Nâng cao chất lượng công tác đảng, công tác chính trị trong công tác quân sự, quốc phòng địa phương ở các tỉnh trên địa bàn quân khu 1 hiện nay

Những năm qua, trên cơ sở nhận thức sâu sắc về vị trí chiến lược của địabàn, của công tác QSQPĐP và vai trò quan trọng của hoạt động CTĐ, CTCTđối với việc thực hiện nhiệm vụ công tác QSQ

Chương 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU CÓ LIÊN

1.1. Các công trình nghiên cứu ở nước ngoài có liên quan đến đề tài luận án 10 1.2 Các công trình nghiên cứu ở trong nước có liên quan đến đề tài luận án 161.3. Khái quát kết quả nghiên cứu của các công trình khoa học đã

được công bố liên quan đến đề tài luận án và những vấn đề

Chương 2 NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ LÝ LUẬN, THỰC TIỄN

NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG TÁC ĐẢNG, CÔNG TÁC CHÍNH TRỊ TRONG CÔNG TÁC QUÂN SỰ, QUỐC PHÒNG ĐỊA PHƯƠNG Ở CÁC TỈNH TRÊN ĐỊA

2.1. Công tác quân sự, quốc phòng địa phương và công tác đảng,

công tác chính trị trong công tác quân sự, quốc phòng địa phương ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 28 2.2. Những vấn đề cơ bản về nâng cao chất lượng công tác đảng,

công tác chính trị trong công tác quân sự, quốc phòng địa phương ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 51

Chương 3 THỰC TRẠNG VÀ MỘT SỐ KINH NGHIỆM NÂNG

CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG TÁC ĐẢNG, CÔNG TÁC CHÍNH TRỊ TRONG CÔNG TÁC QUÂN SỰ, QUỐC PHÒNG ĐỊA PHƯƠNG Ở CÁC TỈNH TRÊN ĐỊA BÀN

3.1. Thực trạng nâng cao chất lượng công tác đảng, công tác chính

trị trong công tác quân sự, quốc phòng địa phương ở các tỉnh

3.2. Nguyên nhân và một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng công

tác đảng, công tác chính trị trong công tác quân sự, quốc phòng địa phương ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 98

Chương 4 YÊU CẦU VÀ NHỮNG GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT

LƯỢNG CÔNG TÁC ĐẢNG, CÔNG TÁC CHÍNH TRỊ TRONG CÔNG TÁC QUÂN SỰ, QUỐC PHÒNG ĐỊA PHƯƠNG Ở CÁC TỈNH TRÊN ĐỊA BÀN QUÂN KHU 1 HIỆN NAY 111 4.1 Những yếu tố tác động và yêu cầu nâng cao chất lượng công

tác đảng, công tác chính trị trong công tác quân sự, quốc phòng địa phương ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 hiện nay 111 4.2. Những giải pháp nâng cao chất lượng công tác đảng, công tác

chính trị trong công tác quân sự, quốc phòng địa phương ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 hiện nay 121

DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CỦA TÁC GIẢ ĐÃ

ĐƯỢC CÔNG BỐ CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN 160

TT Chữ viết đầy đủ Chữ viết tắt

2 Công tác đảng, công tác chính trị CTĐ, CTCT

MỞ ĐẦU

1 Lý do lựa chọn đề tài luận án

Công tác QSQPĐP có vị trí, ý nghĩa chiến lược đối với sự nghiệp đấutranh giải phóng dân tộc cũng như sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc ViệtNam XHCN Quân khu 1 là địa bàn chiến lược, trọng yếu về QPAN của đấtnước Công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 có vị trí, vai tròđặc biệt quan trọng trong xây dựng nền QPTD, thế trận CTND và LLVT địaphương vững mạnh, đấu tranh làm thất bại mọi âm mưu, thủ đoạn và hoạt độngchống phá của các thế lực thù địch, giữ vững sự ổn định chính trị, trật tự antoàn xã hội, tạo môi trường thuận lợi để các tỉnh trên địa bàn Quân khu pháttriển các mặt kinh tế, văn hóa - xã hội…, bảo vệ vững chắc địa phương và gópphần bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam XHCN trong mọi tình huống

Tiến hành CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bànQuân khu 1 là vấn đề có tính nguyên tắc, một trong những giải pháp cơ bản,quan trọng hàng đầu trực tiếp góp phần giữ vững và tăng cường sự lãnh đạo,chỉ đạo, quản lý, điều hành, chỉ huy, hướng dẫn của cấp ủy, chính quyền,ĐUQS, CQQS địa phương các cấp đối với công tác QSQPĐP, bảo đảm chocông tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu luôn quán triệt và thựchiện theo đúng đường lối, quan điểm của Đảng, đạt kết quả cao; LLVT địaphương vững mạnh, tuyệt đối trung thành với Đảng, với Tổ quốc và nhân dân,hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ

Những năm qua, trên cơ sở nhận thức sâu sắc về vị trí chiến lược của địabàn, của công tác QSQPĐP và vai trò quan trọng của hoạt động CTĐ, CTCTđối với việc thực hiện nhiệm vụ công tác QSQPĐP, Đảng ủy, Bộ Tư lệnh, CụcChính trị Quân khu 1; cấp ủy, chính quyền địa phương, ĐUQS địa phương, độingũ cán bộ chủ trì, cơ quan chính trị thuộc CQQS địa phương các cấp ở cáctỉnh trên địa bàn Quân khu 1 đã thường xuyên coi trọng và có nhiều chủtrương, biện pháp lãnh đạo, chỉ đạo nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trong

công tác QSQPĐP Vì vậy, chất lượng CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ởcác tỉnh trên địa bàn Quân khu đã có nhiều chuyển biến tích cực, đáp ứng ngàycàng tốt hơn yêu cầu nhiệm vụ công tác QSQPĐP của các tỉnh trên địa bànQuân khu Tuy nhiên, bên cạnh những ưu điểm, hoạt động nâng cao chất lượngCTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu vẫn cònnhững hạn chế, bất cập Nhận thức của một số chủ thể, lực lượng về nâng caochất lượng CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP có nội dung chưa sâu sắc vàđầy đủ Nội dung, hình thức, biện pháp nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT cònchung chung, chậm đổi mới Chưa phối hợp và phát huy tốt vai trò của các tổchức, lực lượng đối với nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trong công tácQSQPĐP Kinh phí, ngân sách, cơ sở vật chất, trang thiết bị bảo đảm cho hoạtđộng CTĐ, CTCT và nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trong công tácQSQPĐP chưa đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ…

Hiện nay, tình hình thế giới và khu vực tiếp tục diễn biến nhanh chóng,phức tạp, khó dự báo Chiến tranh cục bộ, xung đột vũ trang, tranh chấp tàinguyên, chủ quyền lãnh thổ, biển, đảo, xung đột sắc tộc, tôn giáo, hành độngcan thiệp, lật đổ, ly khai, khủng bố tiếp tục gia tăng Các nước lớn điều chỉnhchiến lược, vừa hợp tác, thỏa hiệp, vừa cạnh tranh, đấu tranh, kiềm chế lẫnnhau và lôi kéo các nước tham gia Các thế lực thù địch ráo riết đẩy mạnh thựchiện “diễn biến hòa bình” chống Đảng, Nhà nước, đòi “phi chính trị hóa” quânđội, thúc đẩy “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” từ bên trong Thực trạng kinh tế -

xã hội của đất nước, đặc biệt là sự tác động từ mặt trái của kinh tế thị trường,các tiêu cực và tệ nạn xã hội, sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lốisống của cán bộ, đảng viên… đã và đang tác động trực tiếp đến nhận thức, tưtưởng của cán bộ, đảng viên, LLVT và các tầng lớp nhân dân Trong khi đó,yêu cầu nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc XHCN, yêu cầu nhiệm vụ công tác QSQPĐPcủa các tỉnh trên địa bàn Quân khu trong tình hình mới ngày càng cao đã vàđang đặt ra đòi hỏi cấp thiết phải nâng cao hơn nữa chất lượng CTĐ, CTCT

trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu Vì vậy, nghiên cứu

sinh chọn vấn đề: “Nâng cao chất lượng công tác đảng, công tác chính trị trong công tác quân sự, quốc phòng địa phương ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 hiện nay” làm đề tài luận án tiến sĩ chuyên ngành Xây dựng Đảng

Nhiệm vụ nghiên cứu

Tổng quan tình hình nghiên cứu có liên quan đến đề tài và xác địnhnhững vấn đề luận án cần tập trung giải quyết

Luận giải làm rõ những vấn đề lý luận về chất lượng và nâng cao chấtlượng CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1

Đánh giá đúng thực trạng, chỉ rõ nguyên nhân và rút ra một số kinhnghiệm nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnhtrên địa bàn Quân khu 1

Xác định yêu cầu và đề xuất những giải pháp nâng cao chất lượngCTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 hiện nay

3 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu

Nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnhtrên địa bàn Quân khu 1 hiện nay là đối tượng nghiên cứu của đề tài luận án

Phạm vi nghiên cứu

Luận án tập trung nghiên cứu lý luận, thực tiễn CTĐ, CTCT trong côngtác QSQPĐP, chất lượng CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP và nâng caochất lượng CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở 06 tỉnh trên địa bàn Quân

khu 1 Tiến hành khảo sát ở một số địa phương, cơ quan, đơn vị LLVT thuộc 06tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 Đối tượng tiến hành điều tra bằng phiếu trưng cầu

ý kiến gồm đại diện cán bộ, sĩ quan các đơn vị LLVT địa phương, cán bộ dânchính đảng ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 Các tư liệu, số liệu phục vụ chonghiên cứu luận án được giới hạn chủ yếu từ năm 2010 đến nay Các giải phápnâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địabàn Quân khu 1 có giá trị vận dụng thực hiện đến năm 2025

4 Cơ sở lý luận, thực tiễn và phương pháp nghiên cứu

Cơ sở lý luận

Đề tài nghiên cứu dựa trên lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng

Hồ Chí Minh, đường lối, quan điểm của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhànước về QSQP, bảo vệ Tổ quốc XHCN; về xây dựng nền QPTD, xây dựngLLVT nhân dân, xây dựng KVPT; về Đảng lãnh đạo quân đội, xây dựng quânđội vững mạnh về chính trị; về CTĐ, CTCT và công tác QSQPĐP

Cơ sở thực tiễn

Là toàn bộ thực tiễn công tác QSQPĐP, CTĐ, CTCT và chất lượngCTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1; cácnghị quyết, chỉ thị, báo cáo sơ, tổng kết về công tác QSQPĐP, CTĐ, CTCTtrong công tác QSQPĐP của Đảng ủy, Bộ Tư lệnh, Cục Chính trị Quân khu 1,của cấp ủy, chính quyền, ĐUQS, CQQS, cơ quan chính trị thuộc CQQS địaphương các cấp ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1; các tư liệu, số liệu điềutra, khảo sát thực tế của tác giả

Phương pháp nghiên cứu

Trên cơ sở phương pháp luận khoa học của chủ nghĩa Mác - Lênin,luận án sử dụng tổng hợp các phương pháp nghiên cứu của khoa học liênngành và chuyên ngành, trong đó, chú trọng các phương pháp phân tích - tổnghợp, lôgic - lịch sử, điều tra khảo sát, thống kê - so sánh, tổng kết thực tiễn vàphương pháp chuyên gia

5 Những đóng góp mới của luận án

Xây dựng và luận giải làm rõ quan niệm chất lượng, nâng cao chất lượngCTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1

Khái quát một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trongcông tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1

Đề xuất một số nội dung, biện pháp cụ thể, có tính khả thi trong các giảipháp nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trênđịa bàn Quân khu 1 hiện nay

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận án

Luận án góp phần làm sâu sắc thêm một số vấn đề lý luận về chấtlượng và nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở cáctỉnh trên địa bàn Quân khu 1

Kết quả nghiên cứu của luận án góp phần cung cấp luận cứ khoa học đểĐảng ủy, Bộ Tư lệnh, Cục Chính trị Quân khu 1; cấp ủy, chính quyền, ĐUQS,đội ngũ cán bộ chủ trì, cơ quan chính trị thuộc CQQS địa phương các cấp ở cáctỉnh trên địa bàn Quân khu xác định những chủ trương, biện pháp lãnh đạo, chỉđạo nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP

Luận án còn có thể được sử dụng làm tài liệu tham khảo trong nghiêncứu khoa học, giảng dạy, học tập môn CTĐ, CTCT và các môn học có liênquan ở các học viện, nhà trường quân đội

