Giáo án Mĩ thuật 6 - Tiết 6 đến 10 - Lê Tấn Mạnh

Hoạt động 1 Hướng dẫn học sinh quan sát, nhận xét -Giáo viên giới thiệu một số ảnh màu, gợi ý để học 5’ -Học sinh xem tranh, ảnh sinh nhaän ra : maøu vaø goïi teân caùc maøu  Sự phong p[r]

Tiết 6

I - Tài Liệu





Trịnh Thiệp, Ung Thị Châu, Mĩ thuật và phương pháp dạy - học, NXB GD

Nguyễn Quốc Toản, Mĩ thuật và phương pháp dạy - học, NXB GD, 2001

II - Đồ Dùng











Vật thật : Ấm, chén, khăn vuông có trang trí

Hình ảnh về trang trí nội thất, ngoại thất và đồ vật thông dụng

Phóng to một số hình ở sách GK

Bài của học sinh cũ

Học sinh :

Thước, giấy, chì, màu vẽ

III - Phương Pháp

 Học sinh thấy được

vẻ đẹp của trang trí

cơ bản và trang trí

ứng dụng

 Phân biệt được sự

khác nhau giữa

trang trí cơ bản và

trang trí ứng dụng

 Biết cách làm bài

vẽ trang trí





Trực quan ; Luyện tập

Ngày Soạn :

12/9/2009

Ngày Dạy :

17/9/2009

Bài

CÁCH SẮP XẾP (BỐ CỤC) TRONG TRANG TRÍ

I - Ổn định : Kiểm tra sĩ số lớp.

II - Bài cũ : (2’)

 Thế nào là tranh đề tài ?

 Nêu các bước vẽ tranh đề tài ?

III - Bài mới : Giới thiệu bài (1’)

-Giáo viên đưa một vài hình ảnh về sắp xếp nội thất, ngoại thất, hội trường; ấm, chén, tủ, sách vở, … cho học sinh thấy sự đa dạng trong bố cục trang trí

-Giáo viên nhấn mạnh : Yêu cầu của trang trí là tạo cho mọi vật hay tổng thể mọi vật có vẻ đẹp chung Muốn vậy phải biết cách bố cục (sắp xếp ) các hình mảng, đường nét, hoạ tiết, đậm nhạt, màu sắc cho thuận mắt, hợp

lí Bài này giúp em biết cách bố cục trong trang trí

Hoạt Động Của Thầy TG Hoạt Động Của Trò

Hoạt động 1 Hướng dẫn học sinh quan sát, nhận xét

-Giáo viên hỏi :

 Thế nào là cách sắp xếp trong trang trí ?

 Trong bài trang trí, việc bố cục là cần thiết

và quan trọng Vậy cần bố cục như thế nào ?

-Giáo viên nêu :

 Sắp xếp các mảng hình lớn, nhỏ phù hợp với

các trống của nền ;

 Sắp xếp hài hoà các hoạ tiết (có nét thẳng,

nét cong ; có độ đậm, độ nhạt) để bài không

bị nặng nề, dàn trải hay rối mắt

-Giáo viên giới thiệu về trang trí cơ bản và trang

trí ứng dụng :

-Giáo viên cho học sinh xem hình 1, sách GK,

trang 89, và hỏi :

 Các bài trang trí trên có gì giống nhau ? (bố

cục hài hoà, thuận mắt, có hình ảnh, hình vẽ

và màu sắc)

 Điểm gì khác nhau giữa các bài ? (Trang trí

hình vuông là trang trí cơ bản vì sắp xếp chặt

chẽ, nhiều hình, nhiều màu Các bài còn lại

đều thuộc loại trang trí ứng dụng vì cách bố

cục, hình vẽ, màu sắc tuỳ thuộc vào mục

đích trang trí)

-Giáo viên giới thiệu một số cách sắp xếp (luật

sắp xếp) :

 Sắp xếp nhắc lại ;

 Sắp xếp xen kẽ ;

 Sắp xếp đối xứng ;

 Sắp xếp mảng hình không đều

Chú ý :

 Tránh sắp xếp các mảng dày đặc hay thưa, dàn

trải

 Các hoạ tiết giống nhau nên vẽ bằng nhau, cùng

màu và cùng độ đậm nhạt.

