời câu hỏi

2 Kiểm tra bài cũ :

3 Bài mới :

HĐ1:Tìm hiểu nhu cầu biểu cảm và đặc điểm

chung của văn biểu cảm

H:Em được điểm 10, em được thưởng, em đạt

H.S giỏi .em thường có tâm trạng gì? Em

muốn làm gì trong những lúc ấy ?

- Vui ,hạnh phúc :tình cảm, cảm xúc

- Muốn khoe vối bố mẹ nhu cầu biểu cảm

- Lời khoe ,vui hát cách biểu cảm

H:Mỗi câu ca dao trong bài bộc lộ tình cảm

cảm xúc gì?

I Nhu cầu biểu cảm và văn biểu cảm 1Nhu cầu biểu cảm của con người a.Ví dụ :

- Câu 1:Nỗi thương xót ,buồn

- Câu 2:Niềm vui ,hạnh phúc

- Muốn biểu cảm cho người khác cảm nhận gợi sự đồng cảm -Nhu càu biểu cảm

Trang 7

H;Tại sao phải bộc lộ tình cảm, cảm xúc đó ?

H: Qua tìm hiểu em khi nào thì người ta có

nhu cầu biểu cảm ?

GV:Nhu cầu biểu cảm rất lớn

H:Người ta có thể biểu cảm bằng những

cáchnào ?

GV: Biểu cảm bằng lời văn là một cách phổ

biến, quan trọng - văn biểu cảm

Gọi HS đọc 2 đoạn văn

H:Mỗi nội dung biểu đạt nội gì ?

H:Kể cả 2 văn bản ở phần (1)em hãy nêu ý

nghĩa (mục đích) khái quát của của các văn

bản này ?

H: Những câu hát châm biếm vừa học có phải

là văn biểu cảm không ?

H:Ta ganh ghét, đố kỵ một ai đó có phải là

tình cảm ,cảm xúc không?

H:Tình cảm đó có nên tồn tại không ?có nên

viết ra không ? Tại sao ?

H:Vậy theo em tình cảm trong văn biểu cảm

thường là những tình cảm như thế nào ?

H:Nhận xét cách biểu đạt tình cảm ,cảm xúc ở

các ví dụ trong bài?

Qua đây em có nhận xét gì về cách biểu cảm ?

H:Qua tìm hiểu em hãy cho biết :

-Thế nào là văn biểu cảm ?

-Văn biểu cảm còn gọi là gì ?gồm những thể

loại văn học nào ?

-Tình cảm trong văn biểu cảm thường là

những tình cảm gì ?

- Có những cáchbiểu cảm nào ?

H:Nhận xét cách biểu cảm của 2 văn bản vừa

học trong tuần ?

H:Phân tích các đặc điểm của văn bản biểu

cảm trong hai văn bản vừa học (Nam quốc

sơn hà :Phò giá về kinh )

HĐ2:Luyện tập

gọi HS đọc bài tập 1 - cho hS thảo luận

nhóm 2HS - Gọi hs trả lời Nhận xét, bổ sung

H:Phân tích các đặc điểm của văn biểu cảm

trong một số văn bản đã học ?

H:Nêu một số tình huống, sự việc, đối tượng

và cảm nghĩ của em về điều đó ?

b Nhu cầu biểu cảm của con người :khi có tình cảm tốt đẹp ,chất chứa muốn biểu hiện cho người khác cảm nhận được -nhu cầu biểu cảm

2.Đặc điểm chung của văn biểu cảm a.Ví dụ ;

- Đoạn 1:Biểu hiện nỗi nhớ

- Đoạn 2:Biểu hiện tình cảm gắn bó với quê hương ,đất nước

- Biểu đạt tình cảm, cảm xúc, sự đánh giá, khơi gợi lòng đồng cảm

-Thường là những tình cảm đẹp

- Đoạn 1:Gọi tên đối tượng biểu cảm, nói thẳng tình cảm -Trực tiếp

- Đoạn 2: Miêu tả tiếng hát qua một quá trình diễn biến - Gián tiếp

b.Ghi nhớ : -Văn biểu cảm là (ghi nhớ 1) -Văn biểu cảm bao gồm (ghi nhớ 2) -Tình cảm trong văn biểu cảm (ghi nhớ 3)

- Cách biểu cảm (ghi nhớ 4 )

1 Đoạn b là văn biểu cảm - Nó bộc lộ và khơi gợi tình cảm yêu hoa

II Luyện tập

4 Củng cố:

- Giáo viên khái quát lại các nội dung chính của bài học

Trang 8

- Hs đọc lại phần ghi nhớ

5 Đánh giá:

- Học bài - Làm bài tập 4

- Xem trước bài: Đặc điểm của văn biểu cảm; Đề văn biểu cảm và ….

- Chuẩn bị bài :Buổi chiều đứng ở phủ Thiên Trường trông ra &Bài ca Côn Sơn

Định dạng
Số trang	8
Dung lượng	162,78 KB