7 Kết cấu của luận án

Luận án gồm: Mở đầu, 4 chương (9 tiết), kết luận, danh mục các côngtrình khoa học của tác giả đã được công bố có liên quan đến đề tài luận án,danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục

Chương 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU

CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN 1.1 Các công trình nghiên cứu ở nước ngoài liên quan đến đề tài luận án

1.1.1 Các công trình nghiên cứu về công tác quân sự, quốc phòng địa phương

A.T.An-tu-nin (1980), Phòng thủ dân sự [1] Đây là công trình khoa học

nghiên cứu về một nội dung cơ bản của công tác QSQPĐP ở Liên bang Xô Viết.Theo tác giả, phòng thủ dân sự là sự nghiệp của toàn dân Mỗi công dân Xô Viếtđều phải nắm vững những kiến thức cần thiết về phòng thủ dân sự, phòng tránh vũkhí huỷ diệt lớn Việc chuẩn bị cho nhân dân thực hiện các nhiệm vụ phòng thủdân sự bao gồm nhiều biện pháp khác nhau; trong đó, biện pháp quan trọng hàngđầu, có ý nghĩa quyết định là tổ chức huấn luyện, luyện tập, hướng dẫn cho nhândân biết cách thực hiện các biện pháp phòng tránh, cấp cứu cho nhau và tự cấpcứu cho bản thân mình , bảo đảm cho mỗi người dân sẵn sàng hành động đúngđáp ứng các điều kiện đặc biệt của chiến tranh

Chương Tư Nghị (1986), Công tác chính trị của Quân Giải phóng nhân dân Trung Quốc [104] Đây là công trình khoa học gồm 10 phần, 47 chương,

trong đó có nội dung bàn về công tác QSQPĐP Theo tác giả, “Chiến tranh chốngxâm lược trong tương lai, chiến tranh nhân dân vẫn là bảo bối quan trọng chiếnthắng quân địch” [104, tr 679] Vì vậy, để xây dựng nền QPTD và tiến hànhCTND có hiệu quả, cấp ủy, chính quyền địa phương phải quan tâm lãnh đạo, chỉđạo thực hiện tốt các mặt của công tác QSQPĐP như: công tác xây dựng, huấnluyện lực lượng dân quân; công tác tuyển quân; công tác xây dựng và huy độngquân dự bị… Đặc biệt, từ việc phân tích làm rõ vị trí, vai trò của lực lượng dânquân - một thành phần quan trọng trong LLVT địa phương, tác giả chỉ ra yêu cầu:

“Đảng ủy và chính quyền địa phương phải coi việc xây dựng văn minh tinh thầndân quân là vấn đề có ý nghĩa quan trọng của công tác đảng quản lý lực lượng vũtrang trong tình hình mới, phải đặt công tác này vào vị trí mới” [104, tr 700]

N.I.Nie-kra-xốp (1987), Công tác tổ chức giáo dục thể thao quốc phòng trong trường học [105] Đây là công trình khoa học nghiên cứu về một hoạt động

cụ thể của công tác QSQPĐP, đó là việc tổ chức các hoạt động thể thao quốcphòng trong hệ thống các trường học ở Liên Xô Tác giả đã tổng kết quá trình hoạtđộng của Hội Tình nguyện giúp đỡ hải, lục, không quân toàn Liên Xô (gọi tắt làhội Đô-xáp Liên Xô) trong các trường học, nhằm giáo dục tinh thần yêu nước, ýthức cảnh giác cách mạng, bồi dưỡng, huấn luyện những kiến thức, kỹ năngQSQP cần thiết cho học sinh Qua đó cho rằng, các chi hội Đô-xáp cơ sở phảiđược tổ chức, phát triển và hoạt động có hiệu quả trong các trường học, nhằmgiúp học sinh thực hiện ước mơ “trở thành những phi công anh dũng, nhữngngười chinh phục không gian bao la, những thủy thủ can đảm, những nhà chế tạomáy bay và động cơ…” [105, tr 7], giúp học sinh học bắn súng giỏi, bơi lội, chèothuyền, hành quân bộ, lái môtô, ôtô… Tác giả khẳng định, sự tham gia của họcsinh vào các tổ, các lớp huấn luyện như vậy sẽ góp phần củng cố khả năng phòngthủ đất nước, bởi vì càng có nhiều thanh niên thông thạo một hoặc nhiều mônquân sự thực dụng bao nhiêu, thì công tác giáo dục quốc phòng phổ cập càngđược nâng cao bấy nhiêu Tác giả còn cho rằng, mỗi người Xô Viết yêu nước, bất

kỳ ở cương vị nào đều cần thiết được chuẩn bị về mặt quốc phòng

Sỉ Phon Kẹo Sa May (2013), Xây dựng tiềm lực quốc phòng toàn dân ở Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào [102] đã luận giải làm rõ vị trí, ý nghĩa, tầm

quan trọng của xây dựng nền QPTD đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổquốc Lào; đồng thời làm rõ các quan điểm, chủ trương của Đảng Nhân dâncách mạng Lào về xây dựng tiềm lực quốc phòng trong tình hình mới Theo tácgiả, xây dựng tiềm lực QPTD là trách nhiệm của toàn Đảng, toàn quân, toàndân và cả hệ thống chính trị Vì vậy, để nâng cao chất lượng, hiệu quả của việcxây dựng tiềm lực QPTD đòi hỏi phải phát huy vai trò, trách nhiệm của tất cảcác tổ chức, lực lượng; trong đó, tăng cường sự lãnh đạo cấp ủy, sự quản lý,điều hành của chính quyền địa phương các cấp đối với nhiệm vụ xây dựng tiềmlực quốc phòng là vấn đề có ý nghĩa quyết định

Một số công trình tiêu biểu khác nghiên cứu về công tác QSQPĐP như:

U Đôm Xay Mường Khột (2009), Xây dựng lực lượng vũ trang địa phương trong khu vực phòng thủ tỉnh ở địa bàn Trung Lào [99]; Phôn Thong Phăn Cha Lơn Phôn (2011), Nghiên cứu xây dựng và hoạt động của bộ đội địa phương trong khu vực phòng thủ tỉnh Bắc Lào [124]; Khăm Phun Lươn Sôm Vẳng (2016), Xây dựng tiềm lực quân sự khu vực phòng thủ các tỉnh ở địa bàn Nam Lào trong tình hình mới [144].

Các công trình trên đều thống nhất nhận định: Bước vào thời kỳ mới, đấtnước Lào có nhiều thuận lợi, song cũng gặp không ít khó khăn, thách thức, nhất

là âm mưu, thủ đoạn của các thế lực thù địch thực hiện chiến lược “diễn biến hòabình” chống phá cách mạng Lào Vì vậy, xây dựng nền QPTD, thế trận CTNDvững mạnh, KVPT vững chắc; chú trọng xây dựng và phát triển các LLVT cáchmạng nói chung, LLVT địa phương Lào nói riêng vững mạnh, lấy xây dựngvững mạnh về chính trị làm cơ sở; đảm bảo giữ vững sự lãnh đạo tuyệt đối, trựctiếp, về mọi mặt của Đảng Nhân dân cách mạng Lào, mà trực tiếp là của cấp ủyđịa phương các cấp đối với công tác QSQPĐP là yếu tố quan trọng hàng đầu đểbảo vệ vững chắc Tổ quốc Lào trong mọi tình huống

1.1.2 Các công trình nghiên cứu về công tác đảng, công tác chính trị trong lực lượng vũ trang

A.A.Ê-pi-sép (1976), Tóm tắt lịch sử công tác đảng, công tác chính trị trong lực lượng vũ trang Liên Xô 1918 - 1973 [89] Đây là công trình khoa

học tổng kết quá trình hình thành và phát triển của CTĐ, CTCT trong sựnghiệp xây dựng và trưởng thành của các LLVT Xô Viết từ năm 1918 đếnnăm 1973 Cuốn sách đã chỉ rõ vị trí, vai trò, tầm quan trọng của CTĐ, CTCTđối với sự nghiệp xây dựng Quân đội Xô Viết; chỉ ra cơ sở chính trị - xã hội

và tư tưởng - lý luận chính trị, sự hình thành các nguyên tắc CTĐ, CTCT Bêncạnh đó, về mặt nội dung, cuốn sách đã trình bày rõ nội dung của công tác tưtưởng, công tác tổ chức; CTĐ, CTCT trong nâng cao tính sẵn sàng chiến đấu

và hoàn thành nhiệm vụ huấn luyện chiến đấu của quân đội; CTĐ, CTCT

trong củng cố, tăng cường kỷ luật quân sự; CTĐ, CTCT trong việc nâng caotrình độ nghệ thuật chiến đấu cho chiến sĩ; CTĐ, CTCT trong củng cố sự hợptác chiến đấu với quân đội các nước trong hiệp ước Vác-sa-va…

A.A.Grê-scô (1978), Các lực lượng vũ trang của Nhà nước Xô Viết [92] đã

luận giải làm rõ vị trí, vai trò, tầm quan trọng của CTĐ, CTCT đối với sự nghiệpxây dựng, chiến đấu và trưởng thành của LLVT Liên Xô; chỉ ra sự cần thiết phảinâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trong LLVT, nhất là trong thời kỳ mới, trước sựchống phá của kẻ thù, đặc biệt là trên lĩnh vực chính trị tư tưởng; chỉ ra nội dung

cơ bản và các biện pháp nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trong LLVT Tác giảcòn chỉ ra nguyên nhân quan trọng hàng đầu dẫn đến thành công của CTĐ, CTCTchính là vì “nó được tiến hành dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Đảng Cộng sản, BanChấp hành Trung ương, Bộ Chính trị…” [92, tr 489]

P.I.Các-pen-cô (1978), Công tác đảng - chính trị trong các lực lượng

vũ trang Xô Viết [29] Đây là công trình khoa học trình bày khá sâu sắc và

toàn diện về CTĐ, CTCT trong các LLVT Xô Viết

Bàn về vị trí, vai trò, tầm quan trọng của CTĐ, CTCT, tác giả cuốnsách khẳng định: CTĐ, CTCT trong các LLVT Liên Xô là một bộ phận khăngkhít của hoạt động biến đổi cách mạng của Đảng Cộng sản Trong suốt lịch sửxây dựng Quân đội Xô Viết, công tác này luôn luôn “là phương tiện thực hiện

có hiệu nghiệm chính sách của Đảng Cộng sản Liên Xô trong các lực lượng

vũ trang, xây dựng cơ sở chính trị - tinh thần của sức mạnh chiến đấu và sựsẵn sàng chiến đấu, tăng cường ảnh hưởng của Đảng trong cán bộ, chiến sĩ, làmột trong những điều kiện tất yếu để chiến thắng kẻ thù…” [29, tr 10] Theotác giả, vai trò của CTĐ, CTCT không chỉ được thể hiện trong chiến tranh, màngay trong thời bình và hiện nay, vai trò đó càng trở nên đặc biệt quan trọng,cấp thiết Bởi vì, mặc dù trong thời bình, song “lực lượng vũ trang đang thựchiện nhiệm vụ cực kỳ nặng nề và phức tạp, vì ngay bản thân lực lượng vũtrang đang không ngừng phát triển và hoàn thiện về chất lượng, vì cuộc đấutranh tư tưởng trên thế giới đang gay gắt” [29, tr 10]

Bàn về nguyên tắc tiến hành CTĐ, CTCT, tác giả cuốn sách cho rằng,khi tiến hành CTĐ, CTCT, các tổ chức, lực lượng cần phải tuân thủ cácnguyên tắc như: CTĐ, CTCT phải mang tính Đảng, tính giai cấp và tính tưtưởng; CTĐ, CTCT phải liên hệ chặt chẽ với cuộc sống, với thực tiễn xâydựng chủ nghĩa cộng sản, với các nhiệm vụ của LLVT; CTĐ, CTCT phảimang tính cụ thể và tính mục đích; CTĐ, CTCT phải mang tính liên tục vàlinh hoạt; CTĐ, CTCT phải có sự thống nhất giữa công tác tư tưởng và côngtác tổ chức; CTĐ, CTCT phải có tính kế hoạch; CTĐ, CTCT phải có tínhkhoa học; CTĐ, CTCT phải gắn liền với hoạt động của các cơ quan Đảng, cơquan Xô Viết địa phương.