 Cố dùng ít màu (3 - 4 màu) lựa chọn cho chúng

hài hoà với nhau.

7’ -Học sinh trả lời.

-Học sinh nghe giới thiệu về bố cục trong trang trí

-Học sinh xem hình 1, sách GK, trang 89, rồi nhận xét (theo gợi ý của giáo viên) về trang trí cơ bản và trang trí ứng dụng

-Học sinh nghe giới thiệu một số cách sắp xếp (luật sắp xếp)

Hoạt động 2 Hướng dẫn học sinh cách trang trí cơ bản

-Giáo viên cho học sinh xem một số bài trang trí 6’ -Học sinh xem một số

cơ bản và trang trí ứng dụng rồi chỉ cách làm :

Bước 1 : Tìm bố cục

 Kẻ ra các trục (dọc, chéo, ngang) để vẽ

mảng cho đều

 Tìm các mảng hình (dạng kỉ hà, chú ý tỉ lệ

giữa mảng hoạ tiết với khoảng trống nền Có

nhiều cách tìm mảng)

Bước 2 : Vẽ hoạ tiết

 Tìm, chọn, vẽ các hoạ tiết phù hợp với các

mảng

Bước 3 : Tìm, chọn màu theo ý thích để bài vẽ hài

hoà, rõ trọng tâm

bài trang trí cơ bản và trang trí ứng dụng rồi nghe giáo viên giới thiệu các bước làm bài trang trí

Hoạt động 3 Hướng dẫn học sinh làm bài

-Giáo viên gợi ý vẽ các mảng hình khác nhau ở

hai hình vuông : kẻ trục, vẽ mảng to, mảng nhỏ 25’ -Học sinh làm 2 phác thảo trang trí hình vuông,

tự nhận xét chọn một bài để vẽ hoạ tiết và vẽ màu

Hoạt động 4 Đánh giá kết quả học tập

-Giáo viên hỏi củng cố bài :

 Nêu các cách sắp xếp trong trang trí ?

 Cách tiến hành một bài trang trí cơ bản như

thế nào ?

4’ -Học sinh trả lời.

Về nhà :

 Làm bài tập ở sách GK ; mang hình hộp, quả (hình cầu), giấy, chì, tẩy …

 Chuẩn bị bài 7 - Vẽ theo mẫu : Mẫu có dạng hình hộp và hình cầu

 

Ngày soạn :

19/9/2009

Bài

Tiết 7 MẪU CÓ DẠNG HÌNH HỘP VÀ

I - Tài Liệu

 Nguyễn Quốc Toản, Lăng Bình, Mĩ thuật và phương pháp dạy - học, NXB GD, tái bản 2001

II - Đồ Dùng





Hình minh hoạ ở đồ dùng dạy - học mĩ thuật 6

Mẫu vẽ :

 Hình lập phương, cạnh 15cm (màu trắng) ;

 Hình hộp (cỡ 20cm x 14cm x 5cm màu trắng) ;

 Một quả bóng đường kính 10 cm (màu đậm)

 Một quả (trái cây) hình cầu (đường kính 6cm, màu đậm)

 Một miếng bìa vuông có trục quay

 Một hình lập phương, màu nhạt, ở 4 mặt có dán 4 hình tròn nội tiếp (màu đậm) khi quay sẽ nhìn thấy :

 Hình vuông hình thang ;

 Hình tròn hình e-líp

Học sinh : Mang theo hình hộp ; quả (hình cầu).

