Mục tiêu cần đạt: Giuùp HS : - Cảm nhận được 1 trong những phẩm chất cao đẹp của Bác Hồ là đức tính giản dị trong lốisống, trong quan hệ với mọi người, trong việc làm và lời nói, bài viế[r]
Trang 1Tuần :26 Ngày soạn: Tiết : 93 Ngày dạy:
ĐỨC TÍNH GIẢN DỊ CỦA BÁC HỒ
-PHẠM VĂN
ĐỒNG-A Mục tiêu cần đạt:
Giúp HS :
- Cảm nhận được 1 trong những phẩm chất cao đẹp của Bác Hồ là đức tính giản dị (trong lốisống,
trong quan hệ với mọi người, trong việc làm và lời nói, bài viết
- Nhận ra và hiểu được nghệ thuật nghị luận của tác giả trong bài Đặc biệt là cách nêu dẫn chứng
cụ thể, toàn diện, rõ ràng, kết hợp với giải thích, bình luận ngắn gọn mà sâu sắc
- Nhớ và thuộc được 1 số câu văn hay, tiêu biểu trong bài
B Chuẩn bị:
* Thầy: Nghiên cứu bài dạy, soạn giáo án.
Ảnh Bác Hồ cùng thủ tướng Phạm Văn Đồng
Toàn bài viết của thủ tướng: “ Hồ Chủ Tịch hình ảnh của dân tộc tinh hoa của thời đại”
* Trò: Đọc văn bản, tìm hiểu tác giả, chú thích, soạn các câu hỏi tìm hiểu văn bản.
C Tiến trình tổ chức các hoạt động:
* Ổn định :
Kiểm diện, trật tự
* Kiểm tra :
(?) Vì sao có thể khẳng định: Tiếng Việt rất đẹp, rất hay?
(?) Muốn giữ gìn sự trong sáng của Tiếng Việt, chúng ta phải làm gì?
(?) Em hãy nêu những dẫn chứng cụ thể để làm rõ nhận định: Tiếng Việt giàu đẹp về mặt ngữ âm, từ vựng,
ngữ pháp?
* Giới thiệu bài:
** Đồng chí Phạm Văn Đồng là 1 trong những học trò xuất sắc và là người cộng sự gần gũi của chủ tịch HCM
Đặc biệt, trong hơn 30 năm giữ cương vịThủ tướng chính phủ, có điều kiện sống và làm việc bên cạnh BH,
ông đã viết cuốn sách và bài báo về Bác, mà tiêu biểu là “Chủ tịch HCM tinh hoa và khí phách của dân tộc,
lương tâm của thời đại”- 1970 Viết về BH thủ tướng không chỉ nói về cuộc đời hoạt động CM và tư tưởng mà
còn rất chú ý đến con người, lối sống, phẩm chất đạo đức tốt đẹp của vị lãnh tụ vĩ đại mà vô cùng giản dị
Hôm nay, chúng ta cùng tìm hiểu phẩm chất cao đẹp này của chủ tịch HCM qua đoạn văn xuôi nghị luận đặc
sắc của cố thủ tướng PhạmVăn Đồng- người học trò xuất sắc- người cộng sự gần gũi nhiều năm với BH
HĐ1:Tìm hiểu chung :
* Nêu yêu cầu đọc:Vừa mạch lạc,
rõ ràng vừa sôi nổi biểu hiện được
tình cảm của tác giả.
* Đọc mẫu 1 đoạn, gọi 2 HS đọc
đến hết bài
* Gọi HS đọc chú thích
(?) Bài văn thuộc thể loại gì? Nêu
luận điểm chính của toàn bài?
* Nghe
* Đọc văn bản
* Đọc chú thích
* Nhận xét cách đọc
- Đức tính giản dị của BH
I/Tìm hiểu chung : 1)Tác giả:
Chú thích trang 54
2)Thể loại:
Nghị luận chứng minh
3)Bố cục:
Trang 2(?) Theo em, bố cục của bài văn
này có gì đáng lưu ý? Nó có phần
kết luận không? Vì sao?
HĐ 2/Tìm hiểu văn bản:
* Cho HS đọc 2 câu đầu
(?) Vấn đề tác giả nêu ra ở đây là
gì? Đức tính giản dị và khiêm tốn
của BH được nhấn mạnh và mở
rộng ntn trước khi chứng minh?
* Cho HS đọc đoạn: “ Con người
của Bác … Nhất, Định, Thắng, Lợi
(?) Tác giả đã chứng minh vấn đề,
nêu lên luận điểm, luận cứ ntn?
Theo trình tự nào, có hợp lí cà có
sức thuyết phục không? Vì sao?
* Quan sát , suy nghĩ, phát biểu:
Bố cục: 2 phần:
+ MB: “ … tuyệt đẹp”: Sự nhất quán giữa cuộc đời CM và cuộc sống giản dị, thanh bạch của BH
+ TB: “Còn lại”: Chứng minh sự giản dị của BH trong sinh hoạt, lối sống, việc làm
+ Không có kết bài vì là đoạn trích.
* Đọc
* Cá nhân:
+ Nêu trực tiếp và nhấn mạnh
tầm quan trọng của nó, đặt nó trong mối quan hệ giữa cuộc đời hoạt động chính trị cách mạng và đời sống giản dị hằng ngày, trong sự nhất quán, thống nhất cao độ.
+ Giải thích, mở rộng phẩm chất giản dị đặc biệt ấy được giữ nguyên vẹn qua cuộc đời 60 năm đầy sóng gió vì 1 mục đích cao đẹp.
