Đất, Mặt Trăng mới có khả năng nằm trên cùng một đường thẳng, Trái Đất mới có thể chặn ánh sáng Mặt Trời không chiếu sáng Mặt Trăng 3 / Bài mới: Hoạt động 1: Tạo tình huống: Nhìn mặt hồ [r]
Trang 1Tiết: 1 Ngày soạn: 15/8/2010 Tuần: 1 Ngày dạy: / /2010
Chương I QUANG HỌC Bài 1: ÁNH SÁNG - SÁNG VÀ SÁNG
I / Mục tiêu:
- : + TN, HS ánh sáng thì ánh sáng
! "# $% vào )* ta; ta nhìn các & khi cĩ ánh sáng các & ! $% vào )* ta Phân 2 3 sáng và & sáng Nêu thí 67 &% 3 sáng và & sáng
- : Làm và quan sát các TN : rút ra % -2 ánh sáng và &
sáng
- Thái : nghiêm túc quan sát 2 khi < nhìn & mà khơng >)
/
II / Chuẩn bị:
- HS: SGK , vở ghi bài
III / Hoạt động lên lớp:
1 / Ổn định lớp (phút.)
2 / Kiểm tra bài cũ: Thông qua
3 / Bài mới:
() +, GV
? ? L )* khơng M 2 cĩ khi
nào )N )* mà khơng nhìn & : $O
)* khơng? Khi nào ta )O nhìn )?
&K
? Các em hãy nhìn # 7" N > S
và $# TL xem trên ) bìa & V gì?
? W ta quan sát trong S "X
cĩ tính gì?
- V 2 trên % cĩ liên quan
ánh sáng và # J+ các & quan sát
trong các T(I S mà ta Z xét N
S '/\! ] là 6 câu _ chính mà ta
"# $# TL sau khi E S này
- HS:
- HS: Quan sát a trên S
- HS E 6 câu _ nêu N > S /
() 2: Tìm /0 khi nào ta 3 4 56 ánh sáng.(10 phút)
- \+ cái @ pin ra, @ và &%
phía HS
- \: @ pin ngang $O )b và nêu câu
_ trong SGK (GV "# che khơng cho
HS nhìn &2 sáng J+ @ lên
L hay các 3 & xung quanh )
% ÁNH SÁNG.
- HS @ cĩ : sáng hay * /
- TN D _ $ -: # khi @ pin R sáng mà ta ] khơng nhìn ánh sáng @ pin phát ra-Trái &O suy d thơng L /
Trang 2? Khi nào ta ánh sáng?
Yêu > HS nghiên D hai $L " 2,3
: $# TL C1
- HS a E SGK )7 quan sát và TN, #( T nhĩm $# TL C1
- C1:Trong V $L " )* ta
ánh sáng, cĩ % -2 nhau
là cĩ ánh sáng $% vào )*/
- 903: * ta ánh sáng
khi cĩ (ánh sáng) $% vào )* ta
() 3: Nghiên 0 trong =0 1> nào ta nhìn ?@ A3.
- Ta ánh sáng khi cĩ ánh
sáng $% vào )* ta c nhìn &
> cĩ ánh sáng & )* khơng?
cĩ thì ánh sáng "# 1K
- Yêu > HS E câu C2
- Yêu > HS T*" TN SGK, O 6g
: HS b )* > /
- Nêu nguyên nhân nhìn L $* trong
?" kín
- O TI Ánh sáng khơng )* Cĩ
nhìn ánh sáng khơng?
- Cho hs hoàn thành kết luận
* GDBVMT: Ở thành phố lớn, do nhà cao
tầng che chắn nên hs thường phải học tập
và làm việc dưới ánh sáng nhân tạo, điều
này cĩ hại cho mắt Để làm giảm tác hại
này, hs cần cĩ kế hoạch học tập vui chơi
dã ngoại
II.NHÌN CD EF %
- HS E câu C2 trong SGK
- HS #( T và làm TN C2 theo nhĩm
a \@ sáng: Cĩ nhìn /
b \@ * Khơng nhìn /
- Cĩ @ : I( ra ánh sáng nhìn
& D _ Ánh sáng L
$* Ánh sáng $* )* thì )* nhìn $* /
- 903: Ta nhìn )? & khi cĩ
(ánh sáng & !) $% vào )* ta
() 4: Phân 4> 0J sáng và A3 sáng (5 phút)
- Làm TN 1.3: Cĩ nhìn bĩng @ sáng?
