B Là thể văn thường được vua chúa hoặc thủ lĩnh dùng để trình bày một chủ trương hay công bố kÕt qu¶ mét sù nghiÖp Lµ mét lo¹i v¨n th cña bÒ t«i , thÇn d©n göi lên vua chúa để trình bày[r]
Trang 1Ngày soạn: 28.3.09
Ngày dạy : 2.4.09 Tiết 115
kiểm tra văn
A Mục tiêu cần đạt:
- HS củng cố những kiến thức văn học (nội dung tư tưởng và đặc sắc nghệ thuật trong các tác phẩm đã học) đã học ở kì 2
- Giáo dục HS ý thức suy nghĩ độc lập
- Rèn kỹ năng hệ thống hóa, diễn đạt
B Chuẩn bị:
- GV: Hệ thống đề và đáp án chi tiết
- HS: Nắm được nội dung ôn tập và hình thức kiểm tra
C các bước lên lớp
1 ổn định tổ chức
2 Bài mới: GV phát bài kiểm tra cho học sinh.
hiểu
Vận dụng thấp
Vận dụng cao
Tổng số Mức độ
1)
1(c2 )
2
)
1
c4)
1
c1)
1
)
1
)
Hịch tướng sĩ 1(c7
)
)
1(c2) 1 1
Trang 2* Đề bài:
I Trắc nghiệm:( 3 điểm )
Hãy Khoanh tròn vào chữ cái trước câu trả lời đúng nhất
1 Nhớ rừng là tác phẩm của nhà thơ nào ?
B.Tế Hanh D Xuân Diệu
2 Dòng nào nêu đúng điểm chung của hai bài thơ Nhớ rừng và Ông đồ ?
AThể hiện lòng thương người B Thể hiện niềm hoài cổ
C.Thể hiện niềm khao khát tự do D Thể hiện tình yêu thiên nhiên
3 Hình ảnh nào xuất hiện ở cả hai khổ thơ đầu và cuối bài thơ Ông đồ ?
A Mực tàu B Giấy đỏ
C Hoa đào D Hoa đào và ông đồ
4 Biện pháp tu từ nào được sử dụng khi tả về con thuyền trong bài thơ Quê hương của Tế Hanh :
Chiếc thuyền im bến mỏi trở về nằm
Nghe chất muối thấm dần trong thớ vỏ
A Nhân hoá và ẩn dụ B Nhân hoá và so sánh
C ẩn dụ và hoán dụ D So sánh và ẩn dụ
5 Hai câu đầu trong bài thơ Ngắm trăng thể hiện tâm trạng gì của Bác trước cảnh trăng đẹp ?
A Buồn chán B Mừng vui
C Hờ hững D Xao xuyến, bối rối
6 ý nào sau đây nhận xét đúng nhất về nghệ thuật của bài Chiếu dời đô ?
A.Văn viết giàu hình ảnh , giọng điệu tha thiết
B Sử dụng nhiều điển cố điển tích
C kết cấu chặt chẽ , lập luận giàu sức thuyết phục
D Ngôn ngữ súc tích , diễn đạt rõ ràng
7 Tư tưởng chủ đạo trong bài Hịch tướng sĩ là gì ?
A Thể hiện lòng yêu nước nồng nàn của Trần Quốc Tuấn
B Bày tỏ lòng căm thù sâu sắc của chủ soái và tướng sĩ
C Nêu cao tinh thần quyết chiến quyết thắng
D Nêu lên mối ân tình giữa chủ soái và tướng sĩ
8 Thế máu là văn bản được trích trong tác phẩm nào của bác ?
A Vi hành C Bản án chế độ thực dân Pháp
B Nhật kí trong tù D Những trò lố hay là Va-ren và Phan Bội Châu
Trang 3* Nối tên thể loại ở cột A với nội dung ở cột B sao cho phù hợp
Là thể văn thường được vua chúa hoặc thủ lĩnh dùng để trình bày một chủ trương hay công bố kết quả một sự nghiệp
Là một loại văn thư của bề tôi , thần dân gửi lên vua chúa để trình bày sự việc , ý kiến , đề nghị
lệnh
Là thể văn thường được vua chúa, tướng lĩnh dùng để cổ động , thuyết phục hoặc kêu gọi
đấu tranh chống thù trong giặc ngoài
II Tự luận:
Câu 1 : ( 3 điểm )
Chép lại chính xác khổ thơ đầu bài thơ “ Khi con tu hú” của Tố Hữu Nêu những nét đặc sắc về nội dung và nghệ thuật cảu bài thơ ?