III - Phương Pháp

được cấu trúc của

hình hộp, hình

cầu và sự thay

đổi hình dáng

kích thước của

chúng khi nhìn ở

vị trí khác nhau

cách vẽ hình hộp,

hình cầu và vận

dụng vào vẽ đồ

vật có dạng tương

đương

 Vẽ được hình hộp

và hình cầu gần

đúng mẫu





Vấn đáp

Trực quan

Hoạt Động Của Thầy TG Hoạt Động CủaTrò

Hoạt động 1 Hướng dẫn học sinh quan sát, nhận xét

-Giáo viên bày mẫu ở vài vị trí để học sinh quan

sát, nhận xét tìm ra bố cục hợp lí :

 Hình hộp sau hình cầu, nhìn chính diện (H 3a) ;

7’ -Học sinh quan sát góp ý

về cách bày mẫu

-Học sinh nghe giáo viên

I - Ổn định : Kiểm tra sĩ số lớp.

II - Bài cũ : (1’)

 Trong bài trang trí, cần bố cục hoạ hoạ tiết như thế nào cho đẹp ?

III - Bài mới : Giới thiệu bài

 Hình hộp xa hình cầu và thẳng hàng ngang (H

3b)

Ở góc độ H a,b bài sẽ không đẹp

 Hình hộp nhìn thấy 3 mặt, hình cầu ở trước

(H 3c) ;

 Hình hộp chếch, hình cầu trên hình hộp (H

3d)

Góc độ H 3 c,d bố cục rõ và đẹp hơn

-Giáo viên cho học sinh quan sát mẫu vẽ, về :

 Tỉ lệ khung hình ;

 Độ đậm, nhạt của mẫu

giới thiệu về bố cục của mẫu

-Học sinh quan sát, nhận xét mẫu vẽ

Hoạt động 2 Hướng dẫn học sinh cách vẽ

-Giáo viên hướng dẫn học sinh các vẽ :

Cách tiến hành như bài 4, cụ thể :

 Vẽ phác khung hình (chung) vào giấy cho cân

đối Bài này chú ý :

Chiều cao : từ góc cao phía trong mặt hộp

đến điểm đặt hình cầu (H 3c) hoặc từ đỉnh

hình cầu đến góc đáy thấp hình hộp

Chiều ngang : từ cạnh xa hình hộp đến thành

hình cầu (H 3c) hoặc là khoảng cách của 2

cạnh xa hình hộp (H 3d)

 Vẽ phác khung hình riêng Đối chiếu theo

chiều ngang, chiều dọc để có tỉ lệ đúng

 Tìm tỉ lệ các bộ phận rồi vẽ nét chính

Chú ý :

 Độ chếch của hai mặt bên cạnh hộp về xa

(sâu) ;

 Đỉnh cao của mặt hộp ở xa thấp hơn một chút.

 Vẽ nét chi tiết

Chú ý :

 Quan sát mẫu, điều chỉnh tỉ lệ.

 Nét vẽ có đậm nhạt.

8’ -Học sinh chú ý quan sát

mẫu và nghe giáo viên giới thiệu cách vẽ

Hoạt động 3 Hướng dẫn học sinh làm bài

-Giáo viên theo dõi, giúp học sinh, về :

 Ước lượng tỉ lệ và vẽ khung hình ;

 Ước lượng tỉ lệ các bộ phận và phác các nét

chính ;

 Vẽ nét chi tiết, hoàn thành hình vẽ

25’ -Học sinh làm bài.

Hoạt động 4 Đánh giá kết quả học tập

-Giáo viên gợi ý cho học sinh nhận xét, đánh giá

một số bài về bố cục, nét vẽ, hình vẽ Sau đó tóm

tắt, chốt lại, cho điểm

4’ -Học sinh nhận xét, đánh

giá, xếp loại một số bài

Về nhà :

 Làm bài tập ở sách GK

 Chuẩn bị bài 8 - Sơ lược về mĩ thuật thời Lý

    

Tiết 8

I - Tài Liệu





Nguyễn Quốc Toản, Phương pháp giảng dạy mĩ thuật, NXB MT, TB 2001

Chu Quang Trứ, Lược sử mĩ thuật và mĩ thuật học, NXB GD, TB 2002

II - Đồ Dùng





Hình ảnh một số tác phẩm, công trình mĩ thuật thời Lý (ĐDDH MT 6)

