Giáo án Đại số lớp 8 - Tuần 15 - Tiết 30 đến tiết 32

*Về kiến thức: - Củng cố quy tắc phép trừ phân thức *Về kĩ năng: - Rèn kỹ năng thực hiện phép trừ phân thức , đổi dấu phân thức , thực hiện một dãy cộng trừ phân thức - Biểu diễn các đại[r]

TuÇn 15

Ngày soạn 28/11/2009

Tiết 30 LUYỆN TẬP

I Mục tiêu.

*Về kiến thức: - Củng cố quy tắc phép trừ phân thức

*Về kĩ năng: - Rèn kỹ năng thực hiện phép trừ phân thức , đổi dấu phân thức , thực

hiện một dãy cộng trừ phân thức

- Biểu diễn các đại lượng thực tế bằng một biểu thức chứa ẩn x , tính giá trị biểu thức

* Về thái độ :GD hs yêu thích bộ môn

II Phương tiện dạy học.

GV: So¹n bµi

HS: ¤n bµi cị

III.Tiến trình dạy học.

HĐ1 Kiểm tra và chữa

bài tập cũ

Hỏi : Định nghĩa hai

phân thức đối nhau ?

Viết dạng tổng quát

Chữa bài 30a

Hỏi HS2 : Phát biểu

quy tắc trừ hai phân

thức

Xét xem các biến đổi

sau đúng hay sai giải

thích ?

)

)

)

4

1

  





a

b

c

x

x

GV nhận xét cho điểm

:

Hai HS lên bảng

NhËn xÐt

I Ch÷a bµi cị:

Bµi 30 a

2

2( 3) 2 ( 3)

2( 3) 2 ( 3)

2 ( 3) 2 ( 3) 2( 3) 1

2 ( 3)

x

x

x













HĐ2

HĐTP2.1

1 Bài 30 ( b ) , bài 31

GV kiểm tra bài làm

dưới lớp

Nhấn mạnh các kỹ

năng : Biến trừ thành

cộng , quy tắc bỏ ngoặc

đằng trước có dấu trừ ,

phân tích đa thức thành

nhân tử rút gọn

HĐTP2.2

HS 1 : Bài 30 (b)

2

2

2

2

1

1

1

1

3











x x x

x

x

x

HS2 : Bài 31(b)

2 2

1









x y x y y x

y x

xy y x xy

HS nhận xét

Bµi 30(b)

4 2 2

2

2

2

1

1 ( 1)( 1) ( 3 2)

1

1

3

x x x

x

x

x

  











Bµi 31

2 2

1 ( )

xy x y xy

x y x y y x

y x

xy y x xy









HĐ3

HĐTP3.1

Bài 34

a ) 4 13 48

5 ( 7) 5 (7 )

Hỏi Có nhận xét gì về

mẫu của hai phân thức

này

Vậy nên thực hiện

phép tính này như thế

nào ?

Các em trình bày vào

vở

Hai HS lên bãng

HĐTP3.2

HS thảo luận nhóm

HS : Có (x-7) và ( 7-x) là hai

đa thức đối nhau nên mẫu hai phân thức này đối nhau

HS : Thực hiện biến phép trừ thành phép cộng đồng thời đổi dấu mẫu thức

HS lên bảng , HS khác làm vào tập

5 ( 7) 3 ( 7)

3 ( 7) 5 ( 7) 5( 7) 1

5 ( 7)





x

HS 2 : Lên bảng :

Bµi 34 a,

5 ( 7) 3 ( 7)

3 ( 7)

5 ( 7) 5 ( 7)

x x





2

2

2

2

)

(1 5 ) 1 25 1(1 5 ) (25 15) (1 5 )(1 5 ) (1 5 )(1 5 )

1 5 25 15 (1 5 )(1 5 )

1 10 25 (1 5 )(1 5 ) (1 5 ) 1 5 (1 5 )(1 5 ) (1 5 )

x b

x











Nửỷa lụựp laứm caõu a ,

nửỷa lụựp laứm caõu b

GV theo doừi , kieồm tra

moọt soỏ nhoựm laứm vieọc

2

2

)

(1 5 ) 1 25 1(1 5 ) (25 15) (1 5 )(1 5 ) (1 5 )(1 5 )

1 5 25 15 (1 5 )(1 5 )









x b

x

2

2

1 10 25 (1 5 )(1 5 ) (1 5 ) (1 5 )(1 5 )

1 5 (1 5 )













x x

x

x

x x

Hẹ4 Củng cố:

Nhắc lại qui tăc cộng,

trừ hai phân thức

* Hướng dấn về nhà:

- Ôn lại cách cộng, trừ hai phân thức

- Làm các phần còn lại trong SGK, SBT

IV Lửu yự khi sửỷ duùng giaựo aựn

GV chuự yự reứn kú naờng cho hs

Ngaứy soaùn 28/11/2009

Tiết 31- Bài 7:Phép NHAÂN CAÙC PHAÂN THệÙC ẹAẽI SOÁ

I Muùc tieõu.