Bàn về nội dung, hình thức, biện pháp CTĐ, CTCT, cuốn sách đã luậngiải làm rõ vị trí, vai trò, nội dung, hình thức công tác tư tưởng trong LLVT; chỉ

ra các nội dung, hình thức, biện pháp CTĐ, CTCT trong các tình huống chiếnđấu và trong thực hiện các nhiệm vụ khác của quân đội; làm rõ hoạt động thiđua XHCN trong quân đội và hải quân, hoạt động rèn luyện tinh thần - chính trị

và tâm lý cho bộ đội, hoạt động CTĐ, CTCT trong việc củng cố liên minhchiến đấu với quân đội các nước XHCN

Bàn về tiêu chí đánh giá hiệu lực, hiệu quả CTĐ, CTCT, tác giả khẳngđịnh: “Trong các lực lượng vũ trang Liên Xô, tiêu chuẩn cơ bản để xem xéthiệu lực công tác chính trị là trình độ sẵn sàng chiến đấu và khả năng chiếnđấu của bộ đội” [29, tr 41]

Sẳn Ti Súc Cang Phu Vông (2015), Công tác dân vận của bộ đội địa phương các tỉnh Tây Bắc Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào giai đoạn hiện nay

[147] đã luận giải làm rõ những vấn đề cơ bản về lý luận công tác dân vận của bộđội địa phương các tỉnh Tây Bắc Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào; phân tích, đánhgiá thực trạng, chỉ rõ nguyên nhân và rút ra một số kinh nghiệm tiến hành côngtác dân vận của bộ đội địa phương các tỉnh Tây Bắc Cộng hòa dân chủ nhân dânLào Từ thực trạng, nguyên nhân và dự báo những yếu tố tác động, tác giả xácđịnh phương hướng, yêu cầu và đề xuất 06 giải pháp tăng cường công tác dân vận

của bộ đội địa phương các tỉnh Tây Bắc Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào giaiđoạn hiện nay đó là: (1) Nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các tổ chức, các lựclượng và mọi cán bộ, chiến sĩ của bộ đội địa phương các tỉnh Tây Bắc Cộng hòadân chủ nhân dân Lào đối với công tác dân vận; (2) Đổi mới nội dung, vận dụnglinh hoạt, sáng tạo các hình thức, phương pháp tiến hành công tác dân vận của bộđội địa phương các tỉnh Tây Bắc Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào; (3) Phát huyvai trò của các tổ chức, các lực lượng trong tiến hành tốt công tác dân vận của bộđội địa phương các tỉnh Tây Bắc Lào; (4) Tăng cường tham mưu cho cấp ủy,chính quyên địa phương và phối hợp chặt chẽ với các lực lượng có liên quan đểtiến hành công tác dân vận của bộ đội địa phương các tỉnh Tây Bắc Lào; (5) Tăngcường đầu tư và sử dụng có hiệu quả cơ sở vật chất, phương tiện kỹ thuật để tiếnhành công tác dân vận của bộ đội địa phương các tỉnh Tây Bắc Lào; (6) Tăngcường công tác kiểm tra, sơ, tổng kết, rút kinh nghiệm về công tác dân vận của bộđội địa phương các tỉnh Tây Bắc Lào hiện nay.

Thỉm Sảo Đuông Chăm Pa (2016), Nâng cao chất lượng giáo dục chính trị cho hạ sĩ quan, binh sĩ ở các trung đoàn bộ binh Quân đội nhân dân Lào hiện nay [107] đã luận giải làm rõ những vấn đề cơ bản về chất lượng và nâng

cao chất lượng giáo dục chính trị cho hạ sĩ quan, binh sĩ ở các trung đoàn bộbinh Quân đội nhân dân Lào; phân tích, đánh giá thực trạng, chỉ rõ nguyên nhân

và rút ra một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng giáo dục chính trị cho hạ sĩquan, binh sĩ ở các trung đoàn bộ binh Quân đội nhân dân Lào Từ thực trạng,nguyên nhân và dự báo những yếu tố tác động, tác giả xác định yêu cầu và đềxuất 05 giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục chính trị cho hạ sĩ quan, binh sĩ

ở các trung đoàn bộ binh Quân đội nhân dân Lào hiện nay đó là: (1) Tạo chuyểnbiến tích cực về nhận thức của các tổ chức, các lực lượng đối với việc nâng caochất lượng giáo dục chính trị cho hạ sĩ quan, binh sĩ ở các trung đoàn bộ binhQuân đội nhân dân Lào hiện nay; (2) Đổi mới chương trình, nội dung, vận dụnglinh hoạt hình thức, phương pháp giáo dục chính trị cho hạ sĩ quan, binh sĩ ở cáctrung đoàn bộ binh Quân đội nhân dân Lào hiện nay; (3) Nâng cao chất lượng

bồi dưỡng phẩm chất, năng lực tiến hành giáo dục chính trị cho đội ngũ cán bộchính trị cấp đại đội ở các trung đoàn bộ binh Quân đội nhân dân Lào hiện nay;(4) Phát huy tính tích cực, chủ động của hạ sĩ quan, binh sĩ ở các trung đoàn bộbinh trong tự học tập, tự rèn luyện; (5) Phát huy sức mạnh tổng hợp của các tổchức, các lực lượng trong nâng cao chất lượng giáo dục chính trị cho hạ sĩ quan,binh sĩ ở các trung đoàn bộ binh Quân đội nhân dân Lào hiện nay.

1.2 Các công trình nghiên cứu ở trong nước liên quan đến đề tài luận án

1.2.1 Các công trình nghiên cứu về công tác quân sự, quốc phòng địa phương

Các công trình nghiên cứu chung về công tác quân sự, quốc phòng địa phương

Võ Nguyên Giáp (1976), Xây dựng nền quốc phòng toàn dân vững mạnh bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa [91] Trong cuốn sách, Đại

tướng Võ Nguyên Giáp khẳng định: Xây dựng nền QPTD là một nhiệm vụ rấtquan trọng trong giai đoạn tiến hành cách mạng XHCN Đó là một vấn đề cơbản thuộc về đường lối và nhiệm vụ chính trị, quân sự của Đảng trong thời kỳhòa bình xây dựng đất nước; là nhiệm vụ cơ bản, lâu dài, đồng thời là vấn đề cótính cấp thiết trong giai đoạn cách mạng mới Theo Đại tướng, xây dựng nềnQPTD vững mạnh là xây dựng toàn diện trên tất cả các tiềm lực, từ chính trịtinh thần, kinh tế, đến quân sự và khoa học công nghệ; trong đó, tiềm lực chínhtrị tinh thần là một trong những nhân tố có ý nghĩa quyết định đến sự nghiệpxây dựng và bảo vệ Tổ quốc của dân tộc ta Đại tướng còn cho rằng, để xâydựng nền QPTD vững mạnh, vấn đề có ý nghĩa quyết định về mặt quân sự làphải “giải quyết đúng đắn mối quan hệ giữa xây dựng lực lượng thường trựcvới xây dựng lực lượng hậu bị, giữa xây dựng lực lượng vũ trang làm nhiệm vụbảo vệ Tổ quốc trong thời bình với xây dựng lực lượng tiềm tàng về mọi mặtcủa đất nước sẵng sàng được động viên trong thời chiến…” [91, tr 42]

Văn Tiến Dũng (1979), Chiến tranh nhân dân địa phương trong chiến tranh bảo vệ Tổ quốc [52] Đây là công trình khoa học đăng tải các bài nói, bài

viết của Đại tướng Văn Tiến Dũng về công tác quân sự địa phương, trong đó đề

cập đến sự phát triển mới về lý luận quân sự của Đảng ta trong sự nghiệp xâydựng và bảo vệ Tổ quốc Cuốn sách chỉ rõ: Trong tình hình mới, trước sựchống phá của kẻ thù, để bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam XHCN, Đảng,Nhà nước phải quan tâm, chăm lo xây dựng nền QPTD, xây dựng LLVT nhândân ba thứ quân vững mạnh; kết hợp chặt chẽ kinh tế với quốc phòng và anninh, quốc phòng và an ninh với kinh tế; tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo, quản

lý, điều hành của Đảng và Nhà nước, mà trực tiếp là của cấp ủy, chính quyềnđịa phương đối với công tác QSQPĐP…

Viện Khoa học xã hội nhân văn quân sự (2002), Một số vấn đề về chiến tranh nhân dân bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa trong điều kiện mới [145] Đây

là công trình tập hợp các bài tham luận Hội thảo khoa học do Viện Khoa học xãhội nhân văn quân sự - Bộ Quốc phòng tổ chức với chủ đề: “Chiến tranh nhândân bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa trong điều kiện mới - dự báo đặc

điểm và phương hướng chuẩn bị” Cuốn sách đã luận giải làm rõ vị trí, vai trò,

tầm quan trọng và tính tất yếu khách quan phải tiến hành CTND ở Việt Nam; chỉ

ra một số kinh nghiệm trong chuẩn bị và tiến hành CTND bảo vệ Tổ quốc Cuốnsách cho rằng, để xây dựng nền QPTD và tiến hành CTND có hiệu quả phải tiếnhành và thực hiện tốt các mặt công tác QSQPĐP Theo đó, biện pháp quan trọngnhất là phải thường xuyên giữ vững và tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, màtrực tiếp là của cấp ủy địa phương đối với công tác QSQPĐP

Phan Văn Giang (2019), Tiếp tục xây dựng khu vực phòng thủ tỉnh, thành phố vững chắc trong tình hình mới [90] Bài báo khẳng định: Xây dựng KVPT

tỉnh, thành phố vững chắc là chủ trương chiến lược của Đảng, Nhà nước thể hiện

sự kế thừa, phát triển tư tưởng “lo giữ nước từ sớm, từ xa, từ lúc nước chưanguy” của dân tộc Theo tác giả, trong tình hình mới, để xây dựng KVPT tỉnh,thành phố vững chắc, cùng các biện pháp khác, cần phải tăng cường hiệu lực,hiệu quả lãnh đạo của Đảng, quản lý, điều hành của Nhà nước, trực tiếp là củacấp ủy, chính quyền địa phương đối với nhiệm vụ xây dựng, hoạt động KVPT

Nguyễn Tân Cương (2019), Xây dựng lực lượng dự bị động viên hùng hậu, chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu bảo vệ Tổ quốc [50] Theo tác giả: Xây

dựng lực lượng dự bị động viên hùng hậu, có chất lượng cao là chủ trương chiếnlược của Đảng và Nhà nước ta Trong tình hình mới, để xây dựng lực lượng dự

bị động viên hùng hậu, có chất lượng cao đòi hỏi phải: (1) Tăng cường sự lãnhđạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền các địa phương và cấp ủy, chỉ huy các đơn

vị đối với nhiệm vụ xây dựng lực lượng dự bị động viên; (2) Đẩy mạnh hoànthiện hệ thống pháp luật về xây dựng lực lượng dự bị động viên phù hợp với sựphát triển của thực tiễn; (3) Thực hiện đồng bộ các biện pháp nâng cao chấtlượng xây dựng lực lượng dự bị động viên; (4) Tích cực huy động cácnguồn lực bảo đảm cho xây dựng lực lượng dự bị động viên

Các công trình nghiên cứu về công tác quân sự, quốc phòng địa phương trên địa bàn Quân khu 1

Bộ Tư lệnh Quân khu 1 (2015), Lịch sử lực lượng vũ trang Quân khu 1

- Việt Bắc (1945 - 2015) [21] Đây là công trình tổng kết lịch sử quá trình xây

dựng, trưởng thành, chiến đấu của các LLVT Quân khu qua các thời kỳ cáchmạng Cuốn sách đã khái quát làm rõ vị trí, ý nghĩa chiến lược của địa bànQuân khu 1 đối với sự nghiệp đấu tranh cách mạng cũng như sự nghiệp xâydựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN; khái quát làm rõ quá trình xâydựng, trưởng thành và phát triển của các LLVT Quân khu qua các thời kỳcách mạng; đồng thời, tiến hành tổng kết rút ra 05 bài học kinh nghiệm quýbáu trong lãnh đạo, chỉ đạo xây dựng LLVT Quân khu về mọi mặt, đáp ứngyêu cầu nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới

Tạ Minh Hưng (2016), Bồi dưỡng năng lực công tác của đội ngũ chính trị viên ban chỉ huy quân sự huyện ở địa bàn Quân khu 1 hiện nay [98] đã khái

quát làm rõ một số nét chính về điều kiện địa lý tự nhiên, kinh tế, chính trị, vănhóa - xã hội, QPAN của địa bàn Quân khu 1; luận giải làm rõ một số vấn đề vềban chỉ huy quân sự huyện, đội ngũ chính trị viên ban chỉ huy quân sự huyện,những vấn đề cơ bản về năng lực công tác và bồi dưỡng năng lực công tác của

đội ngũ chính trị viên ban chỉ huy quân sự huyện; đánh giá thực trạng, chỉ rõnguyên nhân và rút ra một số kinh nghiệm bồi dưỡng năng lực công tác của độingũ chính trị viên ban chỉ huy quân sự huyện ở địa bàn Quân khu 1 Từ thựctrạng, nguyên nhân và dự báo những yếu tố tác động, tác giả xác định được yêucầu và đề xuất 05 giải pháp bồi dưỡng năng lực công tác của đội ngũ chính trịviên ban chỉ huy quân sự huyện ở địa bàn Quân khu 1 hiện nay.

