Giáo án môn Sinh học lớp 6 - Bài 20 đến bài 24

Muïc tieâu: 1.Kiến thức: -Nêu được những điều kiện bên ngoài ảnh hưởng đến quang hợp -Vận dung kiến thức, giải thích dược ýnghĩa của một vài biện pháp kỹ thuật trong trồng trọt -Tìm được[r]

Tiết:24

Ngàysoạn:

I Mục tiêu:

1.Kiến thức:

-Học sinh tìm và phân tích thí nghiệm để tự rút ra kết lụân: khi có ánh sáng lá có thể chế tạo tinh bột và nhả ra khí oxi

-Giải thích được một vài hiện tượng thực tế: vì sao nên trồng cây ở nơi có nhiều ánh sáng, vì sao nên thả rong vào bể nuôi cá cảnh

2 Kỹ năng:

Rèn luyện kỹ năng phân tích thí nghiệm, quan sát hiện tượng rút ra nhận xét

3.Thái độ:

Giáo dục ý thức bảo vệ thực vật, chăm sóc cây

II.Phương pháp:

-Thực hành thí nghiệm

-Nêu và giải quyết vấn đề

-Hợp tác nhóm

III.Phương tiện:

-Giáo viên : dung dịch iốt ,lá khoai lang, ống nhỏ, kết quả của thí nghiệm: một vài lá đã thử dung dịch iốt Tranh phóng to hình 21.1,21.2 sgk

-Học sinh:ôn lại kiến thức về quang hợp ở tiểu học

IV.Các hoạt động:

1.Ổn định:1 phút

-Giáo viên: kiểm tra sĩ số

-Học sinh : báo cáo sĩ số

Kiểm tra bài cũ: 4 phút

Nêu cấu tạo và chức năng các phần của phiến lá

Giải thích tại sao hầu hết lá mặt trên có màu sẫm hơn mặt dưới.kể một só loại lá 2mặt có màu không khác nhau.Những loại lá này có cách mọc như thế nào?

2 Vào bài: 1 phút

Ta đã biết khác hẵn với động vật, cây xanh có khả năng chế tạo chất hữu cơ để tự nuôi sống mình, là do lá có nhiều lục lạp.Vậy lá cây chế tạo được chất gì và trong điều kiện nào? Để trả lo7ì câu hỏi đó ta hãy tìm hiểu qua các thí nghiệm sau

3.Các hoạt động:

Nội dung tiết dạy Hoạt động của thầy Hoạt động của trò

Tiểu kết 1: xác định chất mà

lá cây chế tạo được khi có

ánh sáng

Lá chế tạo được tinh bột khi

có ánh sáng

Hoạt động 1: xác định chất mà lá cây chế tạo được khi có ánh sáng (15 phút )

-Giáo viên biểu diễn cách thử tinh bột: nhỏ dunh dịch iốt vào chén sứ đựng cơm nguội cho học sinh quan sát màu sau khi thí nghiệm

-C ho học sinh đọc thông tin sgk

- -Giáo viên tóm tắt thí nghiệm, treo nhình vẽ cho học sinh quan sát

Mục tiêu:Qua thí nghiệm xác định được chất tinh bột lá cây chế tạo được ở ngoài ánh sáng

-Học sinh quan sát thí nghiệm nhận xét màu sắc

-Học sinh đọc thông tin sgk -Học sinh theo dõi sự hướng dẫn của giáo viên

- -Các nhóm thảo luận 4phút

- + Việc bịt lá thí nghiệm bằng băng giấy đen nhằm mục đích gì?

+Chỉ có phần nào của lá thí nghiệm chế tạo được tinh bột?

giải thích

+ Qua thí nghiệm nào ta rút ra kết luận gì?

- -Giáo viên chốt lại khi có ánh sáng lá chế tạo tinh bột

-Các nhóm báo cáo:

+Bịt lá thí nghiệm bằng giấy đen làm cho một phần lá không nhận được ánh sáng, nhằm mục đích so sánh với phần lá đối chứng vẫn được chiếu sáng +Chỉ có phần lá khong bị bịt đã chế tạo được tinh bột vì chúng bị nhuộm màu xanh tím với thuốc thử iốt

+Lá cây chỉ chế tạo được tinh bột khi có ánh sáng

Tiểu kết 2: xác định chất khí

thải ra trong quá trình lá

chế tạo tinh bột

Trong quá trình lá chế tạo

tinh bột lá nhả khí oxi ra môi

trường ngoài

Hoạt động 2:Xác định chất khí thải ra trong quá trình lá chế tạo tinh bột(16 phút )

-Cho học sinh đọc thông tin sgk, treo hình vẽ 21.2A,21.2B, 21.2C -Tóm tắt nội dung thí nghiệm cho các nhóm thảo luận 4 phút

+Cành rong trong cốc nào chế tạo tinh bột? Vì sao?

