Hướng dẫn học sinh quan sát, nhận xét đậm nhạt - GV giới thiệu một số bài vẽ tượng đã hoàn thành để HS nhận xét - HS nhËn xÐt theo c¶m nhËn riªng, t×m ra bài đẹp - GV yªu cÇu HS quan s¸t[r]
Trang 1Ngày soạn :
Ngày giảng :
9a
9b
9c
Sơ lược về mĩ thuật thời Nguyễn (1802 - 1945) I Mục tiêu bài học: - HS hiểu biết được một số kiến thức sơ lược về mĩ thuật thời Nguyễn - Phát triển khả năng phân tích, suy luận và tích hợp kiến thức của HS - HS nhận thức đúng đắn về truyền thống nghệ thuật dân tộc ; trân trọng và yêu quý di tích lịch sử – văn hoá quê hương II Chuẩn bị: 1 Giáo viên - Bộ ĐDDH MT lớp 9 - ảnh chụp các công trình kiến trúc cố đô Huế - Tranh, ảnh giới thiệu về mĩ thuật thời Nguyễn 2 Học sinh - SGK - Sưu tầm các bài viết, tranh, ảnh liên quan đến mĩ thuật thời Nguyễn III Tiến trình dạy - học: - Tổ chức: 9a 9b, 9c
- kiểm tra:
- Bài mới:
Hoạt động 1: Sơ lược về bối cảnh lịch sử thời Nguyễn
- GV yêu cầu HS đọc SGK sau đó đặt
câu hỏi: tóm tắt vài nét về bối cảnh lịch
sử thời Nguyễn
- GV nhấn mạnh: nhà Nguyễn là triều
đại cuối cùng trong lịch sử Việt Nam
Mĩ thuật thời Nguyễn phát triển đa dạng
và phong phú, còn để lại cho kho tàng
- HS tóm tắt, HS khác bổ sung ý kiến
- HS nghe, ghi chép vào vở
Trang 2Trường THCS mĩ lung
- GV sử dụng ĐDDH kết hợp minh hoạ
với thuyết trình, gợi mở cho HS thảo
luận:
+ Cho biết mĩ thuật thời Nguyễn có
những loại hình nghệ thuật nào?
+ Mĩ thuật thời Nguyễn phát triển như
thế nào? có những thành tựu gì?
- Từ những câu trả lời của HS, GV giới
thiệu:
* Kiến trúc kinh đô Huế:
- Là một quần thể to lớn gồm có hoàng
thành và các cung điện, lầu các, lăng
tẩm …
+ Cấu trúc kinh thành Huế: Được vua
Gia Long xây dựng vào năm 1804 Trên
nền thành Phú Xuân cũ Vua Minh
Mạng lên ngôi quy hoạch lại hoàng
thành gồm 3 vòng thành gần vuông
- Vòng ngoài có 10 cửa và hào sâu bao
quanh
- Vòng giữa có Ngọ môn nằm trên
đường trục chính
- Phần trên kiến trúc cửa Ngọ Môn là
lầu Ngũ Phụng gồm 100 cột lớn, nhỏ
- Bên trong là nơi làm việc của triều
đình, có các cung điện điện Thái Hoà là
cung điẹn to lớn bề thế nhất …
- Trong cùng là Tử Cấm Thành
+ Lăng tẩm thời Nguyễn :
- Có giá trị về nghệ thuật: kết hợp hài
hoà giữa kiến trúc và thiên nhiên Xây
dựng theo sở thích của vua
- Khu lăng tẩm lớn: Gia Long, Minh
Mạng, Tự Đức, Khải Định …
- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi 3: Điêu
khắc và hội hoạ thời Nguyễn có những
đặc điểm gì? và phát triển ra sao?
