-Trường Tiểu học mà tôi đang công tác cũng đã nhìn nhận vấn đề này từ rất sớm, nên đã sớm triển khai việc đưa ứng dụng CNTT vào đổi mới phương pháp dạy và học nhiều năm nay.. Nhà trường [r]
Trang 1A Phần mở đầu
I Lí do viết đề tài:
Năm học 2009-2010 xác định là “Năm học tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng CNTT, đổi mới quản lí tài chính và xây dựng /0! học thân thiện, học sinh tích cực” Gắn liền với việc tổng kết 4 năm thực hiện cuộc vận động học tập và làm theo tấm !?! đạo đức Hồ Chí Minh Trong những năm gần đây việc ứng dụng CNTT đã rất phổ biến ở Việt Nam Cùng với sự đi lên của xã hội, ngành giáo dục cũng mạnh dạn I ứng dụng CNTT vào dạy học Đối với ngành giáo dục
đào tạo CNTT có tác dụng mạnh mẽ, làm thay đổi nội dung và
?! pháp dạy học Mặt khác, ngành giáo dục và đào tạo đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp nguồn nhân lực cho CNTT Hơn nữa, CNTT là ?! tiện để giúp chúng ta tiến tới một “ xã hội học tập” Bởi vậy, trong năm học này, ngành giáo dục đã xác định phải
đẩy mạnh ứng dụng CNTT trong /0! học để tạo F' đột phá về ứng dụng CNTT trong giáo dục và tạo tiền đề phát triển CNTT trong những năm tiếp theo
Việc sử dụng CNTT ở ' ta đã trở nên phổ cập và mang tính
0! nhật Trong /0! tiểu học tại địa bàn tôi giảng dạy, học sinh lớp 4 và lớp 5 đã làm quen với môn Tin học Nên việc I ứng dụng CNTT vào /0! học là việc làm cần thiết và đúng đắn Trong
Trang 2?! pháp dạy và học Nhờ đó mà học sinh hứng thú học tập hơn, kết quả là học sinh tiếp thu bài tốt hơn
ứng dụng CNTT có thể I vào tất cả các môn học, đặc biệt là các môn có sử dụng nhiều tranh ảnh cho bài giảng Trong 3 năm học gần
đây, tôi đã mạnh dạn I ứng dụng CNTT vào nhiều môn học Đặc biệt là môn Toán tôi đã thiết kế nhiều giáo án điện tử để I vào giảng dạy Đối với bộ môn Toán, ngoài sử dụng phần mềm Power Point, thời gian gần đây tôi còn sử dụng phần mềm VioLET vào phần luyện tập "' dạng trò chơi, tạo không khí học tập thoải mái cho học sinh Qua quá trình soạn giáo án và giảng dạy tôi đã đúc kết một
số kinh nghiệm và quyết định viết đề tài: “Đưa ứng dụng CNTT vào
giảng dạy môn Toán lớp 3 ”.
II Mục đích nhiên cứu:
-Tìm hiểu về ứng dụng CNTT vào môn Toán lớp 3
-Tìm hiểu thực trạng khi I ứng dụng CNTT vào giảng dạy môn Toán lớp 3
-Đổi mới ?! pháp dạy học khi I ứng dụng CNTT vào giảng dạy môn Toán lớp 3 góp phần nâng cao hiệu quả dạy học
-Học sinh lớp 3
-Theo dõi và kiểm tra đánh giá việc tiếp thu bài của học sinh -Đối chiếu với các tiết học không có sử dụng CNTT
Trang 3B Nội dung đề tài
I Cơ sơ lý luận:
Học sinh tiểu học còn nhỏ, nên quá trình nhận thức 0! gắn với những hình ảnh, hoạt động cụ thể Bởi vậy các ?! tiện trực quan rất cần thiết trong quá trình giảng dạy Đặt biệt là các ?! tiện trực quan sinh động, rõ nét sẽ thu hút sự chú ý của học sinh Trong những tiết học có đồ dùng trực quan đẹp, rõ nét học sinh sẽ chú
ý đến bài giảng hơn và kết quả là học sinh tiếp thu bài tốt hơn, nhớ lâu hơn
Đối với môn Toán không có nhiều tranh ảnh các bộ môn khác, ! không phải vì thế mà không cần đến ứng dụng CNTT Ngoài bộ đồ dùng dạy và học toán chỉ là những con số và các bài toán
và những hình vẽ Thế !% những con số, những bài toán và những hình vẽ nếu I lên màn hình lớn với sự nhấn mạnh bằng cách đổi màu chữ hay gạch chân sẽ có hiệu quả hơn.Chính vì vậy mà việc I ứng dụng CNTT vào giảng dạy môn toán là cần thiết
ii Cơ sở thực tiễn:
1 Về thuận lợi:
này từ rất sớm, nên đã sớm triển khai việc I ứng dụng CNTT vào
đổi mới ?! pháp dạy và học nhiều năm nay Năm học 2008
-2009 thực hiện tinh thần chỉ đạo của Bộ giáo dục, Sở giáo dục và đào
Trang 4lớp bằng giáo án điện tử đồng hành với đó nhà /0! cũng 0! xuyên mở các chuyên đề liên quan đến CNTT
và toàn thể phụ huynh trong toàn /0! hỗ trợ về cơ sở vật chất cho nhà /0!4 Trong những năm học vừa qua /0! đã trang bị một phòng máy, máy Camera vật thể, máy tính xách tay, máy ảnh kỹ thuật số, máy vi tính và nối mạng Internet trong toàn /0!4
-Nhà /0! luôn tạo điều kiện cho giáo viên học nâng cao trình
độ tin học $0! xuyên tổ chức các lớp tập huấn sử dụng công nghệ thông tin cho giáo viên $/0! còn tổ chức các buổi tham luận về ứng dụng CNTT để giáo viên trao đổi kinh nghiệm và học hỏi lẫn nhau
2.Về khó khăn:
-Khó khăn nhất đối với giáo viên chúng tôi là trình độ tin học còn hạn chế, nên việc thiết kế giáo án điện tử rất vất vả và mất nhiều thời gian Nhà /0! luôn tạo điều kiện cho chúng tôi đi học để nâng cao trình độ tin học, ! thời gian có hạn
nên chúng tôi không thể đi chuyên sâu tìm hiểu các kiến thức của tin học để soạn bài theo mong muốn
-Giờ học còn phụ thuộc vào phòng học, ánh sáng, nguồn điện,
0! xuyên bị cúp điện không có báo /' 4 Nhà /0! chỉ có duy nhất một chiếc máy chiếu đa năng, I phục vụ theo yêu cầu nếu
có từ 2 giáo viên muốn lên lớp bằng giáo án điện tử cùng một thời gian
Trang 5Giáo viên hoàn toàn không đào tạo cơ bản về tin học nên còn ,'! mắc rất nhiều khi soạn bài Việc thiết kế giáo án điện tử I
có nhiều kinh nghiệm nên việc chọn màu sắc, phông nền hay phông chữ, chọn hiệu ứng đôi khi I phù hợp
#I có máy tính riêng để phục vụ cho việc giảng dạy trên lớp Nhà /0! I có bản quyền riêng về phần mềm VIOLET để thiết kế trò chơi
3.Thực trạng và những yêu cầu cần thiết khi thiết kế giáo án điện tử.