Nguyễn Văn Thành (2017), Các tỉnh ủy trên địa bàn Quân khu 1 lãnh đạo công tác quốc phòng ở địa phương giai đoạn hiện nay [131] đã khái quát

làm rõ một số nét về điều kiện địa lý tự nhiên, kinh tế, chính trị, văn hóa - xãhội của các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1; luận giải làm rõ những vấn đề lýluận, thực tiễn các tỉnh ủy trên địa bàn Quân khu 1 lãnh đạo công tác quốcphòng ở địa phương; phân tích, đánh giá thực trạng, chỉ rõ nguyên nhân và rút

ra một số kinh nghiệm lãnh đạo của các tỉnh ủy trên địa bàn Quân khu 1 đốivới công tác quốc phòng địa phương Cùng với đó, từ thực trạng, nguyên nhân

và dự báo những nhân tố tác động, tác giả xác định được mục tiêu, phươnghướng và đề xuất 07 giải pháp tăng cường lãnh đạo công tác quốc phòng địaphương của các tỉnh ủy trên địa bàn Quân khu 1 hiện nay

Một số công trình tiêu biểu khác như: Bế Xuân Trường (2011), Quân khu 1 nâng cao hiệu quả công tác quốc phòng, quân sự [138]; Trần Văn Túy (2012), Bắc Ninh quán triệt và thực hiện quan điểm của Đảng về kết hợp phát triển kinh tế - xã hội với tăng cường quốc phòng - an ninh [140]; Nguyễn Đăng Bảo (2016), Tỉnh Bắc Kạn tập trung xây dựng lực lượng dân quân tự vệ vững mạnh, rộng khắp [12]; Nguyễn Văn Oanh (2018), Một số vấn đề về nâng cao chất lượng xây dựng lực lượng dự bị động viên trên địa bàn Quân khu 1 [106]; Trần Văn Kình (2018), Quân khu 1 tập trung xây dựng khu vực phòng thủ vững chắc [100]; Hoàng Văn Hải ( 2019), Lực lượng vũ trang tỉnh Cao Bằng phát huy vai trò nòng cốt trong xây dựng khu vực phòng thủ [93].

Các công trình khoa học trên đây đã làm rõ vị trí, ý nghĩa chiến lược của địabàn; chỉ ra một số nội dung cơ bản, cơ chế lãnh đạo, quản lý, điều hành và rút ra

một số kinh nghiệm trong công tác QSQPĐP, đó là: (1) Tăng cường sự lãnh đạocủa cấp ủy đảng là yếu tố quyết định hoàn thành nhiệm vụ QSQP của địa phương;(2) Phát huy đầy đủ trách nhiệm, chức năng của ĐUQS địa phương là nội dungquan trọng nhằm tăng cường sự lãnh đạo của cấp ủy địa phương đối với công tácQSQPĐP; (3) Nâng cao hiệu lực quản lý, điều hành của chính quyền và phát huyvai trò tham mưu của CQQS các cấp đối với công tác QSQPĐP

1.2.2 Các công trình nghiên cứu về công tác đảng, công tác chính trị và nâng cao chất lượng công tác đảng, công tác chính trị trong Quân đội nhân dân Việt Nam

Các công trình nghiên cứu về công tác đảng, công tác chính trị và nâng cao chất lượng công tác đảng, công tác chính trị trong các nhiệm vụ chủ yếu của quân đội

Viện Khoa học xã hội nhân văn quân sự (2003), Nâng cao chất lượng công tác đảng, công tác chính trị ở các cơ quan, viện nghiên cứu khoa học công nghệ của quân đội hiện nay [146] Cuốn sách đã khái quát, luận giải làm rõ quan niệm

CTĐ, CTCT, chất lượng CTĐ, CTCT; xây dựng tiêu chí; đánh giá thực trạng, chỉ

rõ nguyên nhân và rút ra một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT ởcác cơ quan, viện nghiên cứu khoa học công nghệ quân đội Cùng với đó, từ thựctrạng, nguyên nhân và dự báo những yếu tố tác động, cuốn sách chỉ rõ yêu cầu và

đề xuất một số biện pháp nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT ở các cơ quan, việnnghiên cứu khoa học công nghệ quân đội hiện nay

Phạm Văn Thắng (2003), Nâng cao hiệu lực công tác đảng, công tác chính trị trong Quân đội nhân dân Việt Nam đáp ứng yêu cầu của thời kỳ mới [132] Đây là công trình khoa học đề cập khá sâu sắc và toàn diện về CTĐ, CTCT và

hiệu lực CTĐ, CTCT trong QĐND Việt Nam Trong đề tài, các tác giả đã kháiquát quan niệm, luận giải làm rõ những yếu tố cấu thành và tiêu chí đánh giá hiệulực CTĐ, CTCT trong QĐND Việt Nam; đánh giá thực trạng, chỉ rõ nguyên nhân

và rút ra một số kinh nghiệm nâng cao hiệu lực CTĐ, CTCT trong QĐND ViệtNam Dự báo những yếu tố tác động, xác định yêu cầu và đề xuất những giải phápnâng cao hiệu lực CTĐ, CTCT trong QĐND Việt Nam đáp ứng yêu cầu, nhiệm

vụ cách mạng trong tình hình mới

Vũ Văn Chuyên (2012), Nâng cao chất lượng công tác đảng, công tác chính trị trong huấn luyện chiến sĩ mới ở đơn vị cơ sở quân đội hiện nay [41] Tác

giả đã luận giải làm rõ những vấn đề cơ bản về chất lượng và nâng cao chất lượngCTĐ, CTCT trong huấn luyện chiến sĩ mới ở đơn vị cơ sở quân đội; phân tích,đánh giá thực trạng, chỉ rõ nguyên nhân và rút ra một số kinh nghiệm nâng caochất lượng CTĐ, CTCT trong huấn luyện chiến sĩ mới ở đơn vị cơ sở quân đội

Từ thực trạng, nguyên nhân và dự báo những yếu tố tác động, tác giả xác định yêucầu và đề xuất những giải pháp nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trong huấnluyện chiến sĩ mới ở đơn vị cơ sở quân đội hiện nay

Một số luận án tiến sĩ chuyên ngành Xây dựng Đảng và Chính quyền

Nhà nước của các tác giả như: Hà Sĩ Chiến (2012), Nâng cao chất lượng công tác đảng, công tác chính trị trong quản lý, bảo quản, sử dụng trang bị kỹ thuật

ở các trung, lữ đoàn thông tin Quân đội nhân dân Việt Nam giai đoạn hiện nay [31]; Lê Đức Lự (2017), Công tác đảng, công tác chính trị trong xây dựng chính quy ở đơn vị cơ sở các binh đoàn chủ lực Quân đội nhân dân Việt Nam giai đoạn hiện nay [101]; Vũ Hồng Tú (2017), Công tác đảng, công tác chính trị trong nhiệm vụ phòng, chống, khắc phục bão, lũ của các đơn vị quân đội trên địa bàn Nam Bộ hiện nay [139]; Nguyễn Đình Hiếu (2019), Chất lượng công tác đảng, công tác chính trị trong phòng, chống tội phạm ma túy của bộ đội biên phòng ở các tỉnh biên giới Tây Bắc hiện nay [95].

Các luận án kể trên đã khái quát quan niệm, luận giải làm rõ mục đích,chủ thể, lực lượng, đối tượng, nội dung, hình thức, biện pháp, đặc điểm, vaitrò của CTĐ, CTCT trong các nhiệm vụ mà công trình nghiên cứu; xây dựngquan niệm, chỉ rõ những yếu tố quy định chất lượng CTĐ, CTCT; khái quátquan niệm, xác định những vấn đề có tính nguyên tắc và tiêu chí đánh giánâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trong nhiệm vụ mà công trình nghiên cứu;phân tích, đánh giá thực trạng chất lượng, nâng cao chất lượng, chỉ rõ nguyênnhân và rút ra một số kinh nghiệm nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trongnhiệm vụ mà công trình nghiên cứu Dự báo những yếu tố tác động, xác định

yêu cầu và đề xuất những giải pháp nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trongnhiệm vụ mà công trình nghiên cứu.

Đỗ Căn (2018), Nâng cao hiệu quả công tác đảng, công tác chính trị trong các nhiệm vụ [30] Tác giả tiếp tục khẳng định: CTĐ, CTCT là “linh hồn,

mạch sống” của Quân đội, thực hiện tốt CTĐ, CTCT là góp phần tăng cường

sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng đối với Quân đội, xâydựng Quân đội vững mạnh về chính trị, làm cơ sở để nâng cao chất lượng tổnghợp và sức mạnh chiến đấu, thực hiện thắng lợi nhiệm vụ được giao Theo tácgiả, trong giai đoạn cách mạng hiện nay, để nâng cao chất lượng CTĐ, CTCTphải: (1) Phát huy vai trò lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, tổ chức đảng, đề caotrách nhiệm của cán bộ, đảng viên, nhất là cán bộ chủ trì các cấp trong tiếnhành CTĐ, CTCT; (2) Tăng cường công tác giáo dục chính trị, quản lý tưtưởng, nâng cao nhận thức cho các đối tượng về tình hình nhiệm vụ, giữ vữngnền tảng tư tưởng của Đảng trong Quân đội; (3) Tiếp tục đổi mới nội dung, đadạng hóa hình thức, biện pháp tiến hành CTĐ, CTCT, đáp ứng yêu cầu xâydựng Quân đội trong giai đoạn hiện nay; (4) Xây dựng đội ngũ chính ủy, chínhtrị viên, cơ quan chính trị các cấp vững mạnh, đáp ứng yêu cầu nâng cao chấtlượng, hiệu quả hoạt động CTĐ, CTCT trong các nhiệm vụ; (5) Phát huy sứcmạnh tổng hợp để nâng cao hiệu quả CTĐ, CTCT trong các nhiệm vụ

Các công trình nghiên cứu về công tác đảng, công tác chính trị và nâng cao chất lượng công tác đảng, công tác chính trị trong công tác quân

sự, quốc phòng địa phương

Nguyễn Như Hội (2009), Công tác đảng, công tác chính trị trong xây dựng khu vực phòng thủ tỉnh trên địa bàn Tây Nguyên hiện nay [96] Tác giả đã xây

dựng quan niệm, luận giải làm rõ mục đích, chủ thể, lực lượng, nội dung, hìnhthức, biện pháp, vai trò, đặc điểm và những vấn đề có tính nguyên tắc tiến hànhCTĐ, CTCT trong xây dựng KVPT tỉnh; đánh giá thực trạng, chỉ rõ nguyên nhân

và rút ra một số kinh nghiệm CTĐ, CTCT trong xây dựng KVPT tỉnh Từ thựctrạng, nguyên nhân và dự báo sự phát triển của tình hình nhiệm vụ, tác giả xác

định yêu cầu và đề xuất 05 giải pháp CTĐ, CTCT trong xây dựng KVPT tỉnh trênđịa bàn Tây Nguyên hiện nay đó là: (1) Tạo sự chuyển biến mạnh mẽ về nhậnthức, trách nhiệm của các cấp, các ngành và nhân dân đối với nhiệm vụ xây dựngKVPT tỉnh trên địa bàn Tây Nguyên; (2) Xây dựng, củng cố, kiện toàn và pháthuy vai trò của hệ thống chính trị ở Tây Nguyên trong xây dựng KVPT tỉnh; (3)Xây dựng và phát huy vai trò của LLVT địa phương trong xây dựng KVPT tỉnhtrên địa bàn Tây Nguyên; (4) Lãnh đạo kết hợp chặt chẽ phát triển kinh tế, văn hoá

- xã hội với củng cố QPAN trong xây dựng KVPT tỉnh trên địa bàn Tây Nguyên;(5) Lãnh đạo phối, kết hợp chặt chẽ giữa các thành phần, lực lượng trong xâydựng KVPT tỉnh trên địa bàn Tây Nguyên