- Yêu cầu HS khác bổ sung
* GV kết luận:
a Điêu khắc: mang tính tượng trưng
cao, ví dụ: Nghê, Cửu đỉnh, chạm khắc
đá, tượng người, voi, ngựa, Rồng …
bằng đá , xi măng
- Điêu khắc Phật giáo: khuynh hướng
dân gian, làng xã
-> Kiến trúc, Điêu khắc, đồ hoạ, hội hoạ
-> Đa dạng, phong phú, công trình có quy mô lớn
- HS lắng nghe, quan sát và ghi chép vào vở
- HS suy nghĩ, trả lời câu hỏi
- HS khác bổ sung
- HS nghe, quan sát và ghi chép
Trang 3- Các pho tượng mang tính hiện thực
cao: Hộ Pháp, Thánh Mẫu …
b Đồ hoạ, hội hoạ:
Dòng tranh khắc gỗ dân gian: Kim
Hoàng – Xuất hiện vào thời Nguyễn
- Nét mảng màu đen được in bằng ván
gỗ Màu khác được tô vẽ dựa vào các
mảng phân hình
- In trên giấy hồng điều, Tàu vang nhập
của nước ngoài
- Đầu thế kỉ XX một bộ tranh khắc gỗ
đồ sộ ra đời, đó là “Bách khoa thư văn
hoá, vật chất của Việt Nam”
- Hội hoạ giai đoạn này đã có tiếp xúc
với hội hoạ châu Âu
- Một hoạ sĩ duy nhất của Việt Nam giai
đoạn này được đào tạo tại Pháp là: Lê
Văn Miến - Ông đã để lại một vài tác
phẩm sơn dầu với lối vẽ tỉ mỉ, kĩ càng
theo xu hướng hiện thực
+ Sau đó do việc thành lập trường MT
Đông Dương (1925) các hoạ sĩ Việt
Nam tiếp thu kiến thức hội hoạ phương
Tây, song đã chắt lọc tạo nên phong
cách hội hoạ hiện đại mang đậm bản sắc
dân tộc
- GV kết luận:
- Em hãy nêu một vài đặc điểm của mĩ
thuật thời Nguyễn ?
- Kiến trúc kinh đô Huế hài hoà với thiên nhiên, ưa sử dụng những mẫu hình trang trí quy phạm gắn liền với tư tưởng chính thống Nho giáo, cách thể hiện nghiêm nghiêm ngặt, chặt chẽ
- Điêu khắc, đồ hoạ, hội hoạ có bước phát triển đa dạng, đã kế thừa truyền thống nghệ thuật dan và bước đầu tiếp thu nghệ thuật châu Âu
Hoạt động 3: Đánh giá kết quả học tập
- GV đặt câu hỏi củng cố kiến thức
- GV nhấn mạnh các đặc điểm của mĩ
thuật thời Nguyễn
- GV nhận xét đánh giá về tiết học
- HS trả lời câu hỏi theo nội dung kiến thức bài học
Bài tập về nhà:
- Đọc bài trong SGK
- Sưu tầm tranh, ảnh, bài viết liên quan đến bài học
- Sưu tầm tranh tĩnh vật
- Chuẩn bị bài học sau
Trang 4Trường THCS mĩ lung
Tiết:
Ngày soạn :
Ngày giảng :
9a
9b
9c
Tĩnh vật Lọ hoa và quả - vẽ hình I Mục tiêu bài học: - HS biết quan sát, nhận xét tương quan ở mẫu vẽ - HS biết cách bố cục và dựng hình; vẽ được hình có tỉ lệ cân đối và giống mẫu - HS yêu thích vẻ đẹp của tranh tĩnh vật II Chuẩn bị: 1 Giáo viên - Mẫu vẽ: Lọ, hoa và quả - có tỉ lệ, hình dáng đơn giản và đẹp - Tranh tĩnh vật của hoạ sĩ và một số ảnh chụp tĩnh vật - Bài vẽ tiêu biểu của HS các lớp trước - Hình gợi ý cách vẽ 2 Học sinh - SGK - Giấy vẽ, bút chì, tẩy III Tiến trình dạy - học: - Tổ chức: 9a 9b 9c
- Kiểm tra:
- Bài mới:
Hoạt động 1 : Hướng dẫn học sinh quan sát, nhận xét
- GV cho HS quan sát một số tranh
tĩnh vật (của hoạ sĩ) và phân tích
- Tranh tĩnh vật: Là tranh vẽ các vật ở
trạng thái tĩnh, được người vẽ chọn lọc
và sắp xếp, tạo nên vẻ đẹp theo cảm
nhận riêng
- Tranh thường vẽ hoa, quả và các đồ
vật trong gia đình …
- Chất liệu: Chì, than, màu nước, màu
bột, sáp, sơn dầu …
+ GV bày mẫu cho HS quan sát và đặt
- HS quan sát, suy nghĩ trả lời
Trang 5câu hỏi:
- Mẫu vẽ gồm những gì?
- Các vật mẫu được sắp xếp như thế
nào? vật nào gần, xa?
