1' 2.Tiến trình tổ chức dạy và học: Hoạt động của Thầy Hoạt động của Trò Nội dung Hoạt động 1: I/ Chuẩn bị: Kiểm tra sự chuẩn bị của học Trình nội dung chuẩn bị cho * Ôn tập cách làm 1 b[r]
Trang 1Ngày soạn: /3/2008 Ngày dạy: /3/2008
(Lê Minh Khuê )
A.Mục tiêu cần đạt: Giúp hs:
-Cảm nhận được tâm hồn trong sáng, tính cánh dũng cảm, hồn nhiên trong cuộc sống chiến đấu
nhiều gian khổ hi sinh nhưng vẫn lạc quan của các nhân vật nữ thanh niên xung phong trong
truyện
- Thấy được nét đặc sắc trong cách miêu tả nhân vật (đặc biệt là miêu tả tâm lí, ngơn ngữ) và nghệ
thuật kể chuyện của tác giả
- Rèn luyện kỹ năng phân tích tác phẩm truyện( cốt truyện, nhân vật, nghệ thuật trần thuật)
B.Chuẩn bị:
-GV:giáo án, bảng phụ , sgk
-HS: đọc trước truyện, soạn bài, SGK
C.Tiến trình tổ chức dạy và học:
I.Ổn định: (1 phút)
II.Kiểm tra bài cũ: (5phút)
III.Bài mới:
Hoạt động 1: hướng dẫn tìm
hiểu chung
Cho học sinh xem phần chú
thích *
? Nêu khái quát các ý chính
về tác giả-tác phẩm
? văn bản được viết trong thời
gian, hồn cảnh nào?
GV: bổ sung →liên hệ 1 số
tác phẩm cùng thời kì chống
Mĩ: Mảnh trăng cuối rừng
của Nguyễn minh Châu, Gửi
em cơ TNXP…
- Hướng dẫn học sinh đọc-
tĩm tắt phần khơng đọc GV
đọc trước 1 đoạn → gọi học
sinh đọc văn bản
- Hướng dẫn học sinh tìm
hiểu các chú thích liên quan ở
phần 3
Y/cầu học sinh tĩm tắt nội
dung truyện
Đọc chú thích * Nêu khái quát các ý chính về tác giả-tác phẩm
Phát hiện, phát biểu
Thực hiện theo y/cầu của GV
Đọc phần đầu: g thiệu vê 3 nhân vật
Phần hồi tưởng của Phương Định về thời học sinh và phần tả tâm trạng hành động của các nhân vật trong cuộc phá bom
Tìm hiểu các chú thích liên quan
TT truyện ngắn gọn: Ba cơ tnxp …biên chế thành 1 tổ trinh sát mặt đường tại một trọng
I/ Tìm hiểu chung:
1 Tác giả :
- Lê Minh Khuê là cây bút
nữ chuyên viết chuyện ngắn –
là tnxp trong kháng chiến chống Mỹ
2 Tác phẩm: Viết 1971 lúc xảy ra cuộc chiến tranh chống
Mĩ … viết về 3 cơ gái tnxp trong tổ trinh sát phá bom ở 1 cao điểm trên tuyến đường trường sơn
3 Đọc – tìm hiểu chú thích,
bố cục:
Trang 2? Văn bản có bố cục như thế
nào?
(I: → trên mũ: P.Định kể về
công việc và cuộc sống của
bản thân và tổ 3 cô gái trinh
sát mặt đường…
II: → Thao bảo: 1 lần phá
bom, Nho bị thương, 2 chị em
lo lắng chăm sóc…
III: còn lại: sau phút nguy
hiểm, 2 chị em nối nhau hát
Niềm vui của 3 người trước
trận mưa đá đột ngột
Hoạt động 2: hướng dẫn tìm
hiểu văn bản
? Truyện được trần thuật từ
nhân vật nào? Việc chọn vai
kể như vậy có tác dụng gì
trong việc thể hiện nội dung
truyện?
