Bài giảng Ngữ văn lớp 8 tiết 90: Chiếu dời đô - Lí Công Uẩn

I/Đọc-Tìm hiểu chung +Tác giả-Tác phẩm +Đọc +Bố cục:3 phần +Phương thức biểu đạt:Nghị luận II/Đọc-Tìm hiểu văn bản 1/Lý do của việc dời đô: +Trong lịch sử Trung Quốc +Trong lịch sử nước [r]

Nhiệt liệt chào mừng

các thầy cô giáo và các

em học sinh!

Lí Công Uẩn

Tiết: 89

Chiếu dời đô

( Thiên đô chiếu )

Tiết 89

I Đọc – Tìm hiểu chung:

Lí Công Uẩn Chiếu dời đô

Tiết 89

I Đọc – Tìm hiểu chung:

Lí Công Uẩn

 Tác giả:

- Lí Công Uẩn – Tức vua Lý TháI

Tổ (974 - 1028)

- Quê :Đình Bảng- Từ Sơn - Bắc

Ninh.

- Là người thông minh, nhân ái, có

chí khí hơn người

- Là vị vua sáng lập ra vương triều

Lí

Lí Công Uẩn Chiếu dời đô

Từ nhỏ ông là một cậu bé dĩnh

ngộ hơn người, lại được sự nuôi

dạy của hai nhà trí thức lớn

đương thời là sư Lý Khánh Văn

và Thiền sư Đạo Hạnh

Khi mới 20 tuổi, Lý Công Uẩn được đưa vào triều làm một chức quan võ Vốn là người thông minh,

có sức khoẻ và chí lớn, Công Uẩn từ đó ngày

càng được tin cậy trong triều, về sau làm tới Tả thân vệ Điện tiền chỉ huy

sứ và trở thành trụ cột

của nhà tiền Lê.

Vì vậy ngay sau khi Lê

Long Đĩnh mất, mọi

triều thần mà người chủ

xướng là quan Chi Hậu

Đào Cam Mộc nhận thấy

Lý Công Uẩn là người

khoan hòa, nhân thứ và

được lòng muôn dân

nên đã tôn ông lên làm

vua Lý Công Uẩn lên

ngôi vua, lấy niên hiệu

là Thuận Thiên, triều Lý

được thành lập Cuộc

chuyển giao triều đại từ

họ Lê sang họ Lý đã

diễn ra một cách hoà

bình êm thấm

a) Hoàn cảnh ra đời :

- Viết năm 1010.

- Khi có ý định dời đô từ Hoa Lư về Đại La.

b) Thể loại :

- Chiếu (còn gọi là chiếu thư, chiếu chỉ): Lời ban bố mệnh lệnh của vua cho thần dân.

- “Chiếu dời đô”: Viết bằng văn xuôi chữ Hán có

xen câu văn biền ngẫu.

I Đọc – Tìm hiểu chung:

 Tác giả:

 Tác phẩm: Chiếu dời đô

Tiết 89: Chiếu dời đô

Xưa nhà Thương đến vua Bàn Canh năm lần dời đô; nhà Chu đến vua Thành Vương cũng ba lần dời đô Phải đâu các vua thời Tam đại theo ý riêng mình mà

tự tiện chuyển dời? Chỉ vì muốn đóng đô ở nơi trung tâm, mưu toan nghiệp lớn, tính kế muôn đời cho con cháu; trên vâng mệnh trời, dưới theo ý dân, nếu thấy thuận tiện thì thay đổi Cho nên vận nước lâu dài,

phong tục phồn thịnh Thế mà hai nhà Đinh, Lê lại theo ý riêng mình, khinh thường mệnh trời, không noi theo dấu cũ của Thương , Chu, cứ đóng yên đô thành

ở nơi đây, khiến cho triều đại không đư ợc lâu bền, số vận ngắn ngủi, trăm họ phải hao tốn, muôn vật

không đư ợc thích nghi Trẫm thấy đau xót về việc đó, không thể không dời đổi.

 Đọc tác phẩm: Chiếu dời đô

• Huống gì thành Đại La, kinh đô cũ của Cao

Vương : ở vào nơi trung tâm trời đất; đư ợc cái thế rồng cuộn hổ ngồi; đã đúng ngôi nam bắc đông tây; lại tiện hướng nhìn sông dựa núi; địa thế rộng mà bằng;

đất đai cao mà thoáng Dân cư khỏi chịu cảnh khốn khổ ngập lụt; muôn vật cũng rất mực phong phú tốt tươi Xem khắp đất Việt ta, chỉ nơi này là thắng địa Thật là chốn tụ hội trọng yếu của bốn phương đất

nước ; cũng là nơi kinh đô bậc nhất của đế vương muôn

đời.

• Trẫm muốn dựa vào sự thuận lợi của đất ấy để

định chỗ ở Các khanh nghĩ thế nào?

 Đọc tác phẩm: Chiếu dời đô

a - Từ đầu … không thể không dời đổi

 Nêu lí do của việc dời đô

b - Tiếp … đế vương muôn đời.

 Lí do chọn thành Đại La

c - Phần còn lại.