Học sinh :

Sưu tầm thêm một số tranh ảnh thuộc mĩ thuật thời Lý

III - Phương Pháp

 Học sinh hiểu và

nắm bắt được một số

kiến thức chung về

mĩ thuật thời Lý

 Học sinh nhận thức

đúng đắn về truyền

thống nghệ thuật dân

tộc ; trân trọng, yêu

quý những di sản

của cha ông để lại

và tự hào về bản sắc

độc đáo của nghệ



Thuyết trình ; Minh hoạ ; Vấn đáp

Của Trò

Hoạt động 1 Tìm hiểu khái quát về hoàn cảnh xã hội thời Lý

-Giáo viên hỏi :

 Qua các bài học môn sử, em hãy trình bày đôi nét về

triều đại Lý ?

-Giáo viên treo tranh, ảnh để giới thiệu :

 Vua Lý Thái Tổ, với hoài bão xây dựng đất nước

độc lập, tự chủ đã dời đô từ Hoa Lư (Ninh Bình) ra

Đại La, đổi tên là Thăng Long Sau đó, Lý Thánh

Tông đặt tên nước ta là Đại Việt

6’ -Học sinh trả lời.

-Học sinh xem tranh, ảnh và nghe giáo viên giới thiệu về xã hội thời Lý

Ngày Soạn :

27/9/2009

Ngày Dạy :

1/10/2009

Bài

SƠ LƯỢC VỀ MĨ THUẬT THỜI LÝ (1010 – 1225)

I - Ổn định : Kiểm tra sĩ số lớp.

II - Bài cũ : (1’)

-Giáo viên kiểm tra phần bài tập làm ở nhà

III - Bài mới : Giới thiệu bài

 Sự cường thịnh của nhà nước Đại Việt :

 Thắng giặc Tống xâm lược, đánh Chiêm

thành;

 Có nhiều chủ trương, chính sách tiến bộ hợp

lòng dân nên kinh tế xã hội phát triển mạnh và

ổn định nên văn hoá, ngoại thương cùng phát

triển

-Giáo viên kết luận :

Đất nước ổn định, cường thịnh ; ngoại thương phát triển

cộng với ý thức dân tộc trưởng thành đã tạo điều kiện

để xây dựng một nền văn hoá nghệ thuật dân tộc đặc

sắc và toàn diện

-Học sinh nghe

Hoạt động 2 Tìm hiểu khái quát về mĩ thuật

*Giáo viên dùng phương pháp thuyết trình kết hợp chứng minh,

giảng giải qua đồ dùng.

-Giáo viên cho học sinh xem các hình ở sách GK (trang

96, 97, 98, 99) và hỏi :

 Nhìn các hình ảnh ở sách GK, em cho biết những loại

hình nghệ thuật nào của mĩ thuật thời Lý ?

(Kiến trúc, điêu khắc và trang trí, gốm và hội hoạ Nhiều tác

phẩm bị thất lạc do thời gian và chiến tranh, chỉ chép lại trong

thư tịch).

 Tại sao khi nói về mĩ thuật thời Lý, ta lại thường đề

cập nhiều về kiến trúc ?

(Vì nghệ thuật kiến trúc thời Lý phát triển mạnh, nhất là kiến

trúc cung đình và kiến trúc Phật giáo) Sau đó giáo viên giới

thiệu :

1 Nghệ thuật kiến trúc

a) Kiến trúc cung đình (kinh thành Thăng Long)

Lý Thái Tổ xây dựng kinh đô Thăng Long với quy mô to

lớn và tráng lệ : là một quầng thể kiến trúc gồm hai lớp

Hoàng Thành và Kinh Thành :

 Hoàng Thành là nơi ở, làm việc của vua và hoàng

tộc, có nhiều cung điện (điện Càn Nguyên, điện

Tập Hiền, điện Giảng Võ, … Ngoài ra còn có điện

Trường Xuân, điện Thiên An, Thiên Khánh, …)