*Veà kieỏn thửực: HS naộm vửừng vaứ vaọn duùng toỏt quy taộc nhaõn hai phaõn thửực

*Veà kú naờng: - HS bieỏt caực tớnh chaỏt giao hoaựn, keỏt hụùp, phaõn phoỏi cuỷa pheựp nhaõn vaứ

coự yự thửực vaọn duùng vaứo baứi toaựn cuù theồ

*Veà thaựi ủoọ:

II Phửụng tieọn daùy hoùc.

- GV: Baỷng phuù

- HS: Baỷng nhoựm

III.Tieỏn trỡnh daùy hoùc.

Hẹ1 Kieồm tra baứi cuừ

GV kiểm tra vở bài tập của 1

số học sinh

HĐTP2.1

? GV yêu cầu HS nhắc lại

quy tắc nhân hai phân số và

nêu công thức tổng quát

- GV yêu cầu HS làm ?1

- Việc các em vừa làm

chính là nhân hai phân thức

3

&





? Vậy muốn nhân hai phân

thức ta làm như thế nào ?

- GV yêu cầu một vài HS

khác nhắc lại

- GV lưu ý: kết quả của

phép nhân hai phân thức

được gọi là tích Ta thường

viết tích này dưới dạng rút

gọn

- GV yêu cầu HS đọc ví dụ

và tự làm vào vở

HĐTP2.2

- G yêu cầu HS làm ?2 và

?3

- GV lưu ý:

  

HS trả lời

- HS làm vào vở, 1 HS lên bảng

2 2

3

.

x 5 6x





2 2

3 2

3

3x (x 25) (x 5)6x 3x (x 5)(x 5) (x 5)6x

x 5 2x















HS: Muốn nhân hai phân thức ta nhân các tử với nhau, nhân các mẫu với nhau

b- Ví dụ:

- HS làm vào vở, 1 HS lên bảng làm

2

x (3x 6) 3x (x 2) 2x 8x 8 2(x 4x 4) 3x (x 2) 3x

2(x 2) 2(x 2)





- HS làm ?2 và ?3 vào vở, 2HS lên bảng trình bày

?2 (x 13)5 2. 3x2

5

(x 13) 3x

.







1 Qui t¾c:

a- Quy tắc: SGK/53

(B, D khác đa

A C A.C =

B D B.D

thức 0) b- Ví dụ:

2 2

2 2 2 2 2 2 2

2 2

x

.(3x 6)

x (3x 6)

3x (x 2)

3x (x 2) 2(x 2) 3x 2(x 2)

























2 (x 13)5 2. 3x2





5

(x 13) 3x

.







2 2

3 x 13 (x 13) 3x







3

x 6x 9

.



3

x 3 x 1

x 1 2(x 3)

2 x 3 2(x 3)



- GVlưu ý hs biến đổi 1 - x

= -(x - 1)

- GV kiểm tra bài làm của

hs

2 2

3 x 13 (x 13) 3x







3

x 6x 9

.



   

3

x 3 x 1 x 1 x 1

x 1 2(x 3) 2 x 3 2(x 3)

- HS cả lớp nhận xét và sửa chữa

HĐ3

HĐTP3.1

? Phép nhân phân số có

những tính chất gì?

- Tương tự như vậy, phép

nhân phân thức cũng có

những tính chất sau: (bảng

phụ)

- Nhờ áp dụng các tính chất

của phép nhân phân thức ta

có thể tính nhanh giá trị của

một số biểu thức

-gv yêu cầu hs làm ?4

HĐTP3.2

HS: giao hoán, kết hợp, nhân với 1, phân phối của phép nhân đối với phép cộng

- Hs thực hiện, Một hs lên bảng trình bày

3x 5x 1 x x 7x 2

4x 7x 2 2x 3 3x 5x 1 3x 5x 1 x 7x 2 x

4x 7x 2 3x 5x 1 2x 3

1.

2x 3 2x 3



- Hs cả lớp nhận xét, sửa chữa

2) Chú ý:

a) Giao hoán: A C = C A .

