Tiểu luận đường lối cách mạng của đảng cộng sản việt nam TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ ĐẠO ĐỨC CÁCH MẠNG VÀ CÔNG CUỘC CHỐNG QUAN LIÊU, THAM NHŨNG. VẬN DỤNG VÀO CUỘC ĐẤU TRANH CHỐNG QUAN LIÊU, THAM NHŨNG Ở NƯỚC TA HIỆN NAY

Tiểu luận đường lối cách mạng của đảng cộng sản việt nam TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ ĐẠO ĐỨC CÁCH MẠNG VÀ CÔNG CUỘC CHỐNG QUAN LIÊU, THAM NHŨNG. VẬN DỤNG VÀO CUỘC ĐẤU TRANH CHỐNG QUAN LIÊU, THAM NHŨNG Ở NƯỚC TA HIỆN NAY

Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ rõ: Bệnh quan liêu hết sức nguy hiểm, những người nào,

nhất là lãnh đạo mà mắc phải bệnh này thì “có mắt mà không thấy suốt, có tai mà không nghe thấu, có chế độ mà không giữ đúng, có kỷ luật mà không nắm vững”, nơi nào bệnh

quan liêu càng nặng thì nơi đó càng nhiều lãng phí, tham ô Nó phá hoại đạo đức cáchmạng của cán bộ, đảng viên, phá hoại tinh thần, phí phạm sức lực, tiêu hao của cải củaChính phủ và nhân dân Nó làm “biến dạng” các tổ chức đảng và cơ quan nhà nước, làmcho những tổ chức đó vốn là cơ quan lãnh đạo, đại diện quyền lực và là đầy tớ của dântrở thành những tổ chức xa dân, đứng trên nhân dân, thoát ly thực tế, dẫn đến đề ra quyếtđịnh, chính sách, chủ trương công tác không sát, thậm chí sai lầm làm ảnh hưởng nghiêmtrọng đến mối quan hệ Đảng, Nhà nước và quần chúng

Từ Đại hội lần thứ VII (1991), Đảng ta cũng đã thẳng thắn kiểm điểm và chỉ rõ một trongbốn nguy cơ, đó là tệ nạn quan liêu và tham nhũng Đại hội lần thứ IX của Đảng (2001)

cũng đã khẳng định: “Tình trạng tham nhũng và sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên đang cản trở việc thực hiện đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, gây bất bình và làm giảm lòng tin trong nhân dân”.

Đảng, Nhà nước ta và nhân dân đều đồng tình kiên quyết chống quan liêu, tham nhũng,nhưng tệ nạn quan liêu, tham nhũng, vẫn chưa được đẩy lùi Do vậy, việc phân tích đạođức cách mạng trong việc phòng chống quan liêu, tham nhũng, sẽ giúp ta hiểu rõ bản chấtcủa hiện tượng này, trên cơ sở đó đề ra những biện pháp phòng chống quan liêu, tham

nhũng, lãng phí có hiệu quả trong tình hình hiện nay Chính vì vậy em chọn đề tài: “Tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức cách mạng và công cuộc chống quan liêu, tham nhũng Vận dụng vào cuộc đấu tranh chống quan liêu, tham nhũng ở nước ta hiện nay”.

2 Mục đích nghiên cứu

Đề tài tập trung nghiên cứu công cuộc chống quan liêu, tham nhũng ở Việt Nam,không mở rộng ra các quốc gia khác

3 Phương pháp nghiên cứu:

Bài tiểu luận được thực hiện trên cơ sở phép biện chứng duy vật, kết hợp với phươngpháp tổng hợp, phương pháp phân tích để hoàn thành đề tài

viên Trung ương Đảng, Phó chủ nhiệm Ủy ban kiểm tra Trung ương) có các bài viết:

“tăng cường công tác kiểm tra của Đảng góp phần ngăn chặn và đẩy lùi tham nhũng” và