 Kinh thành : Nơi ở, sinh hoạt của các tầng lớp xã

hội Đáng chú ý :

 Phía Bắc : có hồ Dâm Đàm (hồ Tây), đền Quán

Thánh, cung Từ Hoa (nơi công chúa và các cung nữ

trồng dâu, nuôi tằm) và các làng hoa Nghi Tàm,

32’

-Học sinh xem các hình ở sách GK và trả lời

-Học sinh nghe giáo viên giới thiệu chung về kiến trúc thời Lý

Quảng Bá ;

 Phía Nam : có Văn miếu, Quốc Tử Giám và các trại

lính.

 Phía Đông : là nơi buôn bán nhộn nhịp, có hồ Lục

Thuỷ, tháp Báo Thiên và sông Hồng (nơi mở hội đua

thuyền).

 Phía Tây : là khu nông nghiệp với nhiều trang trại

trồng trọt.

b) Kiến trúc Phật Giáo

Nhiều công trình được xây dựng (vì đạo Phật rất thịnh

hành) thường to lớn đặt tại nơi có cảnh quang đẹp, gồm

có:

 Tháp Phật - Là đền thờ Phật Giáo, gắn với chùa :

Tháp Phật tích (Bắc Ninh), tháp Chương Sơn (Nam

Định), tháp Báo Thiên (Hà Nội)

 Chùa : Hiện chỉ còn một số nền móng của các ngôi

chùa nhưng qua thư tịch cũng đủ khẳng định quy

mô to lớn và nghệ thuật xây dựng của nghệ nhân

(chùa Một Cột (Hà Nội), chùa Phật Tích, chùa

Giạm (Bắc Ninh), chùa Hương Lãng (Chương Sơn),

chùa Long Đọi - Hà Nam …)

2 Nghệ thuật điêu khắc và trang trí

-Giáo viên cho học sinh xem hình ở sách GK và giới

thiệu:

 Tượng : Những pho tượng Phật, tượng Người Chim,

tượng Kim Cương và tượng thú thường có hai đặc

điểm :

 Nhiều pho tượng có kích thước lớn (như tượng

Phật A-di-đà, tượng thú, tượng Người Chim ở

chùa Phật Tích)

 Đã có sự tiếp thu nghệ thuật của các nước láng

giềng, sự gìn giữ bản sắc dân tộc độc đáo và đã

chứng minh tài năng tạc tượng đá tuyệt vời của

các nghệ nhân (giáo viên sử dụng đồ dùng minh

hoạ)

 Chạm khắc trang trí : Là những bức phù điêu (bằng

đá, gỗ), để trang trí cho kiến trúc, có những đặc

điểm như :

 Hình rồng : Không giống với hình vẽ rồng của

các thời đại bên Trung Quốc Rồng là hình

tượng trang trí rất phổ biến trong hình lá đề,

-Học sinh nghe giáo viên giới thiệu về kiến trúc Phật Giáo

-Học sinh xem ảnh một số pho tượng thời Lý Sau đó nghe giáo viên giới thiệu về điêu khắc và trang trí

-Học sinh xem tranh và nhận xét về hình rồng thời

trong cánh hoa sen, ở bệ tượng, ở cánh cửa đền, chùa, … Rồng luôn được thể hiện trong dáng dấp hiền hoà, mềm mại, không có cặp sừng trên đầu

; luôn có hình chữ “S” - biểu tượng cầu mưa của

cư dân nông nghiệp trồng lúa nước Rồng có mình tròn, thân lẳn, khúc uốn lượn nhịp nhàng theo kiểu “thắt túi” từ to đến nhỏ dần về sau (Giáo viên phân tích ở đồ dùng hay vẽ lên bảng)

 Hoa văn “móc câu” sử dụng như một thứ hoa

văn “vạn năng” Chỉ một thứ ấy đã tạo nên nhiều bộ phận cho một con sư tử, con rồng hoặc những hoạ tiết về mây, hoa lá, trên các con vật, trên áo giáp trụ của tượng Kim Cương, …