Câu 2 : ( 4 điểm )
Viết một đoạn văn nghị luận trình bày ý kiến của em về việc chính quyền thực dân đã bóc lột “thuế máu” của người dân bản xứ ( trích trong văn bản Thuế máu của Nguyễn ái Quốc)
* Đáp án:
I Trắc nghiệm: 4 điểm
Là thể văn thường được vua chúa hoặc thủ lĩnh dùng để trình bày một chủ trương hay công bố kết quả một sự nghiệp
Là một loại văn thư của bề tôi , thần dân gửi lên vua chúa để trình bày sự việc , ý kiến , đề nghị
lệnh
Là thể văn thường được vua chúa, tướng lĩnh dùng để cổ động , thuyết phục hoặc kêu gọi
đấu tranh chống thù trong giặc ngoài
Trang 4II Tự luận: 7 điểm.
Câu 1 :
Yêu cầu học sinh chép đúng và đủ khổ thơ đầu bài thơ “ Khi con tu hú” ( 2 điểm ) Nêu chính xác nội dung và nghệ thuật bài thơ ( 1 điểm )
Nếu không làm được theo yêu cầu trên Gv tuỳ vào bài làm của học sinh cho điển cho phù hợp
Câu 2 : ( 4 điểm )
Yêu cầu
- Học sinh diễn đạt lưu loát, không sai lỗi chính tả
- Bài viết cần làm rõ ràng, cần làm rõ những ý sau:
+ Thể hiện rõ ràng chính xác nội dung của luận điểm trong câu chủ đề
+ Tìm đủ luận cứ , tổ chức lập luận theo trình tự hợp lí ( người dân bản xứ phải lìa vợ con gia đình , phơi thây trên bãi chiến trường , bỏ xác ở những nơi hoang mạc làm kiệt sức trong các xưởng đúc súng )
Làm đúng yêu cầu trên : 4 điểm còn lại nêu học sinh làm không đúng yêu cầu giáo viên tuỳ vào mức độ làm bài của học sinh cho điểm
* Nhận xét: Làm bài nghiêm túc
3 Hướng dẫn học bài.
Soạn bài : Lựa chọn trạt từ trong câu
Chú ý hệ thống bài tập (SGK)
Trang 5
-Ngày soạn: 2.4.04
Ngày giảng: 6.4.09
Tiết 116
Lựa chọn trật tự từ trong câu
A Mục tiêu cần đạt.
- Trang bị cho học sinh số biểu biết sơ giảng về trật tự từ trong câu:
+ Khả năng thay đổi trật tự từ
+ Hiệu quả diễn đạt của những trật tự từ khác nhau
- Học sinh có ý thức lựa chọn trật từ trong nói, viết cho phù hợp với yêu cầu phản ánh thực tế và diễn tả tư tưởng, tình cảm của bản thân
- Rèn luyện kỹ năng vận dụng thay đổi trật tự từ để tăng hiệu quả giao tiếp
B Chuẩn bị:
- Giáo viên: Bảng phụ
- Học sinh: Soạn bài theo câu hỏi SGK
C Các bước lên lớp
1 ổn định tổ chức:1p
2 Kiểm tra bài cũ :3p
Thế nào lượt lời trong hội thoại ? Khi giao tiếp cần lưu ý điều gì ?
3 Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy học
Hoạt động 1 : Khởi động
Khi nói viết các kí hiệu ngôn ngữ bao
giờ cũng xuất hiện tuần tự trước sau
Trình tự sắp xếp các từ trong chuỗi các
lời nói được gọi là trật tự từ Vậy để
hiểu thế nào là trật tự từ chúng ta cùng
nhau tìm hiểu bài học hôm nay
Hoạt động 2 : Hình thành khái niệm
2
15
I Nhận xét chung:
1 Bài tập
* Bài tập 1
Gọi học sinh bài tập SGK và nêu yêu
cầu của đề bài
? Có thể thay đổi trật tự từ trong câu
in đậm theo những cách nào mà
Trang 6không làm thay đổi nghĩa cơ bản của
câu?