GV: Truyện viết về chiến
tranh: có những sự việc về
bom đạn, chiến đấu hi sinh
nhưng chủ yếu vẫn hướng
vào thế giới nội tâm, làm hiện
lên vẻ đẹp tâm hồn của con
người trong chiến tranh
? Đọc truyện, em nhận thấy
hoàn cảnh sống và chiến đấu
của 3 cô gái tnxp như thế
nào?
GV: đó là công việc thường
ngày của 3 cô gái:
“ Có ở đâu như thế nào
không… thở phào chạy về
hang”
? Ở 3 cô tnxp có những nét
gì chung đã gắn bó thành một
điểm trên tuyến đường TS trong thời kỳ chống Mĩ- tổ trưởng là Thọ…… nhiệm vụ của họ là quan sát địch ném bom, đo khối lượng đất đá phải san lấp, đánh dấu các quả bom chưa nổ và phá bom Công việc của họ hết sức nguy hiểm….
Suy luận, trao đổi, phát hiện - phát biểu
Đọc, phát hiện, phát biểu
→ nv Phương Định (ngôi 1=
nv chính) tạo thuận lợi để tác giả miêu tả, biểu hiện thế giới nội tâm, những cảm xúc
và suy nghĩ của n.vật
Đọc, phát hiện, phát biểu Nhận xét
Họ chạy trên cao điểm giữa ban ngày, phơi mình ra giữa vùng trọng điểm đánh phá của máy bay địch… sau mỗi trận bom họ phải lao ra trọng điểm, đo và ước tính khối lượng đá bị bom địch đào xới, đếm những quả bom chưa nổ
và dùng những khối thuốc nổ đặt vào cạnh nó để phá…
Đọc, phát hiện - phát biểu
II/ Tìm hiểu văn bản:
1 Hoàn cảnh sống, chiến đấu
và tính cách của tổ nữ tnxp trinh sát mặt đường:
a Hoàn cảnh sống, chiến đấu:
- Họ ở trên 1 cao điểm trên tuyến đường Trường sơn: nơi nguy hiểm ác liệt…
- Công việc hết sức nguy hiểm, luôn mạo hiểm với cái chết, luôn căng thẳng thần kinh cần phải có sự dũng cảm
và hết sức bình tĩnh ( sau mỗi trận bom, họ phải lao ra trọng điểm có kế hoạch để phá những quả bom chưa nổ…
b Phẩm chất:
* Hoàn cảnh riêng nhưng có
Trang 3khối thống nhất và những gì
là nét riêng ở mỗi người?
Họ có những nét riêng nào?
Liên hệ giáo dục học sinh
? Bên cạnh những phẩm chất
chung như 2 cô cùng tổ thì
P.Định có những nét riêng gì
về tâm hồn, tính cách?
GV: tác giả miêu tả sinh
động, chân thực tâm lý nhân
vật làm hiện lên thế giới nội
tâm phong phú, trong sáng
thiên về cái tốt đẹp, trong
sáng cao thượng cũng là
phương hướng chủ đạo và
thống nhất trong VHVN thời
kỳ kháng chiến
? Tâm trạng của cô trong 1
lần phá bom như thế nào?
(ở cuối truyện)
? Em có nhận xét như thế nào
về nghệ thuật truyện?
? Em hãy nêu giá trị nội dung
của tác giả?
