- Hình c: Cặp góc cho trước là cặp góc Tính chất: Nếu đường thẳng c cắt hai đồng vị, số đo mỗi góc đều bằng 600 đường thẳng a, b và trong các góc tạo thaønh coù moät caëp goùc sole trong[r]
Trang 1Tuần 1:
ĐƯỜNG THẲNG SONG SONG
§1: HAI GÓC ĐỐI ĐỈNH
I Mục tiêu:
- Hiểu được thế nào là hai góc đối đỉnh, nêu được tính chất: Hai góc đối đỉnh thì bằng nhau
- Vẽ được góc đối đỉnh với một góc cho trước
- Nhận biết các góc đối đỉnh trong một hình
II Phương pháp giảng dạy:
Đặt vấn đề; hoạt động nhóm;
III Phương tiện dạy học:
SGK, thước thẳng, thước đo góc, giấy rời
IV Tiến trình bài dạy:
? Vẽ hai đường thẳng xy,
x’y’ cắt nhau tại O
- Như hình vẽ, hai góc
O1 và O3 được gọi là hai
góc đối đỉnh.
?1 Hãy nhận xét quan hệ
về cạnh, về đỉnh của hai
góc O1 và O3?
! Từ đó ta có định nghĩa
về hai góc đối đỉnh như
sau.
- Cho HS làm ?2
- Hai góc O1 và O3 có chung một đỉnh O, mỗi cạnh của góc này là tia đối của góc kia
- Hai góc O2 và O4 là hai góc đối đỉnh vì: mỗi cạnh của góc này là tia đối của góc kia
1 Thế nào là hai góc đối đỉnh
Định nghĩa: Hai góc đối đỉnh là hai
góc mà mỗi cạnh của góc này là tia đối của một cạnh của góc kia.
Khi hai góc O1 và O3 đối đỉnh ta còn nói: Góc O1 đối đỉnh với góc O3 hoặc góc O3 đối đỉnh với góc O1 hoặc hai góc O1 và O3 đối đỉnh với nhau
! Dùng thước đo độ để
đo, rút ra kết luận và sự
đoán.
- Hai góc O1 và O3 bằng nhau Hai góc O2 và O4 bằng nhau
- Dự đoán : Hai góc đối đỉnh thì bằng nhau
2 Tính chất của hai góc đối đỉnh
O
x
y
y’
x’
O x
y
y’ x’
3( 2 ) 1 4
O x
y
y’ x’
3( 2 ) 1 4
Trang 2A t
t'
z'
z
3( 2 ) 1 4
B x
x'
y’
y
3( 2 ) 1 4
? Tuy nhiên, làm cách
nào mà không đo cũng
có thể suy ra được
?
O O
Ta có: + = 180O 1 O 2 (kề bù) (1)
+ = 1800 (kề bù) (2)
3
O O2
So sánh (1) và (2) ta có:
+ = +
1
O O2 O3 O2 Suy ra: O1 O3
Tập suy luận:
Ta có: + = 180O1 O2 0 (kề bù) (1)
+ = 1800 (kề bù) (2)
3
O O2
So sánh (1) và (2) ta có:
+ = +
1
O O2 O3 O2 Suy ra: O1 O3
Tính chất: Hai góc đối đỉnh bằng
nhau.
- Gọi một học sinh đứng
tại chỗ trả lời trực tiếp
bài tập 1 trang 82 SGK
- Bài tập 2 trang 82
SGK
- Bài tập 3 trang 82
SGK
(Gọi một HS đọc và nêu
rõ nội dung đề bài)
Họat động nhóm: Làm
bài tập 4 trang 82 SGK?
(Yêu cầu HS vẽ hình,
nêu rõ cách vẽ Giải
thích rõ kết quả bài giải)
- Trả lời
Bài 1
a x'Oy' – là tia đối.
b là hai góc đối đỉnh nhau – là tia
đối của cạnh Ox – cạnh Oy là tia đối của cạnh Oy'
Bài 2
a … đối đỉnh.
b … đối đỉnh.