Nguyễn Tiến Quốc (2014), Đổi mới nội dung, phương thức hoạt động công tác đảng, công tác chính trị trong khu vực phòng thủ tỉnh, thành phố thời kỳ mới [126] Đề tài đã luận giải làm rõ một số vấn đề cơ bản về CTĐ, CTCT trong

KVPT tỉnh, thành phố; đổi mới nội dung, phương thức hoạt động CTĐ, CTCTtrong KVPT tỉnh, thành phố; đánh giá thực trạng, chỉ rõ nguyên nhân và rút ramột số kinh nghiệm đổi mới nội dung, phương thức hoạt động CTĐ, CTCT Từthực trạng, nguyên nhân và dự báo sự phát triển của tình hình, nhiệm vụ, đề tàixác định yêu cầu và đề xuất 06 giải pháp đổi mới nội dung, phương thức hoạtđộng CTĐ, CTCT trong KVPT tỉnh, thành phố thời kỳ mới

Trần Ngọc Hồi (2016), Tăng cường sự lãnh đạo của các tỉnh ủy, thành ủy trên địa bàn Quân khu 3 đối với công tác quân sự, quốc phòng địa phương giai đoạn hiện nay [97] Tác giả đã xây dựng quan niệm và luận giải làm rõ mục

đích, nhiệm vụ, chủ thể, lực lượng, vị trí, vai trò, đặc điểm của công tácQSQPĐP ở các tỉnh, thành phố trên địa bàn Quân khu 3; khái quát quan niệm vàluận giải làm rõ một số vấn đề cơ bản về sự lãnh đạo của các tỉnh ủy, thành ủytrên địa bàn Quân khu 3 đối với công tác QSQPĐP; đánh giá thực trạng, chỉ rõnguyên nhân ưu điểm, hạn chế, khuyết điểm và rút ra một số kinh nghiệm lãnhđạo công tác QSQPĐP của các tỉnh ủy, thành ủy trên địa bàn Quân khu 3; dựbáo, phân tích những yếu tố tác động, xác định 05 yêu cầu và đề xuất, luận giải

05 giải pháp tăng cường sự lãnh đạo của các tỉnh ủy, thành ủy trên địa bàn Quânkhu 3 đối với công tác QSQPĐP giai đoạn hiện nay.

Nguyễn Thế Hải (2017), Công tác đảng, công tác chính trị trong xây dựng quân nhân dự bị ở các tỉnh, thành phố trên địa bàn Quân khu 7 hiện nay [94] Tác

giả đã xây dựng quan niệm, luận giải làm rõ mục đích, chủ thể, lực lượng, đốitượng, nội dung, hình thức, biện pháp, vị trí, vai trò, tiêu chí đánh giá CTĐ, CTCTtrong xây dựng quân nhân dự bị ở các tỉnh, thành phố trên địa bàn Quân khu 7;đánh giá thực trạng, chỉ rõ nguyên nhân và rút ra một số kinh nghiệm CTĐ, CTCTtrong xây dựng quân nhân dự bị ở các tỉnh, thành phố trên địa bàn Quân khu 7.Trên cơ sở dự báo những yếu tố tác động, tác giả xác định các yêu cầu và đề xuất

05 giải pháp tăng cường CTĐ, CTCT trong xây dựng quân nhân dự bị ở các tỉnh,thành phố trên địa bàn Quân khu 7 hiện nay

Trần Tất Thắng (2018), Nâng cao năng lực lãnh đạo công tác quốc phòng, quân sự địa phương của đảng ủy quân sự tỉnh, thành phố trên địa bàn Quân khu

3 giai đoạn hiện nay [133] Tác giả đã xây dựng quan niệm, luận giải làm rõ chủ

thể, lực lượng, mục đích, nội dung, đặc điểm, vai trò công tác quốc phòng, quân

sự địa phương trên địa bàn Quân khu 3; luận giải làm rõ một số vấn đề cơ bản vềnăng lực lãnh đạo công tác quốc phòng, quân sự địa phương của ĐUQS tỉnh,thành phố; đánh giá thực trạng, chỉ rõ nguyên nhân và rút ra một số kinh nghiệmnâng cao năng lực lãnh đạo công tác quốc phòng, quân sự địa phương của ĐUQStỉnh, thành phố trên địa bàn Quân khu 3 Từ thực trạng, nguyên nhân và dự báonhững yếu tố tác động, tác giả xác định yêu cầu và đề xuất 06 giải pháp nâng caonăng lực lãnh đạo công tác quốc phòng, quân sự địa phương của ĐUQS tỉnh,thành phố trên địa bàn Quân khu 3 giai đoạn hiện nay

1.3 Khái quát kết quả nghiên cứu của các công trình khoa học đã được công bố liên quan đến đề tài luận án và những vấn đề luận án tập trung giải quyết

1.3.1 Khái quát kết quả nghiên cứu của các công trình khoa học đã công bố có liên quan đến đề tài luận án

Một là, ở các góc độ tiếp cận khác nhau, các công trình khoa học ở nước

ngoài và trong nước đã khẳng định vị trí, ý nghĩa, tầm quan trọng và tính cấp thiếtnâng cao chất lượng công tác QSQPĐP trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dântộc cũng như sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hiện nay Một số công trình

đã khái quát, luận giải về nội dung, phương thức tiến hành công tác QSQPĐP, cơchế Đảng lãnh đạo công tác QSQPĐP trong sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc

Hai là, đã có một số công trình nghiên cứu về CTĐ, CTCT trong sự nghiệp

xây dựng, chiến đấu của LLVT cách mạng, quân đội cách mạng Một số công trình

nghiên cứu về CTĐ, CTCT và nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trong các nhiệm

vụ của một số loại hình cơ quan, đơn vị trong QĐND Việt Nam Một số công trình

đã đi sâu nghiên cứu, đưa ra quan niệm, chỉ ra các yếu tố quy định chất lượng, xácđịnh những vấn đề có tính nguyên tắc và tiêu chí đánh giá nâng cao chất lượngCTĐ, CTCT trong huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, xây dựng chính quy, chấp hành

kỷ luật, tham gia phòng chống thiên tai, cứu hộ, cứu nạn của một số loại hình cơquan, đơn vị Một số công trình nghiên cứu về CTĐ, CTCT trong một số nhiệm vụ

cụ thể của công tác QSQPĐP; trong đó đã khái quát quan niệm, luận giải làm rõmục đích, chủ thể, lực lượng, đối tượng, nội dung, hình thức, biện pháp, vai trò, đặcđiểm CTĐ, CTCT trong một số nhiệm vụ cụ thể của công tác QSQPĐP

Ba là, một số công trình đã tiến hành điều tra, khảo sát, đánh giá thực

trạng CTĐ, CTCT và chất lượng CTĐ, CTCT trong các nhiệm vụ của quân đội

và trong một số nhiệm vụ của công tác QSQPĐP, chỉ rõ những ưu điểm, hạnchế, khuyết điểm; nguyên nhân của ưu điểm, hạn chế, khuyết điểm và rút ra một

số kinh nghiệm nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trong các nhiệm vụ chủ yếucủa quân đội và trong một số nhiệm vụ cụ thể của công tác QSQPĐP

Bốn là, một số công trình đã dự báo, phân tích sự phát triển của tình

hình nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, xây dựng nền QPTD, thế trậnCTND, xây dựng LLVT nhân dân, QĐND vững mạnh, nhiệm vụ chiến đấucủa quân đội trong điều kiện mới; xác định yêu cầu và đề xuất những giải

pháp nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trong các nhiệm vụ chủ yếu của quânđội và trong một số nhiệm vụ cụ thể của công tác QSQPĐP.

Từ kết quả tổng quan các công trình nghiên cứu có liên quan đến đề tàiluận án trên đây cho thấy đã có một số công trình bàn về công tác QSQPĐP

và CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP Đây là những nguồn tư liệu thamkhảo có giá trị lý luận, thực tiễn để tác giả kế thừa chọn lọc Tuy nhiên, chođến nay chưa có công trình nào nghiên cứu một cách cơ bản, hệ thống,chuyên sâu về chất lượng và nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trong công tácQSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 dưới góc độ chuyên ngành xâydựng Đảng và Chính quyền Nhà nước Do vậy, đề tài luận án là công trìnhkhoa học độc lập, không trùng lặp với các công trình ở trong và ngoài nước đãđược nghiệm thu, công bố

1.3.2 Những vấn đề đặt ra luận án cần tập trung giải quyết

Một là, luận giải làm rõ những vấn đề cơ bản về các tỉnh trên địa bàn Quân

khu 1, công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1; trên cơ sở đó xâydựng quan niệm, luận giải làm rõ mục đích, chủ thể, lực lượng, đối tượng, nộidung, hình thức, biện pháp, đặc điểm, vai trò CTĐ, CTCT trong công tácQSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1

Hai là, xây dựng quan niệm và luận giải làm rõ những yếu tố quy định chất

lượng CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1.Xây dựng quan niệm, luận giải làm rõ mục đích, chủ thể, lực lượng, nội dung, hìnhthức, biện pháp, những vấn đề có tính nguyên tắc và tiêu chí đánh giá nâng cao chấtlượng CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1

Ba là, tiến hành nghiên cứu, điều tra, khảo sát thực tế, thu thập tài liệu, số liệu để đánh giá đúng thực trạng nâng cao chất lượng CTĐ, CTCT trong công

tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 những năm qua, chỉ rõ những

ưu điểm, hạn chế, khuyết điểm, nguyên nhân của những ưu điểm, hạn chế,khuyết điểm; trên cơ sở đó khái quát một số kinh nghiệm nâng cao chất lượngCTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1

Bốn là, phân tích những yếu tố đã và đang tác động đến nâng cao chất lượng

CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1, trên cơ

sở đó xác định yêu cầu và đề xuất những giải pháp nâng cao chất lượng CTĐ,CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 hiện nay

Kết luận chương 1

Công tác đảng, công tác chính trị trong xây dựng LLVT cách mạng,quân đội cách mạng, trong lĩnh vực QSQP, bảo vệ Tổ quốc XHCN luôn thuhút sự quan tâm nghiên cứu của nhiều nhà khoa học, cán bộ lãnh đạo, quản lý,

cả ở trong và ngoài nước Đến nay, có khá nhiều công trình nghiên cứu vềcông tác QSQPĐP; CTĐ, CTCT, chất lượng CTĐ, CTCT và nâng cao chấtlượng CTĐ, CTCT trong các nhiệm vụ chủ yếu của một số loại hình cơ quan,đơn vị trong QĐND Việt Nam và một số nhiệm vụ cụ thể của công tácQSQPĐP ở các quân khu có liên quan đến đề tài luận án

Các công trình khoa học ở nước ngoài và trong nước có liên quan đến đềtài luận án được tổng quan trên đây đã nghiên cứu khá sâu sắc, toàn diện về xâydựng LLVT nhân dân, QĐND, về CTĐ, CTCT và chất lượng CTĐ, CTCTtrong xây dựng LLVT nhân dân, QĐND, trong thực hiện các nhiệm chủ yếucủa quân đội và trong thực hiện nhiệm vụ QSQP, bảo vệ Tổ quốc XHCN Đây

là những tài liệu có giá trị cả về lý luận và thực tiễn mà tác giả có thể thamkhảo, tiếp thu, kế thừa trong quá trình thực hiện luận án Tuy nhiên, do mụcđích, nhiệm vụ, đối tượng, phạm vi nghiên cứu của các công trình khoa họctrên đây khác nhau, do đó cho tới nay chưa có một công trình nào nghiên cứu

một cách có hệ thống, sâu sắc, toàn diện về Nâng cao chất lượng công tác đảng, công tác chính trị trong công tác quân sự, quốc phòng địa phương ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 dưới góc độ khoa học chính trị, chuyên ngành

xây dựng Đảng và Chính quyền Nhà nước Vì vậy, đề tài luận án là công trìnhnghiên cứu độc lập, không trùng lặp với các công trình khoa học ở nước ngoài

và trong nước có liên quan đến đề tài luận án đã công bố

Chương 2 NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ LÝ LUẬN, THỰC TIỄN

NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG TÁC ĐẢNG, CÔNG TÁC CHÍNH TRỊ TRONG CÔNG TÁC QUÂN SỰ, QUỐC PHÒNG ĐỊA PHƯƠNG

Ở CÁC TỈNH TRÊN ĐỊA BÀN QUÂN KHU 1 2.1 Công tác quân sự, quốc phòng địa phương và công tác đảng, công tác chính trị trong công tác quân sự, quốc phòng địa phương ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1