… Nho: lúc bướng bỉnh, mạnh
mẽ, lúc lại lầm lì, thích thêu hoa rực rỡ…
P.Định thích ngắm mình trong gương, ngồi bó gối mơ mộng, hát … chị Thao: chăm chép bài hát, dự tính tương laicũng thiết thực nhưng trong công việc thì bình tĩnh và quyết liệt vậy mà lại rất sợ nhìn thấy máu chảy
Đọc so sánh, phát biểu Nhận xét, bổ sung → bên người mẹ, một căn buồng nhỏ ở một đường phố yên tĩnh trong những ngày thanh bình trước chiến tranh
ở TP mình
→ cô nhạy cảm, hồn nhiên, hay mơ mộng và thích hát:
“tôi mê hát…xanh xanh”
… Tôi là con gái Hà Nội … cô gái khá…
Đọc, phát hiện - phát biểu
Suy luận, trao đổi, phát hiện - phát biểu
Khái quát nội dung
→ ca ngợi nhzx cô gái tnxp trên những nẻo đường TS
chung phẩm chất:
- Tinh thần trách nhiệm cao đối với nhiệm vụ
- Lòng dũng cảm không sợ
hy sinh
- Tình đồng đội gắn bó
-Dễ xúc cảm, nhiều mơ ước, hay mơ mộng, dễ vui mà cũng dễ trầm tư, thích làm đẹp cho cuộc sống của mình
2 Nhân vật Phương Định
Là cô gái Hà Nội, có 1 thời học sinh hồn nhiên vô tư lự bên mẹ…
những kỷ niệm ấy luôn sống lại trong cô vừa là niềm khao khát, vừa làm dịu tâm hồn cô trong những lúc căng thẳng, khốc liệt của chiến trường
- Sống trong hoàn cảnh thử thách và nguy hiểm nhưng cô không mấtđi sự hồn nhiên, trong sáng và những mơ ước
về tương lai
- Cô yêu mến những người đồng đội
- Nhạy cảm, quan tâm đến hình thức của mình
Nhạy cảm nhưng không hay biểu lộ tình cảm, kín đáo…
- Tâm lí P Định khi phá bom:
dù công việc rất quen thuộc nhưng cô vẫn có cảm giác hồi hộp lo lắng, căng thẳng…
→chân thực
3 Nghệ thuật truyện:
- Kể chuyện ở ngôi thứ nhất,
từ điểm nhìn của nhân vật chính miêu tả thế giới nội tâm nhân vật và hiện thực cuộc chiến đấu…
- Nghệ thuật tả tâm lí nhân vật
- Cách kể xen kẽ hồi ức
Trang 4GV hướng dẫn học sinh khái
quát nội dung Ghi nhớ: SGK
Gọi học sinh đọc Ghi nhớ:
SGK
GV liên hệ → 1 số tác phẩm
khác
Hoạt động 3: hướng dẫn
luyện tập
Hướng dẫn học sinh làm… và
về nhà hồn thiện vào vở
thời chống Mĩ… trong sáng, thơ mộng, tinh thần dũng cảm…
Đọc Ghi nhớ: SGK
* Ghi nhớ: SGK III/ Luyện tập
IV.Dặn dị:(1')
- Về nhà học thuộc nội dung kiến thức trong bài, ghi nhớ sgk
-Xem và chuẩn bị nội dung bài “Rơ-bin-xơn ngồi đảo hoang”
Ngày soạn: /03/2008 Ngày dạy: /03/2008
Tiết 98 : Chương trình địa phương
(phần tập làm văn)
A.Mục tiêu cần đạt: Giúp hs:
- Thực hành viết và trình bày văn bản nghị luận về các sự việc hiện tượng xã hội ở địa phương
- Rèn luyện các kỹ năng về văn bản nghị luận: tìm hiểu đề, tìm ý, xây dựng bố cục, viết thành
văn…
B.Chuẩn bị:
-GV:giáo án, bảng phụ, phấn màu, sgk
-HS: Tìm hiểu trước bài ở nhà, sgk.
C.Lên lớp:
I.Ổn định: (1’)
II.Bài mới:
1 Giới thiệu bài (1')
2.Tiến trình tổ chức dạy và học:
Hoạt động 1:
Kiểm tra sự chuẩn bị của học
sinh
Hướng dẫn học sinh ơn lại yêu
cầu và cách làm 1 bài nghị
luận về các vấn đề ở địa
phương
Trình nội dung chuẩn bị cho tiết học GV k.tra
Thực hiện các yêu cầu của GV
I/ Chuẩn bị:
* Ơn tập cách làm 1 bài nghị luận về các vấn đề ở địa phương:
+ Yêu cầu: Tìm hiểu, suy nghĩ để viết bài nêu ý kiến riêng dưới dạng nghị luận về một sự việc hiện tượng nào đĩ ở địa phương.