- Học sinh trao đổi bài tìm những cách
sắp xếp khác
Chú ý 1 từ hoặc 1 cụm từ : gõ đầu rơi
xuống đất, cai lệ, thét, bằng giọng
khàn khàn
(1) Gõ đầu xuống đất, cai lệ thét bằng giọng khàn khàn của người hét nhiều xái cũ
- Cách khác:
(2) Cai lệ gõ đầu rơi xuống đất, thét bằng giọng khàn khàn của một người hút thuốc nhiều xái cũ
(3) Cai lệ thét bằng giọng khàn của một người hút nhiều xái cũ, gõ đầu rơi xuống đất
(4) Thét bằng giọng khàn khàn của một người hút nhiều xái cũ, cai lệ
gõ đầu xuống đất
(5) Bằng giọng khàn khàn của một người hút nhiều xái cũ, gõ đầu rơi xuống đất, thét
(6) Bằng giọng khàn khàn của một người hút nhiều xái cũ, gõ đầu roi xuống đất, cai lệ thét
(7) Gõ đầu rơi xuống đất, bằng giọng khàn khàn của một người hút nhiều xái cũ, cái lệ thét
? Vì sao tác giả chọn trật tự từ như
trong đoạn trích?( gợi ý cách viết của
tác giả nhằm mục đích gì ? )
Học sinh thảo luận nhóm lớn
Các nhóm báo cáo kết quả
* Bài tập 2
- Nhằm mục đích: Nhấn mạnh vị thế xã hội của cai lệ, nhấn mạnh thái độ hung hãn của cai lệ, tạo liên kết câu, nhịp điệu cho câu văn + Lặp lại từ "roi" tạo liên kết với câu trước
+ Từ "thét" tạo liên kết với câu sau + Cụm từ "gõ đầu rơi xuống đất có tác dụng nhấn mạnh vị thế xã hội
Trang 7? Hãy thử chọn một trật tự khác và
nhận xét về tác dụng của sự thay đổi
ấy?
Gv yêu cầumộtt số học sinh trình bày
ý kiến và trao đổi về các ý kiến ấy
Sau khi học sinh phát biểu ,giáo viên
treo bảng sơ kết
và thái độ hung hãn của cai lệ
Câu Nhấn mạnh sự hung
hãn
Liên kết chặt với câu
đứng trước
Liên kết chặt chẽ câu
dừng sau.
? Hiệu quả diễn đạt của các cách sắp
xếp trật tự từ có giống nhau không ?
Từ đây, em rút ra được kinh nghiệm gì
- Trong một câu có thể có nhiều cách sắp xếp trật tự từ , mỗi cách
đem lại hiệu quả diễn đạt riêng
- Người nói ( viết ) cần biết lựa chọn trật tự từ thích hợp với yêu cầu giao tiếp
? Một câu có thể có cách sắp xếp trật
tự từ như thế nào ? Người nói viết cần
phải yêu cầu gì ?
3 Ghi nhớ : SGK.
Giáo viên gọi học sinh đọc ghi nhớ
10 II Một số tác dụng của sự sắp xếp trật tự từ.
Giáo viên gọi học sinh đọc bài tập 1 Bài tập SGK.
Trang 8? Trật tự từ trong những bộ phận câu
in đậm thể hiện điều gì?
* Bài tập 1:
a - Giật phắt cái giây thừng trong tay anh này và chạy sầm sập đến chỗ anh Dậu -> Thể hiện thứ tự trước sau của các họat động
- Xám mặt vội đặt con xuống đất , chạy đến đỡ lấy tay hắn -> Thể hiện thứ tự trước sau của các hoạt động
- Đồng thời cũng là trình tự quan sát
của v ợ chồng anh Dậu khi bọ ngời ấy
bớc vào nhà
b - "Cai lệ và người nhà lý trưởng"
-> thể hiện thứ tự cao thấp của các nhân vật hoặc cũng có thể phản ánh thứ tự xuất hiện của các nhân vật
- Trật tự từ trong cụm “roi song, tay thước và dây thừng” -> tương ứng với trật tự của cụm từ đứng trước:
cai lệ mang roi song, người nhà lý trưởng mang tay thước và dây thừng
Giáo viên gọi học sinh đọc bài tập
- giáo viên treo bảng phụ
- hoạt động bàn
? So sánh tác dụng của những cách
sắp xếp trật tự từ trong các bộ phận
câu in đậm?
? Từ những điều đã phân tích ở các
mục I và II, hãy rút ra nhận xét về tác
dụng của việc sắp xếp trật tự từ trong
câu?