“Thực hành tiết kiệm, chống tham ô, lãng phí, chống bệnh quan liêu theo tư tưởng HCM”… Nhưng chưa có đề tài nào đi sâu vào nghiên cứu tư tưởng HCM về đạo đức

cách mạng và công cuộc chống quan liêu, tham nhũng ở nước ta hiện nay, vì thế đây là đềtài nghiên cứu có tính chuyên sâu vào vấn đề này

NỘI DUNG

1 TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ ĐẠO ĐỨC CÁCH MẠNG.

1.1 Khái niệm tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức cách mạng

Hồ Chí Minh quan niệm đạo đức cách mạng là đạo đức của người cách mạng xuấthiện trong quá trình đấu tranh giải phóng dân tộc và đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam.Theo Hồ Chí Minh, đạo đức cách mạng là trung với nước, hiếu với dân, suốt đời phấnđấu hy sinh vì độc lập tự do của Tổ quốc, vì chủ nghĩa xã hội, nhiệm vụ nào cũng hoànthành, khó khăn nào cũng vượt qua, kẻ thù nào cũng đánh thắng; là cần, kiệm, liêm,chính, chí công vô tư; luôn yêu thương, quý trọng con người, sống có tình, có nghĩa vàtinh thần quốc tế trong sáng… Và đạo đức cách mạng là cái gốc của nhân cách, là nềntảng của người cách mạng

Hồ Chí Minh xây dựng nền đạo đức cách mạng với hai nội dung cơ bản:

Một là, xây dựng những hệ thống chuẩn mực của nền đạo đức mới Tổng hợpnhững chuẩn mực đó thành phẩm chất đạo đức của mỗi cá nhân và tập thể…

Hai là, xây dựng những nguyên tắc trong việc tu dưỡng rèn luyện đạo đức mới.Hai nội dung này nhằm mục đích phát triển con người một cách toàn diện, hướng tới cácgiá trị cao đẹp Chân - Thiện - Mỹ

Tóm lại, đạo đức, đạo đức cách mạng là nhằm giải phóng và đem lại hạnh phúc, tự

do cho con người, đó là đạo đức của những con người được giải phóng.Vì vậy tu dưỡngđạo đức phải gắn liền với hoạt động thực tiễn, trên tinh thần tự giác, tự nguyện dựa vàolương tâm và trách nhiệm của mỗi người Hồ Chí Minh đã viết: “Đạo đức cách mạngkhông phải trên trời sa xuống Nó do đấu tranh, rèn luyện bền bỉ hàng ngày mà phát triển

và củng cố Cũng như ngọc càng mài càng sáng, vàng càng luyện càng trong Có gì sung

sướng, vẻ vang hơn là trau dồi đạo đức cách mạng để góp phần xứng đáng vào sự nghiệp

xây dựng chủ nghĩa xã hội và giải phóng loài người”

1.2 Nguồn gốc tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức cách mạng.

1.2.1 Truyền thống đạo đức dân tộc

Truyền thống đạo đức dân tộc được hình thành và phát triển trên cơ sở của chủnghĩa yêu nước Nhiều giá trị đạo đức từ đó được tích luỹ như : đạo lý yêu quê hương đấtnước, yêu thương, quý trọng con người; đồng cam cộng khổ cứu giúp lẫn nhau; cần cùtrong lao động sản xuất, dũng cảm hy sinh trong đánh giặc cứu nước; sống có thủychung, có tình nghĩa, uống nước nhớ nguồn.

Tất cả những giá trị đạo đức ấy đã đi vào tâm hồn HCM ngay từ khi còn nằmtrong nôi nghe những lời hát ru của mẹ và trở thành yếu tố nội sinh giúp HCM kế thừa,vận dụng tinh hoa đạo đức nhân đạo và đi đến với chủ nghĩa

Mác – Lênin

1.2.2 Đạo đức cách mạng được thể hiện trong học thuyết Mac-Lênin

Theo quan điểm chủ nghiac Mac-Lênin, đạo đức là toàn bộ những quy tắc, chuẩnmực nhằm điều chỉnh đánh giá cách ứng xử của con người trong quan hệ với nhau và với

xã hội, chúng được thể hiện bởi niềm tin cá nhân, bởi truyền thống và sức mạnh của dưluận xã hội