+Những hiện tượng nào chứng tỏ cành rong trong cốc đó chế tạo được chất khí? Đó là chất khí gì

+Có thể rút ra kết luận gì?

-Giáo viên chốt lại

-Cho học sinh giải thích một số hiện tượng thực tế

+ Tại sao về mùa hè nắng nóng đứng dưới bóng cây to thấy mát và dễ thở?

+Vì sao phải trồng cây ở nơi có đủ ánh sáng?

+Tại sao nuôi cá cảnh trong bể kính người ta thả thêm và bể 1 ít rong?

Mục tiêu: Thong qua thí nghiệm xác định được chất khí thải ra trong quá trình chế tạo tinh bột

Học sinh đọc thông tin sgk, quan

sát tranh vẽ -Theo dõi nsự hướng dẫn của giáo vên, sau đó các nhóm thảo luận

+Cành rong trong cốc Bchế tạo tinh bột vì có ánh sáng

+Đó là các bọt khí thoát ra và mực nước trong ống nghiệm hạ xuống ,đó là khí oxi

+Trong quá trình chế tạo tinh bột lá nhã khí oxi ra môi trường ngoài

-Học sinh giải thích một số hiện tượng thực tế

+Vì khi trời nắng có ánh sáng lá sẽ quang hợp tahỉ ra ngoài khí oxi làm cho không khí xung quanh mát

+Trồng cây có đủ ánh sáng cây sẽ quang hợp và phát triển tốt +Khi thả vào bể các loại rong chúng sẽ quang hợp nhã khí oxi cho cá thở và tạo ra tinh bột cho cá ăn

4.Cũng cố:4 phút

Trả lời câu hỏi:

-Làm thế nào để biết lá cây chế tạo tinh bột khi có ánh sáng?

-Vì sao những nơpi đông dân cư các thành phố lớn người ta hay trồng nhiều cây xanh?

5.Dặn dò:1 phút

-Học bài cũ

-Trả lời câu hỏi sgk

-soạn bài “Quang hợp” tiếp theo

RÚT KINH NGHIỆM TIẾT DẠY:

Tuần: 13

Tiết: 25

Ngày soạn

I.Mục tiêu:

1.Kiến thức:

-Vận dụng kiến thức đã học và kỹ năng phân tích thí nghiệm để biết được những chất lá cần sử dụng để chế tạo tinh bột

-Phát biểu được khái niệm đơn giản về quang hợp

-Viết sơ đồ tóm tắt về quang hợp

2.Kỹ năng:

Rèn luyện kỹ năng quan sát, so sánh phân tích thí nghiệm, khái quát

3.Thái độ:

Giáo dục ý thức bảo vệ cây xanh,yêu thích môn học

II Phương pháp:

- Quan sát tìm tòi

- Thảo luận nhóm

- Nêu và giải quyết vấn đề

III Phương tiện:

-Giáo viên:Thực hiện trước thí nghiệm mang lá ở thí nghiệm đến lớp để thử kết quả với dung dịch iốt

-Học sinh:ôn lại cấu tạo của lá,sự vận chuyển nước của rễ,ôn lại bài quang hợp tiết trước

IV Tiến trình bài giảng

1.Oån định (1phút):

-Giáo viên:Kiểm tra sĩ số

-Học sinh báo cáo sĩ số

Kiểm tra bài cũ (5 phút):

khi có ánh sáng lá cây chế tạo được những chất nào?vì sao khi nuôi cá trong bể kính người ta lại thả vào 1

ít rong?

2.Vào bài: 1 phút

Khi có ánh sáng lá cây sẽ chế tạo tinh bột và nhã khí oxi Vậy lá cây sử dụng những nguyên liệunào để chế tạo tinh bột.Bài học hôm nay sẽ trả lời câu hỏi trên

3 Phát triển bài:

Tiểu kết 1:Cây cần những chất

gì để chế tạo tinh bột?