Bài 3
Các cặp góc đối đỉnh:
A1 và A3; A2 và A4
- Làm việc nhóm
Số đo góc x’By’ = 600 Vì là góc đối với góc xBy
- Bài tập về nhà: 6; 7; 8; 9 trang 83 SGK
- Chuẩn bị bài mới
Rút kinh nghiệm :
Trang 3
a
b 3( 2 ) 1
4
Tuần 1:
I Mục tiêu:
- Rèn luyện để HS có kỹ năng nhận biết hai góc đối đỉnh
- Rèn kỹ năng vẽ hình, đặc biệt là hình vẽ có hai góc đối đỉnh
- Bước đầu áp dụng tính chất của hai góc đối đỉnh vào giải các bài toán đơn giản
II Phương pháp giảng dạy:
Đặt vấn đề; hoạt động nhóm;
III Phương tiện dạy học:
- GV cần chuẩn bị thước thẳng, thước đo độ
- HS làm trước ở nhà bài tập phần Luyện Tập
IV Tiến trình bài dạy:
? Thế nào là hai góc
đối đỉnh? Hai góc đối
đỉnh có tính chất gì?
? Cho hai đường thẳng
a và b cắt nhau tại A
trong các góc tạo
thành có một góc
bằng 400 Tính số đo
các góc còn lại?
- Trả lời như SGK
- Vẽ hình
Giả sử góc A1 = 400
Ta có: A1 = A3 = 400 (đối đỉnh)
A2 + A1 = 1800 (kề bù) => A2 = 1800 – A1 = 1400
A4 = A2 = 1400 (đối đỉnh)
- Gọi 1 HS lên bảng
dùng thước đo độ và
thước thẳng để vẽ góc
ABC có số đo bằng
560
? Vẽ góc ABC’ kề bù
với góc ABC?
? Thế nào là 2 góc kề
bù?
! Dựa vào định nghĩa
hai góc kề bù để vẽ.
- Lên bảng thực hiện
Hai góc kề bù là hai góc có chung 1 cạnh và có tổng số đo là 180 0
- Thực hiện
Bài 5 Trang 82
a) Vẽ góc ABCA có số đo bằng 560
b) Vẽ góc ABC'A kề bù với góc ABCA Hỏi số đo của góc ABC'A ?
- Số đo của góc ABC'A ? kề bù với ABCA nên = 1800 – 560 = 1240 A
ABC'
400
560
A
A
C’
560
Trang 4B
C
A
C’
A’
0
470
1
2
3 4
700
700
700
700
! Lấy AB làm cạnh
chung, kẻ BC’ là tia
đối của BC.
? Làm cách nào để
tính được góc ABC’?
- Hướng dẫn tương tự
như câu b
! Đối với câu này ta
có thể áp dụng tính
chất của hai góc đối
đỉnh để kết luận về
góc C’BA’.
? Như hình vẽ, hãy
tính góc O2, O3 và O4?
? Góc O2 như thế nào
với góc O1?
? Từ đó suy ra điều
gì?
? Góc O3 như thế nào
với góc O1?
? Từ đó suy ra điều
gì?
! Tương tự tính góc O4
? Làm bài tập 8?
? Qua bài tập 8 rút ra
kết luận gì?
Dựa vào tính chất của hai góc kề bù.
- Thực hiện
Vì C'BA'A và ABCA là hai góc đối đỉnh
nên C'BA'A = 560
Đọc đề bài, lên bảng vẽ hình
Góc O2 và O1 là hai góc kề bù
O3 và O1 là hai góc đối đỉnh.
c) Vẽ góc C'BA'A kề bù với góc ABC'A Hỏi số đo của góc C'BA'A ?
Bài 6 Trang 83.
