HS Ta có thể cộng hay trừ các đơn thứuc đồng dạng để được biểu thức thu gọn hơn rồi mới tính giá trị của biểu thức đã thu gän?. GV Chó ý cho Hs khi tÝnh gi¸ trÞ cña biÓu thức ta nên thu [r]
Trang 1Ngày soạn: 08/02/2011 Ngày dạy: ………Dạy lớp 7E
Tiết 53:
Đ3 đơn thức
1 Mục tiêu:
a Về kiến thức
- Nhận biết được một biểu thức đại số nào đó là đơn thức
- Nhận biết được đơn thức thu gọn Nhận biết được phần hệ số, phần biến của đơn thức
b Về kĩ năng
- Biết nhân hai đơn thức
- Biết cách viết gọn một đơn thức ở dạng chưa thu gọn thành dạng thu gọn
c Về thái độ
- Biết vận dụng vào bài tập
2 Chuẩn bị của GV và HS:
a Chuẩn bị của GV
- Giáo án, sgk, thước kẻ, bảng phụ ghi các bài tập
b Chuẩn bị của HS
- Ôn bài cũ – xem trước bài mới
3 Tiến trình bài dạy
a Kiểm tra bài cũ (5 phút)
? Để tính giá trị của biểu thức đại số khi biết giá trị của các biến trong biểu thức đã cho, ta làm thế nào? Làm bài tập 9/29 SGK:
HS :
Đáp án :
Để tính giá trị của biểu thức đại số tại những giá trị cho trước của các biến, ta thay các giá trị cho trước đó vào biểu thức rồi thực hiện các phép tính
*Chữa BT9/29 SGK:
Thay x=1 và y=1/2 vào biểu thức ta có: x2y3 + xy =
8
5 2
1 8
1 2
1 1 2
1 1
3
Vậy giá trị của biểu thức x2y3 + xy tại x = 1 và y = 1/2 là 5/8
Gv : Nhận xét cho điểm
* Đặt vấn đề vào bài mới (1 phút) : Hôm nay ta tìm hiểu dạng biểu thức gọi là đơn thức
b Dạy nội dung bài mới
GV
HS
GV
?
HS
Hoạt động 1 (10 phút) Y/c hs làm ?1
Nói: Các biểu thức ở nhóm 2 là các đơn
thức, còn ở nhóm 1 không phải là đơn
thức
Vậy theo em thế nào là đơn thức?
Đại diện HS trả lời: Đơn thức là biểu
thức đại số chỉ gồm một số, hoặc một
biến, hoặc một tích giữa các số và các
biến
1.Đơn thức:
?1 <sgk – 30>
Biểu thức chứa +, -3-2y; 10x+y;
5(x+y)
Biểu thức còn lại: 4xy 2 ; -3/5x 2 y 3 x; 2x 2 (-1/2)y 3 x; 2x 2 y….
Trang 2HS
GV
HS
GV
HS
GV
HS
GV
?
HS
?
HS
GV
HS
GV
HS
?
HS
GV
HS
GV
HS
GV
-Theo em số 0 có phải là đơn thức không
? Vì sao?
Số 0 cũng là một đơn thức vì số 0 cũng
là 1 số
Số 0 được gọi là đơn thức không
giới thiệu chú ý SGK
Đọc chú ý
Yêu cầu làm ?2, chú ý lấy các đơn thức
khác dạng đã có
Lấy thêm ví dụ về đơn thức
-Củng cố bằng BT10/32 SGK
Hoạt động 2 (10 phút) Xét đơn thức 10x6y3 có mấy biến? Các
biến có mặt mấy lần và được viết dưới
dạng nào?
Đơn thức 10x6y3 có hai biến x và y, các
biến có mặt một lần dưới dạng một luỹ
thừa với số mũ nguyên dương
Ta nói đơn thức 10x6y3 là đơn thức thu
gọn 10 là hệ số, x6y3là phần biến của
đơn thức
Vậy thế nào là đơn thức thu gọn?
Đơn thức thu gọn gồm mấy phần ?
Gồm 2 phần: Phần hệ số và phần biến
Yêu cầu lấy ví dụ về đơng thức thu gọn,
chỉ ra phần hệ số và phần biến
Cho hs đọc chú ý
Đọc
Hãy viết những đơn thức chưa được thu
gọn và đơn thức đẫ được thu gọn ở ?1
thành 2 nhóm
-Yêu cầu làm BT12/32 SGK:
Hoạt động 3 (7 phút) -Xét đơn thức 2x5y3z Hỏi đã thu gọn
chưa ? Hãy xác định phần hệ số, phần
biến, số mũ của mỗi biến?