+ Cách làm:
- Chọn bất kỳ sự việc hiện tượng nào cĩ ý nghĩa ở địa phhwơng về tất cả các lĩnh vực đời sống như:
Gương người tốt việc tốt, học
Trang 5Hoạt động 2: Hướng dẫn học
sinh trình bày:
Tổ chức cho học sinh thực
hiện theo nhĩm: trình bày bài
làm của mình ( theo yêu cầu ở
bài 19) trước nhĩm – nhận xét,
gĩp ý sửa chữa chuẩn bị
trình bày trước lớp
Chỉ định đại diện các nhĩm
trình bày bài làm trước lớp
Hướng dẫn nhận xét, bổ sung
đánh giá
GV nhận xét, đánh giá chung
Tập trung nhĩm theo yêu cầu của GV
Thực hện phân nhĩm trưởng điều hành cho mọi thành viên trong nhĩm đều đươc trình bày bài làm của mình trước nhĩm
Lần lượt nhận xét, gĩp ý bổ sung sửa chữa
Đại diện nhĩm trình bày trước lớp
Nhận xét, bổ sung – đánh giá Theo dõi, ghi nhớ
sinh nghèo vượt khĩ, đấu tranh chống tiêu cực, giúp đỡ người nghèo, gđ chính sách… vấn đề mơi trường, tệ nạn xã hội…
phải bày tỏ rõ thái độ tình cảm của mình trước các sự việc, hiện tượng được nĩi đến trong bài viết: khen, chê, đồng tình, phản đối – Tình cảm, đề xuất, kiến nghị….
II/ Trình bày nội dung bài viết:
IV.Củng cố: (2 phút)
-Nhấn mạnh lại cách làm 1 bài nghị luận về các vấn đề ở địa phương
V.Dăn dị: (1 phút)
-Học bài và tiêp tục làm bài tập để hồn thiện hơn
- Xem và làm lại đề bài Bài viết số 7 - chuẩn bị tốt cho tiết trả bài ( tiết 144)
RÚT KINH NGHIỆM:
Ngày soạn : /03 / 2008 Ngày dạy : /03 / 2008
Tiết 99: Trả bài tập làm văn số 7
A.Mục tiêu cần đạt: Giúp hs:
- Tự đánh giá kiến thức và khả năng vận dụng của bản thân Thấy rõ được những ưu khuyết
điểm về nội dung và hình thức trình bày trong bài viết của mình
- Khắc phục các nhược điểm ở bài làm, nâng cao kỹ năng làm bài nghị luận văn học
B.Chuẩn bị:
-GV: Chấm bài, ghi chép tỉ mỉ các ưu khuyết điểm trong bài làm của học sinh, soạn giáo án
-HS: Xem kỹ và làm lại đề bài Bài viết theo yêu cầu của GV
C.Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy-học
I.Ổn định: (1phút)
Trang 6II.Kiểm tra bài cũ: khơng thực hiện.
III.Bài mới:
1 Giới thiệu bài (1phút)
2 Bài mới: Trả bài
Hoạt động 1:
- Hướng dẫn học sinh ơn tập lại kỹ năng tìm hiểu đề, tìm ý
- Yêu cầu học sinh nhắc lại đề bài → ghi lại đề lên bảng
- Hướng dẫn học sinh tìm hiểu đề, tìm ý
I.Yêu cầu về hình thức:
- Bài viết đúng thể loại: Nghị luận về một bài thơ.
- Có đầy đủ bố cục 3 phần: MB-TB-KB.