Ta có:
- và O1 O2 kề bù nên
=1800 – = 1800 – 470 = 1330
2
O O1
- và O1 O3 đối đỉnh nên
= = 470
1
O O3
- O2và O4 đối đỉnh nên
= = 1330
2
O O4
Bài 8 Trang 83
? Thế nào là hai góc
đối đỉnh?
? Hai góc đối đỉnh có
tính chất gì?
? Hai góc không đối
đỉnh?
- Bài tập về nhà: 4; 5; 6 trang 74 SGK - Chuẩn bị bài mới
Rút kinh nghiệm :
700
700
700
700
Trang 5y
y’
Tuần 2:
I Mục tiêu:
- Hiểu được được thế nào là hai đường thẳng vuông góc với nhau
- Công nhận tính chất: Có duy nhất đường thẳng b đi qua A và vuông góc với a
- Hiểu thế nào là đường trung trực của đoạn thẳng
II Phương pháp giảng dạy:
Thuyết trình; hoạt động nhóm;
III Phương tiện dạy học:
- Giáo án, thước thẳng, Êke, giấy rời
IV Tiến trình bài dạy:
? Thế nào là hai
đường thẳng cắt nhau?
Vẽ đường thẳng a cắt
b tại A sao cho có một
góc tạo thành là 900?
- Cho HS làm ?1
? Quan sát và có nhận
xét gì về các nếp gấp?
- Hướng dẫn HS làm
?2
- Cho HS nhắc lại
định nghĩa
- Thực hiện gấp giấy Sau đó quan sát
- Nhận xét
Có xOy=90o (theo đk Cho trước)
y’Ox =180o-xOy (theo tính chất hai góc kề bù)
=>y’Ox=180o-90o=90o
có x’Oy = y’Ox = 90o (theo tính chất hai góc đối đỉnh)
1 Thế nào là hai đường thẳng vuông góc?
* Định nghĩa.
Hai đường thẳng xx’ và yy’ cắt nhau và trong các góc tạo thành có một góc vuông được gọi là hai đường thẳng vuông góc và được ký hiệu là xx’ yy’
? Muốn vẽ hai đường
thẳng vuông góc ta
làm thế nào?
- Dùng thước thẳng Dùng thước thẳng vẽ phác hai đường thẳng vuông góc với nhau và ký hiệu
a a’
2 Vẽ hai đường thẳng vuông góc
(Xem SGK)
a
b A
O
y
y’
a
Trang 6- Cho HS lên làm ?3
Vẽ phác hai đường
thẳng vuông góc
- Cho HS làm ?4, nêu
các trường hợp có thể
xảy ra giữa điểm O và
đường thẳng a, vẽ
hình theo các trường
hợp đó
- Hướng dẫn các em
vẽ hình như trong
SGK Dụng cụ vẽ có
thể dùng Eke, thước
thẳng hoặc thước đo
góc
- Điểm O có thể nằm trên hoặc nằm
ngoài đường thẳng a.
Tính chất: Có một và chỉ một đường
thẳng a’ đi qua điểm O và vuông góc với đường thẳng a cho trước.
- Cho bài toán : Cho
đoạn thẳng AB, xđ
trung điển I của AB
Qua I vẽ đường thẳng
d vuông góc với AB
- Gọi lần lượt 2 HS
lên bảng làm, HS còn
lại làm vào vở
! (giới thiệu) Đường
thẳng d gọi là đường
trung trực của đoạn
thẳng AB.
? vậy đường trung trực
của một đoạn thẳng là
gì?
? Một đường thẳng
muốn là trung trực
của đoạn thẳng cần
mấy đk?
- Gới thiệu điểm đối
xứng Yêu cầu HS
nhắc lại
- HS1: vẽ đoạn AB và trung điểm I của AB
- HS2: vẽ đường thẳng d vuông góc với AB tại I
- Phát biểu định nghĩa
- Cần 2 đk: đi qua trung điểm và
vuông góc với đoạn thẳng.
3 Đường trung trực của đoạn thẳng
Cho bài toán : Cho đoạn thẳng AB,
xđ trung điển I của AB Qua I vẽ đường thẳng d vuông góc với AB
Định nghĩa: Đường thẳng vuộng góc
với một đoạn thẳng tại trung điểm
của nó được gọi là đường trung trực của đoạn thẳng ấy.
* Khi d là trung trực của AB ta cũng nói: Hai điểm A và B đối xứng với nhau qua đường thẳng d
- Bài tập về nhà: 12; 13; 14 trang 10 SGK
- Chuẩn bị bài mới
Rút kinh nghiệm :
d
B
Trang 7Tuần 2:
I Mục tiêu:
- Giải thích được thế nào là hai đường thẳng vuông góc với nhau
- Biết vẽ đường thẳng đi qua một điểm cho trước và vuông góc với đường thẳng cho trước
- Biết vẽ đường trung trực của một đoạn thẳng
- Bước đầu tập suy luận
II Phương pháp giảng dạy:
Đặt vấn đề; hoạt động nhóm;
III Phương tiện dạy học:
- GV: SGK, thước, êke, giấy rời, bảng phụ
- HS: Gấy rời, êke,thước kẻ
IV Tiến trình bài dạy:
? Thế nào là hai
đường thẳng vuông
góc?
? Cho đường thẳng
xx’ và O thuộc xx’
hãy vẽ đường thẳng
yy’ qua O và vuông
góc với xx’?
? Thế nào là đường
trung trực của đoạn
thẳng?
? Cho đoạn thẳng AB
= 4cm Hãy vẽ đường
trung trực của đoạn
thẳng AB
- Trả lời như SGK
- Trả lời như SGK
- Đưa bảng phụ có vẽ
hình bài 17 trang 87
SGK
- Gọi lần lượt 3 HS lên
bảng kiểm tra xem hai
đường thẳng a và a’ có
vuông góc với nhau hay
không?
- Gọi một vài em khác
nhận xét kết quả kiểm
tra của bạn
- HS1 : Lên bảng kiểm tra hình (a)
- Chú ý: kéo dài đường thẳng a’ ra sau đó dùng êke để kiểm tra
- HS2 : Lên bảng kiểm tra hình (b)
Bài 17 trang 87
O
y
y’
d
B
a
a’
O
a a’
Trang 8! Kết luận: cả 3
trường hợp trên, ta
đều có a và a’ vuông
góc với nhau.
- Gọi 1 HS lên bảng
làm bài 18, HS cả lớp
làm theo
! Chú ý vẽ hình theo
đúng thứ tự diễn đạt
của đề bài.
- Theo dõi cả lớp làm
và hướng dẫn HS thao
tác cho đúng
? Hãy cho biết vị trí
của 3 điểm A, B, C có
thể xảy ra?
- Gọi 2 HS lên bảng
vẽ, mỗi người vẽ một
trường hợp
? Trong hai trường
hợp em có nhận xét gì
về vị trí của d1 và d2?
- HS3 : Lên bảng kiểm tra hình (c)
- Dùng trước đo góc vẽ xOy = 45o
- Lấy điểm A bất kỳ nằm trong góc xOy
- Dùng Eâke vẽ đường thẳng d1 qua A vuông góc với Ox
- Dùng êke vẽ đường thẳng d2 qua A vuông góc với Oy
- 3 điểm A, B,C có thể thẳng hàng hoặc không thẳng hàng
-HS1 : vẽ trường hợp 3 điểm A, B, C thẳng hàng
-HS2 : vẽ trường hợp 3 điểm A, B, C không thẳng hàng
- Trường hợp A, B, C thẳng hàng thì
d1 và d2 không có điểm chung.
- Trường hợp A, B, C không thẳng
hàng thì d1 và d2 cắt nhau tại một điểm.
Bài 18
Bài 20.