Đạo đức là một hình thái cơ bản của ý thức xã hội, xuất hiện từ rất sớm trong sựphát triển lịch sử Nó nãy sinh trong nhu cầu của đời sống xã hội mà trước hết là nhu cầuphối hợp hành dộng trong trong lao động sản xuất vật chất, trong phân phối sản phẩm đểtồn tại và phát triển Cùng với sự phát triển của sản xuât, của các quan hệ xã hội, hệ thốngđạo đức cũng theo đó mà được nâng cao, mở rộng, phong phú, phức tạp

Đạo đức và pháp luật cùng tác động đến hành vi của con người, nhưng pháp luậtthực hiện dựa vào sức mạnh cưỡng chế của Nhà nước, còn đạo đức thực hiện vào sứcmạnh của dư luận xã hội, của tập quán, phong tục truyền thống, niềm tin Uy tín đạo đứccủa mỗi người không gắn với bất cứ quyền lực, cấp bậc, chức vụ…cũng như bất cứ qyềnhạn chính thức nào Đạo đức là sản phẩm của lịch sử Mỗi hoạt động, những nhu cầu củacon người khi thay đổi, đòi hỏi phải có sự thay đổi trong đánh giá các giá trị đạo đức đểphù hợp với sự phát triển của lịch sử

Trong xã hội có giai cấp, đạo đức mang tính giai cấp Mỗi giai cấp có những lợiích riêng và do đó cũng có những quan niệm đạo đức, có nền đạo đức riêng Tuy nhiênnền đạo đức được áp đặt cho toàn xã hội bao giờ cũng là nền đạo đức của giai cấp thốngtrị, mặc dù trong cuộc sống hằng ngày mỗi giai cấp vẫn ứng xử theo những lợi ích trựctiếp của mình

Cũng theo quan điểm chủ nghĩa Mác-Leenin, các giá trị đạo đức phổ biến củanhân loại sẻ không ngừng được sáng tạo và phát triển qua mọi thời đại và được kế thừatrong đạo đức cộng sản- một nền đạo đức mang tính nhân loại phổ biến của xã hội tươnglai.

Tóm lại, đạo đức cách mạng là đạo đức của công nhân Các tiêu chuẩn luôn hướngtới chân, thiện, mỹ thực chất là hướng tới cách mạng giải phóng dân tộc và cách mạng xãhội chủ nghĩa, hướng tới phục vụ Đảng, phục vụ Tổ quốc, phụng sự nhân dân Đó là nềnđạo đức đối lập về chất so với nền đạo đức phong kiến và nền đạo đức tư sản

1.2.3 Nội dung chuẩn mực đạo đức cơ bản của tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức

cách mạng.

1.2.4 Trung với nước, hiếu với dân

Trong tư tưởng Hồ Chí Minh, tận trung với nước là chuẩn mực có ý nghĩa quantrọng hàng đầu.Đó là lẻ phải, là chân lý.Nước mất thì nhà tan, mỗi người dân sẽ thành nô

lệ Do đó người công đân phải tận trung với nước, tận lực phụng sự Tổ quốc: suốt đờiphấn đấu hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, vì chủ nghĩa xã hội, nhiệm vụ nào cũnghoàn thành, khó khăn nào cũng vượt qua, kẻ thù nào cũng đánh, không phản bội, quy hàn

kẻ thù…Tận trung với nước cũng chính là tận trung với Đảng, quyết tâm đưa đất nướcphát triển theo con đường độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội Bởi vì Đảng là người đạidiện cho nước cho dân “ngoài lợi ích của giai cấp, của nhân dân, của dân tộc, Đảng takhông có lợi ích gì khác”

Trong tư tưởng Hồ Chí Minh, trung với nước, với Đảng, và hiếu với dân là hai mặtthống nhất của một vấn đề, gắn bó chặt chẽ, hữu cơ với nhau.Đã tận trung với nước thìphải hiếu với dân.Tận hiếu với dân tức là đã thấy rõ sức mạnh, vai trò thật sự của nhândân.Phải làm hết sức mình để nhân dân hiểu được quyền cũng như trách nhiệm của ngườichủ đất nước

Từ “trung với vua, hiếu với cha mẹ” chuyển thành trung với nước, tận hiếu vớidân, Hồ Chí Minh đã thực hiện cuộc cách mạng về đạo đức: “đạo đức cũ như người đầungược xuống đất chân chống lên trời Đạo đức mới như người hai chân đứng vững đượcdưới đất, đầu ngẩng lên trời”.(11,320-321.)

1.2.5 Yêu thương giúp đỡ con người, sống có nghĩa, có tình

Tình yêu thương con người ở Hồ Chí Minh không chung chung, trừu tượng mà rất

cụ thể, sâu sắc và bao dung Hồ Chí Minh chẳng những thương yêu tất cả những ngườilao động, mà đặc biệt còn thương yêu những người bị áp bức, bóc lột, đọa đầy, đau khổ,

bị bị nô dịch giai cấp và dân tộc Tình thương yêu con người của Hồ Chí Minh không chỉdừng lại ở lòng “trắc ẩn” mà còn nâng lên ở tầm cao nhận thức tư tưởng

Sống có nghĩa, có tình, giúp người, cứu người, hướng tới giải phóng con người làđộng cơ mạnh mẽ, là mục tiêu lý tưởng cao cả của Hồ Chí Minh Người nói rõ: “Chúng

ta tranh được tự do, độc lập rồi mà dân cứ chết đói, chết rét, thì tự do, độc lập cũng khônglàm gì” Do đó để giải phóng con người triệt để con người thì không chỉ đánh đổ bọnthực dân xâm lược giải phóng dân tộc mà còn xóa bỏ tình trạng người bóc lộc người.Theo Hồ Chí Minh, để thực hiện được mục tiêu đó thì “không có con đường nào kháccon đường cách mạng vô sản”

1.2.6 Cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư

Cần là thường xuyên cố gắng, luôn chăm chỉ trong suốt cả cuộc đời Cần còn làbiết chủ động và sắp xếp công việc có kế hoạch, có sáng tạo, biết nuôi dưỡng tinh thần vàlực lượng để có thể là việc lâu dài, đạt kết quả cao Cần còn được hiểu là tăng năng suấttrong công tác Cần là phải chống bệnh chay lười biếng nhát, ỷ lại, thụ động, vô kỷ luật…

Kiệm là tiết kiệm công sức, tiền của và thời gian, sử dụng chúng sao cho có ích,hiệu quả nhất Kiệm cũng có nghĩa là không xa xỉ, không hoang phí, không bừa bãi trongsản xuất và đời sống Tiết kiệm theo Hồ Chí Minh hoàn toàn trái ngược với bủn xỉn.Người nói: “Khi không nên tiêu xài thì một đồng xu cũng không nên tiêu Khi có việcđang làm, việc ích lợi cho đồng bào, cho Tổ quốc thì hao bao nhiêu công, tốn bao nhiêucũng vui lòng”

Theo Hồ Chí Minh, liêm là: “Không xâm phạm một đồng xu, hạt thóc của nhànước, của nhân dân Không tham địa vị Không tham tiền tài Không tham sung sướng

Không tham người tân bốc mình Chỉ có một thứ ham là ham học, ham làm, ham tiếnbộ” Người nói: “Những người ở các công sở từ làng cho đến Chình phủ trung ương đều

dễ tìm dịp phát tài hoặc xoay tiền của Chính phủ Đến khi lộ ra, bị phạt mất hết cả danhgiá mà của phi nghĩa đó cũng không được hưởng” Vì vậy cán bộ, công chức trong cáccông sở trước hết phải giữ lấy chữ liêm làm đầu

Chính là không tà, là thẳng thắn và đúng đắn Theo Hồ Chí Minh trong xã hội tuy

có trăm công nghìn việc Song những công việc ấy có thể chia là hai thứ: việc CHÍNH vàviệc TÀ Làm việc CHÍNH là người thiện, làm việc tà là người ÁC Cán bộ công chức lànhững người làm việc công cho nên chính còn là sự công tâm, công đức khi giải quyếtcông việc Theo Hồ Chí Minh: chớ đem của công là vào việc tư, chớ đem người tư làmviệc công Việc gì cũng công bằng chính trực, không nên vì tư ân, tư huệ, hoặc tư thù, tưoán.Mình có quyền dùng người thì phải dùng người có tài năng, làm được việc Chớ vì bàcon bầu bạn, mà kéo vào chức nọ chức kia Chớ vì sợ mất địa vị mà dìm những kẻ có tàinăng hơn mình Người còn nhấn mạnh, cán bộ, công chức, phải tự mình “chính” trướcmới giúp được người khác “chính”, nếu mình không “chính” mà muốn người khác

“chính” là vô lý

Cần, kiệm, liêm, chính sẽ dẫn đến chí công vô tư và ngược lại.Chí công vô tư làkhi làm bất cứ việc gì cũng đừng nghĩ đến mình trước, khi hưởng thụ thì mình nên đi sau,tức là lo trước thiên hạ, lo sau thiên hạ.Người nhấn mạnh, thực hành chí công vô tư cũng

có nghĩa là phải kiên quyết chống chủ nghĩa cá nhân

1.2.7 Tinh thần quốc tế trong sáng, thủy chung.

Chủ nghĩa quốc tế là một trong những đặc trưng của đạo đức cộng sản, bắt nguồn

từ vai trò của giai cấp công nhân và chế độ xã hội chủ nghĩa Trong tư tưởng đạo đức HồChí Minh, chủ nghĩa quốc tế chính là quan hệ hữu nghị, hợp tác, giúp đỡ tương trợ vớicác dân tộc bị áp bức, với nhân dân lao động các nước, với những người yêu hòabình,công lý và tiến bộ trên thế giới Chủ nghĩa quốc tế chỉ tốt đẹp khi mỗi quốc gia phảiphát huy tinh thần chủ động, tự lực, tự cường và phải hoàn thành nghĩa vụ quốc tế củamình chống chủ nghĩa dân tộc hẹp hòi, nước lớn Đó là tinh thần quốc tế cao đẹp mà HồChí Minh yêu cầu mỗi cán bộ, đảng viên đều phải thấm nhuần và rèn luyện trong các

cuộc đấu tranh chung vì hòa bình, phát triển và tiến bộ trên thế giới Tong cuộc đời hoạtđộng cách mạng của mình, Hồ Chí Minh đã đề ra đường lối, chủ trương đúng đắn địnhhướng lâu dài cho cho việc bồi dưỡng tinh thần đoàn kết quốc tế trong sáng ở mỗi cán bộ,đảng viên và nhân dân

2 TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ CHỐNG QUAN LIÊU, THAM NHŨNG THỰC TRẠNG VẤN ĐỀ QUAN LIÊU, THAM NHŨNG Ở NƯỚC TA HIỆN NAY.

2.1 Tư tưởng Hồ Chí Minh về chống quan liêu tham nhũng

2.1.1 Đấu tranh tố cáo nạn quan liêu, tham nhũng trong các chế độ thực dân, đế

quốc thuộc địa và chế độ tay sai bán nước để thức tỉnh tinh thần quần chúng nhân dân, tiến hành vận động cách mạng.