- Văn phong trong sáng, diễn đạt mạch lạc, chữ viết rõ ràng, sạch sẽ, đúng chính tả.
II.Yêu cầu nội dung:
Bài viết cần nêu được các ý cơ bản sau:
Đề 1: A MB: Gthiệu về bài thơ “ Sang thu”, tác giả Hữu Thỉnh.
B TB: Phân tích những chuyển biến về không gian lúc sang thu qua cảm nhận của tác giả: hương ổi, sương giăng, dòng sông, cánh chim, đám mây, mùa hạ, tiếng sấm…qua cảm xúc của tác gia ( ngỡ ngàng, bâng khuâng), chú ý vào hình ảnh cuối bài thơ.
C KB: Nhấn mạnh lại nội dung: Không gian lúc chuyển mùa và cảm xúc của tác giả.
……….
Đề 2: A MB: Gthiệu về Viễn Phương, “Viếng lăng Bác”.
B TB: - Cảm xúc bao trùm bài thơ là niềm xúc động thiêng liêng, thành kính…
- Phân tích tâm trạng cảm xúc của nhà thơ khi viếng lăng Bác qua các khổ thơ, các đặc sắc nghệ thuật.
C KB: Cảm xúc của nhà thơ khi viếng lăng Bác.
………….
Hoạt động 2: GV phát lại bài cho học sinh để học sinh tự nhận xét bài làm - cho học sinh trao đổi
bài và nhận xét, đánh giá chéo
Hoạt động 3: GV nhận xét, đánh giá chung về bài làm của học sinh :
- Đọc một số bài (đoạn văn) của học sinh viết tốt → biểu dương…
- Đọc một số bài (đoạn văn) của học sinh viết TB - yếu ( khơng nêu tên) để học sinh đối chiếu
* Nếu cịn thời gian → cho học sinh chữa bài làm của mình.- GV theo dõi, uốn nắn
IV.Dặn dị:1'
- Học kĩ kiến thức về dạng bài - viết bài để trau dồi thêm kỹ năng
- Xem và chuẩn bị nội dung bài: "Biên bản'', “ Rơ-bin-xơn ngồi đảo hoang”.
RÚT KINH NGHIỆM:
Trang 7Ngày soạn: /03/ 2008 Ngày dạy: /03/ 2008
Tiết 145: Biên Bản
A.Mục tiêu cần đạt: Giúp hs:
- Nắm được đặc điểm của biên bản Trình bày được các yêu cầu và cách viết biên bản.
- Viết được các loại biên bản thường gặp trong thực tế cuộc sống
B.Chuẩn bị:
-HS:Xem và chuẩn bị nội dung trước
-GV:giáo án, một số mẫu biên bản, bảng phụ
C.Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy-học:
I.Ổn định: (1phút)
II.Kiểm tra bài cũ: (5')
GV: Kiểm tra chuẩn bị của học sinh
III.Bài mới:
1 Giới thiệu bài (1phút): Khơi gợi hiểu biết của học sinh về biên bản →giới thiệu.
2 Bài mới:
Hoạt động 1: Hướng dẫn
học sinh tìm hiểu đặc điểm
của biên bản.
- Yêu cầu học sinh đọc các
biên bản và trả lời các câu hỏi
trong sgk tr123-125;
? Viết biên bản để làm gì?
(mục đích)
? Biên bản ghi lại những việc
gì?
? Biên bản cần phải đạt
những yêu cầu gì về nội dung
và hình thức ?
GV: văn bản 1 là biên bản hội
nghi, văn bản 2 là biên bản sự
vụ → giải thích
? Ngồi 2 loại biên bản trên,
cị cĩ loại biên bản nào khác
khơng?
GV cung cấp cho học sinh
tham khảo một số biên bản
? Hãy suy nghĩ và nhận xét
về cấu tạo của một biên bản
(? BB gồm những mục gì?
Cách ghi những nội dung
trong biên bản? tính chính
xác cĩ giá trin như thế nào?
kết thúc cĩ những mục nào?