B D D B

b) Kết hợp:

A C E A C E =

B D F B D F

c) Phân phối đối với phép cộng:

A C E A C A E

B D F B D B F

?4

4x 7x 2 2x 3 3x 5x 1 3x 5x 1 x 7x 2 x

4x 7x 2 3x 5x 1 2x 3

1

2x 3 2x 3



HĐ4 Củng cố & luyện tập:

Bài 1: (bảng phụ) Rút gọn

biểu thức sau theo 2 cách

(Sử dụng và không sử dụng

- Hs làm vào bảng nhóm

3 LuyƯn tËp:

Bµi 1:

tính chất phân phối của

phép nhân đ/v phép cộng):

.

x 1 2x 3 2x 3



- GV yêu cầu hs sử dụng

tính chất phân phối của

phép nhân đối với phép

cộng để làm

- cách 2 hs về nhà làm

Bài 2: Rút gọn biểu thức:

5x 10 4 2x

4x 8 x 2

2 2

- GV lưu ý hs:

    

- GV nhận xét bài làm của

hs

1

x 1 2x 3 2x 3 2x 3 x 1 2x 3 x 1

x 1 2x 3 x 1 2x 3 2x 3 2x 3 2x 3 4x 1



- Hs làm vào vở, sau đó 2 hs lên bảng làm 5x 10 4 2x 5(x 2).2(2 x)

4x 8 x 2 4(x 2)(x 2) 5(2 x) 5(x 2) 5

2(x 2) 2(x 2) 2

 

   

   

2 2

x 2 x 2x 3 b)

x 1 x 5x 6

x 2 x 2x 3 x 2 x 3x x 3

x 1 x 5x 6 x 1 x 2x 3x 6 x(x 3) x 3

x 2

x 1 x(x 2) 3(x 2)

x 2 x 3 x 1

1

x 1 x 2 x 3

 

    

      

      

  





   

  

  

- Hs cả lớp nhận xét, sửa chữa

2x 3 x 1 x 1

x 1 2x 3 2x 3 2x 3 x 1 2x 3 x 1

x 1 2x 3 x 1 2x 3 2x 3 2x 3 2x 3 4x 1

     

Bµi 2:

5x 10 4 2x 5(x 2).2(2 x) a)

4x 8 x 2 4(x 2)(x 2) 5(2 x) 5(x 2) 5

2(x 2) 2(x 2) 2

2 2 2

2 2 2

.

.

.

x 1 x(x 2) 3(x 2)

1









* Hướng dẫn về nhà :

- BTVN: 38, 39 40/52 - 53 (Sgk), 29, 30 /21 (Sbt)

- Ôn đ/n hai số nghịch đảo, quy tắc phép chia phân số (Toán 6)

- Xem trước i8: Phép chia các phân thức đại số

IV Lưu ý khi sử dụng giáo án

GV khắc sâu quy tắc và đặc biệt rèn kĩ năng cho học sinh

Ngày soạn 28/11/2009

TiÕt 32- Bµi 8:phÐp CHIA CÁC PHÂN THỨC ĐẠI SỐ

I Mục tiêu.

*Về kiến thức: -Học sinh biết được phân thức nghịch đảo của phân thức ( Với  A

B

A B

0 ) là phân thức B

A

*Về kĩ năng: -Học sinh vận dụng tốt quy tắc chia các phân thức đại số

-Naộm vửừng thửự tửù thửùc hieọn caực pheựp tớnh khi coự moọt daừy nhửừng pheựp chia vaứ pheựp nhaõn

*Veà thaựi ủoọ: GD hoùc sinh yeõu thớch boọ moõn

II Phửụng tieọn daùy hoùc.

GV : Baỷng phuù

HS : Baỷng phuù nhoựm buựt daù

III.Tieỏn trỡnh daùy hoùc.

Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung

Hẹ1

HS1 : Phaựt bieồu quy taộc

nhaõn hai phaõn thửực vieỏt

coõng thửực

Tớnh 3 5. 3 7

x x

HS : Traỷ lụứi vaứ laứm baứi taọp

Hẹ2

HẹTP2.1

Hoỷi : Neõu quy taộc chia

hai phaõn soỏ a c: ?

b d

GV : Nhử vaọy ủeồ chia

phaõn soỏ cho phaõn soỏ a

b

c d

(  0 ) ta phaỷi nhaõn c

d

a b

vụựi soỏ nghũch ủaỷo cuỷa c

d

GV : Tửụng tửù nhử vaọy

ủeồ thửùc hieọn pheựp chia

caực phaõn thửực ủaùi soỏ ta

caàn phaỷi bieỏt theỏ naứo laứ

hai phaõn thửực nghũch ủaỷo

cuỷa nhau ?

GV : Ta vửứa tớnh

= 1 tớch cuỷa

3

3

.

x x

hai phaõn thửực laứ 1 ta noựi

raống hai phaõn thửực treõn laứ

nghũch ủaỷo cuỷa nhau

Vaọy theỏ naứo laứ hai phaõn

thửực nghũch ủaỷo cuỷa nhau

HS : Traỷ lụứi 1 Phân thức nghịch đảo:

Phân thức B có phân thức

A

nghịch đảo là (B≠0)B

A

?

