Một số biện pháp dạy Tập đọc lớp 2 theo hướng đổi mới

Mục đích của sáng kiến này là nhằm đề xuất một số giải pháp linh hoạt, sáng tạo trong thiết kế bài học Tập đọc lớp 2 nhằm nâng cao chất lượng giờ học. Mời các bạn cùng tham khảo bài viết dưới đây để nắm nội dung của sáng kiến kinh nghiệm!

M C L C Ụ Ụ

PHẦN TH  NH T. Đ T V N Đ Ứ Ấ Ặ Ấ Ề

1. Lý do ch n đ  tài:ọ ề

  Nh  chúng ta đã th y, vi c đ i m i chư ấ ệ ổ ớ ương trình ph  thông t ng th  làổ ổ ể  

m t v n đ  nóng h i đang độ ấ ề ổ ược c  nả ước quan tâm. Trong đó giáo d c b cụ ậ  

ti u h c đóng vai trò r t quan tr ng. Đ  đ t để ọ ấ ọ ể ạ ược m c đích đó, vi c d y đụ ệ ạ ủ các môn h c là yêu c u không th  thi u đọ ầ ể ế ược nh m góp ph n giáo d c h cằ ầ ụ ọ  sinh phát tri n toàn di n. Đ c là m t k  năng quan tr ng hàng đ u c a conể ệ ọ ộ ỹ ọ ầ ủ  

người, không bi t đ c con ngế ọ ười không th  ti p thu để ế ược n n văn minh c aề ủ  nhân lo i, không th  s ng m t cu c s ng bình thạ ể ố ộ ộ ố ường, có h nh phúc v i đúngạ ớ  nghĩa c a t  này trong xã h i hi n đ i. Nh  bi t đ c, con ngủ ừ ộ ệ ạ ờ ế ọ ười có th  tể ự 

h c, h c n a, h c mãi, h c su t đ i. Chính vì v y, d y đ c   trọ ọ ữ ọ ọ ố ờ ậ ạ ọ ở ường phổ thông, nh t là các l p đ u c p r t quan tr ng. ấ ớ ầ ấ ấ ọ

B  Giáo d c và Đào t o có quan đi m ch  đ o đ i m i chộ ụ ạ ể ỉ ạ ổ ớ ương trình và 

phương pháp d y T p đ c theo hạ ậ ọ ướng giao ti p. Đi u này phù h p v i xuế ề ợ ớ  

th  chung c a th i đ i. Đ i m i c  v  c u trúc và cách l a ch n n i dung,ế ủ ờ ạ ổ ớ ả ề ấ ự ọ ộ  

vi c l a ch n n i dung đệ ự ọ ộ ược m m hoá, linh ho t và đa d ng h n trề ạ ạ ơ ước. Cách 

th c hi n chự ệ ương trình cũng được m m hoá, không c ng nh c nh  trề ứ ắ ư ước đây. 

Nhìn dưới góc đ  giao ti p, có th  th y Ti ng Vi t 2 l a ch n kháộ ế ể ấ ế ệ ự ọ  

"đ t" các bài đ c. Nh ng ch  đ , ch  đi m đắ ọ ữ ủ ề ủ ể ược đ a vào sách r t g n gũiư ấ ầ  

v i h c sinh, t  nh ng nghi th c l i nói đ n các k  năng làm vi c và giaoớ ọ ừ ữ ứ ờ ế ỹ ệ  

ti p c ng đ ng nh  l p danh sách l p, tra m c l c sách, đ c th i khoá bi u,ế ộ ồ ư ậ ớ ụ ụ ọ ờ ể  

l p th i gian bi u, vi t th , g i đi n làm đ n, khai lý l ch  Đ c bi t, d yậ ờ ể ế ư ọ ệ ơ ị ặ ệ ạ  

T p đ c theo đ nh hậ ọ ị ướng giáo ti p là rèn cho h c sinh các k  năng đ c (đ cế ọ ỹ ọ ọ  thành ti ng, đ c th m, đ c hi u, đ c di n c m), nghe và nói. Bên c nh đó,ế ọ ầ ọ ể ọ ễ ả ạ  giáo viên c n hầ ướng d n h c sinh tìm hi u nghĩa c a t  b ng cách nêu ví dẫ ọ ể ủ ừ ằ ụ cho h c sinh hi u, đ t câu v i t  c n gi i nghĩa, tìm t  đ ng nghĩa, trái nghĩaọ ể ặ ớ ừ ầ ả ừ ồ  

v i t  c n gi i nghĩa, miêu t  s  v t đ c đi m bi u th    t  ng  c n gi iớ ừ ầ ả ả ự ậ ặ ể ể ị ở ừ ữ ầ ả  nghĩa. Ngoài ra, h c sinh c n hi u n i dung, ý nghĩa c a câu chuy n bài vănọ ầ ể ộ ủ ệ  bài th  ơ