 ý chí dời đô

I Đọc – Tìm hiểu chung:

 Tác giả:

 Tác phẩm: Chiếu dời đô

 Bố cục: 3 phần

Tiết 89: Chiếu dời đô

Phương thức biểu đạt: Nghị luận

- Nhà Thương năm lần dời đụ

- Nhà Chu ba lần dời đụ.

+ Trong lịch sử Trung Quốc:

- Muốn định đụ ở nơi trung tõm

- Mưu toan nghiệp lớn,tớnh kế muụn đời cho con chỏu

- Trờn võng mệnh trời,dưới theo ý dõn.

- Vận nước lõu bền

- Phong tục phồn thịnh

II Đọc - tìm hiểu văn bản:

1 Lí do của việc dời đô:

I Đọc – Tìm hiểu chung:

Tiết 89: Chiếu dời đô

=>Việc dời đụ làm cho đất nước phỏt triển thịnh vượng

- Mục đớch :

- Kết quả:

+Thực tế lịch sử nước ta

- Nhà Đinh, Lê khinh

thường mệnh trời

-Không noi theo dấu cũ

Thương ,Chu

-Cứ đóng yên đô thành ở

nơi đây.

* Hậu quả:

- Triều đại không lâu bền,số

vận ngắn ngủi

-Trăm họ phải hao tổn,muôn

vật không được thích nghi

-Trẫm rất đau xót về việc đó

-không thể không dời đổi.

Cố đô Hoa Lư

+Thực tế lịch sử nước ta

I Đọc – Tìm hiểu chung:

II Đọc - Tìm hiểu văn bản:

1 Lí do của việc dời đô:

+ Trong lịch sử Trung Quốc:

+ Khẳng định việc dời đụ là cần thiết , làm cho đất nước vững bền, phỏt triển thịnh vượng Bộc lộ tỡnh cảm yờu nước ,thương dõn chõn thành sõu sắc.

+Nghệ thuật: So sỏnh đối chiếu, tương phản, dẫn chứng toàn diện, tiờu biểu ,lập luận thấu tỡnh đạt lý.

Tiết 89: Chiếu dời đô

- Kinh đô cũ của Cao Vương.

-Ở vào nơi trung tõm trời đất; được cỏi thế rồng cuộn,

hổ ngồi Đó đỳng ngụi nam bắc đụng tõy,lại tiện hướng nhỡn sụng dựa nỳi Địa thế rộng mà bằng , đất đai cao mà thoỏng.Dõn cư khỏi chịu cảnh khốn khổ ngập lụt;muụn vật cũng rất mực phong phỳ tốt tươi

2 Lý do chọn thành Đại La:

I Đọc – Tìm hiểu chung:

II Đọc - Tìm hiểu văn bản:

Tiết 89: Chiếu dời đô

1 Lí do của việc dời đô:

Chỉ cú nơi này là thắng địa.

-Chốn hội tụ trọng yếu

=>Lập luận chặt chẽ.Lời văn biền ngẫu cõn xứng,cỏc vế đối

nhau,sỳc tớch , giàu hỡnh ảnh.

=>Đại La là trung tõm của đất nước, xứng đỏng là kinh đụ bậc

nhất của đế vương muụn đời.

* Về lịch sử :

* Về địa lý:

* Về văn hoỏ-chớnh

trị: Trẫm muốn dựa vào sự thuận lợi của đất ấy để định chỗ ở

3 í chớ dời đụ

2 Lý do chọn thành Đại La:

I Đọc – Tìm hiểu chung:

II Đọc - Tìm hiểu văn bản:

Tiết 89: Chiếu dời đô

1 Lí do của việc dời đô:

=>Khẳng định ý chớ dời đụ từ Hoa Lư về Đại La.

- Cỏc khanh nghĩ thế nào?

=>Mong muốn của nhà vua về việc dời đụ.

=>Cõu hỏi mang tớnh đối thoại trao đổi tạo sự đồng cảm vua tụi.

Bài tập 1:

Hãy chọn ý đúng nhất cho câu hỏi sau

nghệ thuật nào ?

A Lập luận chặt chẽ, dẫn chứng tiêu biểu.

B Sử dụng lối văn biền ngẫu, lời văn giàu hình ảnh

C Kết hợp hài hoà giữa lý và tình.

D Cả ba ý trên.

Đáp án

“ Chiếu dời đô” có sức thuyết phục mạnh mẽ bởi lập luận chặt chẽ, sắc bén, sử dụng cõu văn biền ngẫu giầu hỡnh ảnh và sự kết hợp hài hoà giữa lí và tình.

1 Nghệ thuật:

Thể hiện khát vọng của nhân dân về một đất nước

độc lập thống nhất đồng thời phản ánh ý chí tự

2 Nội dung:

Tiết:89 Chiếu dời đô

Lý công Uẩn

• I/Đọc-Tìm hiểu chung

• + Tác giả-Tác phẩm

• +Đọc

• +Bố cục:3 phần

• +Phương thức biểu đạt:Nghị luận

• II/Đọc-Tìm hiểu văn bản

• 1/Lý do của việc dời đô:

• +Trong lịch sử Trung Quốc

• +Trong lịch sử nước ta

• 2/Lý do chọn thành Đại La

• 3/Ý chí dời đô

• III/Tổng kết:

• +Nội dung

• +Nghệ thuật:

• IV/Luyện tập: