Giáo án môn học Đại số lớp 7 - Tiết 33: Đồ thị hàm số y = ax (a # 0)

- HS thấy được ý nghĩa của đồ thị hàm số trong thực tiễn và trong nghiên cứu hàm số.. Thái độ: Chú ý,chính xác, tỉ mỉ.[r]

Ngày soạn: Ngày giảng:

Tiết 33: Đồ thị hàm số y = ax (a  0) I/ Mục tiêu:

1 Kiến thức:

- HS nhận biết và phát biểu khái niệm đồ thị hàm số y = ax (a  0), biết dạng đồ thị hàm số y= ax (a0)và đồ thị hàm số y aa 0

x

- HS thấy ,- ý nghĩa của đồ thị hàm số trong thực tiễn và trong nghiên cứu hàm số

2 Kĩ năng:

- Biết vẽ, vẽ đúng thành thạo đồ thị của hàm số y = ax

3 Thái độ: Chú ý,chính xác, tỉ mỉ.

II/ Đồ dùng dạy học:

- GV: ?,@ thẳng có chia khoảng

-HS: ?,@ thẳng có chia khoảng

III/ Phương pháp dạy học:

IV/ Tổ chức giờ học:

1 ổn định tổ chức:

2 Khởi động mở bài ( 5phút)

- GV gọi 1 HS lên bảng vẽ hệ trục toạ độ Oxy

và biểu diễn các điểm A(2;1), B(-1; -2),

C(-2; -4)

? Em có nhận xét gì về các điểm A, B, C có

- GV: Khi đó các điểm A, B, C sẽ nằm trên

- 1 HS lên bảng làm

A

C

B

y

x

-3 -2 -1 -4 -3 -2 -1

3

2

1

4 3 2 1 O

4 Hoạt động1: Đồ thị hàm số là gì ( 10phút )

- Mục tiêu: HS nhận biết thế nào ,- gọi là đồ thị

- Đồ dùng: ?,@ thẳng

- Tiến hành:

- Yêu cầu HS đọc ?1

- Gọi 1 HS đứng tại chỗ trả lời

phần a

- Gọi 1 HS lên bảng vẽ hệ trục

tọa độ Oxy Và thực hiện yêu

cầu phần b

- Tập hợp các điểm A, B, C,

D, E biểu diễn các cặp số của

hàm số y = f(x) gọi là đồ thị

hàm số y = f(x)

- HS đọc ?1

- 1 HS đứng tại chỗ trả lời phần a

- 1 HS lên bảng vẽ hệ trục toạ

độ và thực hiện yêu cầu phần b

- HS quan sát và lắng nghe

1 Đồ thị hàm số là gì?

?1 a)





(-2;3), (-1;2), (0;-1), (0,5;1), (1,5;-2)

b)

? Vậy đồ thị hàm số y = f(x)

là gì

? Để vẽ đồ thị hàm số y = f(x)

trong ?1ta làm các ,@ nào

- Là tập hợp các điểm biểu (x,y) trên mặt phẳng toạ độ + Vẽ hệ trục toạ độ Oxy + Xác định trên mặt phẳng toạ

độ các điểm biểu diên các cặp giá trị (x,y) của hàm số

y

x

E

D

C

B A

-2

1

-1

2 3

1,5 0,5 1 2

0

-1 -2

* Định nghĩa (SGK - 69)

* Ví dụ 1 (SGK - 69)

5 Hoạt động 2: Đồ thị hàm số y = ax ( 18phút )

- Mục tiêu: HS phát biểu ,- đồ thị hàm số y = ax và vẽ ,- đồ thị hàm số đó

- Đồ dùng: ?,@ thẳng

- Tiến hành:

? Hàm số y = 2x có bao nhiêu

cặp số (x,y)

- Cho HS làm ?2

? Để liệt kê các cặp số (x, y)

làm thế nào

- Gọi 1 HS lên bảng thực hiện

phần a

- Yêu cầu HS vẽ hệ trục toạ độ

Oxy và biểu diễn các cặp số

(-2; -4); (-1; -2) (0; 0); (1; 2);

(2; 4)

điểm (-2; -4) và (2; 4)

? Các điểm còn lại có nằm

? Đồ thị hàm số y = ax (a0)

- Hàm số y = 2x có vô số các cặp số (x,y)

- HS làm ?2

- Thay giá trị của x vào hàm

số tìm giá trị của y

- 1 HS lên bảng làm phần a

- 1HS lên bảng vẽ hệ trục toạ

độ Oxy biểu diễn các cặp số (-2; -4); (-1; -2) (0; 0); (1; 2);

(2; 4)

- HS vẽ theo GV

- Các điểm còn lại có nằm

(-2; -4) và (2; 4)

- Đồ thị hàm số y = ax (a0) góc toạ độ

2 Đồ thị hàm số y = ax (a0)

: Xét hàm số y = 2x

?2 a)

x = -2  y = - 4

x = -1  y = - 2

x = 0  y = 0

x = 1  y = 2

x = 2  y = 4

- Các cặp số (x; y) là: (-2; -4); (-1; -2) (0; 0); (1; 2); (2; 4) b)

4

2

-2

-4

y

x

-1 -2

c) Các điểm còn lại đều nằm (-2; -4) và (2; 4)

Nhận xét: Đồ thị hàm số y =

? Để vẽ ,- đồ thị hàm số

y = ax (a  0) ta cần biết mấy

điểm thuộc đồ thị

- Yêu cầu HS đọc ?4

? Tìm điểm A khác gốc O

thuộc đồ thị hàm số y = 0,5x

đồ thị hàm số y = 0,5x không

- Yêu cầu HS đọc nhận xét

- Yêu cầu HS nghiên cứu VD

2 (SGK - 71) và nêu các ,@

làm

- GV nhận xét và chốt lại

- Ta cần biết một điểm thuộc

đồ thị khác điểm O(0; 0)

- 1 HS đọc ?4

- Cho x =2 => y = 0,5.2 = 1

=> A(2; 1)

- OA có là đồ thị hàm số

y = 0,5x

- 1 HS đọc nhận xét

- HS nghiên cứu ví dụ 2 và nêu các ,@ làm:

+ Vẽ hệ trục toạ độ Oxy + Xác định điểm A: Cho x một giá trị tìm giá trị của y

- HS chú ý lắng nghe

gốc tọa độ

Để vẽ đồ thị hàm số y =

?3

ax chỉ cần biết 1 điểm thuộc

đồ thị

?4 a) Cho x = 2 => y = 0,5.2 = 1

=> A(2; 1) b) OA có là đồ thị hàm số

y = 0,5x

* Nhận xét (SGK - 71)

* Ví dụ 2: (SGK - 71)

6 Hoạt động : Luyện tập ( 10phút )

- Mục tiêu: HS vận dụng kiến thức về đồ thị hàm số y = ax để làm bài tập có liên quan

- Đồ dùng: ?,@ thẳng

- Tiến hành:

- Yêu cầu HS xác định yêu

cầu bài 39

- Gọi 2 HS lên bảng vẽ

- GV nhận xét và chốt lại các

,@ vẽ đồ thị hàm số y = ax

(a0)

- 1 HS nêu yêu cầu của bài 39

- 2 HS lên bảng HS1: Vẽ đồ thị hàm số

y = x HS2: Vẽ đồ thị hàm số

y = -2x

- HS lắng nghe và ghi nhớ

3 Luyện tập

Bài 39 ( SGK - 71 )

a) Hàm số y = x

- Cho x = 1 => y = 1 Điểm A(1;1) thuộc đồ thị y = x b) Hàm số y = -2x

Cho x = 1 => y = -2 Điểm B(1;-2) thuộc đồ thị y = -2x

2

-2

B A y

x

-1 -2

7 Tổng kết và hướng dẫn về nhà ( 2phút )

- Học thuộc định nghĩađồ thị hàm số, cách vẽ đồ thị hàm số y = ax, làm các bài tập còn lại

- Làm các bài tập: 40; 41; 42; (SGK - 71; 72)

- Chuẩn bị các bài tập phần luyện tập

Ngày soạn: Ngày giảng:

Tiết 34: Luyện tập I/ Mục tiêu

1 Kiến thức:

- Củng cố khái niệm đồ thị hàm số, đồ thị hàm số y = ax

2 Kĩ năng:

- Rèn kỹ năng về đồ thị hàm số y = ax (a0), biết kiểm định hệ số a khi biết đồ thị hàm số

3 Thái độ:

- Nghiêm túc, chú ý, chính xác

II/ Đồ dùng dạy học:

- GV: ?,@ thẳng có chia khoảng

- HS: ?,@ thẳng, bút chì

III/ Phương pháp dạy học:

IV/ Tổ chức giờ học:

1 ổn định tổ chức:

2 Khởi động mở bài:

* Kiểm tra bài cũ ( 5phút )

? Nêu khái niệm đồ thị hàm số y = f(x)

- GV đánh giá, nhận xét cho điểm

3 Hoạt động 1: Xét xem một điểm có thuộc đồ thị hàm số cho trước ( 14 phút )

- Mục tiêu: HS nhận dạng ,- một điểm có thuộc đồ thị hay không bằng cách thay x vào hàm số để tìm y rồi kết luận

- Tiến hành:

- Yêu cầu HS đọc và xác định

yêu cầu bài 41

? Muốn kiểm tra xem một

điểm có thuộc hàm số làm thế

nào

- Gọi 3 HS lên bảng kiểm tra

các điểm A, B, C có thuộc

hàm số y = -3x

? Điểm M(x0; y0) thuộc đồ thị

hàm số y = ax khi nào

- HS đọc và xác định yêu cầu của bài

- Thay hoành độ vào hàm số tìm tung độ rồi so sánh với tung độ đã cho

- 3 HS lên bảng làm

M(x0; y0) thuộc đồ thị hàm số

- y = ax khi y0 = f(x0)

Dạng 1: Xét xem một điểm

có thuộc đồ thị hàm số cho trước

Bài 41 ( SGK - 72 )

- 1 Thay x = vào

3

3



hàm số y = -3x => y = 1 Vậy: 1 thuộc đồ thị

3



hàm số y = -3x

- 1 Thay x =

3

3



vào hàm số y = -3x => y = 1 -1



Vậy 1 không thuộc

3

 

đồ thị hàm số

- C (0; 0) thay x = 0 vào hàm

số y = -3x => y = 0 Vậy C(0; 0) thuộc đồ thị hàm

số y = -3x

4 Hoạt động 2: Vẽ đồ thị hàm số, xác định hoành độ, tung độ bằng đồ thị ( 14phút )

- Mục tiêu: Vẽ ,- đồ thị hàm số

- Tiến hành:

- Gọi 1 HS đọc bài 44

- Gọi 1 HS lên bảng vẽ đồ thị

hàm số y = - 0,5x

- 1 HS đọc bài 44

- 1 HS lên bảng vẽ, HS ),@

lớp vẽ vào vở

Dạng 2: Vẽ đồ thị hàm số, xác định hoành độ, tung độ bằng đồ thị

Bài 44 ( SGK - 73 )

- Vẽ đồ thị hàm số y = - 0,5x Cho x = 2 => y = - 0,5.2 = -1

Điểm A(2;-1)

bằng đồ thị

- Yêu cầu HS tìm f(-2); f(4);

- Yêu cầu HS làm phân b

? Tìm giá trị của x khi y

- GV nhận xét vàchốt lại

- HS quan sát GV làm

- HS tìm giá trị của f(-2); f(4);

f(0

- HS làm phần b

- HS chú ý lắng nghe và ghi bài

2

-2

x O

-1

1

4 2

-2

a) f(2) = -1; f(-2) = 1 f(4) = -2; f(0) = 0

b) y = -1 => x = 2

y = 0 => x = 0

y = 2,5 => x = -5 c)

+ y < 0 ứng với phần đồ thị nằm phía ),@ trục hoành và bên phải trục tung, nên x > 0 + y > 0 ứng với phần đồ thị nằm phía trên trục hoàn và bên trái trục tung, nên x < 0

5 Hoạt động 3: Xác định hệ số a của hàm số y = ax ( 10phút )

- Mục tiêu: HS tiến hành xác định ,- hệ số a của đồ thị hàm số y = ax

- Đồ dùng: Bảng phụ hình 26

- Tiến hành:

- Yêu cầu HS đọc bài 42

- GV treo bảng phụ hình 26

? Muốn xác định hệ số a làm

thế nào

- Gọi 1 HS đứng tại chỗ thực

hiện phần a

- Gọi 1 HS lên bảng thực hiện

phần b, c trên bảng phụ

- GV đánh giá, nhận xét và bổ

sung

- HS đọc bài 42

- HS quan sát

- Thay giá trị của x và y vào hàm số => hệ số a

- 1 HS đứng tại chỗ thực hiện phần a

- HS lên bảng làm

- HS cùng giải và nhận xét

Dạng 3 Xác định hệ số a của hàm số y = ax

Bài 42 ( SGK - 72 )

a) Thay x = 2; y = 1 vào hàm

số y = ax Ta có:

1 = a.2 => a = 0,5

b)

2

-2

x y

O -1

1

2 -2

6 Tổng kết và hướng dẫn về nhà ( 2phút )

- Làm bài 45, 46 (SGK-73)

- Bài đọc thêm “Đồ thị hàm số y = y a (a  0) SGK - 74; 75; 76

x



lớp vẽ vào

Dạng 2: Vẽ đồ thị hàm số, xác định hoành độ, tung độ đồ thị

Bài 44 ( SGK - 73 )

- Vẽ đồ thị hàm số y = - 0,5x Cho x = =& gt; y = - 0,5.2 =. .. định hệ số a hàm số y = ax ( 10phút )

- Mục tiêu: HS tiến hành xác định  ,- hệ số a đồ thị hàm số y = ax

- Đồ dùng: Bảng phụ hình 26

- Tiến hành:

- Y? ?u cầu...

b) y = -1 =& gt; x =

y = =& gt; x =

y = 2,5 =& gt; x = -5 c)

+ y < ứng với phần đồ thị nằm phía ),@ trục hồnh bên phải trục tung, nên x > + y > ứng với phần đồ thị