T  hào là ngự ười giáo viên ti u h c, ngể ọ ười tr c ti p đ a chự ế ư ương trình sách m i ti u h c vào th c ti n, đem nh ng đ i m i, hi n đ i đ n v i h cớ ể ọ ự ễ ữ ổ ớ ệ ạ ế ớ ọ  

sinh ti u h c nh m đ a ch t lể ọ ằ ư ấ ượng giáo d c ti u h c lên m t t m cao m i,ụ ể ọ ộ ầ ớ  chúng tôi, nh ng ngữ ười đang gi ng d y chả ạ ương trình sách m i th y rõ nh ngớ ấ ữ  

u đi m n i tr i c a sách m i và cũng th y đ c nh ng đòi h i cao đ i v i

ngườ ại d y v  vi c phát huy tri t đ   u th  cu  sách m i, phát tri n kh  năngề ệ ệ ể ư ế ả ớ ể ả  

c a h c sinh   m c đ  cao nh t.ủ ọ ở ứ ộ ấ

B i v y, đ  tránh nh ng lúng túng và khó khăn trong d y h c, b i sở ậ ể ữ ạ ọ ở ự 

m i l  c a sách m i, giúp ngớ ạ ủ ớ ườ ại d y, ngườ ọi h c ti p c n và nhanh chóng làmế ậ  quen v i toàn b  chớ ộ ương trình ti u h c m i, d y và h c sáng  t o nh m nângể ọ ớ ạ ọ ạ ằ  cao ch t lấ ượng giáo d c ti u h c, tôi đã l a ch n nghiên c u môn T p đ c ­ụ ể ọ ự ọ ứ ậ ọ  môn h c t o đà cho m i môn h c   b c ti u h c, v i đ  tài "ọ ạ ọ ọ ở ậ ể ọ ớ ề M t s  bi n ộ ố ệ   pháp d y T p đ c l p 2 theo h ạ ậ ọ ớ ướ ng đ i m i ổ ớ ".

2. M c đích nghiên c u ụ ứ

Đ  xu t m t s  gi i pháp linh ho t, sáng t o trong thi t k  bài h cề ấ ộ ố ả ạ ạ ế ế ọ  

T p đ c l p 2 nh m nâng cao ch t lậ ọ ớ ằ ấ ượng gi  h c.ờ ọ

3. Đ i tố ượng nghiên c u:ứ

 H c sinh l p 2ọ ớ

4. Nhi m v  nghiên c uệ ụ ứ :

­ Khái quát c  s  lý lu n c a đ i m i phơ ở ậ ủ ổ ớ ương pháp d y h c môn T pạ ọ ậ  

đ cọ

­ Phân tích th c tr ng d y h c môn T p đ c l p 2, th c tr ng nh nự ạ ạ ọ ậ ọ ớ ự ạ ậ  

th c v  đ i m i phứ ề ổ ớ ương pháp d y h c c a giáo viên ti u h c.ạ ọ ủ ể ọ

­ Đ  xu t m t s  gi i pháp linh ho t, sáng t o trong thi t k  bài h cề ấ ộ ố ả ạ ạ ế ế ọ  

T p đ c l p 2 nh m nâng cao ch t lậ ọ ớ ằ ấ ượng gi  h c.ờ ọ

­ Th c nghi m, ki m ch ngự ệ ể ứ

PH N TH  HAI. N I DUNG Ầ Ứ Ộ

Chương I. C  s  lý lu nơ ở ậ

1. C  s  tâm sinh lý, đ c đi m tâm lý h c sinh ti u h c:ơ ở ặ ể ọ ể ọ

H c sinh ti u h c ­ con ngọ ể ọ ườ ớ ấ ại v i c u t o đ y đ  các b  ph n c a cầ ủ ộ ậ ủ ơ 

th  đang phát tri n. Trong đó, các c  quan phát âm, ngôn ng  phát tri n m nh,ể ể ơ ữ ể ạ  phù h p v i s  ti p nh n và th c hi n d  dàng ho t đ ng m i theo ch cợ ớ ự ế ậ ự ệ ễ ạ ộ ớ ứ  năng c a chúng.ủ