Trường hợp 1
Trường hợp 2
? Nhắc lại định nghĩa
hai đường thẳng vuông
góc, đường trung trực
của đoạn thẳng
- Bài tập về nhà: 10,11,12,13,14 trang 75 SBT
- Chuẩn bị bài mới
Rút kinh nghiệm :
a a’
a a’
a a’
a’
+
O2
A
B
C
y
O
d2
d1
C
x
Trang 9B
A
1
1 2
2 3
3 4 4
a b
Tuần 3:
MỘT ĐƯỜNG THẲNG CẮT HAI ĐƯỜNG THẲNG
I Mục tiêu:
- HS hiểu được tính chất sau: Cho hai đường thẳng và cát tuyến Nếu có một cặp góc so le trong bằng nhau thì:
+ Cặp góc so le trong còn lại cũng bằng nhau
+ Hai góc đồng vị bằng nhau
+ Hai góc trong cùng phía bù nhau
- HS có kỹ năng nhận biết:
+ Cặp góc so le trong
+ Cặp góc đồng vị
+ Cặp góc trong cùng phía
II Phương pháp giảng dạy:
Thuyết trình; hoạt động nhóm;
III Phương tiện dạy học:
- SKG , thước thẳng, thước đo góc, bảng nhóm
IV Tiến trình bài dạy:
? Vẽ đường thẳng c
cắt hai đường thẳng a
và b lần lượt tại A và
B?
? Cho biết có bao
nhiêu góc ở A và bao
nhiêu góc ở B?
- Có 4 góc đỉnh A, 4 góc đỉnh B
- Sử dụng hình vẽ
trong phần kiểm tra
bài cũ
- Giới thiệu: + hai cặp
góc so le trong là
A1 và B3 ;A4 và B2
+ Bốn cặp góc đồn vị
là:
A1 và B1 ; A2 và B2 ;
A3 và B3 ; A4 và B4
? Làm bài tập ?1 - Làm ?1
1 Góc so le trong, góc đồng vị.
Các cặp góc: A1 và B3 ; A4 và B2
Là các cặp góc so le trong
Các cặp góc
A1 và B1 ; A2 và B2 ;
A3 và B3 ; A4 và B4
Là các cặp góc đồng vị
c
B
A
1
1 2
2
3
3 4
4
a b
c
B
A
1
1 2
2
3
3 4
4
a b
^
Trang 10? Đâu là 2 cặp góc
sole trong? Đâu là 4
cặp góc đồng vị?
- Ghi kết quả lên bảng
2 cặp góc sole trong:
+ A1 và B1
+ A4 và B2
4 cặp góc đồng vị:
+ A1 và B1
+ A2 và B2
+ A3 và B3
+ A4 và B4
- Yêu cầu HS quan sát
hình 13 Gọi 1 HS đọc
hình 13
? Hai góc A4 và A1 có
quan hệ như thế nào
với nhau?
? Tính chất của hai
góc kề bù?
? Từ đó ta suy ra điều
gì?
? Biết A1 = 450, tính
A4 bằng cách nào?
- Hướng dẫn tương tự
đối với câu b và câu
c (Chú ý những cặp
góc đối đỉnh)
- Kết luận:
! Như vậy cặp góc sole
trong còn lại bằng
nhau.Hai góc đồng vị
bằng nhau.
Đó chính là tính chất
của góc tạo bởi 1
đường thẳng cắt 2
đường thẳng.
- Phát biểu tính chất
- Có 1 đường thẳng cắt hai đường thẳng tại A và B
có A4 = B2 = 450
- Hai góc kề bù.