- TN 1.2a và 1.3: Ta nhìn L $*
và dây tĩc bĩng @ phát sáng c chúng
cĩ b :) gì và khác nhau?
- Vậy dây tóc bóng đèn và mảnh giấy
trắng đều phát ra ánh sáng gọi là vật sáng
- Thơng báo khái 2) & sáng
III SÁNG VÀ SÁNG.
- HS #( T theo nhĩm : tìm ra b
:) và khác nhau : $# TL C3 Dây tĩc bĩng @ a nĩ phát ra ánh sáng cịn )# $* * TI ánh sáng do & khác vào nĩ
- 903: phát ra
* TI
4 / L+ M - A3 NO: (10 phút)
Trang 31 3 NO!
- Yêu > HS & 67 - D R E $#
TL câu _ C4, C5
-
2 L+ M!
-Qua bài E, yêu > HS rút ra - D
thu " /
C4:Trong ? tranh cãi, I Thanh ; vì ánh sáng @ pin khơng vào )*
* khơng nhìn /
C5: Khĩi 3) các I li ti, các I này
sáng $N thành & sáng, ánh sáng các & ! $% )*/
- Các I U" > li% nhau ) trên
L $% J+ ánh sáng, I( thành &2 sáng )* nhìn /
+ Ta ánh sáng khi + Ta nhìn )? & khi + 3 sáng là & a nĩ + c sáng 3)//////////////////////////////////////// + Nhìn màu _ khi cĩ ánh sáng _ )*/
+ Cĩ % T(I ánh sáng màu
+ c Q Khơng $N hành & sáng
5 / Dặn dò:
-
- Làm bài " 1.1 1.5 (tr3 - SBT)
Trang 4
-Tiết: 2 Ngày soạn: 22/8/2010 Tuần: 2 Ngày dạy: / /2010
Bài 2: Q RDS ÁNH SÁNG
I / Mục tiêu:
- :
+ làm TN : xác M L $% J+ ánh sáng
+ Phát : M T $% X ánh sáng
+ & 67 M T $% X ánh sáng xác M L X trong a / + b :) J+ ba T(I chùm ánh sáng
- ! O > tìm ra M T $% X ánh sáng a 2)/
- Thái ! & 67 - D vào ? /
II / L0T 4U!
- GV: p nhĩm: 1 a+ cong, 1 a+ X , 1 3 sáng dùng pin, 3 màn
* cĩ 7 Tp nhau, 3 ghim )I )] a+ to
- HS: Xem trước bài
III / Hoạt động lên lớp:
1 / Ổn định lớp: ( 1 phút.)
2 / Kiểm tra bài cũ: (5 phút)
? Khi nào ta nhận biết được ánh sáng?
? Khi nào ta nhìn thấy một vật?
? Nguồn sáng là gì? Vật sáng là gì?
- Ta ánh sáng khi cĩ (ánh sáng) $% vào )* ta
- Ta nhìn )? & khi cĩ (ánh sáng
& đó )$% vào )* ta
- Nguồn sáng là vật tự phát ra ánh sáng Vật sáng gồm nguồn sáng và những vật hắt lại ánh sáng chiếu vào nó
3 / Bài mới:
() 1: V tình 0M W 3#% ( 3 phút)
Các em hãy vẽ trên giấy xem có bao nhiêu đường có thể đi từ một điểm trên vật sáng đến mắt ta kể cả đường thẳng và đường ngoằn nghèo? Vậy ánh sáng đi theo đường nào trong những con đường đó đến mắt ta
() 2: Nghiên 0 tìm quy 903 5Y <0@= +, ánh sáng (15 phút)
- ja ( ánh sáng theo L cong hay
" khúc?
- Nêu "S án -:) tra?
- Yêu > HS q 7 TN -:) D /
- Khơng cĩ X thì ánh sáng cĩ $%
theo L X khơng?
- "S án HS khơng a 2
thì làm theo "S án SGK:
I Z5Y <0@= +, ánh sáng.