-Đến năm học 2008-2009 giáo án điện tử đã nhiều giáo viên
đón nhận một cách tích cực, bởi nó tạo ra một không khí học tập sôi nổi, thu hút sự chú ý của học sinh, học sinh thực sự làm chủ trong tiết học.Khi dạy bằng giáo án điện tử giáo viên đỡ vất vả hơn nhiều Thay bằng các thao tác gắn đồ dùng lên bảng, giáo viên chỉ cần kích chuột
là có Dạy bằng giáo án điện tử còn tránh tình trạng cháy giáo án
do quá nhiều thao tác gắn và tháo đồ dùng dạy học
-Khi sử dụng giáo án điện tử giáo viên có thể thiết kế bài học
sách giáo khoa, không cần in tranh ảnh tốn tiền, mất thơi gian mà hình ảnh lại nhỏ không rõ nét khi I lên màn hình lớn
-Đối với môn Toán không có nhiều tranh ảnh các môn học khác, ! không phải vì thế mà không cần đến ứng dụng CNTT Môn Toán tuy ít tranh ảnh, ! mỗi bài học hay mỗi bài toán ta I lên màn hình lớn sẽ giúp học sinh chú ý hơn
Trang 6Những từ ngữ trọng tâm trong bài ta có thể đổi màu hoặc gạch chân
sẽ giúp học sinh hiểu bài hơn , từ đó giải bài toán một cách dễ dàng Hoặc khi tóm tắt đề bài ta có thể dùng những hình ảnh phù hợp với đề bài ( con gà, con cá, bông hoa ) những hình ảnh này ta có thể lấy trên mạng Internet Cách tóm tắt đề bài đó sẽ giúp học sinh dễ hiểu bài và làm bài tốt hơn Những bài toán về hình học ta có thể I lên màn hình lớn, tô màu những phần cần thiết, vậy sẽ giúp học sinh
dễ hiểu bài hơn Hoặc những bài toán về ghép hình, mỗi bài toán có thể có nhiều cách ghép khác nhau Cùng một lúc giáo viên I các
đáp án lên bảng sẽ rất vất vả và mất thời gian ! nếu dạy bằng giáo án điện tử thì chỉ cần thiết kế trong một Slide là có đủ các đáp án của bài Dựa vào đó học sinh biết mình đã ghép theo cách nào,
và còn có những cách ghép nào nữa Từ đó học sinh có thể vận dụng các cách ghép hình cho các bài học sau
-Ngoài sử dụng phần mềm PowerPoint tôi còn sử dụng phần mềm VioLET vào phần luyện tập "' dạng trò chơi sẽ gây hứng thú học tập cho học sinh Trò chơi có thể diễn ra đầu,
giữa hoặc cuối tiết học.Trò chơi có thể giải quyết một hoặc nhiều bài toán Trò chơi này còn giúp học sinh tính toán và phản xạ nhanh, từ đó phát triển duy cho học sinh Để S! xuyên đổi mới tôi 0! lấy tên trò chơi là “Ai nhanh, ai đúng,?” hoặc “ Thử tài
đoán nhanh”
Trang 7-Việc I ứng dụng CNTT vào giảng dạy có rất nhiều cái lợi cho cả học sinh lẫn giáo viên Vấn đề đặt ra là phải soạn giáo án thế nào cho phù hợp thì mới đem lại hiệu quả mong muốn
-Đối với môn Toán những con số, những dấu cộng, trừ, nhân, chia quá nhỏ nên khi thiết kế giáo án điẹn tử không đơn giản chút nào Bởi vậy khi thiết kế giáo án điện tử cần chú ý những điều sau:
1.Cần chọn phông chữ, màu chữ, phông nền, màu nền cho phù hợp Không nên chọn màu sắc tối, nhợt nhạt sẽ không gây sự chú ý của học sinh Không nên chọn màu sắc quá lòe loẹt, hoặc quá nhiều màu sắc trong một Slide nhìn sẽ rối mắt
2 Chỉ I những kiến thức trọng tâm của bài vào Slide
3 Những kiến thức cần nhấn mạnh thì nên chọn hiệu ứng đổi màu hoặc gạch chân, chứ không nên chọn hiệu ứng quá sinh động làm cho học sinh chỉ chú ý xem các hiệu ứng không chú ý đến kiến thức của bài
4 Hiệu ứng chuyển trang cũng nên chọn hiệu ứng phù hợp, không nên chọn hiệu ứng quá nhanh hay quá chậm hoặc qua sống
động ảnh G! đến sự tập trung vào bài học của học sinh
5 Khi sử dụng phần mềm VioLET cần chọn bài toán phù hợp với nội dung kiến thức của bài để học sinh chơi trò chơi Không nên chọn bài quá khó, bởi vì phần trò chơi này học sinh làm bài tập trắc nghiệm trong thời gian ngắn Đề bài nên thiết kế ở phần mềm Microsoft OfficeW , chọn màu cho phù hợp , chụp ảnh rồi mới I vào ViOLET Bởi phần mềm VioLET phông chữ nhỏ, chỉ có màu đen
Trang 84.Cách thiết kế giáo án điện tử một số bài giảng Toán lớp 3.
Bài: Tìm số chia:
Trong bài này tôi thiết kế trên 9 Slide Sau đây là một số Slide chính trong bài:
+ Slide thứ nhất tôi thiết kế trong sách giáo khoa trang 39 để I học sinh đến kiến thức của bài
+ Slide thứ hai chứa nội dung bài tập 1
Thứ tư ngày 27 tháng 10 năm 2009
Trang 9+ Slide thứ ba chứa nội dung bài tập 2 Trong bài tập 2 tôi cho học sinh làm phần b,c,e,g vào vở Còn phần a và d tôi cho học sinh chơi trò chơi, bởi vậy sau khi học đọc yêu cầu bài tập 2 tôi che khuất 2 phần a và d để học sinh khỏi làm lẫn
+ Slide thứ chứa đáp án của bài tập 2.Đáp án này tôi I lên cho học sinh đối chiếu chữa bài
Trang 10+Slide thø n¨m lµ phÇn trß ch¬i Trß ch¬i gi¶i quyÕt phÇn a vµ d cña bµi tËp 2 Trß ch¬i nµy t«i sö dông phÇn mÒm ViOLET cïng víi nh÷ng 4 chiÕc thÎ tõ mét mÆt cã ghi c¸c ch÷ c¸i : a,b,c,d , mÆt kia ghi c¸c sè 1,2,3,4 cho häc sinh ch¬i "' d¹ng bµi tËp tr¾c nghiÖm
Trang 11-Phần thứ nhất trong trò chơi là phép tính a của bài tập 2: Tìm y, biết
12 : y = 2 ( trang 14) Với vài tập này tôi I ra 3 đáp án ( 1 đáp án
đúng và 2 đáp án sai) Đầu tiên tôi giới thiệu cách chơi cho học sinh biết: y có 3 đáp án trong đó có 1 đáp án đúng và 2 đáp án sai, học sinh tìm ra đáp án nào đúng thì giơ thẻ có chữ cái ở /' đáp án đó Tôi cho học sinh suy nghĩ trong vòng 1 phút rồi gõ hiệu lệnh cho HS giơ thẻ.Sau khi học sinh giơ thẻ tôi kiểm tra kết quả ( hoặc cho 1 học sinh lên kiểm tra kết quả): Tích vào 1 trong 3 đáp án rồi kích chuột vào chỗ kết quả Nếu tích vào đáp án đúng thì trên màn hình sẽ hiện lên dòng chữ: “ Hoan hô bạn đã làm đúng” và kèm theo tiếng vỗ tay trên
Trang 12loa, bông hoa thì 0 rất ?4 Còn nếu tích vào đáp án sai thì trên màn hình sẽ hiện lên dòng chữ “ Rất tiếc bạn đã làm sai” và bông hoa thì ủ rũ Nếu muốn tích vào đáp án khác thì kích chuột vào chữ làm lại, rồi làm trên
+Phép tính thứ hai trong trò chơi là câu d của bài tập 2: Tìm n, biết
36 : n = 4( trang 13) Với bài tập này tôi I ra 4 đáp án ( 1 đáp án
đúng và 3 đáp án sai) Cách làm trên
Trang 13-Khi chơi trò chơi này tôi thấy học sinh rất thích và tìm kết quả nhanh, đúng, rất ít học sinh tìm sai Những học sinh tìm kết quả sai là
do nhầm lẫn Sau khi kiểm tra kết quả có thể cho học sinh nhận xét : Nêu cách làm hoặc nêu lí do vì sao bạn tìm kết quả sai
-ở 2 phép tính a và d của bài tập 2 khi I vào trò chơi số chia I biết không ghi chữ X trong đề bài, mà dùng chữ y và n
thay thế để từ đó nhấn mạnh cho học sinh biết dù số chia biểu thị là chữ cái nào thì cách tìm số chia vẫn không thay đổi