Trước cách mạng tháng Tám năm 1945, khi còn đi tìm đường cứu nước, Nguyễn

Ái Quốc đã viết rất nhiều bài báo, phóng sự tố cáo nạn quan liêu, tham nhũng trong cácloại quan chức chính quyền thực dân ở Đông Dương, coi quan liêu, tham nhũng là hiệntượng bản chất của chế độ này, Người viết: “Trong cái xứ này, do thiếu sót, hay nói đúnghơn do ý đinh của Chính phủ, nên đâu từ trên xuống dưới cũng đều có nạ tham nhũngmua quan bán nước”(2,12-13)

Trong “Bản án chế độ thực dân Pháp”, viết bằng tiếng Pháp, xuất bản tại Pari năm

1925, Nguyễn Ái Quốc đã dành hẳn một chương để viết về nạ quan liêu, tham nhũngtrong bộ máy cai trị của những kẻ tự xưng là “quan phụ mẫu” của dân Tệ tham ô cùngcác thủ đoạn bóc lột làm cho gánh nặng thuế khóa đè lên vai người dân thuộc địa Trongbài báo “Văn minh Pháp ở Đông Dương” viết bằng tiếng Đức, đăng trên tập sanInprekorr, số 17(1927), với bút danh A.P, người đã tố cáo sự thối nát của qua thú nhậncủa tờ L’ Impartial của Pháp ở Đông Dương rằng viên thống đốc Cônhat đã phạm mộtloạt hành động quan liêu, tham nhũng

Sau Cách mạng tháng Tám năm 1945, trong bài “Công lý của Mỹ” đăng trên báocứu quốc, số 1877, ngày 6/8/1951, kí bút danh Đ.X Người tố cáo chế độ xã hội Mỹ nhândanh công lý, tự do, dân chủ, nhân quyền, nhưng “Quốc hội Mỹ đã thừa nhận những tổchức chính trị, kinh tế, tài chính, pháp luật, báo chí của Mỹ thông đồng với lũ trộm cắp để

ăn hối lộ và để trị những công nhân và công chức giác ngộ Và cì vậy nên Mỹ không trịnhững bọn trộm cướp đó”(1)

Trong bài “Tâm lý của binh sĩ Hoa Kỳ” đăng báo Nhân Dân, số 4384, ngày7/4/1966, với bút danh Chiến Sĩ, Người đã nêu bức thư của một binh sĩ Mỹ ở Việt Namgửi bạn ở Hoa Kỳ biểu thị thái độ phản chiến vì phải chiến đấu để bảo vệ chế độ quan

liêu, tham nhũng làm tay sai Mỹ Bức thư có đoạn: “Những ngời lãnh đạo cái nhà nướcNam Việt Nam đều là bọn trộm cướp, hủ bại, đê hèn, hồ đồ Họ đều ghét cộng sản nhưngtên nào cũng có rất nhiều tiền bạc gửi nhà băng nước ngoài Số tiền đó nhiều gấp mấy lần

số tiền lương của họ Nơi tôi làm cố vấn, Chính phủ Mỹ trả lương cho 338 nhân viên,nhưng thực tế chỉ có 50, 60 người làm việc Thế là mỗi tháng lương, bọn quan lại NamViệt Nam tham ô hơn 4000 đô-la Tôi đã báo việc đó lên cấp trên Nhưng kết quả là tôi bịđiều đến một đơn vị trực tiếp chiến đấu”.(3)

Đó chỉ là ví dụ điển hình cho thấy các chế độ thực dân, đế quốc, thuộc địa, tay saiđều bị Hồ Chí Minh vạch trần bản chất quan liêu, tham nhũng thối nát, nhằm mục đíchthức tỉnh quần chúng nhân dân đứng lên đấu tranh đánh đổ những chế độ đó, xây dựngchế độ mới tốt đẹp hơn

2.1.2 Đấu tranh chống quan liêu, tham nhũng trong lòng chế độ mới.