- Khung hình chung là khung hình gì?
- Tỉ lệ giữa các chiều ngang, dọc, tỉ lệ
các phần so với nhau như thế nào?
- Sau khi HS trả lời các câu hỏi, GV
nhấn mạnh: Trước khi vẽ cần quan sát
kĩ mẫu từ tổng thể đến chi tiết
- HS quan sát mẫu vẽ và trả lời
Hoạt động 2 : Hướng dẫn học sinh cách vẽ
- GV yêu cầu HS không vẽ ngay mà
dành thời gian để quan sát và nắm được
đặc điểm của mẫu rồi mới vẽ
- Chú ý: Khi sửa và hoàn chỉnh hình có
thể lược bỏ bớt chi tiết rườm rà để tạo
bài vẽ có trọng tâm, đơn giản và đẹp
- Trình tự cách vẽ + Vẽ phác khung hình chung + Vẽ phác khung hình riêng của lọ, hoa, quả
+ Vẽ chi tiết + Sửa và hoàn chỉnh hình
Hoạt động 3: Hướng dẫn học sinh làm bàì
- GV gc HS vẽ vào giấy A4 và tìm bố
cục, sắp xếp cho phù hợp với tờ giấy
- Trong khi HS vẽ bài, GV quan sát và
hướng dẫn bổ sung
- Nhắc HS phác hình nhẹ tay
- HS thực hành vài vẽ theo sự hướng dẫn của GV
hoạt động 4: Đánh giá kết quả học tập
- GV cùng HS nhận xét một số bài vẽ
- GV biểu dương một số bài đạt yêu
cầuĐDDH
- Nhận xét, bổ sung những thiếu sót
của một số bài chưa đạt
- HS nhận xét bài của bạn để rút kinh nghiệm cho bài vẽ của mình
Bài tập về nhà:
- Chuẩn bị màu vẽ cho tiết học sau
- Sưu tầm và xem tranh tĩnh vật màu
- Chuẩn bị bài học sau
* * *
Trang 6Trường THCS mĩ lung
Tiết:
Ngày soạn :
Ngày giảng :
9a
9b
9c
Tĩnh vật Lọ hoa và quả - vẽ màu I Mục tiêu bài học: - HS biết sử dụng màu để vẽ tĩnh vật - HS vẽ được bài tĩnh vật màu theo mẫu - HS yêu thích vẻ đẹp của tranh tĩnh vật màu II Chuẩn bị: 1 Giáo viên - Mẫu vẽ - Tranh tĩnh vật của hoạ sĩ - Bài vẽ của HS lớp trước - Hình gợi ý cách vẽ tĩnh vật màu 2 Học sinh - SGK, tranh, ảnh tĩnh vật màu - Bài vẽ chì tiết học trước, bút, màu … III Tiến trình dạy - học: - Tổ chức: 9a 9b 9c
- Kiểm tra:
- Bài mới:
Hoạt động 1: Hướng dẫn học sinh quan sát, nhận xét
- GV giới thiệu tranh của hoạ sĩ, bài vẽ
của HS và nêu một vài nét về nội dung
tranh
- GV đặt một số câu hỏi để HS tìm hiểu
tranh
Trang 7+ Bức tranh vẽ những gì?
+ Hình chính, phụ là những hình nào?
+ Các hình sắp xếp như thế nào?
+ Có những màu nào được vẽ trong
tranh?
+ Màu nào vẽ nhiều nhất, đậm nhạt
như thế nào?
+ Các màu có ảnh hưởng qua lại
không?