+Slide tiếp theo là bài tập 3: Với các hiệu ứng sẽ xuất hiện từng phần
để giải bài tập 3
+Để phần trò chơi luôn hấp dẫn trong các tiết học tôi có thể đổi tên
Trang 14-Ngoµi ra, cßn c¸c Slide kh¸c lµ lêi giíi thiÖu , lêi chµo
Trang 15Bài: Làm quen với thống kê số liệu
-Với tiết này nếu không ứng dụng CNTT thì phải in tranh Nếu in tranh thì tranh sẽ nhỏ, các chữ ghi trong tranh ở "' lớp học sinh không đọc mà phải dùng sách giáo khoa Còn nếu sử dụng CNTT thì tranh rất rõ nét Phần chữ tôi viết với kích cỡ lớn và tô màu thay cho chữ trong tranh nên "' lớp học sinh nhìn rõ, thu hút
sự chú ý của học sinh
Trang 16Bài tập 1: Tôi I lên Slide cho học sinh đọc yêu cầu, sau đó học sinh thảo luận nhóm 2 Sau khi học sinh thảo luận tôi cho học sinh chữa bài và đáp án đúng cũng I lên màn hình với màu sắc khác để cả lớp nhìn thấy rõ, chứ không phải chỉ nghe vậy học sinh sẽ hiểu rõ hơn bài tập này hơn
Trang 17Bài tập 2: Với bài tập 2 tôi không cho học sinh thảo luận, mà yêu cầu học sinh làm việc cá nhân, suy nghĩ rồi trả lời từng câu hỏi Sau mỗi câu trả lời tôi cũng I đáp án đúng lên màn hình với màu chữ khác với đề bài để học sinh thấy rõ và so sánh với kết quả của mình
Sau khi học sinh trả lời từng câu hỏi tôi cũng I đáp án đúng lên màn hình với màu chữ khác vơi đề bài để học sinh thấy rõ
Trang 18Bài tập 3: Cho học sinh làm giấy nháp, 2 học sinh làm bảng phụ Sau khi học sinh làm xong tôi I đáp án đúng cho học sinh chữa bài Nếu kết quả của học sinh nào không đúng với dáp án thì lúc đó chữa bài tìm ra nguyên nhân dẫn đến sai
Trang 19Bài tập 4:
Với bài làm quan với thống kê số liệu có sử dụng CNTT giáo viên đỡ vất vả rất nhiều mà học sinh hiểu bài hơn Dãy số liệu trong mỗi bài tập tôi luôn để màu chữ khác để học sinh nhìn thấy rõ, từ đó học sinh
sẽ hiểu rõ hơn về dãy số liệu
Trang 205 Kết quả:
Sau khi nghiên cứu và I ứng dụng CNTT vào giảng dạy môn Toán lớp 3 tôi thấy học sinh thích học những tiết có dạy bằng giáo án
điện tử hơn những tiết dạy truyền thống Sau khi dạy bài “ Tìm số chia” , tôi đã cho 2 lớp 3B( dạy không có CNTT) và 3A( dạy có CNTT) kiểm tra cùng 1 đề bài thì kết quả sau:
Giỏi Khá Trung
bình Yếu
Lớp Sĩ
số
3A (Thực nghiệm) 45 25 55 18 40 2 5 0 0 3B (Đối chứng) 46 20 44 21 46 5 10 0 0
-Nhìn vào bảng trên cho thấy chất ! lớp 3A có ứng dụng CNTT kết quả cao hơn so lớp 3B không có ứng dụng CNTT Hầu hết các em
ở lớp 3A (Thực nghiệm) nắm chắc bài và tìm số chia nhanh , đúng hơn lớp 3B ( Đối chứng) Với các tiết học khác có ứng dụng CNTT kết quả cao hơn hẳn so với khi dạy không có ứng dụng CNTT