Cây cần nước ,khí cacbonic, ánh

sáng để chế tạo tinh bột

Hoạt động 1:Cây cần những chất gì để chế tạo tinh bột

(14 phút )

-Cho học sinh đọc thông tin sgk và treo hình vẽ 21.4 và 21.5 sgk -Giáo viên tóm tắt thí nhgiệm là thử tinh bột bằng thuốc thử cho học sinh quan sát

-Cho các nhóm thảo luận sgk trong 4 phút

Mục tiêu: thông qua thí nghiệm biết cây nhờ có chât diệp lục sử dụng nước ,khí cacbonic và ánh sáng mặt trời để chế tạo tinh bột và nhả khí oxi

-Học sinh đọc thông tin sgk thu nhận thông tin quan sát tranh vẽ -Các nhóm theo dõi dưới sự hướng dẫn của giáo viên -Các nhóm thảo luận 4phút sau đó báo cáo

+Điều kiện thí nghiệm của cây trong chuông A khác với cây trong chuông B ở điểm nào?

+Lá cây trong chuông nào không thể chế tạo được tinh bột

? vì sao?

+Từ kết quả đó có thể rút ra kết luận gì?

-Ngoài ra lá còn sử dụng chất nào khác để chế tạo tinh bột?

+Trong chuôngA có cốc nước vôi trong hấp thụ hết khí cacbo nic

+Lá cây trong chuôngA không thể chế tạo được tinh bột vì khi thử tinh bột với thuốc thử không có màu xanh tím

+Cấy cần khí cácbo nic để chế tạo tinh bột

-Ngoài ra lá còn sử dụng nước ,ánh sáng để chế tạo tinh bột

Tiểu kết 2:Khái niệm về quang

hợp

-Quang hợp là quá trình lá cây

nhờ có chất diệp lục sử dụng

nước,khí cacboníc và năng

lượng ánh sáng mặt trời để chế

tạo tinh bột và nhả khí oxi

Sơ đồ quang hợp: ánh sáng

Nước+khí cacbonic

Diệp lục

Tinh bột +khí oxi

-Từ tinh bột cùng với muối

khoáng hoà tan, lá cây còn chế

tạo được những chất hữu cơ

khác cần thiết cho cây

Hoạt động 2:Khái niệm về quang hợp (19 phút )

-Yêu cầu học sinh xác định được nguyên liệu của quátrình quang hợp và sản phẩm của quá trình quang hợp

-Từ nguyên liệu và sản phẩm của quá trình quang hợp yêu cầu học sinh viết sơ đồ quang hợp -Cho các nhóm nhận xét -Từ sơ đồ quang hợp thảo luận 4 phút

+ Lá sử dụng những nguyênliệu nào để chế tạo tinh bột? Nguyên liệu đó lấy từ đâu?

+Lá chế tạo tinh bột trong điều kiện nào?

+Từ sơ đồ đưa ra khái niệm quang hợp

-Ngoài tinh bột lá cây còn chế tạo dược những chất nào khác -Thân non có màu có tham gia quang hợp được không ? vì sao?

-Cây không có lá hoặc lá rụng sớm(xương rồng) thì chức năng quang hợp do bộ phận nào đảm nhận? Vì sao em biết

-Vì sao trời nắng đứng dưới bóng cây to ta cảm thấy mát

-Tại sao những nơi đông dân cư:

bệnh viện , trường học, người ta

Mục tiêu:Học sinh nắm được khái niệm quang hợp, viết sơ đồ quang hợp

-Học sinh xác định +Nguyên liệu của quá trình quang hợp:nước ,khí cacbonic ,ánh sáng và diệp lục

+Sản phẩm của quá trình quang

hợp: tinh bột , khí oxi ánhsáng -Nước +khí cacbonic

diệp lục Tinh bột +khí oxi

-Các nhóm thảo luận 4phút sau đó báo cáo kết quả

+Lásử dụng nước,khí cacbonic ,ánh sáng,diệp lục để chế tạo tinh bột

+Lá chế tạo tinh bột khi có ánh sáng

+Học sinh đưa ra khái niệm quang hợp

-Ngoài tinh bột lá cây còn chế tạo đường, chất béo

-Thân non có màu xanh có thể tham quang hợp vì có chứa chất diệp lục

-Cây không có lá hoặc lá rụng sớm thì chức năng quang hợp do lá đảm nhân vì thân có màu xanh có chứa chất diệp lục -Do khi có ánh sáng cây sẽ quang hợp thải ra khí oxi nên làm cho không khí trở nên mát mẻ hơn

-Vì những nơi đông dân cư lượng khí cacbonic thải ra rất nhiều nên phải trồng nhiều cây xanh

lại trồng nhiều cây xanh?