Học sinh trả lời dựa vào nội dung bài
học và phần ghi nhớ SGK
* Bài tập 2
- Cách viết của Thép Mới có hiệu quả diễn đạt cao hơn vì nó có nhịp
điệu hơn Đảm bảo sự hài hòa về mặt ngữ âm và lời nói
Giáo viên gọi học sinh đọc ghi nhớ 2 Ghi nhớ 2: SGK.
Hoạt động 3 : Luyện tập
Học sinh đọc và nêu yêu cầu của bài
tập
10 III Luyện tập
Trang 9? Giải thích lý do sắp xếp trật tự
trong những bộ phận câu in đậm dưới
đây?
Họat động bàn
a Kể tên các vị anh dùng dân tộc theo thứ tự XH của các vị ấy trong lịch sử : Bà Trưng , Bà triệu, Lê Lợi, Quang Trung
b "Đẹp vô cùng, Tổ quốc ta ơi!" dặt cụm từ "đẹp vô cùng" đảo lên phía trước hô ngữ “ tTổ quốc ta ơi”
để nhấn mạnh non sông mới được giải phóng
Cụm từ “ hò ô tiếng hát” , “ hò ô”
đảo lên trước để bắt vần với “sông Lô” tạo cảm giác kéo dài , thể hiện
sự mênh mang của sông nước , đồng thời cùng đảm bảo cho câu thơ bắt vần với câu trước
c Lặp từ và cụm từ "mật thám" "con gái" để tạo sự liên kết chặt chẽ với câu đừng trước
4 Củng cố:1p
? Thế nào là trật tự từ trong câu? Nêu tác dụng cảu việc sắp xếp các trật tự từ
5 Hớng dẫn học bài:2p
- Bài cũ: Học ghi nhớ, nắm chắc kiến thức của bài
- Bài mới: Tìm hiểu yếu tố tự sự miêu tả trong văn nghị luận
Chú ý hệ thống bài tập trong SGK
_
Ngày soạn:2.4.09
Ngày giảng: 6.4.09
Tiết 117
Trả bài tập làm văn số 6
A Mục tiêu cần đạt.
- Học sinh nhận rõ những ưu, nhược điểm trong bài văn của mình về nội dung, hình thức trình bày Củng cố nhận thức và kỹ năng làm bài văn nghị luận về các mặt trình bày diễn đạt, sắp xếp luận điểm, phát triển luận cứ, luận chứng
B Chuẩn bị.
Trang 10- Giáo viên chuẩn bị trả bài cho học sinh trước 3 ngày sau khi đã chọn được các đoạn, bài khá tiêu biểu để bình đọc trước lớp
C Các bước lên lớp
1 ổn định tổ chức.1
2 Kiểm tra đầu giờ.1p
3 Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy học
HĐ1: Khởi động: Tiết trớc các em
đã viết bài văn nghị luận số 6, để
hiểu đợc u nhợc điểm bài viết Hôm
nay giờ trả bài …
Gv chép đề bài lên bảng –gọi
HSđọc
HĐ 2: Đánh giá nhận xét
? Bài viết theo thể loại ?viết về vấn
đề gì
Văn nghị luận ,giải thích câu nói
của Goóc Ki
? Phần thân bài có nhiệm vụ gì?
- Trình bầy hệ thống các luận điểm
,luận cứ ,luận chứng
- Sách là gì ?Kiến thức là gì &tại
sao nó lại là nguồn kiến thức ?
- Sách có vai trò như thế nào trong
đời sống con người ?
- Chúng ta phải yêu sách như thế
nào ?
-Cần phải sử dụng sách như thế nào
cho có hiệu quả ?
- Em thích đọc sách ,đọc sách là
một cách học hỏi
- Dù ở thời hiện đại ,nhiều máy móc
tinh xảo,sách vẫn là người bạn bình
dị ,chân thành & giàu tri thức của
mỗi chúng ta
Phần kết bài có nhiệm vụ gì ?