Kh  năng nh n th c, t  duy, tả ậ ứ ư ưởng tượng, tình c m, trí nh  và nhânả ớ  cách h c sinh đang đọ ược hình thành, ti m  n kh  năng phát tri n và đangề ẩ ả ể  

được phát tri n.ể

H c sinh ti u h c h n nhiên, ngây th , trong sáng, hi u đ ng, tò mò,ọ ể ọ ồ ơ ế ộ  thích ho t đ ng, khám phá, thạ ộ ường đ c l p, t  làm vi c theo h ng thú c aộ ậ ự ệ ứ ủ  mình

Th y cô là hình tầ ượng m u m c nh t, đẫ ự ấ ược tr  tôn sùng nh t, m iẻ ấ ọ  

đi u tr  đ u nh t nh t nghe theo; s  phát tri n nhân cách hoc sinh ti u h cề ẻ ề ấ ấ ự ể ể ọ  

ph  thu c ph n l n vào quá trình d y h c và giáo d c c a th y cô trong nhàụ ộ ầ ớ ạ ọ ụ ủ ầ  

trường ti u h c.ể ọ

D y T p đ c cho h c sinh ti u h c, đ c bi t   các l p đ u c p làạ ậ ọ ọ ể ọ ặ ệ ở ớ ầ ấ  

bước đ u đem đ n s  v n đ ng khoa h c cho b  não và các c  quan phát âm,ầ ế ự ậ ộ ọ ộ ơ  ngôn ng , đem đ n nh ng tinh hoa văn hóa, c m th  văn h c,rèn  luy n tìnhữ ế ữ ả ụ ọ ệ  

c m đ o đ c, ý chí, ý th c, hành đ ng đúng cho tr , đ nh hả ạ ứ ứ ộ ẻ ị ướng con đườ  ngphát tri n, hình thành nhân cách tr ; phát tri n kh  năng h c t p các môn h cể ẻ ể ả ọ ậ ọ  khác, là đi u ki n phát tri n toàn di n h c sinh ti u h c.ề ệ ể ệ ọ ể ọ

Nhân cách h c sinh ti u h c phát tri n đúng đ n hay l ch l c và phọ ể ọ ể ắ ệ ạ ụ thu c quá trình giáo d c cu  ngộ ụ ả ười th y ti u h c mà trong đó phầ ể ọ ương ti n làệ  

nghe, đ c, nói, vi t, có đọ ế ược nh  h c T p đ c. D y h c T p đ c đòi h iờ ọ ậ ọ ạ ọ ậ ọ ỏ  

người th y ph i có phầ ả ương pháp d y h c phù h p v i đ c đi m sinh lý h cạ ọ ợ ớ ặ ể ọ  sinh ti u h c, phù h p s  phát tri n ti n b  c a khoa h c, xã h i, đáp  ngể ọ ợ ự ể ế ộ ủ ọ ộ ứ  nhu c u ham hi u bi t c a h c sinh ti u h c và tăng cầ ể ế ủ ọ ể ọ ường giá tr  giáo d cị ụ  

đ o đ c, nhân cách tr ạ ứ ẻ

2. C  s  ngôn ng  và văn h c c a vi c d y T p đ c:ơ ở ữ ọ ủ ệ ạ ậ ọ

Ngôn ng  h c đã ch  rõ nh ng n i dung c  th  v  các v n đ  c a ngônữ ọ ỉ ữ ộ ụ ể ề ấ ề ủ  

ng  nh : Ch  vi t, chính âm, chính t , nghĩa c a t  ­ câu ­ đo n ­ văn b n,ữ ư ữ ế ả ủ ừ ạ ả  

ng  đi u, nh p đi u, tình c m ngôn ng  Đó chính là nh ng v n đ  g n bóữ ệ ị ệ ả ữ ữ ấ ề ắ  

v i vi c d y và h c T p đ c c a th y trò trớ ệ ạ ọ ậ ọ ủ ầ ường ti u h c.ể ọ

Văn h c là ngh  thu t, là tinh hoa c a ngôn ng , là tình c m đ o đ c,ọ ệ ậ ủ ữ ả ạ ứ  

lý tưởng, tình yêu. Nó có được nh  c m xúc c a tâm h n, nó làm cho tâm h nờ ả ủ ồ ồ  con người thêm phong phú, sâu s c.ắ

D y T p đ c cho h c sinh ti u h c là d y h c sinh bi t đ c đúng:ạ ậ ọ ọ ể ọ ạ ọ ế ọ  