Mục kí tên dưới bb nĩi lên
Đọc các biên bản trong sgk tr123-125
Suy luận, trao đổi về các câu hỏi của GV - phát biểu
Nhận xét, gĩp ý bổ sung
Đọc tham khảo các văn bản GV cung cấp và xem lại các biên bản trong sgk
Suy luận, trao đổi, phát hiện - phát biểu
Nhận xét, bổ sung
1 Đặc điểm của biên bản.
- Biên bản ghi chép những sự việc
đã xảy ra hoặc đang xảy ra trong Hoạt động của các cơ quan, tổ chức chính trị xã hội và doanh nghiệp
- Biên bản phải được ghi chép một cách chính xác, khách quan và trung thực
- Tuỳ theo nội dung từng vụ việc
mà cĩ các loại biên bản khác nhau:
biên bản hội nghị, biên bản sự vụ
…
2 Cách viết biên bản:
Một biên bản nhất thiết phải cĩ các phần:
Phần mở đầu: quốc hiệu, tiêu ngữ,
tên biên bản, thời gian, địa điểm, thành phần tham dự vào sự việc và chức trách của mỗi thành viên
Phần nội dung: diễn biến và kết
quả sự việc
Phần kết thúc: Thời gian kết thúc,
chữ kí và tên họ của các thành viên
Trang 8điều gì? lời văn phải như thế
nào?)
? Khi viết một biên bản cần
phải chú ý điều gì?
Hướng dẫn học sinh nhận xét,
bổ sung → chốt kiến thức
Gọi học sinh đọc Ghi nhớ:
SGK
Hoạt động 3: Hướng dẫn học
sinh luyện tập :
Gọi học sinh đọc bài tập 1
nhắc nhở cho học sinh thực
hiện – trình bày - lý giải tại
sao…?
Nêu yêu cầu bài tập 2- nhắc
nhở hướng dẫn học sinh viết
Cho học sinh trình bày
Hướng dẫn nhận xét, bổ sung
Suy luận, trao đổi, phát hiện - phát biểu
Nhận xét, bổ sung Chốt lại kiến thức → đọc Ghi nhớ: SGK
Đọc bài tập 1
Ôn lại Kt lý thuyết Suy luận, thảo luận, phát hiện - phát biểu Nhận xét, chữa bài
Theo dõi, thực hiện yêu cầu bài tập 2: chỉ ghi mở đầu, kết thúc và các mục lớn trong nội dung biên bản.
Thảo luận nhóm → trình bày kết quả
Nhận xét, bổ sung thống nhất đáp án.
có trách nhiệm chính, những văn bản hoặc hiện vật kèm theo (nếu có)
Một biên bản cần đảm bảo các yêu cầu:
- Số liệu, sự kiện phải chính xác cụ thể, nếu có tang vật chứng cứ, các mục lục diễn giải phải gửi kèm theo biên bản
- Ghi chép trung thực, đầy đủ, không suy diễn chủ quan
- Thủ tục chặt chẽ( cần đọc cho mọi người tham dự cùng nghe để sửa chữa bổ sung và nhất trí tán thành, ghi thời gian, địa điểm cụ thể), chữ kí và họ tên các thành viên chịu trách nhiệm chính
- Lời văn ngắn gọn, chính xác
3 Luyện tập:
Bài tập 1: Lựa chọn tình huống cần viết biên bản:
Lựa chọn: tình huống c, d
Bài tập 2: Tập viết
V.Củng cố - dặn dò:3'
Trình bày những yêu cầu cơ bảnkhi tạo lập một biên bản
GV gợi ý tổng kết tóm tắt
- Về nhà học kỹ nội dung bài học - soạn bài luyện tập viết biên bản: làm trước các bài tập luyện tập vào vở soạn bài
Soạn bài Tổng kết về Ngữ Pháp theo yêu cầu để tiết sau học