GV nhận xét ưu khuyết điểm
Xác định đúng yêu cầu của đề
bài, có đủ 3 pần (MB, TB, KB) Biêt
xây dựng hệ thống luận điểm, các
luận điểm đổi đầy đủ, chính xác,
tập trung để giải quyết vấn đề Các
2
37 1 Xây dựng dàn ý đại cương a.Mở bài : Dẫn dắt vấn đề
-Trích dẫn câu nói của M-Goóc Ki
b.Thân bài
-Trình bầy hệ thống luận điểm, luận
cứ, luận chứng
c Kết bài :Khẳng định lại vấn đề 2.Nhận xét ưu khuyết điểm
Trang 11luạn điểm đợc sắp xếp theo một
trình tự hợp lý Bài viết diễn đạt lu
loát, không sai chính tả
Song bên cạnh đó vấn còn có
một số học sinh cha xác định đúng
các hệ thống luận điểm, luận cứ
Các luận điểm sắp xếp lu loát, còn
mắc nhiều lỗi chính tả
Gv đọc các lỗi chính tả học sinh
mắc phải ( Yến , Hoàng , Tuấn , Tú
, Thoải , Dực )
Gv yêu cầu học sinh sửa các lỗi về
dùng từ , diễn đạt ( Tuấn , Tiến ,
Vân Anh )
Gv yêu cầu học sinh đọc các bài
mắc các lỗi về nội dung Chủ yếu
trình bày lan man , không trọng tâm
Nhiều bài viết sai nội dung ( Tuấn
, Kì )
Gv yêu cầu học sinh đọc bài sai về
thể loại : Viết không đúng thể loại
văn nghị luận ( Trần Hương , Huyền
)
Gv đọc một số bài có kết quả cao ,
nhận xét
GV gọi tên cho điểm
3.Sửa lỗi a.Lỗi chính tả :
- Chữa lỗi chính tả:
+ Chi thức - > Tri thức
+ Thường suyện -> thường xuyên + Chưởng thành -> Trưởng thành + Khôn gia -> Khôn ra
+ Xàng khôn -> sàng khôn
+ Giày dạn -> dày dặn
b.Lỗi dùng từ chưa chính xác
+ Chữa lỗi dùng từ
- Sách là con dao hai lưỡi -Chữa :Sách có nhiều loại bổ ích, không bổ ích
+ Chữa lỗi diễn đạt, dùng từ:
- Ông cha ta khuyên con cháu nên thấy rõ tầm quan trọng của sự học hỏi nên đã khuyên con cháu
- > Ông cha ta thấy rõ tâm quan trọng của sự học hỏi nên đã khuyên con cháu
c Lỗi về nội dung
d Lỗi về kiểu bài
4.Đọc –bình
5.Kết quả điểm
Trang 124.Củngcố :1
5 Hướng dẫn học bài 2
Soạn : Tìm hiểu các yếu tố tự sự và miêu tả trong văn nghị luận
Chú ý các bài tập trong sách giáo khoa Lưu ý các yếu tố tự sự và miêu tả Vai trò của nó đối với văn nghị luận
-Ngày soạn:5.4.09
Ngày giảng 6.4.09
Tiết 118
Tìm hiểu các yếu tố
Tự sự và miêu tả trong văn nghị luận
A Mục tiêu cần đạt.
- Học sinh thấy được tự sự và miêu tả thường là những yêu tố rất cần thiết trong 1 bài văn nghị luận, vì chúng có khả năng giúp người nghe (người đọc) nhận thức được nội dung nghị luận 1 cánh dễ dàng, sáng tỏ hơn
- Nắm được những yêu cầu cần thiết của việc đưa các yếu tố tự sự và miêu tả vào các văn bản nghị luận, để vấn đề nghị luận có thể đạt được hiệu quả thuyết phục cao
- Rèn kỹ năng bước đầu vận dụng các yếu tố tự sự và miêu tả vào bài văn nghị luận của bản thân
B Chuẩn bị:
- Một số đoạn văn nghị luận giàu chất tự sự và miêu tả (ngoài SGK) để làm mẫu
C.Các bước lên lớp
1 ổn định tổ chức.1
2 Kiểm tra bài cũ : không
3 Tiến trình tổ chức các họat động dạy học:
Hoạt động của GV&HS TG Nội dung chính
Hoạt động 1: Khởi động:
ở lớp 6 &7 các em đã học văn biểu
cảm tự sự ,miêu tả Như các em đã
biết biểu cảm không chỉ là một kiểu
văn bản riêng mà còn có thể là một
yếu tố trong văn nghị luận,Vậy văn
nghị luận còn có cả yếu tố tự sự &yếu
tố miêu tả nữa không
2
Hoạt động 2 : Hình thành khái niệm
Gọi HS đọc bài tập
27 I.Yếu tố tự sự & miêu tả trong văn nghị luận
1.Bài tập: (SGK—T114)