-Giáo viên chốt lại vấn đề

để giúp cân bằng các khí trong không khí

4.Củng cố: (4 phút )

Đánh dấu vào câu trả lời đúng

1.Bộ phận nào của lá xảy ra quá trình quang hợp

a.Lỗ khí

b.Gân lá

c.Diệp lục

2.Lá cần chất khí nào để chế tạo tinh bột

a.Khí oxi

b.Khí nitơ

c.Khí cacbonic

5.Dặn dò: (1 phút)

-Học và trả lời câu hỏi sgk

-Đọc mục em có biết

-Soạn trước bài 22

RÚT KINH NGHIỆM TIẾT DẠY

Tiết:26

Ngày soạn:

I Mục tiêu:

1.Kiến thức:

-Nêu được những điều kiện bên ngoài ảnh hưởng đến quang hợp

-Vận dung kiến thức, giải thích dược ýnghĩa của một vài biện pháp kỹ thuật trong trồng trọt

-Tìm được các ví dụ thực tế chứng tỏ ý nghĩa của quang hợp

2 Kỹ năng:

Rèn luyện kỹ năng khai thác thông tin , nắm bắt thông tin

3.Thái độ:

Giáo dục ý thức tham gia bảo vệ, phát triển cây xanh

II.Phương pháp:

-Nêu và giải quyết vấn đề

-Thảo luận nhóm

III.Phương tiện:

-Giáo viên: sưu tầm tranh ảnh về một số cây ưa sáng và ưa tối,tranh ảnh về vai trò của quang hợp với đời sống động vật vàcon người

-Học sinh:ôn lại kiến thức về các chất khí cần thiết cho động vật và con người

IV.Các hoạt động:

1.Ổn định:1 phút

-Giáo viên:Kiểm tra sĩ số

-Học sinh : báo cáo sĩ số

Kiểm tra bài cũ:4 phút

-Nêu khái niệm và viết sơ đồ quang hợp?

-Tại sao những nơi đông dân cư người ta thường trồng nhiều cây xanh?

2 Vào bài:1 phút

Chúng ta đã biết quang hợp có vai trò quan trọng trong đời sống con người vậy những điều kiện bên ngoài nào ảnh hưởng đến quang hợp.Bài học hôm nay sẽ trả lời câu hỏi trên

3.Các hoạt động:

Nội dung tiết dạy Hoạt động của thầy Hoạt động của trò

Tiểu kết 1:Những điều kiện

bên ngoài ảnh hưởng đến

quang hợp

-Các điều kiện bên ngoài ảnh

hưởng đến quang hợp:ánh sáng,

nước,hàm lượng khí cacbonic và

nhiệt độ

-Các loài cây khác nhau đòi hỏi

các diều kiện đó không giống

nhau

Hoạt động 1:Những điều kiện bên ngoài ảnh hưởng đến quang hợp(17 phút )

-Cho học sinh đọc thông tin sgk trang 75

-Giáo viên tóm tắc nội dung thông tin sgk

-Cho các nhóm thảo luận 5 phút sgk

+Những điều kiện bên ngoài nào ảnh hưởng đến quang hợp?

+Giải thích:

*Tại sao trong trồng trọt muốn thu hoạch cao thì không nên trồng cây với mật độ quá dầy?

*Tại sao nhiều loại cây cảnh trồng trong nhà mà vẫn xanh tốt

Hãy tìm vài ví dụ chứng minh

*Tại sao muốn cây sinh trưởng tốt phải chống nóng cho cây và chống rét cho cây

-Giáo viên tranh vẽ cây ưa bóng và các cây ở nơi có khí cacbonic cao cho học sinh quan sát

Mục tiêu:Xacù định được các điều kiện benâ ngoàinhư nước, khí cacbonic,ánh sáng nhiệt độ ảnh hưởng đến quang hợp