* Đọc
* Thảo luận nhóm, phát biểu:
- Câu đầu khái quát luận điểm thành 3 luận điểm phụ: Đời sống giản dị của HCT (bữa cơm và đồ dùng, cái nhà, lối sống)
- Lần lượt chứng minh từng khía
II/Tìm hiểu văn bản:
1) Đặt vấn đề:
Trực tiếp vừa nhấn mạnh tầm quan trọng của nó vừa giải thích, mở rộng phẩm chất giản dị
2)Giải quyết vấn đề a)Chứng minh đời sống giản
dị, khiêm tốn của BH:
-Bữa ăn đạm bạc, tiết kiệm, giản dị
-Cái nhà sàn gỗ thoáng
(?) Một số câu cảm xen kẽ trong
đoạn có tác dụng gì?
cạnh bằng cách chọn lọc những dẫn chứng cụ thể, rõ ràng, xác thực.
Nhận xét, bình luận để kết lại từng ý (đoạn văn hấp dẫn hơn)
- Sự chứng minh giàu sức thuyết
phục vì:
+ Luận cứ toàn diện (ăn, ở, lối
sống)
+ Dẫn chứng phong phú, cụ thể,
xác thực.
+ Tác giả gắn bó lâu dài với
mát, tao nhã
-Lối sống tự mình làm việc từ lớn đến nhỏ
Luận cứ toàn diện, dẫn chứng phong phú, cụ thể, xác thực
Giàu sức thuyết phục
Trang 3(?) Em có thể nhớ đọc lại 1 số câu
thơ của chính BH (hoặc của người
khác) nói về đời sống giản dị của
Bác không?
-Dùng tư liệu cá nhân minh hoạ
cho HS (Bộ quần áo nâu, đôi dép
lốp cao su, áo caki, nón cối …)
* Cho HS đọc tiếp đoạn: “Nhưng
chớ hiểu … ngày nay”
(?) Trong đoạn này, tác giả sử dụng
dẫn chứng hay lí lẽ? Tác dụng của
cách viết này là gì?
(?) Em hãy tìm trong bài văn câu
nói về mối quan hệ giữa đức tính
giản dị và đời sống tinh thần cao
đẹp, phong phú của BH?
(?) Vì sao tác giả nói đó là cuộc
sống thật sự văn minh?
(?) Tác giả nêu lí lẽ và dẫn chứng
để làm sáng tỏ luận điểm này ntn?
Có câu văn, thơ nào, lời nói nào
của Bác hoặc người khác về vấn
đề này?
Bác.
* Thi đua các tổ
-Nghe
* Đọc
* Cá nhân:
+ Tác giả chêm vào đoạn giải thích, bình luận bắng lí lẽ sâu sắc,
xác đáng (phân biệt lối sống giản
dị với khắc khổ tu hành hay thanh tao, cô độc của nhà hiền triết, ẩn dật) Đánh giá cao lối sống của
BH (văn minh, văn hoá).
* Cá nhân
* Thảo luận:
Vì đó là cuộc sống phong phú, cao đẹp về tinh thần, tình cảm, không màng đến hưởng thụ vật chất, không vì riêng mình
* Thảo luận:
Người viết đưa ra 3 luận điểm nhưng chỉ dẫn chứng bằng 2 câu nói nổi tiếng của Bác Do giới hạn 1 đoạn trích nên không có thể dẫn chứng cụ thể, toàn diện
-Đoạn 4: Giải thích và bình luận về phẩm chất giản dị của Bác Đề cao lối sống của Bác
b)Đức tính giản dị của BH trong quan hệ với mọi người, trong tác phong, trong lời nói, bài viết:
* Đưa thêm dẫn chứng:Lời nói, bài
viết giản dị của BH (tư liệu)
HĐ 3/Tổng kết :
(?) Nêu gía trị cơ bản về nội dung
và đặc sắc nghệ thuật của bài văn?
* Cho HS đọc to ghi nhớ
* Đọc cho HS nghe những mẫu
chuyện của BH (SGV- tài liệu tham
* Nghe
* Cá nhân: Ghi nhớ
* Đọc
* Nghe (kể)
Đoạn cuối, tác giả đưa ra 3 luận điểm phụ nhưng mới dẫn chứng bằng 2 câu nói tiêu biểu.Câu cuối mới chỉ dẫn đến kết 1 luận điểm
III/Tổng kết :
Trang 4khảo tranh 71) hoặc cho HS kể
những mẫu chuyện nói về sự giản
dị của BH mà em biết?
(?) Bài văn đã thể hiện tình cảm gì
của tác giả đối với BH?
(?) Qua bài văn, em hiểu ntn là đức
tính giản dị và ý nghĩa của nó trong
cuộc sống?
+ Thấm đượm tình cảm kính yêu chân thành đối với BH
* Thảo luận:
+ Lối sống đơn giản mà tự nhiên, không cầu kì, xa hoa
+ Trong suy nghĩ, nói năng, giao tiếp: Trong sáng, dễ hiểu
Cách sống đẹp đáng giữ gìn và phát huy
** Đọc lại bài văn: Nắm luận điểm,
cách chứng minh
* Học thuộc ghi nhớ
* Sưu tầm 1 số mẫu chuyện về đời
sống của BH trong sách báo
* Soạn bài: Chuyển đổi câu chủ
động thành câu bị động.Câu
hỏisgk
Dặn dò:
** Đọc lại bài văn: Nắm luận điểm, cách chứng minh
* Học thuộc ghi nhớ
* Sưu tầm 1 số mẫu chuyện về đời sống của BH trong sách báo
* Soạn bài: Chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động.Câu hỏisgk