HS nêu 6a (/
HS nêu "S án
- trí TN, (I ? cá nhân
- C1: theo X ///////////////
- HS nêu "S án
- C2: HS trí TN
+ @
+ \: 3 màn * 1,2,3 sao cho nhìn qua 3
Tp A, B,C &g @ sáng
Trang 5+ \b 3 # 2 nhau trên )? L
X /
+ P< : T2 1 - 2 cm
Ánh sáng $% nào?
- Thơng báo qua TN: Mơi $L khơng khí,
O ) kính trong, E là mơi $L
trong /
- E &M trí trong mơi $L ! cĩ tính
T $% X J+ ánh sáng-HS nghiên
D M T trong SGK và phát :/
+ B:) tra 3 Tp A, B, C cĩ X hàng khơng?
- HS ghi &N 3 Tp A, B,C X hàng, ánh sáng $% theo L X /
- \: T2 )? trong 3 # quan sát @/
- HS quan sát: khơng @/
* B T \L $% ánh sáng trong khơng khí là L X /
- Phát : T $% tX của ánh sáng
và ghi TI M T vào vở:“ Trong môi trường trong suốt và đồng tính ánh sáng truyền theo đường thẳng”
() 3: Nghiên 0 nào là tia sáng, chùm sáng.(10 phút)
- Quy O tia sáng nào?
- Quy O &Z chùm sáng nào?
-
tia sáng
- Thay ) * 1 khe ) * hai
khe song song
- cb pha @ : I( ra hai tia song song,
hai tia ? 7 hai tia phân -t/
- Yêu > HS $# TL câu C3 p ý yêu >
hai HS phát : ý - $3 ghi vào &N/
II Tia sáng và chùm sáng.
- HS &Z L $% ánh sáng :) sáng S M
)] tên < O /
- Quan sát màn * Cĩ &2 sáng v" X
- Hình # L $% J+ ánh sáng
- HS nghiên D SGK $# TL cZ chùm sáng
< > &Z hai tia sáng ngồi cùng
- Hai tia song song:
- Hai tia ? 7
- Hai tia phân -t
- 3:
a Chùm sáng song song 3) các tia sáng khơng giao nhau trên L $% J+ chúng
b Chùm sáng ? 7 3) các tia sáng giao nhau trên L $% J+ chúng
c Chùm sáng phân -t 3) các tia sáng loe
$? ra trên L $% J+ chúng
1 \]!
- Yêu > HS # " câu C4
- Yêu > HS E C5: Nêu cách % < 3
kim X hàng
2 L^ L_!
- Phát : M T $% X ánh sáng
- : 6w L $% ánh sáng
C4: Ánh sáng @ phát ra R $% [ )* theo L X /
C5:
- 2 HS T> T phát :/
M S
Trang 6- Khi *) phân ? U" hàng, em "# làm
'(KA# thích - HS: + Ánh sáng $% X /
+ Ánh sáng & )* )* )O nhìn
& sáng
4 / Dặn dò:
- Học bài , xem trước bài
- Làm bài " 2.1 2.4 (tr 4-SBT)
Trang 7
-Tiết: 3 Ngày soạn: 29/8/2010 Tuần: 3 Ngày dạy: / /2010
Bài 3: ` \]
Za b RDS c L^ ÁNH SÁNG
I / EO tiêu:
- : bĩng bĩng y+ và # thích A# thích vì
sao cĩ 2 a và 2 a/
- : c 67 M T $% X J+ ánh sáng # thích )? 2
trong a và : một D 67 J+ M T $% X ánh sáng
II / L0T 4U:
- Mỗi nhĩm: 1 @ pin,1 cây (Thay )? & hình $7H
1 & # bìa dày, 1 màn */
- Cả lớp: ? tranh &Z a và 2 a/
III / Hoạt động lên lớp:
1 / Ổn định lớp: (1 phút)
2 / Kiểm tra bài cũ: (5 phút)
? Phát : M T $% X J+ ánh
sáng?
? Có mấy loại chùm sáng?