đơn thức 2x5y3z đã thu gọn có tổng các
số mũ của các biến 5 + 3 + 1 = 9
Tổng các số mũ của các biến là 5 + 3 +
1 = 9 Nói 9 là bậc của đơn thức đã cho
* chú ý<sgk – 30>
?2: <sgk – 30>
Giải:
Có thể là: 3x2y; 5 ; - 15y -Làm BT 10/32: Bạn Bình viết sai một ví
dụ (5-x)x2, không phải là đơn thức vì có chứa phép trừ
2.Đơn thức thu gọn:
K/N : Đơn thức thu gọn là những đơn thức chỉ gồm tích của 1 số với các biến mà mỗi biến đã được nâng lên luũy thừa với số
mũ nguyên dương
VD như SGK
Chú ý : <sgk – 31>
Đơn thức thu gọn : 4xy2 ; 2x2y ; - 2y
Đơn thức chưa được thu gọn : - 3/5x2y3x ; 2x2(- 1/2)y3x
-BT 12/32 SGK:
Đơn thức 2,5x2y có hệ số là 2,5 phần biến là x2y
3.Bậc của đơn thức:
Trang 3HS
GV
GV
HS
?
HS
?
HS
GV
HS
GV
HS
Vậy thế nào là bậc của đơn thức có hệ số
khác 0?
Bậc của đơn thức có hệ số khác 0 là tổng
số mũ của tất cả các biến có trong đơn
thức đó
Nêu chú ý SGK
Hoạt động 4 (5 phút) Cho A = 32.167; B = 34.166 Tính A.B?
Gọi đại diện học sinh lên bảng làm
Bằng cách tương tự hãy tính tích của hai
đơn thức sau : 2x2y và 9xy4
-Vậy muốn nhân hai đơn thức ta làm thế
nào?
Đọc quy tắc
Yêu cầu HS đọc chú ý SGK
Yêu cầu làm ?3
Gọi 9 là bậc của đơn thức 2x5y3z
Số thực 0 là đơn thức bậc không
Số 0 gọi là đơn thức không có bậc
4 Nhân hai đơn thức:
Tính: A.B = 32.167 34.166 = (32 34).( 167 166) = 36 1613
Tương tự:
(2x2y) (9xy4) = (2.9).(x2.x) (y.y4)
= 18.x3y5 Qui tắc: nhân các hệ số với nhau, nhân các phần biến với nhau
Chú ý: SGK
?3: <sgk – 32>
Giải (-1/4.x3).(-8xy2) =2x4y2
c Củng cố luyện tập (5 phút)
GV
HS
GV
Cho hs làm bài tập 13
Nhận xét bài làm của HS
Bài 13 <sgk – 32>
Giải a) (-1/3x2y)(2xy3) = (-1/2).2(x2.x)(y.y3) = -2/3x3y4
Bậc của đơn thức -2/3x3y4 là 7 b) (1/4x3y).(- 2x3y5)
= 1/4.(- 2)(x3.x3)(y.y5) = - 1/2x6y6 Bậc của đơn thức - 1/2x6y6 là 12
d Hướng dẫn hs tự học ở nhà (2 phút)
- Cần nắm vững các kiến thức cơ bản của bài
- BTVN: số 11/32 SGK; Số 14, 15, 16, 17, 18/11 SBT
- Đọc bài đơn thức đồng dạng
Trang 4Ngày soạn: 08/02/2011 Ngày dạy: ………Dạy lớp 7E
Tiết 54:
Đ4 đơn thức đồng dạng
1 Mục tiêu:
a Về kiến thức:
- Hiểu thế nào là hai đơn thức đồng dạng
b Về kĩ năng
- Biết cộng, trừ các đơn thức đồng dạng
c Về thái độ
- Tư duy hợp lí
2 Chuẩn bị của GV và HS:
a Chuẩn bị của GV
- Giáo án, sgk, bảng phụ ghi các bài tập
b Chuẩn bị cảu HS
- Làm các bài tập đã giao và đọc trước bài mới
3 Tiến trình bài dạy
a Kiểm tra bài cũ (5 phút)
? - Thế nào là đơn thức? Cho 1 ví dụ về đơn thức bậc và xác định bậc của đơn thức
đó
- Thế nào là bậc của đơn thức có hệ số khác 0
- Muốn nhân hai đơn thức ta làm thế nào?
HS:
Đáp án:
- Đơn thức là một biểu thức đại số chỉ gồm một số, hoặc một biến, hoặc một tích giữa các số và các biến VD : Đơn thức -5x2yz có bậc 4
- Bậc của đơn thức có hệ số khác 0 là tổng số mũ của tất cả các biến trong có trong
đơn thức đó
- Muốn nhân 2 đơn thức ta nhân các hệ số với nhau, các phần biến với nhau
GV: Nhận xét cho điểm
* Đặt vấn đề vào bài mới (1 phút): Hôm nay ta tìm hiểu đơn thức đồng dạng
b Dạy nội dung bài mới
GV
HS
GV
HS
GV
Hoạt động 1 (12 phút) -Cho Hs làm ?1 SGK:
Yêu cầu Hs hoạt động theo nhóm làm
đúng yêu cầu của đề bài
Các đơn thức viết theo yêu cầu câu a gọi
là đơn thức đồng dạng, các đơn thức viết
theo yêu cầu câu b không là đơn thức
đồng dạng Vậy thế nào là đơn thức
đồng dạng?