-Học sinh đọc thông tin sgk -Học sinh theo dõi

-Các nhóm thảo luận 5 phút

+Những điều kiện bên ngoài ảnh hưởng đến quang hợp:nước ,ánh sáng,hàm lượng khí

cacbonic,nhiệt độ +Học sinh giải thích

*Vì trồng cây với mật độ quá dầy thì các cây che nhau cây sẽ không nhận đủ ánh sáng

* Vì những cây này là những cây

ưa bóng : trường sinh ,trúc nhật

*Vì nếu nhiệt độ quá cao hoặc quá thấp cây sẽ ngừng quang hợp

do đó cần chống nóng và chống rét cho cây

-Học sinh quan sát tranh vẽ

Tiểu kết 2:Quang hợp cây

xanh có ý nghĩa gì

Các chất hữu cơ và khí oxi do

quang hợp cây xanh tạo ra cần

cho sự sống của hầu hết sinh vật

trên trái đất kể cả con người

Hoạt động 2: tìm hiểu ý nghĩa của cây xanh (17 phút )

Cho các nhóm thảo 5 phút mục

 sgk +Khí oxi do quang hợp của cây xanh nhả ra cần cho sự hô hấp của những sinh vật nào?

+Hô hấp và nhiều hoạt động sống của con người đều thải ra khí cacbonic vào không khí nhưng vì sao tỉ lệ chất khí này trong không khí nhìn chung không tăng?

+Các chất hữu cơ do quang hợp của cây xanh chế tạo ra đã được những sinh vật nào sử dụng?

Mục tiêu:Học sinh hiểu được sự quang hợp ở cây xanh đã tạo ra thức ăn và khí oxi cho tất cả các sinh vật

-Các nhóm thảo luận 5phút

+Khí oxi do quang hợp của cây xanh thải ra cần cho sự hô hấp của hầu hết sinh vật trên trái đất kể cả con người

-Vì khi quang hợp lá cây lấy vào khí cacbonic và nhã ra khí oxi nên hàm lượng khí này trong không khí không tăng

+Các chất hữu cơ do quang hợp của cây xanh tạo ra được hầu hết các sinh vật trên trái đất kể cả

+ Hãy kể tên những sản phẩm mà chất hữu cơ do cây xanh quang hợp đã cung cấp cho đời sống của con người

-Nếu không có cây xanh thì không có sự sống ngày nay trên trái đất điều đó có đúng không ?

vì sao?

con người +Những sản phẩm mà chất hữu cơ chế tạo ra cung cấp cho đời sống

con người: tinh bột , đường

-Đúng vì cây xanh quang hợp cung cấp khí oxi cho hô hấp và thức ăn cho mọi sinh vật trên trái đất 4.Cũng cố: 4phút -Cho học sinh trả lời câu hỏi sgk -Đọc mục em có biết 5.Dặn dò: 1 phút -Làm bài tập sgk -Soạn bài mới: cây có hô hấp không? RÚT KINH NGHIỆM TIẾT DẠY:

Tuần: 14

Tiết: 27

Ngày soạn

I.Mục tiêu:

1.Kiến thức:

-Phân tích thí nghiệm và tham gia thiết kế một thí nghiệm đơn giản học sinh phát hiện được có hiện tượng hô hấp ở cây

-Nhớ được khái niệm đơn giản về hiện tượng hô hấp và hiểu được ý nghĩa hô hấpđối với đời sống của cây

-Giải thích được vài ứng dụng trong trồng trọt liên quan đến hiện tượng hô hấp ở cây

2 Kỹ năng:

-Rèn luyện kỹ năng quan sát thí nghiệm

-Tập thiết kế thí nghiệm

3.Thái độ:

Giáo dục lòng say mê môn học

II Phương pháp:

- Quan sát tìm tòi

- Thảo luận nhóm

- Nêu và giải quyết vấn đề

- Thực hành

III Phương tiện:

-Giáo viên: tranh vẽ hình 23.1 dụng cụ thí nghiệm hình 23.2

-Học sinh:ôn lại bài quang hợp, kiến thức về vai trò của oxi

IV Tiến trình bài giảng

1.Oån định (1phút):

-Giáo viên:Kiểm tra sĩ số

-Học sinh :báo cáo sĩ số

Kiểm tra bài cũ (4 phút):

Những điều kiện bên ngoài nào ảnh hưởng đến quang hợp.Vì sao cần trồng cây theo đúng thời vụ

2.Vào bài (1 phút):