- Trong môi trường trong suốt và đồng tính ánh sáng truyền theo đường thẳng
- Có 3 loại chùm sáng:
a Chùm sáng song song 3) các tia sáng khơng giao nhau trên L $% J+ chúng
b Chùm sáng ? 7 3) các tia sáng giao nhau trên L $% J+ chúng
c Chùm sáng phân -t 3) các tia sáng loe
$? ra trên L $% J+ chúng
3 / Bài mới:
Hoạt động 1: Tổ chức tình huống học tập:
E là s3 3 b $LzK
() 2: Quan sát hình thành khái > bĩng M: (10 phút)
- Yêu > HS làm theo các O
-
nét
+ 1
I BĨNG _P BĨNG g _%
THÍ iE 1:
- Nghiên D SGK, q M TN
- Quan sát 2 trên màn */
+ cZ L $% tia sáng @ qua &
# màn */
+ Ánh sáng $% X nên & # R
* ánh sáng I( nên vùng /
Màn *
c #
Vùng sáng Vùng
3 sáng
S
Trang 8
? Bóng đèn pin khi phát ra ánh sáng gọi là
gì?
? Trên màn chắn ta thấy gì?
? Bóng này có ánh sáng không?
? Bóng tối có ở đâu? Có nhận được ánh
sáng từ nguồn ánh không?
- Bóng tối có hai đặc điểm: Nằm ở phía
sau vật cản và không nhận được ánh sáng
từ nguồn sáng truyền tới
- Cho hs trả TL câu C1
* GDBVMT: Trong sinh hoạt và học tập,
cần đảm bảo đủ ánh sáng, khơng cĩ bĩng
tối Vì vậy, cần lắp đặt nhiều bĩng đèn nhỏ
thay vì một bĩng đèn lớn Ở các thành phố
lớn, do cĩ nhiều nguồn sáng ( ánh sáng do
đèn cao áp, do các phương tiện giao thơng,
các biển quảng cáo,…) khiến cho mơi
trường bị ơ nhiễn ánh sáng Ơ nhiễm ánh
sáng là tình trạng con người tạo ra ánh
sáng cĩ cường độ quá mức dẫn đến khĩ
chịu Ơ nhiễm ánh sáng gây ra các tác hại
như: lãng phí năng lượng, ảnh hưởng đến
việc quan sát bầu trời ban đêm ( tại các đơ
thị lớn), tâm lí con người, hệ sinh thái và
gây mất an tồn trong giao thơng và sinh
hoạt,…
Để giảm thiểu ơ nhiễm ánh sáng cần:
+ Sử dụng nguồn sáng vừa đủ với yêu cầu.
+ Tắt đèn khi khơng cần thiết hoặc sử
dụng chế độ hẹn giờ.
+ Cải tiến dụng cụ chiếu sáng phù hợp, cĩ
thể tập trung ánh sáng vào nơi cần thiết.
+ Lắp các loại đèn phát ra ánh sáng phù
hợp với sự cảm nhận của mắt
- Nguồn sáng
- Bóng tối
- Bóng tối ở phía sau vật cản và không nhạn được ánh sáng từ nguồn sáng truyền tới
- 1: Phần màu đen hoàn toàn không nhận được ánh sáng từ nguồn tới vì ánh sáng truyền đi theo đường thẳng bị vật chắn lại
* 3 xét: Trên màn * b sau & #n
cĩ )? vùng khơng ánh sáng
3 sáng O E là bĩng
() 3: Quan sát hình thành khái > bĩng nửa M: (10 phút)
- Yêu > HS làm TN, 2 cĩ gì
khác 2 N TN 1
? Nguyên nhân cĩ 2 !K
THÍ iE 2:
- Cây to cháy F(b bĩng @ sáng)
I( 3 sáng $? /
Trang 9? Trên màn chắn có mấy vùng?
? \? sáng J+ các vùng ! nào?
? AV+ TN 1 và 2, trí 67 7 TN cĩ gì
khác nhau?
-?: Bĩng y+ khác bĩng nào?