Sau khi cách mạng tháng Tám năm 1945 thành công, tiếp đến khánh chiến chốngPháp,kháng chiến chống Mỹ cứu nước, rồi xây dựng chủ nghĩa xã hội, Hồ Chí Minhkhông lúc nào lơi lỏng cuộc đấu tranh chống tệ nạn tham nhũng ngay trong lòng chế độmới mà người sáng lập nên Có điều mục tiêu đấu tranh không phải là để xóa bỏ chế độmới mà để xây dựng, củng cố, hoàn thiện nó Bởi vì quan liêu, tham nhũng, thối nátkhông phải là bản chất của chế độ mới nó chỉ là tệ nạn nguy hiểm, một biểu hiện cao độcủa sự suy thoái, biến chất của một bộ phận cán bộ, công chức trong bộ máy Nhà nước.Hơn một tháng sau ngày đọc Tuyên ngôn độc lập, trong thư gửi cho ủy ban các kỳ, tỉnh,huyện, và làng Người đã vạch ra và cảnh báo một số hành vi quan liêu, tham nhũng màcông chức nhà nước dễ mắc phải, đó là tham ô của công, đục khoét của dân, nhận hối lộ

và mắc một số sai phạm khác như: làm việc trái phép, cậy thế, hù hóa, tư túng, chia rẽ,kiêu ngạo, bè phái quan liêu, địa phương chủ nghĩa, hẹp hòi, quân phiệt…

Trong các cuộc đấu tranh chống Pháp, kháng chiến chống Mỹ cứu nước cũng nhưtrong công cuộc xây dựng Chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc, chủ tịch Hồ Chí Minh đềukhông quên nhiệm vụ đấu tranh chống quan liêu, tham nhũng Tổng hợp các bài báo, bàihội nghị, hoặc thư gửi các đoàn thể, địa phương, các ngành giới, có thể thấy Chủ tịch HồChí Minh đã đề cập một cách khá cơ bản, toàn diện các vấn đề về quan liêu, tham nhũng

2.2 Xác định bản chất quan liêu, tham nhũng

Trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, chúng ta có được rất nhiều thuậnlợi: sự đồng tình, ủng hộ và tin tưởng của quần chúng nhân dân; sự chăm lo và địnhhướng phát triển đúng đắn của Đảng và Nhà nước; sự ủng hộ, giúp đỡ của quốc tế, nhưngđồng thời chúng ta cũng gặp không ít những thách thức, khó khăn Một trong những vấn

đề gây khó khăn và ảnh hưởng nghiêm trọng đến công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốcViệt Nam là tệ quan liêu, tham nhũng - quốc nạn của nước ta

Bệnh quan liêu đang ấp ủ, dung túng, che chở cho nạn tham nhũng.Có nạn thamnhũng là vì có bệnh quan liêu Bệnh quan liêu không phải đơn thuần là sai lầm về tácphong, phương pháp công tác mà chính là một căn bệnh nguy hiểm, tác động đến lậptrường tư tưởng, đạo đức cách mạng, ảnh hưởng đến tồn vong của Đảng và nhà nước…

Nó làm “biến dạng” các tổ chức Đảng và cơ quan nhà nước dẫn đến cửa quyền, coithường quần chúng, làm khó cho họ…Do tác hại to lớn mà Bác Hồ đã lên án tham ô,bệnh quan liêu là kẻ thù của nhân dân, là “giặc ở trong lòng”, “giặc ngoại xâm”, là tội ác

Bác đã nói rõ: “những cán bộ và cơ quan mắc bệnh quan liêu thường không đi sâu

đi sát phong trào, không nắm được tình hình cụ thể của đơn vị, địa phương mình, khônggần gũi học hỏi quần chúng…Họ ngại đi xuống cơ sở để hiểu dung thực tế Bác bảo: biểuhiện quan liêu rất nhiều, nhưng bộc lộ rõ nhất là xa rời quần chúng và xa rời thực tế Bácchỉ rõ một số nguyên nhân cơ bản dẫn đến bệnh quan liêu: Do cái tâm người cán bộ,Đảng viên, công chức nhà nước không trong sáng, động cơ vào Đảng không rõ ràng, giácngộ Đảng thấp,quan điểm quần chúng lệch lạc…