2.1.1 Các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 và công tác quân sự, quốc phòng địa phương ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1

Khái quát về các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1

Quân khu 1, tiền thân là Chiến khu 1, được thành lập ngày 16/10/1945 theosắc lệnh của Chủ tịch Hồ Chí Minh về kiện toàn 12 chiến khu trong cả nước đểchuẩn bị cho cuộc kháng chiến trường kỳ chống thực dân Pháp xâm lược Do điềukiện địa lý và hoàn cảnh lịch sử, Quân khu 1 đã nhiều lần được điều chỉnh địa giớihành chính với nhiều tên gọi khác nhau như: Chiến khu 1, Liên khu 1, Liên khuViệt Bắc, Quân khu Việt Bắc và Quân khu 1 Tại thời điểm hiện nay, địa bànQuân khu 1 có phía Bắc tiếp giáp với tỉnh Quảng Tây (Trung Quốc); phía Namgiáp với tỉnh Hưng Yên và Thủ đô Hà Nội; phía Đông giáp tỉnh Hải Dương,Quảng Ninh; phía Tây giáp tỉnh Hà Giang, Tuyên Quang, Vĩnh Phúc Có tổngdiện tích tự nhiên là 28.096,9km2; dân số trên 06 triệu người; bao gồm 06 tỉnh là:Bắc Giang, Bắc Kạn, Bắc Ninh, Cao Bằng, Lạng Sơn và Thái Nguyên Các tỉnhtrên địa bàn Quân khu 1 có một số đặc điểm cơ bản sau đây:

Về điều kiện địa lý tự nhiên

Các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 có điều kiện địa hình, địa chất phong phú,

đa dạng và phức tạp, gồm cả đồng bằng, trung du và miền núi, trong đó rừng núichiếm 90% diện tích Trên địa bàn có nhiều dãy núi cao ngút ngàn, lớp lớp đồ sộ,chạy từ Tây Bắc xuống Đông Nam tạo thế chia cắt lớn Có nhiều vùng núi đá vôirộng hàng nghìn km2, trong đó có rất nhiều hang động thuận lợi cho việc thiết lậpthế trận phòng thủ, phòng tránh hỏa lực của địch, kể cả vũ khí công nghệ cao…Bên cạnh đó, trên địa bàn còn có hệ thống sông, suối tương đối dày đặc, điển hìnhnhư sông Bằng Giang, sông Cầu, sông Công, sông Gâm, sông Lăng, sông LụcNam, sông Thương… có độ dốc khá lớn, nước chảy xiết về mùa mưa lũ Có nhiều

hồ lớn như: Ba Bể, Bảo Linh, Cấm Sơn, Khuôn Thần, Núi Cốc và một số thácnước như: Bản Giốc, La Hang, La Peo… tạo ra những điều kiện thuận lợi nhưngcũng có không ít khó khăn cho phát triển kinh tế - xã hội, củng cố QPAN

Các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 có khí hậu gần như là nhiệt đới gió mùa,nhưng cũng có những tháng sương mù dày đặc, độ ẩm lên tới 95% Đặc biệt vàomùa Đông, các tỉnh phía Bắc của Quân khu thời tiết rất giá lạnh, có nơi, có thờiđiểm còn có băng tuyết bảo phủ như ở Mẫu Sơn của Lạng Sơn, Trùng Khánh củaCao Bằng… gây ảnh hưởng không nhỏ tới sức khỏe và đời sống của nhân dân;gây khó khăn cho việc thực hiện nhiệm vụ QSQP của các địa phương

Về kinh tế

Các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 có tiềm năng rất lớn về tài nguyên thiên

nhiên, đặc biệt là tài nguyên rừng và đất đồi rừng thuận lợi cho phát triển kinh tếtrang trại, kinh tế vườn rừng và các ngành công nghiệp khai thác, chế biến nông,lâm sản Trên địa bàn còn có nhiều loại khoáng sản có giá trị kinh tế cao, trữlượng tương đối lớn như: than ở Thái Nguyên, Bắc Giang, Lạng Sơn; sắt ở TháiNguyên, Cao Bằng, Bắc Giang; bô xít ở Lạng Sơn, Cao Bằng; chì, kẽm ở BắcKạn; vonfram ở Thái Nguyên; sét, cao lanh ở Bắc Giang; đá vôi ở Lạng Sơn, CaoBằng, Bắc Kạn… thuận lợi cho phát triển các ngành công nghiệp khai khoáng,luyện kim và sản xuất vật liệu xây dựng Ngoài ra, trên địa bàn còn có nhiều danhlam thắng cảnh, nhiều cụm di tích lịch sử văn hóa và lịch sử cách mạng, nhiều lễ

hội đặc sắc; là cửa ngõ thông thương với quốc tế… cho phép các tỉnh trên địa bànQuân khu đẩy mạnh các hoạt động thương mại, dịch vụ và du lịch Qua đó pháttriển một nền kinh tế đa dạng, năng động, toàn diện với nhiều ngành kinh tế mũinhọn, góp phần đẩy nhanh quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa không chỉ đốivới địa phương mà còn đối với cả nước.

Thực hiện đường lối đổi mới của Đảng, những năm gần đây, tình hình kinh

tế - xã hội các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 có nhiều khởi sắc Tốc độ tăng trưởngGDP hàng năm khá cao; cơ cấu kinh tế có sự chuyển dịch theo hướng tích cực.Trên địa bàn, bên cạnh các cơ sở công nghiệp được xây dựng từ những năm 60 đến

90 của thế kỷ XX như: Gang thép Thái Nguyên, Phân đạm và hóa chất Hà Bắc,Kính Đáp Cầu, Thuốc lá Bắc Sơn… đã hình thành được nhiều khu công nghiệp tậptrung, với nhiều ngành nghề mới như: điện tử, dệt may, chế biến nông, lâm sản…Nhiều địa phương đã mạnh dạn thay đổi tập quán canh tác, tích cực chuyển dịch cơcấu cây trồng, vật nuôi theo hướng sản xuất hàng hóa tập trung như phát triển kinh

tế trang trại, vươn đồi kết hợp chăn nuôi, trồng cây lâm nghiệp, cây dược liệu chogiá trị kinh tế cao Tuy nhiên, do điểm xuất phát thấp, lại đứng trước nhiều khókhăn, thách thức, nên tình hình kinh tế - xã hội các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1vẫn còn nhiều khó khăn Giữa các tỉnh có sự chênh lệch khá lớn về trình độ pháttriển [phụ lục 4] Nhiều tiềm năng, lợi thế, nhất là tiềm năng về đất đai, đồi rừng,khoáng sản, du lịch, kinh tế cửa khẩu chưa được khai thác và phát huy Một số địaphương nhịp độ phát triển kinh tế chưa vững chắc; kết cấu hạ tầng thiếu đồng bộ;

cơ cấu kinh tế chậm chuyển dịch; đời sống của nhân dân còn gặp nhiều khókhăn… Đây là những yếu tố gây nhiều khó khăn trong huy động vật chất, phươngtiện cho thực hiện nhiệm vụ QSQP của các địa phương

Về chính trị

Việt Bắc - Quân khu 1 nói chung, các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 nói riêng

là vùng đất giàu truyền thống yêu nước và cách mạng Trong suốt chiều dài lịch sử,nhân dân các địa phương nơi đây luôn đoàn kết, gắn bó một lòng cùng nhau đánhđuổi giặc ngoại xâm Trong công cuộc đổi mới, dưới sự lãnh đạo của Đảng, nhân dân

nơi đây luôn chấp hành nghiêm đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, phápluật của Nhà nước, các quy định của địa phương; tích cực tham gia lao động sảnxuất, củng cố QPAN, cùng nhau xây dựng quê hương, đất nước ngày càng giàu đẹp.

Những năm qua, hệ thống chính trị các cấp ở các tỉnh trên địa bàn Quân khuluôn được củng cố, kiện toàn và hoạt động có hiệu quả Tuy nhiên, so với yêu cầuđổi mới, xây dựng và phát triển của các địa phương thì vẫn còn nhiều hạn chế, bấtcập Năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của một số cấp ủy, tổ chức đảng chưa cao.Khả năng quản lý, điều hành của một số cấp chính quyền còn hạn chế Hoạt độngcủa các đoàn thể chậm đổi mới, chưa thu hút được đông đảo quần chúng tham gia.Trình độ, năng lực của đội ngũ cán bộ, nhất là ở cơ sở còn yếu Một số nơi ở vùngsâu, vùng xa, vùng biên giới còn có hiện tượng bản trắng đảng viên… Đây lànhững trở ngại lớn cho xây dựng và hoạt động của hệ thống chính trị, trong đó cóhoạt động lãnh đạo, chỉ đạo và thực hiện công tác QSQP ở các địa phương

Về văn hóa - xã hội

Các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 là vùng đất cổ, quê hương văn hóa thời

kỳ đồ đá, biểu trưng cho nền văn minh Sông Hồng, Luy Lâu; trung tâm kinh tế,chính trị, tôn giáo cổ xưa nhất Việt Nam Trên địa bàn có rất nhiều đình, chùa, lễhội, nhiều di sản văn hóa vật thể và phi vật thể, nhiều cụm di tích lịch sử văn hóa

và cách mạng thu hút đông đảo du khách trong nước và quốc tế tham quan nênrất thuận lợi cho việc phát triển kinh tế - xã hội của các địa phương và giáo dụctruyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ

Các tỉnh thuộc trên địa bàn Quân khu 1 còn là nơi có rất nhiều dân tộc như:Kinh, Tày, Nùng, Hoa, Cao Lan, Dao, Mông, Lô Lô, Sán Dìu, Sán Chay… cùngnhau chung sống Các dân tộc phần lớn sống đan xen với nhau, ít có dân tộc nàosống trong một địa bàn riêng biệt Thông thường ở một huyện, nhất là các huyệnmiền núi, vùng cao, vùng biên giới, có từ 07 đến 15 dân tộc; một xã có từ 02 đến 07dân tộc; một bản có từ 02 đến 03 dân tộc Nhiều tỉnh như Cao Bằng, Lạng Sơn, BắcKạn, các dân tộc thiểu số chiếm hơn 80%, trong đó Cao Bằng là 94,2% [phụ lục 5].Các dân tộc có trình độ phát triển kinh tế - xã hội không đều, đời sống văn hóa

phong phú, đa dạng nhưng cũng khá phức tạp Đồng bào các dân tộc thiểu số sốngthật thà, chất phác, cần cù, chịu khó…, nhưng trình độ dân trí thấp, phong tục, tậpquán còn lạc hậu Một bộ phận đồng bào, nhất là đồng bào các dân tộc Mông, Hoa,Tày, Nùng… có quan hệ, gắn bó lâu đời về họ tộc với đồng bào bên kia biên giới,thường xuyên có các hoạt động qua lại thăm thân, làm ăn với bên kia biên giới…

Bên cạnh sự phong phú, đa dạng về dân tộc, các tỉnh trên địa bàn Quân khu

1 còn có sự phong phú, đa dạng về tôn giáo và tín ngưỡng Trên toàn địa bàn cáctỉnh có đủ 06 tôn giáo lớn ở Việt Nam, trong đó có 03 tôn giáo chính là: Đạo Phật,đạo Thiên Chúa và đạo Tin Lành, với số lượng tín đồ tương đối lớn [phụ lục 5] Cáctín đồ tôn giáo hầu hết là người lao động, có nhận thức và thái độ tốt, sống “tốt đời,đẹp đạo”, “kính Chúa, yêu nước”, chấp hành tốt đường lối, chủ trương của Đảng,chính sách, pháp luật của Nhà nước và các quy định của địa phương Tuy nhiên,một bộ phận không nhỏ giáo dân do bị kẻ thù kích động, lôi kéo, mua chuộc… nên

đã có những hoạt động chống phá Đảng và chính quyền, gây mất ổn định về chínhtrị - xã hội, tạo ra những điểm nóng về QPAN…

nhiều khó khăn Bên cạnh đó, các hoạt động khiếu kiện, xâm nhập, vượt biên,buôn bán trẻ em, phụ nữ, buôn lậu vẫn còn tiếp tục diễn biến phức tạp Các thếlực thù địch đang triệt để lợi dụng tình hình khó khăn, vấn đề “dân tộc”, “tôngiáo” để đẩy mạnh chiến lược “diễn biến hòa bình” nhằm tạo ra những nhân tốgây mất ổn định về chính trị, trật tự an toàn xã hội trên địa bàn…