3 Nghệ thuật gốm

 Gốm là sản phẩm chủ yếu phục vụ đời sống con

người, gồm có : bát, đĩa, ấm, chén, bình rượu, bình

cắm hoa, …

 Thời Lý có các trung tâm sản xuất gốm nổi tiếng

như Thăng Long, Bát Tràng, Thổ Hà, Thanh Hoá, …

 Gốm có các đặc điểm :

lục, men trắng ngà ;

 Xương gốm mỏng, nhẹ ; nét khắc chìm, men phủ

đều Hình dáng thanh thoát, trau chuốt và mang vẻ đẹp trang trọng

Lý

-Nghe giáo viên giới thiệu về nghệ thuật gốm thời Lý

Hoạt động 3 Đánh giá kết quả học tập

-Giáo viên hỏi :

 Các công trình kiến trúc thời Lý như thế nào ?

(Có quy mô to lớn, đặt tại các nơi có địa hình thuận lợi, đẹp

và thoáng đãng, phong cảnh sơn thuỷ hữu tình).

 Vì sao kiến trúc Phật Giáo thời Lý phát triển ?

(Vì đạo Phật được đề cao và sớm giữ địa vị quốc giáo và do

các vua quan rất sùng mộ đạo Phật).

 Em có nhận xét gì về nghệ thuật điêu khắc thời Lý ?

(Nhiều tượng và phù điêu bằng đá ; nghệ thuật chạm khắc

tinh vi, trau chuốt (như tượng Phật A-di-đà ở chùa Phật Tích,

trụ rồng ở Thăng Long, tượng sư tử ở chùa Bà Tấm - Hà Nội).

-Giáo viên tóm tắt bài

6’ -Học sinh trả lời

các câu hỏi để củng cố lại kiến thức vừa tiếp thu về mĩ thuật thời Lý

-Học sinh nghe

Về nhà :

Tiết 9

 Đọc và học theo sách GK ; Sưu tầm tranh, ảnh thời Lý Chuẩn bị bài 9 (kiểm tra)

I - Tài Liệu

cục, NXB GD, TB 2001

II - Đồ Dùng







Bộ tranh về đề tài học tập (ĐDDH MT 6)

Một số tranh của hoạ sĩ và học sinh

Học sinh mang màu, giấy, bảng vẽ

III - Phương Pháp

 Học sinh thể hiện

tình cảm yêu mến

thầy cô giáo, bạn bè,

trường lớp qua tranh

vẽ

 Luyện khả năng tìm

bố cục theo nội

dung

 Vẽ được tranh đề tài

học tập









Vấn đáp ; Trực quan ; Giới thiệu mẫu cho học sinh tham khảo ; Luyện tập

Hoạt động 1 Tìm hiểu ảnh và tranh

*Đây là bài vẽ đầu tiên của lớp 6, cần giúp học sinh biết

cách thể hiện nội dung tranh.

-Giáo viên cho học sinh xem 3 bức tranh (ảnh) về

các hoạt động học tập của học sinh và hỏi :

 Ảnh và tranh có gì khác nhau ?

 Tranh của hoạ sĩ khác với tranh của học sinh

như thế nào ?

 (Ảnh chụp phản ánh con người, cảnh vật với các

chi tiết về hình và màu sắc giống ngoài đời

4’

-Học sinh xem một số tranh, ảnh chụp và trả lời câu hỏi về tranh và ảnh ; tranh của hoạ sĩ và tranh của học sinh

Ngày Soạn :

3/10/2009

Ngày Dạy :

8/10/2009

Bài

Vẽ Tranh ĐỀ TÀI HỌC TẬP

I - Ổn định : Kiểm tra sĩ số lớp.

II - Bài cũ : (2’)

 Nêu một số nét về nghệ thuật kiến trúc thời Lý ?

 Nghệ thuật điêu khắc, trang trí thời Lý như thế nào ?

III - Bài mới : Giới thiệu bài