Hỏi : Hãy nhận xét tử và

mẫu của hai phân thức

nghịch đảo của nhau trên

?

Hỏi : Những phân thức

nào có phân thức nghịch

đảo ?

( Gợi ý : Phân thức bằng

0 có phân thức nghịch

đảo không ? vì sao ?

HĐTP2.2

GV : Nếu là một phân A

B

thức khác 0 thì phân thức

nghịch đảo của phân thức

là phân thức nào ? vì

A

B

sao ?

GV đưa bảng phụ ?2 yêu

cầu HS trả lời miệng :

thế nào ?

HS : Hai phân thức nghịch đảo của nhau là hai phân thức có tích bằng 1

Tử của phân thức này chính là mẫu của phân thức kia và ngược lại

HS : Những phân thức khác 0 mới có nghịch đảo vì nếu phân thức bằng 0 thì tích cùa nó với phân thức thứ hai bao giờ cũng bằng 0

HS là phân thức B

A

nghịch đảo của phân thức A

B

HS : Trả lời

HĐ3

HĐTP3.1

Quy tắc phép chia phân

thức tương tự quy tắc

phép chia phân số Vậy

muốn chia phân thức A

B

cho phân thức ta làm C

D

Ví dụ : Làm tính chia

a ) 1 42 2 :2 4



b ) 202 : 4 3

HS : Trả lời : = ( với

A B

C D

A B

D C

 0 )

C D

Hai HS đọc quy tắc SGK

2 PhÐp chia:

Qui t¾c (SGK) : =

A B

C D

A B

D C

( với  0 ) C

D

Ví dụ : Làm tính chia

a ) 1 42 2 :2 4



Gợi ý :

   

HS làm vào tập , hai HS lên bảng

a ) = 2 2

1 4 3 (1 2 )(1 2 ).3 3(1 2 )

.

b ) = 3

20 4 20 5 20 5 25

x x x y x y

y y  y x  y x  x y

Nửa lớp làm phần a , nửa lớp làm phần b

2 2

4 2 4 (1 2 )(1 2 ).3 ( 4)2(1 2 ) 3(1 2 )

2( 4)

x x













b ) 202 : 4 3

3

x y

HĐ4:Luyện tập và củng

cố

HĐTP4.1

Thực hiện phép tính sau :

a ) 4 22 :6 :2

x x x

y y y

b ) 4 22 : (5 :2 )

x y x

y x y

Hỏi : Nhận xét hai biểu

thức trên ?

GV : Khi biểu thức có

dấu ngoặc ta phải thực

hiện trong ngoặc trước ,

còn nếu biểu thức chỉ có

dãy tính nhân chia ta phải

thực hiện từ trái xang

phải

HĐTP4.2

Bài 43 (a)

2

5 10

: (2 4)

7

x

x

x



Hai HS lên bảng :

a ) =

4 5 3 4 5 3

5 6 2 5 6 2

x y y x y y

y x x  y x x 

b ) =

4 5 3 4 5 4 4 16

5 6 2 5 4 5 5 25

x y y x y x x x

y x x y x y y y

HS : Hai biểu thức trên không bằng nhau

HS lên bảng

.

7 2( 2) 2( 7)

x



HS : Q =

2

2

2

x x







3.Luyện tập :

Thực hiện phép tính sau :

a ) 4 22 :6 :2

x x x

y y y

.

7 2( 2) 2( 7)

x



b ) 4 22 : (5 :2 )

x y x

y x y

2

2

: 1

.

2

x x









Bµi 43 2

2

: (2 4) 7

.

x

x x

x











Bài 44

Tìm biểu thức Q biết

rằng

2

.

1

Q

Bµi 44:

* Hướng dẫn về nhà :

Học thuộc quy tắc

Bài tập 42 ( b ) 43 ( b , c ) 45 SGK TR 54 , 55

- Ôn điều kiện để giá trị phân thức được xác định và các quy tắc cộng, trừ, nhân, chia phân thức

- Đọc trước bài: “ Biến đổi các biểu thức hữu tỉ Giá trị của phân thức”

1) Em có nhận xét gì về các biểu thức sau: (phép toán)

1 1

; 5; 0; x 3; 2x 1 x 3 ;

1

x



2) Với x = 0; x = 2 hãy tìm giá trị của phân thức 2 ?

x 2 

IV Lưu ý khi sử dụng giáo án

GV chú ý khắc sâu kiến thức và rèn kĩ năng cho HS băng luyện nhiều bài tập

Kí duyệt của BGH