Trả lời,
Chỉnh sửa và cho Hs ghi khái niệm vào
vở
1 Đơn thức đồng dạng
?1: <sgk – 323>
Giải:
4x yz x yz x yz
b, 2 2
3
xy yz xyz
*Khái niệm: Đơn thức đồng dạng là đơn
thức có hệ số khác 0 và có cùng phần
Trang 5HS
GV
HS
GV
HS
GV
HS
GV
?
HS
GV
?
HS
GV
HS
GV
?
Yêu cầu một Hs đứng tại chỗ lấy ví dụ
về đơn thức đồng dạng
Nêu Chú ý SGK tr.33
Đưa ?2 ra bản phụ yêu cầu Hs làm
Một Hs đứng tại chỗ trả lời và giải
thích
Cho Hs làm bài 15 SGK tr.34 (đưa đề
bài ra bảng phụ): Xếp các đơn thức sau
thành từng nhóm các đơn thức đồng
dạng
5 2 ; 2; 1 2 ; 2 2
2; 2; 2 ;
Lên bảng quan sát và xếp thành từng
nhóm các đơn thức đồng dạng
Hoạt động 2 (16 phút) Cho Hs đọc SGK
Đọc SGK trong 3 phút
Muốn cộng hay trừ các đơn thức đồng
dạng ta làm thế nào?
Đứng tại chỗ trả lời
Chỉnh lại cho đúng và yêu cầu Hs ghi
quy tắc vào vở
Hãy vận dụng quy tắc đó để cộng các
đơn thức sau : a, xy2 + (-2xy2) + 8xy2
b, 5ab – 7ab - 4ab
Hai Hs làm trên bảng, cả lớp làm vào vở
sau đó nhận xét bài làm của bạn
Cho Hs làm tiếp ?3 SGK tr.34
Lên bảng làm bài theo yêu cầu
Cho tiếp Hs làm bài 17 SGK tr.35
Muốn tính giá trị biểu thức ta làm thế
biến
Ví dụ: 2x2y3 ; 4x2y3 ; - 5x2y3 Chú ý <sgk – 33>
?2: <sgk – 33>
Bạn Phúc nói đúng vì hai đơn thức 0,9xy2 và 0,9x2y có phần hệ số giống nhau nhưng phần biến khác nhau nên không đồng dạng
*Bài 15 SGK tr.34
Giải:
Nhóm I: 5 2; 1 2; 2; 2 2
Nhóm II: 2; 2 2;1 2
4
2 Cộng trừ các đơn thức đồng dạng
*Quy tắc:
Để cộng hay trừ các đơn thức đồng dạng, ta cộng hay trừ các hệ số với nhau
và giữ nguyên phần biến
Ví dụ: a, xy2 + (-2xy2) + 8xy2 = (1 – 2 + 8)xy3 = 7xy3
b, 5ab – 7ab - 4ab = (5 – 7 – 4)ab = -6ab
?3: <sgk – 34>
Giải + Ba đơn thức xy3; 5xy3 và 7xy3 là ba
đơn thức đồng dạng, vì nó có phần biến giống nhau, hệ số khác 0
+ xy3+ 5xy3 + 7xy3
= -xy3
*Bài 17 SGK tr.35
Cách 1: Tính trực tiếp:
Thay x = 1 và y = -1 vào biểu thức ta có:
Trang 6?
HS
GV
HS
GV
HS
GV
nào?
Muốn tính giá trị biểu thức ta thay giá
trị của các biến vào biểu thức rồi thực
hiện phép tính trên các số
Một Hs lên tính giá trị của biểu thức đại
số
Ngoài cách trên còn cách nào khác
không?
Ta có thể cộng hay trừ các đơn thứuc
đồng dạng để được biểu thức thu gọn
hơn rồi mới tính giá trị của biểu thức đã
thu gọn
Cho Hs lên bảng tính theo cách 2
Hãy nhận xét hai cách làm trên ?
Cách thứ hai nhanh hơn
Chú ý cho Hs khi tính giá trị của biểu
thức ta nên thu gọn biểu thức đó rồi mới
tính giá trị biểu thức
.1 ( 1) 1 ( 1) 1 ( 1)
1
Cách 2 : Thu gọn biểu thức trước
1
2x y 4x y x y 2 4 x y 4x y
Thay x = 1 và y = -1 vào biểu thức
5
.1 ( 1)
c Củng cố, luyện tập (10 phút)
GV
HS
GV
Đưa bài 18 SGK tr.35 lên bảng phụ có
kẻ bảng và yêu cầu Hs làm vào phiếu
học tập có ghi sẵn bài
Hoạt động theo nhóm bài 18 SGK
Đại diện nhóm trình bày bài sau khi làm
xong
Kiểm tra bài làm của một số nhóm và
nhận xét
Bài 18 SGK tr.35
:
Ă: 7y z2 3 ( 7y z2 3) 0
U: 6x y2 6x y2 12x y2
Ê: 3xy2 ( 3xy2) 6 xy2
d Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà (1 phút)
- Cần nắm vững thế nào là hai đơn thức đồng dạng
- Thực hiện thành thạo phép cộng và trừ các đơn thức đồng dạng
- Làm bài 19, 20, 21, 22 SGK tr.36
2
2
5x
3 xy -12x2y