- Hai góc kề bù có tổng số đo bằng
1800
A1 + A4 = 1800
- Tự làm
- Nhắc lại tính chất như trong SGK
2 Tính chất
a) Có A4 và A1 là 2 góc kề bù
=> A1 = 1800 – A4 = 1800 - 450
= 1350
Tương tự : B3 = 1800 – B2
=> B3 = 1800 – 450 = 1350
=> A1 = B3 = 1350
b) A2 = A4 = 450 (đối đỉnh)
=> A2 = B2 = 450
c) Ba cặp góc đồng vị còn lại:
+A1 = B1 = 1350
+A1 = B1 = 1350
+A1 = B1 = 1350
Tính chất: Nếu đường thẳng cắt hai đường thẳng a , b và trong các góc tạo thành có một cặp góc sole trong bằng nhau thì:
a) Hai góc sole trong còn tại bằng nhau.
b) Hai góc đồng vị bằng nhau.
? Làm bài tập 22
trang 89 SGK?
- Một em lên bảng trình bày
- Bài tập về nhà: 21; 22 trang 89 SGK
- Chuẩn bị bài mới
Rút kinh nghiệm :
B 1
1 2
2
3
3 4
4 z
t
x
y
^
^
^
A (
) 1
1 2 3 4
4 B
^
^
^
^ ^
^ ^
^ ^
^ ^
^ ^
Trang 11Ngày soạn: 22/ 09/ 2005 Ngày dạy: 24/ 09/ 2005
Tuần 3:
I Mục tiêu:
- Ôn lại thế nào là 2 đường thẳng song song (đã học ở lớp 6)
- Công nhận dấu hiệu nhận biết hai đường thẳng song song
- Biết vẽ đường thẳng đi qua một điểm nằm ngoài một đường thẳng cho trước và song song với đường thẳng ấy
II Phương pháp giảng dạy:
Đàm thoại; hoạt động nhóm;
III Phương tiện dạy học:
- SGK, thước kẻ, Eâke, bảng phụ
IV Tiến trình bài dạy:
? Hai đường thẳng
song song là hai
đường thẳng như thế
nào?
? Hai đường thẳng
phân biệt có những
quan hệ nào?
- Là hai đường thẳng nằm trong một mặt phẳng và không có điểm chung nào
- Hoặc cắt nhau hoặc song song nhau
- Gọi một HS đứng tại
chỗ đọc phần tóm tắt
trong SGK
(Xem SGK trang 90)
Trang 12- Cho cả lớp làm ?1,
đoán xem các đường
thẳng nào song song
với nhau
? Có nhận xét gì về vị
trí và số đo của các
góc cho trước ở hình
(a, b, c)
! qua bài toán trên ta
thấy rằng nếu một
đường thẳng cắt hai
đường thẳng khác tạo
thành một cặp góc
sole trong bằng nhau
hoặc một cặp góc
đồng vị bằng nhau thì
Ước lượng bằng mắt và trả lời:
- Đường thẳng a song song với b
- Đường thẳng m song song với n
- Đường thẳng d không song song với e.
- Hình a: Cặp góc cho trước là cặp góc
sole trong, số đo mỗi góc đều bằng 450
- Hình b: Cặp góc cho trước là cặp góc
sole trong, số đo hai góc đó không bằng
nhau.
2 Dấu hiệu nhận biết hai đường thẳng song song
hai đường thẳng đó
song song với nhau.
! Đó chính là dấu hiệu
nhận biết hai đường
thẳng song song với
nhau.
? Hãy diễn đạt cách
khác để nói lên a và b
là hai đường thẳng
song song?
- Hình c: Cặp góc cho trước là cặp góc
đồng vị, số đo mỗi góc đều bằng 600
Nói cách khác:
- Đường thẳng a song song với đường
thẳng b.
- Đường thẳng b song song với đường
thẳng a.
- a và b là hai đường thẳng song song.
- a và b là hai đường thẳng không có
điểm chung.
Tính chất: Nếu đường thẳng c cắt hai
đường thẳng a, b và trong các góc tạo thành có một cặp góc sole trong bằng nhau (hoặc một cặp góc đồng vị bằng nhau) thì a và b song song với nhau.
- Ký hiệu a // b
a
)
)
(
450
900
800
)
) c)
600
600
m