Công tác quân sự, quốc phòng địa phương ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 Quan niệm về công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1

Theo Luật Quốc phòng năm 2018: “Quân sự là hoạt động đặc biệt của xãhội về xây dựng lực lượng vũ trang, đấu tranh vũ trang, trong đó Quân đội nhândân làm nòng cốt” [128, tr 1]

Cũng theo Luật Quốc phòng năm 2018: “Quốc phòng là công cuộc giữnước bằng sức mạnh tổng hợp của toàn dân tộc, trong đó sức mạnh quân sự làđặc trưng, lực lượng vũ trang nhân dân làm nòng cốt” [128, tr 1]

Công tác QSQP là sự kết hợp chặt chẽ giữa hoạt động quân sự và hoạt độngquốc phòng của đất nước Đó là lĩnh vực công tác trọng yếu của Đảng và Nhànước, do Đảng, Nhà nước, LLVT và toàn dân tiến hành trên phạm vi toàn quốc,dưới sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng, sự quản lý, điều hànhcủa Nhà nước, sự tham mưu của các bộ, ban, ngành Trung ương (nòng cốt là BộQuốc phòng), bao gồm tổng thể các nhiệm vụ như: Quyết định đường lối, nhiệm vụQSQP; xây dựng kế hoạch và tổ chức phòng thủ đất nước, phương án tác chiếnchiến lược; phương hướng, nhiệm vụ xây dựng, củng cố nền QPTD, xây dựngQĐND, xây dựng nền công nghiệp quốc phòng, xây dựng hậu phương chiến lược,công tác tình báo quốc phòng, công tác QSQPĐP; nghiên cứu, tổng kết lịch sử, pháttriển nghệ thuật quân sự, công tác đối ngoại quân sự; bảo đảm ngân sách quốcphòng và các chế độ, chính sách đối với quân đội và hậu phương quân đội…

Theo từ điển Tiếng Việt: “Địa phương: 1 Khu vực trong quan hệ với nhữngvùng, khu vực khác trong nước 2 Vùng, khu vực trong quan hệ với Trung ương,với cả nước” [137, tr 315] Như vậy, địa phương bao gồm các tỉnh (thành phố trực

thuộc Trung ương); huyện, (quận, thị xã, thành phố trực thuộc tỉnh); xã (phường, thịtrấn) trong mối quan hệ với Trung ương và các tỉnh, huyện, xã trong cả nước.

Công tác QSQPĐP là một bộ phận công tác QSQP của Đảng và Nhà nước,được tổ chức tiến hành ở các địa phương trong cả thời bình và thời chiến Đó là mộtmặt công tác cơ bản, trọng yếu của cấp ủy, chính quyền địa phương, do toàn thểđảng bộ, chính quyền, các ban, ngành, đoàn thể, nhân dân và LLVT địa phương tiếnhành, dưới sự lãnh đạo trực tiếp, toàn diện của cấp uỷ địa phương, sự quản lý, điềuhành của chính quyền địa phương, sự tham mưu của các cơ quan chức năng (nòngcốt là CQQS địa phương) và sự chỉ đạo, chỉ huy của CQQS cấp trên, nhằm tổ chức

và động viên mọi lực lượng tham gia xây dựng nền QPTD; chuẩn bị và tiến hànhCTND ở địa phương, thực hiện bảo vệ địa phương, góp phần giữ vững chủ quyền,

an ninh quốc gia trong thế trận phòng thủ bảo vệ Tổ quốc của cả nước

Theo cách tiếp cận kể trên, có thể quan niệm: Công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 là một bộ phận công tác QSQP của Đảng và Nhà nước, được tổ chức tiến hành ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1, do các tổ chức, lực lượng và toàn thể nhân dân tiến hành, dưới sự lãnh đạo trực tiếp, toàn diện của cấp ủy địa phương; sự quản lý, điều hành của chính quyền địa phương; sự tham mưu của các cơ quan chức năng (nòng cốt là CQQS địa phương) các cấp

và sự lãnh đạo, chỉ đạo, chỉ huy của Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Quân khu, nhằm xây dựng nền QPTD, thế trận CTND ở địa phương vững mạnh, xây dựng KVPT tỉnh, huyện vững chắc, xây dựng LLVT địa phương vững mạnh về mọi mặt, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ củng cố, tăng cường QPAN, bảo vệ địa phương và góp phần bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam XHCN trong mọi tình huống.

Quan niệm trên chỉ ra:

Mục đích tiến hành công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1

là nhằm xây dựng nền QPTD, thế trận CTND ở địa phương vững mạnh, xây dựng

KVPT tỉnh, huyện vững chắc, xây dựng LLVT địa phương vững mạnh về mọimặt, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ củng cố, tăng cường QPAN, bảo vệ địa phương vàgóp phần bảo vệ vững chắc Tổ quốc trong mọi tình huống

Chủ thể công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 bao gồm:

Đảng ủy, Bộ Tư lệnh, các cơ quan chức năng của Quân khu 1 và cấp ủy, chínhquyền, các cơ quan, ban, ngành, đoàn thể của địa phương Trong đó:

Đảng ủy Quân khu có nhiệm vụ chỉ đạo, hướng dẫn các tỉnh ủy trên địa bànlãnh đạo xây dựng nền QPTD, thế trận QPTD gắn với thế trận an ninh nhân dân,công tác quân sự địa phương, xây dựng lực lượng bộ đội địa phương và dân quân

tự vệ, thực hiện chính sách hậu phương quân đội Các tỉnh ủy trên địa bàn Quânkhu có trách nhiệm lãnh đạo địa phương quán triệt và thực hiện nghị quyết củaĐảng ủy Quân khu về công tác QSQPĐP

Cấp ủy địa phương các cấp, từ tỉnh ủy đến đảng ủy (chi bộ) xã, phường, thịtrấn có trách nhiệm trực tiếp lãnh đạo mọi mặt công tác QSQP ở địa phương

Chính quyền địa phương các cấp, từ cấp tỉnh đến cấp cơ sở có trách nhiệmquản lý, điều hành mọi hoạt động QSQP của địa phương

Các cơ quan, ban, ngành, đoàn thể của địa phương (nòng cốt là CQQS) từcấp tỉnh đến xã, phường, thị trấn có trách nhiệm tham mưu giúp cấp ủy, chínhquyền địa phương lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện nhiệm vụ công tác QSQPĐP

Đảng ủy quân sự địa phương, chi bộ quân sự xã (phường, thị trấn) có tráchnhiệm đề xuất nội dung lãnh đạo và giúp cấp ủy địa phương chỉ đạo, hướng dẫn,kiểm tra các cấp, các ngành thực hiện nhiệm vụ QSQP và chính sách hậu phươngquân đội tại địa phương mình; đồng thời, lãnh đạo mọi mặt đối với CQQS và cácđơn vị LLVT địa phương thuộc quyền thực hiện thắng lợi mọi nhiệm vụ do cấp ủyđịa phương và cấp ủy, người chỉ huy quân sự cấp trên giao

Lực lượng thực hiện công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1

bao gồm: Mặt trận Tổ quốc, các ban, ngành, đoàn thể, tổ chức chính trị - xã hội vàcác tầng lớp nhân dân, trong đó LLVT địa phương làm nòng cốt

Lực lượng tham gia thực hiện công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn

Quân khu 1 còn có các cơ quan, đơn vị bộ đội chủ lực của Quân khu, của Bộ Quốcphòng, các đơn vị hành chính sự nghiệp, doanh nghiệp… đứng chân trên địa bàn

Nhiệm vụ công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1

Một là, giáo dục QPAN cho học sinh, sinh viên; bồi dưỡng kiến thức

QPAN cho các đối tượng theo quy định của Nhà nước; phổ biến kiến thức QPANcho các tầng lớp nhân dân ở địa phương

Hai là, xây dựng, củng cố nền QPTD ở địa phương, xây dựng thế trận

CTND gắn với thế trận an ninh nhân dân vững chắc trên địa bàn; kết hợpgiữa xây dựng, củng cố QPAN với phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội, mởrộng quan hệ đối ngoại; chuẩn bị địa phương sẵn sàng chuyển từ thời bìnhsang thời chiến

Ba là, xây dựng KVPT tỉnh, huyện vững chắc; tổ chức huấn luyện, diễn tập

và tác chiến KVPT bảo vệ địa bàn lãnh thổ, bảo vệ tổ chức đảng, chính quyền, bảo

vệ nhân dân, sẵn sàng chiến đấu và chiến đấu bảo vệ địa bàn chiến lược của Quânkhu, bảo vệ chủ quyền, lợi ích quốc gia, dân tộc

Bốn là, xây dựng LLVT địa phương vững mạnh về mọi mặt, thực sự là lực

lượng nòng cốt; tham gia xây dựng cơ sở chính trị địa phương vững mạnh vềchính trị, tư tưởng, tổ chức và đạo đức, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ QSQPĐP

Năm là, tiến hành công tác động viên, công tác tuyển quân, phối hợp tuyển

sinh quân sự; tiến hành công tác phòng, chống thiên tai, cứu hộ, cứu nạn và cácnhiệm vụ khác để bảo vệ tính mạng và tài sản của nhân dân

Sáu là, xây dựng cơ sở hậu cần, kỹ thuật theo phạm vi xác định và bảo

đảm hậu cần, kỹ thuật cho các nhiệm vụ QSQPĐP

Bảy là, tổ chức thực hiện chính sách về quốc phòng và chính sách hậu

phương quân đội trên địa bàn

Tám là, thực hiện quản lý Nhà nước về quốc phòng trên địa bàn; tham gia

xây dựng, hoàn thiện, cụ thể hóa văn bản quy phạm pháp luật về công tácQSQPĐP; tiến hành thanh tra, kiểm tra, giám sát, sơ, tổng kết, rút kinh nghiệmcông tác QSQP trên địa bàn theo phạm vi chức năng, quyền hạn

Vai trò của công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1

Một là, công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 góp phần

quán triệt và thực hiện các quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luậtcủa Nhà nước, nghị quyết, chỉ thị của cấp trên về QSQP và bảo vệ Tổ quốc

Công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 bao gồm nhiều nộidung, nhiều mặt công tác, từ công tác giáo dục QPTD đến tổ chức xây dựng tỉnh,huyện thành các KVPT vững chắc; kết hợp kinh tế, văn hoá, xã hội với QPAN vàQPAN với kinh tế, văn hoá, xã hội; thực hiện công tác tuyển quân, tuyển sinh quânsự; xây dựng lực lượng dân quân tự vệ và dự bị động viên; tổ chức thực hiện chínhsách về quốc phòng và chính sách hậu phương quân đội Do vậy, tổ chức thực hiệntốt các nội dung này sẽ bảo đảm làm cho các quan điểm, đường lối, chủ trương, chínhsách của Đảng và Nhà nước như: quan điểm về kết hợp chặt chẽ giữa kinh tế, vănhóa, xã hội với QPAN và QPAN với kinh tế, văn hóa, xã hội; quan điểm về xây dựngnền QPTD, tiến hành CTND và xây dựng KVPT vững chắc; quan điểm toàn dân xâydựng đất nước và bảo vệ Tổ quốc, toàn quân bảo vệ Tổ quốc và xây dựng đất nước được quán triệt và triển khai thực hiện trên thực tế ở các địa phương

Hai là, công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 trực tiếp xây

dựng nền QPTD, thế trận CTND và LLVT các tỉnh vững mạnh, góp phần ngănngừa và đấu tranh làm thất bại mọi âm mưu, thủ đoạn chống phá của các thế lựcthù địch đối với địa phương; bảo vệ vững chắc một vùng biên cương, một hướngphòng thủ chiến lược rất quan trọng của đất nước

Thông qua việc tổ chức thực hiện tốt các nội dung của công tác QSQPĐP,như: công tác giáo dục, bồi dưỡng và phổ biến kiến thức QPAN cho các đối tượng;

tổ chức xây dựng, huấn luyện, diễn tập và tác chiến KVPT; thực hiện công táctuyển quân, tuyển sinh quân sự; xây dựng lực lượng dân quân tự vệ và dự bị độngviên; tham gia xây dựng cơ sở chính trị địa phương vững mạnh , công tácQSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 trực tiếp xây dựng nền QPTD, thế trậnCTND và LLVT các tỉnh vững mạnh, tạo ra sức mạnh QSQP to lớn, đủ sức răn đe,góp phần chủ động phòng ngừa, ngăn chặn và đấu tranh làm thất bại mọi âm mưu,thủ đoạn chống phá của các thế lực thù địch đối với địa phương; giữ vững đường

biên, mốc giới, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ, bảo vệ vững chắc một vùng biêncương, một hướng phòng thủ chiến lược rất quan trọng của đất nước.