- Yêu > HS TN rút ra xét.Cĩ :
dùng bĩng @ dây tĩc TO cây
cháy
- 2: + Vùng bĩng N V+ màn */
Vùng sáng N ngồi cùng
+ Vùng xen V+ bĩng vùng sáng là bĩng y+ /
- Mờ hơn vùng 3 và sáng hơn vùng 1
- 3 sáng $? so &O màn * F(b
cĩ kích O > & * ) I( ra bĩng Q và xung quanh cĩ bĩng y+ /
- Bóng nửa tối nhận được một phần ánh sáng từ nguồn sáng truyền tới
j3 xét: Trên màn * b phía sau &
# cĩ )? vùng < ánh sáng )? "> J+ 3 sáng O E là bĩng
y+ /
() 4: Hình thành khái > 3 m và 0@> m%"*8 phút)
- Em hãy trình bày 9 I( : ?
HS khơng trình bày GV cĩ :
&Z mơ # 9 I( : ? nêu :
? S # J+ chúng
- GV thơng báo: Khi
Trái ) trên cùng L X /
- Yêu > HS &Z tia sáng : 2
a/
.? \D N &M trí nào Z aK
? \D p nào trên Trái \ &% ban 4) và
nhìn
?
\ che T" hồn tồn – d+ là cĩ 2
a tồn ">K
-
2 a U# ra cĩ : U# ra trong #
- Cĩ hình &Z
a 3 m: Hình 3.3 (tr 10)SGK:
+ + + Màn * Trái \/
+ cùng )? L X /
Y a tồn "> \D trong vùng bĩng
khơng nhìn
- a )? "> \D trong vùng bĩng
nhìn
b 0@> m!
+ + c # Trái \/
+
- )? L X /
- \D trên Trái \ &% ban 4) quan sát Trái \ che - khơng b $L
Trang 104) khơng? A# thích?( HS khá)
- GV thơng báo: b "X 9 I(
9 I( : ? J+ Trái \ T2
nhau -(# 60 Vì b $L Trái \
khơng L xuyên U# ra mà )? ) <
U# ra hai T>/ c2 Nam a U# ra
) 1995 thì 70 ) sau )O U# $+/ 2
a L U# ra vào 4) $)/
sáng
- 4: +
2,3 $ sáng
+ gian D khơng : U# ra # 4)/
Hoạt động 6: Vận dụng - Củng cố: (10 phút )
1 \]!
- Yêu > làm TN C5 và &Z hình vào &N
theo hình E "X jM : )
bìa TI > màn * S Vùng và vùng
y+ thu v" TI/
Yêu > HS $# TL C6
2 L^ L_:
- Cho HS $# TL các " E " GV
thu )? vài bài HS làm nhanh
- Nguyên nhân chung gây 2 S
a và 2 a là gì?
- C5: Khi miếng bìa lại gần màn chắn hơn thì bóng tối và bóng nửa tối đều thu hẹp lại Khi miếng bìa gần sát màn chắn thì hầu như không còn bóng nửa tối nửa , chỉ còn bóng tối rõ rệt
- C6: Khi dùng 9: &N che kín bĩng @ dây tĩc + sáng, bàn ) trong vùng bĩng sau 9: &N , khơng ánh sáng @ $% O nên ta khơng :
E sách
-Dùng 9: &N khơng che kín @
bàn ) trong vùng bĩng y+ sau 9: &N )? "> ánh sáng
J+ @ $% O nên &g E sách
- Bĩng ) N sau &/////////////// khơng
ánh sáng .////////////////////////////
- Bĩng y+ )//////////////////////////
n////////////////////////////////////////////////
- a là do
- 2 a là do
- Nguyên nhân chung: Ánh sáng $% theo
L X /
4 / Dặn dò:
- Học bài, làm bài tập
... ánh sáng cĩ (ánh sáng) $% vào )* ta- Ta nhìn )? & cĩ (ánh sáng
& )$% vào )* ta
- Nguồn sáng vật tự phát ánh sáng Vật sáng gồm nguồn sáng vật. ..
- Nguồn sáng
- Bóng tối
- Bóng tối phía sau vật cản không nhạn ánh sáng từ nguồn sáng truyền tới
- 1< /small>: Phần màu đen hoàn tồn khơng nhận ánh sáng từ nguồn... khúc?
- Nêu "S án - :) tra?
- Yêu > HS q 7 TN - :) D /
- Khơng cĩ X ánh sáng cĩ $%
theo L X khơng?
- "S án HS khơng