+ Cảm nhận của em
- Sau khi HS trả lời, GV bổ sung và
nhấn mạnh:
- HS quan sát tranh và trả lời các câu hỏi
Để vẽ bài, khi vẽ cần quan sát mẫu để thấy độ đậm nhạt của các mảng màu lớn và sự ảnh hưởng qua lại của các màu vẻ màu cầm có đậm nhạt Vẽ theo cảm xúc, theo màu thật
Hoạt động 2 : Hướng dẫn học sinh cách vẽ
- GV yêu cầu cầu HS chuẩn bị màu và
các phương tiện khác … gợi ý HS:
+ Quan sát mẫu để thấy các mảng màu
chính
+ Phác mảng màu ở lọ, hoa, quả
+ Vẽ các mảng màu lớn trước, vẽ màu
cụ thể từng vật mẫu sau
+ Chú ý đến tương quan màu sắc
+ Vẽ mạnh dạn, phóng khoáng
- GV làm mẫu một số thao tác vẽ để
HS quan sát
- HS quan sát mẫu, lắng nghe GV hướng dẫn nắm được cách vẽ bài
Hoạt động 3: Hướng dẫn học sinh làm bàì
- GV yêu cầu HS xem lại hình của bài
vẽ và chỉnh sửa đôi chút
- Yêu cầu HS quan sát kĩ và vẽ màu có
đậm nhạt
- GV đến từng bàn hướng dẫn thêm
- HS lấy bài vẽ của tiết trước để chỉnh sửa và vẽ màu theo hướng dẫn
hoạt động 4 : Đánh giá kết quả học tập
- GV gợi ý HS nhận xét một số bài vẽ
- Biểu dương bài vẽ tốt
- Nhận xét bổ sung những bài khiếm
khuyết
- HS nhận xét bài của bạn để rút kinh nghiệm cho bài vẽ của mình
Trang 8Trường THCS mĩ lung
Bài tập về nhà:
- Sưu tầm hình ảnh về các loại túi xách
- Chuẩn bị bài học sau
* * *
Tiết: Ngày soạn :
Ngày giảng :
9a
9b
9c
Tạo dáng và trang trí túi xách I Mục tiêu bài học: - HS hiểu về tạo dáng và trang trí ứng dụng cho đời sống - HS biết cách tạo dáng và trang trí túi xách - HS có ý thức làm đẹp trong cuộc sống hằng ngày II Chuẩn bị: 1 Giáo viên - Chuẩn bị một số túi xách khác nhau về kiểu dáng, chất liệu và cách trang trí - Hình ảnh về các loại túi xách - Hình gợi ý cách vẽ 2 Học sinh - SGK, Sưu tầm ảnh chụp về các loại túi xách - Giấy vẽ, bút, màu … III Tiến trình dạy - học: - Tổ chức: 9a 9b 9c
- Kiểm tra:
- Bài mới:
Hoạt động 1: Hướng dẫn học sinh quan sát, nhận xét
- Qua một số hình ảnh cụ thể, GV giới
thiệu để HS tiếp cận khái niệm tạo
dáng và trang trí túi xách
Trang 9- GV cho HS xem một số túi xách khác
nhau:
- GV nêu một số câu hỏi để các nhóm
thảo luận
- GV gợi ý để HS hiểu túi xách là đồ
vật rất cần thiết trong đời sống, nên cần
được tạo dáng đẹp và tiện dụng
- HS quan sát để tìm ra cấu trúc, đặc
điểm và cách trang trí của mỗi loại túi
- Thảo luận về hình dáng, chất liệu, chi tiết …
Hoạt động 2: cách tạo dáng và trang trí túi xách
- GV giới thiệu một số túi xách kết hợp
với hình hướng dẫn cách vẽ để HS biết
cách tìm hình và tạo dáng
- Tuỳ theo loại túi, trang trí cho thích
hợp
1 Tạo dáng:
- Tìm hình dáng chung của túi
- Tìm trục dọc, ngang để vẽ hình cân xứng
- Tìm hình quai túi cho phù hợp
2 Trang trí:
- Túi da thường dùng một hoặc hai màu, thường ít sử dụng hoạ tiết trang trí
; túi vải (như túi thổ cẩm) thường dùng nhiều màu có hoạ tiết
Hoạt động 3: Hướng dẫn học sinh làm bàì
- Có thể cho HS làm bài theo các cách
khác nhau:
- GV gợi ý để HS tạo dáng, sắp xếp hoạ
tiết và màu vẽ
- Sử dụng lá dừa, giấy màu cắt thành các nan để đan túi
- Sử dụng bìa cứng để cắt dán, tạo túi rồi trang trí
- Vẽ bài trang trí túi xách
hoạt động 4: Đánh giá kết quả học tập
- HS trình bày sản phẩm của mình và tự