Ba là, công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 góp phần xây

dựng địa phương vững mạnh về mọi mặt

Công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 không chỉ trực tiếpxây dựng và nâng cao sức mạnh QSQP của các tỉnh mà còn tham gia vào các lĩnhvực hoạt động khác của địa phương, từ nâng cao nhận thức cho cán bộ, nhân dân,đến phát triển cơ sở hạ tầng, kinh tế, giáo dục, y tế, văn hóa - xã hội, nâng cao đờisống vật chất và tinh thần cho nhân dân, nhất là nhân dân ở vùng sâu, vùng xa,vùng biên giới, vùng đặc biệt khó khăn… Qua đó, góp phần xây dựng địa phươngvững mạnh về mọi mặt Thực tế cho thấy, ở địa phương nào thực hiện tốt công tácQSQPĐP, thì ở địa phương đó kinh tế - xã hội có sự phát triển, đời sống nhân dânđược cải thiện và nâng cao, an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội được giữ vững,nhân dân phấn khởi, tin tưởng vào Đảng, vào chính quyền…

Bốn là, công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 trực tiếp chỉ

đạo và tổ chức thực hiện phòng thủ dân sự; tổ chức chuyển địa phương từ thờibình sang thời chiến, thực hiện nhiệm vụ phòng, tránh, đánh trả địch ngay từnhững ngày đầu khi chiến tranh xảy ra

Công tác QSQPĐP nói chung, công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quânkhu 1 nói riêng không chỉ được tiến hành trong thời chiến, mà còn được tiến hànhngay trong thời bình, với nhiệm vụ trọng tâm là chuẩn bị đầy đủ về con người, về tổchức, phương án, cơ sở vật chất, vũ khí, trang bị, cơ chế lãnh đạo, chỉ đạo, quản lý,điều hành, chỉ huy quân và dân địa phương chiến đấu chống chiến tranh xâm lược…

Sự chuẩn bị tích cực, chu đáo ngay từ thời bình sẽ giúp cho các tỉnh trên địa bànQuân khu chuyển mọi hoạt động của địa phương từ thời bình sang thời chiến mộtcách nhanh chóng, chính xác, hạn chế những xáo trộn về mặt xã hội Đồng thời, khichiến tranh xảy ra, nếu địch tiến công vào KVPT của các tỉnh, dựa vào thế trận đãchuẩn bị sẵn từ thời bình, công tác QSQPĐP ở đây sẽ nhanh chóng triển khai lựclượng, giành thế chủ động, đánh trả kịp thời, đáp ứng yêu cầu của nhiệm vụ chiến

đấu bảo vệ địa phương Đặc biệt, với thế trận CTND rộng khắp và cách đánh củaKVPT, công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu trực tiếp chỉ đạo quân vàdân địa phương tiến hành ngăn chặn, sát thương, tiêu hao, tiêu diệt làm giảm tốc độtiến công của địch; hình thành thế xen kẽ, căng kéo, không cho địch phân tuyến, làmhạn chế khả năng sử dụng vũ khí công nghệ cao và tiến công hỏa lực từ xa của địch,kịp thời dẹp bạo loạn, lật đổ phá vỡ ý định trong đánh ra, ngoài đánh vào của chúng,làm thất bại âm mưu đánh nhanh, thắng nhanh, buộc chúng phải sa lầy, tạo điều kiệncho lực lượng chủ lực bước vào chiến đấu giành thắng lợi.

2.1.2 Những vấn đề cơ bản về công tác đảng, công tác chính trị trong công tác quân sự, quốc phòng địa phương ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1

Quan niệm về công tác đảng, công tác chính trị trong công tác quân sự, quốc phòng địa phương ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1

Với bản chất là hoạt động lãnh đạo của Đảng đối với LLVT cách mạng,quân đội cách mạng, CTĐ, CTCT ra đời gắn liền với quá trình hình thành, pháttriển của LLVT nhân dân, QĐND, với thắng lợi của cách mạng Việt Nam, sự tiến

bộ, trưởng thành, chiến đấu và chiến thắng của QĐND Việt Nam

Theo Điều lệ CTĐ, CTCT trong QĐND Việt Nam:

Công tác đảng, công tác chính trị trong Quân đội nhân dân Việt Nam là bộphận rất quan trọng trong hoạt động lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Namđối với Quân đội, một mặt công tác cơ bản của cấp ủy, chính ủy, chính trịviên (bí thư cấp ủy, chi bộ), chỉ huy và cơ quan chính trị các cấp trong Quânđội; là công tác xây dựng Đảng, xây dựng Quân đội về chính trị, tư tưởng

và tổ chức; là công tác vận động quần chúng của Đảng trong Quân đội,nhằm giữ vững và tăng cường sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặtcủa Đảng đối với Quân đội, bảo đảm cho Quân đội luôn giữ vững bản chấtgiai cấp công nhân, tính nhân dân, tính dân tộc, tuyệt đối trung thành vớiĐảng, với Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa, sẵn sàng chiến đấu hy sinh

vì độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ

mà Đảng, Nhà nước và nhân dân giao phó [125, tr 11-12]

Ngày nay, với đường lối xây dựng nền QPTD, thế trận CTND, xâydựng KVPT vững chắc, phát huy sức mạnh của toàn dân, của cả hệ thốngchính trị trong sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc thì CTĐ, CTCT không chỉ được tiếnhành trong LLVT nhân dân, QĐND mà còn được tiến hành trong công tácQSQPĐP Theo đó, mục đích, chủ thể, lực lượng, đối tượng, nội dung, hìnhthức, biện pháp CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP được mở rộng và pháttriển phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ, đặc điểm của công tác QSQP trong sựnghiệp bảo vệ Tổ quốc.

Với cách tiếp cận kể trên có thể quan niệm: CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 là một bộ phận rất quan trọng trong hoạt động lãnh đạo của cấp ủy, tổ chức đảng các cấp; một mặt công tác cơ bản của chính quyền, các tổ chức trong hệ thống chính trị, của lãnh đạo, chỉ huy, cơ quan chính trị các đơn vị LLVT địa phương, bao gồm tổng thể các hoạt động công tác tư tưởng, tổ chức, chính sách và công tác vận động quần chúng, nhằm phát huy vai trò, trách nhiệm của các tổ chức, các lực lượng, huy động mọi nguồn lực của địa phương thực hiện thắng lợi đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, nghị quyết, chỉ thị của cấp trên về công tác QSQPĐP, góp phần bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam XHCN trong mọi tình huống.

Quan niệm chỉ ra:

Mục đích tiến hành CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa

bàn Quân khu 1 là nhằm phát huy vai trò, trách nhiệm của các tổ chức, lực lượng,huy động mọi nguồn lực thực hiện thắng lợi đường lối, chủ trương của Đảng, chínhsách, pháp luật của Nhà nước, nghị quyết, chỉ thị của cấp trên về công tác QSQPĐP,góp phần bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam XHCN trong mọi tình huống

Chủ thể CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân

khu 1 bao gồm: Đảng ủy, Bộ Tư lệnh, Cục Chính trị Quân khu 1; cấp ủy, chínhquyền địa phương; ĐUQS địa phương, chi bộ quân sự xã (phường, thị trấn), cán bộchủ trì, cơ quan chính trị thuộc CQQS địa phương các cấp Trong đó:

Đảng ủy, Bộ Tư lệnh, Cục Chính trị Quân khu 1 có trách nhiệm phối hợp vớicác tỉnh ủy lãnh đạo, chỉ đạo CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trênđịa bàn Quân khu theo phạm vi, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn Các tỉnh ủy cótrách nhiệm lãnh đạo địa phương mình quán triệt và thực hiện nghị quyết của Đảng

ủy Quân khu về công tác QSQPĐP và CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở cáctỉnh trên địa bàn Quân khu

Cấp ủy địa phương các cấp, từ tỉnh ủy đến đảng ủy (chi bộ) xã, phường, thịtrấn là chủ thể trực tiếp lãnh đạo, xác định các chủ trương, phương hướng cho mọihoạt động CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP; chỉ đạo chính quyền, các cơ quan,ban, ngành, đoàn thể của địa phương cụ thể hóa, thể chế hóa nghị quyết lãnh đạothành các kế hoạch, chương trình hành động để tổ chức thực hiện; kiểm tra, giám sát

hệ thống chính trị ở địa phương tiến hành CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP

Chính quyền địa phương các cấp, từ cấp tỉnh đến cấp cơ sở có trách nhiệm

cụ thể hóa, thể chế hóa nghị quyết lãnh đạo CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐPcủa cấp ủy địa phương thành các chương trình, kế hoạch, biện pháp tổ chức thựchiện; chỉ đạo, điều hành các cơ quan chức năng của chính quyền tiến hành cáchoạt động tư tưởng, tổ chức, chính sách trong thực hiện nhiệm vụ QSQPĐP

Đảng ủy quân sự địa phương, chi bộ quân sự xã (phường, thị trấn) có tráchnhiệm tham mưu, đề xuất với cấp ủy địa phương cấp mình những chủ trương,biện pháp lãnh đạo, chỉ đạo CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP; đồng thời trựctiếp lãnh đạo CQQS địa phương cùng cấp và các đơn vị LLVT thuộc quyền thựchiện thắng lợi nhiệm vụ CTĐ, CTCT; hướng dẫn, kiểm tra các cấp, các ngành tiếnhành CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP

Chính ủy, chính trị viên CQQS địa phương các cấp có trách nhiệm chủ độngphối hợp với chỉ huy trưởng tham mưu, đề xuất với ĐUQS, chi bộ quân sự cùng cấp,

để ĐUQS, chi bộ quân sự tham mưu, đề xuất với cấp ủy địa phương quyết định chủtrương, biện pháp lãnh đạo, chỉ đạo CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP; chỉ đạocác cơ quan, đơn vị LLVT thuộc quyền tiến hành CTĐ, CTCT trong công tác

QSQPĐP; phối hợp với các ban, ngành, đoàn thể địa phương tiến hành các hoạt độngcông tác tư tưởng, tổ chức, chính sách trong thực hiện nhiệm vụ công tác QSQPĐP.

Cơ quan chính trị thuộc CQQS địa phương có trách nhiệm xây dựngchương trình, kế hoạch CTĐ, CTCT và chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra các cơquan, đơn vị LLVT địa phương tổ chức thực hiện; phối hợp với cấp ủy địaphương cấp dưới và các cơ quan, đơn vị đứng chân trên địa bàn tiến hành côngtác tư tưởng, tổ chức, chính sách trong thực hiện nhiệm vụ QSQPĐP

Lực lượng tham gia tiến hành CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các

tỉnh trên địa bàn Quân khu 1 bao gồm: Mặt trận Tổ quốc, các cơ quan, ban, ngànhcủa cấp ủy, chính quyền địa phương, các tổ chức, đoàn thể chính trị - xã hội, cán

bộ, đảng viên, công chức, viên chức, những người có uy tín trong các tầng lớpnhân dân địa phương; các tổ chức quần chúng, hội đồng quân nhân, đội ngũ sĩquan, quân nhân chuyên nghiệp, hạ sĩ quan, binh sĩ, công nhân viên chức, laođộng hợp đồng ở các cơ quan, đơn vị LLVT địa phương; cấp ủy, cơ quan chính trịcác đơn vị bộ đội chủ lực của Quân khu, của Bộ Quốc phòng và cấp ủy, thủ trưởngcác đơn vị hành chính sự nghiệp, doanh nghiệp… đứng chân trên địa bàn

Đối tượng của CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa

bàn Quân khu 1 bao gồm tất cả các tổ chức, các lực lượng tham gia thực hiệncông tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn Quân khu 1

Nội dung CTĐ, CTCT trong công tác QSQPĐP ở các tỉnh trên địa bàn

Quân khu 1 bao gồm:

Một là, quán triệt, cụ thể hóa đường lối, chủ trương của Đảng, chính

sách, pháp luật của Nhà nước; giáo dục chính trị tư tưởng, giáo dục truyềnthống cách mạng, truyền thống địa phương, giáo dục phương hướng, yêu cầunhiệm vụ công tác QSQPĐP, xây dựng bản lĩnh, lập trường, củng cố ý chí,niềm tin cho các thành phần, lực lượng, nâng cao nhận thức, tinh thần tráchnhiệm, tính tích cực, chủ động của các tổ chức, lực lượng và mọi tầng lớpnhân dân đối với công tác QSQPĐP