Qua đèo Ngang là một bài thơ hay vµ sÏ bÊt tö víi thêi gian.Dï ngµy nay qua d·y Hoành Sơn đã có hầm đường bộ nhưng chắc hẳn ai đã từng đọc bài thơ của Bà Huyện Thanh Quan đều muốn một lầ[r]
Trang 1
Thứ sáu ngày 14/10/2010
Ngữ Văn:Tiết 29:
Văn bản: Qua Đèo Ngang
(Bà Huyện Thanh Quan)
A.Mục tiêu cần đạt:
1.HS hình dung à cảm nhận &'( bức tranh thiên nhiên Đèo Ngang và tâm
trạng buồn ,cô đơn của tác giả
6'7 đầu nắm ""'( một số đặc điểm của thể thơ thất ngôn bát cú -'A
luật
2.Rèn luyện kĩ năng phân tích và cảm nhận thơ trữ tình &'( viết theo thể thơ -'A luật
3.Tích hợp với từ Hán Việt,ca dao,lịch sử thời Hậu Lê,Nguyễn
B.Chuẩn bị:
-HS:đọc bài thơ và soạn các câu hỏi phần đọc -hiểu VB
-GV:Soan,nghiên cứu các tài liệu liên quan
Soạn giáo án điện tử để dạy trên máy chiếu
C.Các hoạt động dạy học
Thời
3'
1'
10'
Hoạt động 1
Có hai lớp nghĩa :
1,Tả thực bánh trôi '7
2, Ca ngợi vẻ đẹp,phẩm
chất trong trắng son sắt của
'A phụ nữ Việt Nam
ngày ['+ và cảm thông sâu
sắc cho thân phậnchìm nổi
của họ
Hoạt động 2:Giới thiiệu vị
trí Đèo Ngang và bài thơ
Qua Đèo Ngang của Bà
Huyện Thanh Quan
Hoạt động 3:
I.Đọc và tìm hiểu chung
1,Tác giả:BHTQ tên là
Nguyễn Thị Hinh sống ở TK
*Kiểm tra bài cũ:
?Đọc thuộc lòng bài thơ "Bánh trôi '7c và nêu các lớp nghĩa của bài thơ?
*Giới thiệu bài
?Dựa vào chú thích * hãy nêu vài nét về tác giả?
-Giải thích về tênBHTQ và nói
-Đọc -Trả lời
-Nghe
-trả lời -Nghe-hiểu
Trang 2XIX.Quê làng Nghi Tàm,phủ
Tây Hồ ,Hà Nội (MC)
2,Hoàn cảnh sáng
tác:Trên đường từ Thăng
Long vào kinh đô Huế giữ
chức Cung trung giáo
tập(MC)
3,Đọc bài thơ,chú thích:
4,Thể thơ:Thất ngôn bát cú
-'A luật(MC)
Mỗi bài 8 câu,mỗi câu 7
chữ,vần gieo ở chữ cuối các
câu 11,2,4,6,8-một vần"a"
Hoạt động 4:
II.Đọc-hiểu văn bản:
1,Cảnh sắc đèo Ngang:
Thảo luận nhóm:(MC)
-Bóng xế tà:trời đã về
chiều,nắng tắt,ngày tàn-thời
gian NT,gợi buồn trong lòng
'A
Điệp từ chen tô đậm vẻ ban
sơ,rậm rạp ,gợi cảm giác rợn
ngợp
thêm :xuất thân trong một gđ
quan lại ,là 'A có học,giỏi nữ công gia chánh
?Bài thơ Qua Đèo Ngang &'(
sáng tác trong hoàn cảnh nào?
HD đọc:giọng chậm, buồn -Đọc mẫu
-Gọi HS đọc
MC:Hình ảnh toàn cảnh Đèo Ngang để chú thích về Đèo
Ngang
?Trình bày hiểu biết của em về thể thơ thất ngôn bát cú -'A
luật:Số câu trong bài,số chữ
trong câu,cách gieo vần
-Nói thêm về luật B-T,bố cục
đề-thực- luận -kết,đối(MC).Nếu
không đúng luật bị cho là thất luật
MC:Cảnh Đèo Ngang được miêu tả gồm những chi tiết nào?
-Thời gian:
-Không gian:
-Cảnh vật:
-Cuộc sống con người:
-Âm thanh:
?Thời điểm bóng xế tà tác động
ntn đến tình cảm con
'AajB, hệ với chiều chiều trong ca dao?)
?Từ chen &'( lặp lại 2 lần ở
câu 2 có tác dụng gì?