nhận xét, đánh giá xếp loại
- GV nhận xét bổ sung - HS nhận xét bài lẫn nhau để tìm ra bài đạt yêu cầu …
Bài tập về nhà:
- Sưu tầm tranh ảnh phong cảnh
- Chuẩn bị bài học sau
* * *
Trang 10Trường THCS mĩ lung
Tiết:
Ngày soạn :
Ngày giảng :
9a
9b
9c
Đề tài phong cảnh quê hương I Mục tiêu bài học: - HS hiểu thêm về thể loại tranh phong cảnh - HS biết cách tìm, chọn cảnh đẹp và vẽ được tranh đề tài phong cảnh quê hương - HS yêu quê hương và tự hào về nơi mình đang sống II Chuẩn bị: 1 Giáo viên - Sưu tầm một số tranh vẽ về đề tài sinh hoạt, chân dung … (để so sánh ) - Một số ảnh về phong cảnh quê hương - Một số tranh phong cảnh cảnh về các vùng miền khác nhau (hoạ sĩ, HS) - Hình gợi ý cách vẽ tranh 2 Học sinh - SGK, tranh, ảnh về phong cảnh quê hương III Tiến trình dạy - học: - Tổ chức: 9a 9b 9c
- Kiểm tra:
- Bài mới:
Hoạt động 1: Hướng dẫn học sinh tìm và chọn nội dung đề tài
- GV dùng ảnh về phong cảnh quê
Trang 11hương để giới thiệu đặc điểm ngắn gọn
của một số vùng miền:
- GV gợi ý cho HS các bài thơ diễn tả
về quê hương …Từ đó có thể hình
dung nội dung định vẽ
- Cho HS xem một số tranh phong cảnh
để HS nhận ra sự khác nhau của mỗi
vùng miền và nhận ra đó là vùng nào
- Giới thiệu tranh sinh hoạt, chân dung
đê HS tìm ra sự khác nhau của tranh
phong cảnh với các thể loại tranh trên:
-> Thành phố, đồng bằng, cao nguyên, miền núi, miền biển …
-> Nhớ con sông quê hương của Tế
Hanh ; Quê hương của Đỗ Trung Quân
; Bên kia sông Đuống của Hoàng Cầm
- Tranh phong cảnh chủ yếu là vẽ cảnh
Hoạt động 2 : Cách vẽ tranh phong cảnh
- GV nhắc lại cho HS các kiến thức
quan trọng:
- GV vẽ minh hoạ lên bẳng để hứơng
dẫn HS cách vẽ tranh phong cảnh:
- Gợi ý HS vẽ màu sao cho hài hoà, có
tương quan đậm nhạt
-> Cách chọn, cắt cảnh, lược bớt chi tiết và bố cục tranh cho có trọng tâm, hợp lí, thuận mắt
-> Cách sắp xếp hình vẽ: Cảnh và người
Hoạt động 3: Hướng dẫn học sinh làm bàì
- GV hướng dẫn HS chú ý đến cách
tìm hình ảnh sao cho rõ đặc điểm vùng,
sáng, có đậm, có nhạt
- Học sinh vẽ bài
hoạt động 4: Đánh giá kết quả học tập
- GV tổ chức cho HS treo bài, trình bày
theo nhóm
- GV tổng hợp, bổ sung cho ý kiến của
các nhóm và đánh giá xếp loại
- HS nhận xét về: Cách chọn, cắt cảnh,
bố cục và vẽ màu
Bài tập về nhà:
Trang 12Trường THCS mĩ lung
* * *
Tiết: Ngày soạn :
Ngày giảng :
9a
9b
9c
Chạm khắc gỗ đình làng Việt Nam I Mục tiêu bài học: - HS hiểu sơ lược về nghệ thuật chạm khắc gỗ đình làng Việt Nam - HS cảm nhận được vẽ đẹp của chạm khắc gỗ đình làng Việt Nam - HS có thái độ yêu quý, trân trọng và gìn giữ các công trình văn hoá - lịch sử của quê hương đất nước II Chuẩn bị: 1 Giáo viên - Sưu tầm một số ảnh về đình làng - Một số ảnh chụp các bức chạm khắc dân gian … - Phiên bản phù điêu, chạm khắc dân gian - Bộ ĐDDH mĩ thuật 9 2 Học sinh - SGK, sưu tầm các bài viết , ảnh liên quan đến bài học III Tiến trình dạy - học: - Tổ chức: 9a 9b 9c
- Kiểm tra:
- Bài mới:
Hoạt động 1: hướng dẫn HS tìm hiểu khái quát về đình làng Việt Nam
- Đình làng làng là gì? nêu tác dụng
của đình làng với đời sống nhân dân? - Đình làng là nơi thờ Thành Hoàng làng đồng thời là ngôi nhà chung, nơi