Chống tham ô, lãng phí, chống bệnh quan liêu là mối quan tâm lớn, thường xuyêncủa Hồ Chí Minh trong quá trình lãnh đạo cách mạng Việt Nam.Hồ Chí Minh coi tham ô,lãng phí là tội lỗi như việc gian bán nước.Còn về tham nhũng Người thường dùng từtham ô và hay gắn với bệnh qua liêu, lãng phí Theo Người “Tham ô là lợi dụng quyềnhành hoặc chức trách để ăn cắp của công Tham ô là lấy của công làm của tư, là gian lận,tham lam

Đứng về phía cán bộ mà nói, tham ô là: Ăn cắp của công làm của tư; đục khoét

của nhân dân; ăn bớt của bộ đội; tiêu ít mà khai nhiều; lợi dụng của chung, của Chính phủ

để làm quỹ riêng cho địa phương mình, đơn vị mình

Đứng về phía nhân dân mà nói, tham ô là: ăn cắp của công, khai gian, lậu thuế.

Bất cứ hành vi lấy "của công" làm "của tư" nào cũng đều là hành vi tham ô Đây chính làhành vi tham ô hiểu theo nghĩa rộng Theo nghĩa này, chủ thể của hành vi tham ô khôngchỉ là cán bộ, công chức - những người nắm chức vụ, quyền hạn trong bộ máy nhà nước.Người dân bình thường, nếu "ăn cắp của công, khai gian, lậu thuế" cũng là chủ thể củahành vi tham ô

Hành vi tham ô tinh vi khác được Hồ Chí Minh chỉ ra là tham ô gián tiếp với biểu

hiện như: một số cán bộ được Chính phủ và nhân dân trả lương hằng tháng đều cho,nhưng lại kém lòng trách nhiệm, đứng núi này trông núi nọ, làm việc chậm chạp, ăn cắpgiờ Đây là hình thức tham ô đặc biệt, tuy không gây hậu quả nghiêm trọng ngay,

nhưng xảy ra hằng ngày, thường xuyên, liên tục, làm ảnh hưởng đến hoạt động đúng đắn

của bộ máy nhà nước, hiệu lực quản lý của nhà nước, là một trong những mối nguy hạilớn đối với sự nghiệp cách mạng của đất nước

2.3 Thực trạng vấn đề quan liêu, tham nhũng trong những năm qua của nước ta.

Bệnh quan liêu đang ấp ủ, dung túng, che chở cho nạn tham nhũng Nơi nào bệnhquan liêu càng nặng thì nơi đó càng nhiều tham ô Bệnh qua liêu không phải đơn thuần làsai lầm về tác phong, phương pháp công tác màchính là một căn bệnh nguy hiểm, cóquan hệ trước hết và chủ yếu đến lập trường tư tưởng, đạo đức cách mạng; có ảnh hưởngtrực tiếp đến sự tồn vong của Đảng và Nhà nước Quan liêu đi liền với mệnh lệnh, cửaquyền, coi thường quần chúng, làm khó cho người Nó làm “biến dạng” các tổ chứcĐảng và cơ quan Nhà nước, làm cho những tổ chức đó vốn là cơ quan lãnh đạo, đại diệnquyền lực và là đầy tớ của dân trở thành những tổ chức xa dân, đứng trên nhân dân, thoát

ly thực tế, dẫn đến đề ra quyết định, chính sách, chủ trương công tác không sát thực tế,thậm chí sai lầm làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến mối quan hệ Đảng, Nhà nước và quầnchúng Quan liêu là mặt đối lập rất nghiêm trọng với dân chủ

Còn tham nhũng ở nước ta hiện nay đang gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự pháttriển bền vững của đất nước, làm cho kinh tế chậm phát triển, gây thất thoát, lãng phí tàisản của dân, thiệt hại ngân sách, gia tăng khoảng cách giàu nghèo Tham nhũng cũngđang làm xói mòn lòng tin của nhân dân vào Đảng, vào Nhà nước, làm cho chế độ chínhtrị dần suy yếu từ bên trong, tạo điều kiện cho các thế lực thù địch tấn công, dẫn đến sụp

đổ nếu không kịp thời chấn chỉnh