-Chuyển:Nhìn *'7 mặt là
cảnh đèo núi hoang sơ, lữ
khách phóng tầm mắt ra xa tìm
-Trả lời
-Nghe -Đọc -Nhận xét -Xem hình
ảnh-nghe
-quan sát, trình bày
-Nghe hiểu
-Thảo luận và trả lời
-Liên hệ,trả lời
-trả lời
-Nghe
Trang 3-NTđói,đảo ngữ,dùng từ láy
gợi hình->cuộc sống con
'A '+ thớt ,đìu hiu
-Âm thanh con quốc
quốc,cái gia gia nghe khắc
khoải,não lòng
NTđối,đảo ngữ
chơi chữ:quốc-nước
gia- nhà
ẩn dụ:tâm trạnh nhớ
nứơc 2 '4 nhà,hoài cổ
của BHTQ
*Cảnh thiên nhiên núi đèo
bát ngát,thấp thoáng sự sống
con 'A ' còn hoang
sơ cảnh &'( nhìn lúc chiều
tà mang vẻ buồn,vắng
lặng,đìu hiu
2,Tâm trạng lữ khách:
-Hình thức biểu cảm:
+ k'( cảnh nói tình(gián
tiếp)
+Trực tiếp tả tình
-2 câu kết:nỗi buồn cô đơn
-Nhịp thơ 4/1/1/1 ' một
thoáng thẫn thờ ngao ngán!
-MC cảnh trời, mây ,nước
trời, mây, nước(bao la
,mênh mông)><một mảnh
hình ảnh cuộc sống con 'A
?Cảm nhận của em về cuộc sống con 'A trong câu 3-4?
?Hai câu thơ sử dụng những biện pháp nghệ thuật gì?Tác dụng?
MC để hs phân tích NT đối
?Trong cái vắng lặng đìu hiu
của buổi chiều tà,âm thanh con quốc quốc,cái gia gia có làm
cho cảnh vui lên không?Âm thanh ấy gợi cảm giác gì?
?Hai câu luận sử dụng những biện pháp NT gì?
-Liên hệ tâm trạng hoài cổ
trong bài Thăng Long thành hoài cổ
-Qua những phân tích trên ,hãy nêu nhận xét chung về cảnh
Đèo Ngang?
-Chuyển:Cảnh buồn vắng hay
chính lòng 'A đang mang nặng nỗi niềm tâm sự?
MC:?Tâm trạng của tác giả
được thể hiện qua những hình thức nào?
A.Mượn cảnh để nói tình B.Trực tiếp tả tình
C.Mượn cảnh nói tình và trực tiếp tả tình
?Những câu thơ nào trực tiếp tả
tình?Nói về tâm trạng gì?
?Nhận xét về nhịp thơ của câu 7?
?Nói đến một mảnh tình riêng giữa trời,mây, nước có gì khác nói một mảnh tình riêng trong
-Trình bày cảm nhận
-Quan sát,phân tích NT đối
-Trả lời
-Nghe
-Nhận xét
-Nghe
-Thảo luận,trả lời vào phiếu nhóm
-Trả lời
-Nhịp 4/1/1/1
-Trả lời
Trang 42'
tình riêng (nhỏ bé ,cô đơn)
-Ta với ta:cô đơn tuyệt
đối,nỗi niềm không biết bày
tỏ cùng ai
Hoạt động 5
III.Tổng kết: MC
1,ND:-Cảnh đèo Ngang
hoang sơ ,heo hút
-Tâm trạng buồn,cô đơn
2,NT:Phong cách thơ trang
nhã
NT tả cảnh ngụ tình
NT đối,đảo ngữ,ẩn dụ,chơi
chữ
Hoạt động 6:
Củng cố dặn dò:
MC:Hình ảnh :
-Hầm đường bộ Đèo Ngang
-Đường lên đeo Ngang
-Cổng Hoành Sơn trên đỉnh
Đèo Ngang
-Bài thơ qua Đèo Ngang
nhớ Bà Huyện Thanh Quan
của tác giả Trần Văn
Lợi(Tạp chí Văn học &tuổi
trẻ,số 8-2003)
một không gian chật hẹp?
?Em hiểu ta với ta hàm ý gì?
?Hãy tổng kết về nội dung và nghệ thuật của bài thơ?
Qua đèo Ngang là một bài thơ
hay và sẽ bất tử với thời gian.Dù ngày nay qua dãy Hoành Sơn đã có hầm &'A
bộ ' chắc hẳn ai đã từng
đọc bài thơ của Bà Huyện Thanh Quan đều muốn một lần
&'( đi trên con &'A đèo cheo leo và dừng chân đứng lại trên cổng Hoành Sơn để %'A
'( một bức '( nữ sỹ
đứng trong bóng chiều trên
đỉnh đèo
*Dặn dò:về nhà đọc thuộc lòng bài thơ ,viết đoạn văn trình bày cảm nghĩ về cảnh đèo Ngang trong bài thơ
-Tổng kết về nội dung và nghệ thuật -Đọc phần ghi nhớ
-Xem,
H2'p '(
...-Hầm đường Đèo Ngang< /i>
-? ?ường lên đeo Ngang< /i>
-Cổng Hoành Sơn đỉnh
Đèo Ngang< /i>
-Bài thơ qua Đèo Ngang
nhớ Bà Huyện Thanh Quan...
Qua đèo Ngang thơ
hay với thời gian.Dù ngày qua dãy Hồnh Sơn có hầm &''A
bộ '' hẳn
đọc thơ Bà Huyện Thanh Quan muốn lần
&''( &''A đèo cheo... câu 7?
?Nói đến mảnh tình riêng trời,mây, nước có khác nói mảnh tình riêng
-Trình bày cảm nhận
-Quan sát,phân tích NT đối
-Trả lời
-Nghe
-Nhận