Ti ng, t , câu, ch , hi u n i dung r i đ c đúng ng  đi u, nh p đi u, di nế ừ ữ ể ộ ồ ọ ữ ệ ị ệ ễ  

c m, c m nh n đả ả ậ ược ý nghĩa tình c m, có c m xúc, bi t t  duy, tả ả ế ư ưở  ng

tượng, hình thành ý th c t t đ p trong tâm h n và có hành đ ng đ p nghĩa làứ ố ẹ ồ ộ ẹ  

h c sinh bi t đ c đúng chu n ngôn ng  và bi t c m th  văn h c.ọ ế ọ ẩ ữ ế ả ụ ọ

Nghiên c u v  ngôn ng  ta th y v n đ  v  ng  nghĩa đ c bi t quanứ ề ữ ấ ấ ề ề ữ ặ ệ  

tr ng, nó là y u t  then ch t trong quá trình d y h c T p đ c. Nghĩa c a t ,ọ ế ố ố ạ ọ ậ ọ ủ ừ  nghĩa c a t  trong văn c nh, nghĩa c a câu, đo n, bài văn. Khái quát lên, nó làủ ừ ả ủ ạ  

ý nghĩa giáo d c đ i v i h c sinh. Làm sao đ  h c sinh ti p nh n ý nghĩa  yụ ố ớ ọ ể ọ ế ậ ấ  

3. C  s  giáo dơ ở ưỡng, giáo d c và phát tri n:ụ ể

T p đ c là m t phân môn th c hành. Nhi m v  quan tr ng nh t là hìnhậ ọ ộ ự ệ ụ ọ ấ  thành năng l c đ c cho h c sinh. Năng l c đ c th  hi n   4 yêu c u v  ch tự ọ ọ ự ọ ể ệ ở ầ ề ấ  

lượng c a "đ c", đó là : đ c đúng, đ c nhanh, đ c có ý th c (đ c hi u) vàủ ọ ọ ọ ọ ứ ọ ể  

đ c hay (đ c di n c m). C n ph i hi u k  năng đ c có nhi u m c đ , nhi uọ ọ ễ ả ầ ả ể ỹ ọ ề ứ ộ ề  

t ng b c khác nhau. Đ u tiên là trong gi i mã ch  ­ âm m t cách s  b  ti pầ ậ ầ ả ữ ộ ơ ộ ế  theo đ c là ph i hi u đọ ả ể ược nghĩa c a t , tìm đủ ừ ược các t , câu "chìa khoá"ừ  (ch t, tr ngy u) trong bài, bi t tóm t t n i dung c a đo n. V i nh ng bàiố ọ ế ế ắ ộ ủ ạ ớ ữ  văn: bi t phát hi n ra nh ng y u t   "văn" và đánh giá đế ệ ữ ế ố ược giá tr  c a chúngị ủ  trong vi c bi u đ t n i dung. Nh  v y, bi t đ c đ ng nghĩa v i vi c có kệ ể ạ ộ ư ậ ế ọ ồ ớ ệ ỹ năng làm vi c v i văn b n.ệ ớ ả

Nhi m v  th  hai c a d y h c là giáo d c lòng ham đ c sách, hìnhệ ụ ứ ủ ạ ọ ụ ọ  thành phương pháp và thói quen làm vi c v i sách cho h c sinh. D y T p d cệ ớ ọ ạ ậ ọ  

ph i làm cho h c sinh thích đ c và th y đả ọ ọ ấ ượ ằc r ng kh  năng đ c có ích l iả ọ ợ  cho các em trong c  cu c đ i. Đ c là m t trong nh ng con đả ộ ờ ọ ộ ữ ường đ c bi t đặ ệ ể 

t o cho mình m t cu c s ng đ y đ  và phát tri n.ạ ộ ộ ố ầ ủ ể

Nhi m v  th  ba c a T p đ c là làm giàu ki n th c v  ngôn ng , đ iệ ụ ứ ủ ậ ọ ế ứ ề ữ ờ  

s ng và ki n th c văn h c cho h c sinh. Đ c giúp h c sinh hi u bi t h n, b iố ế ứ ọ ọ ọ ọ ể ế ơ ồ  

dưỡng   các em lòng yêu cái  thi n và cái đ p, d y các em bi t suy nghĩ m tở ệ ẹ ạ ế ộ  cách logic cũng nh  bi t t  duy có hình  nh… D y h c không ch  giáo d c tư ế ư ả ạ ọ ỉ ụ ư 

tưởng đ o đ c mà còn giáo d c tính cách, th  hi u th m mĩ cho h c sinh. D yạ ứ ụ ị ế ẩ ọ ạ  

T p đ c có ý nghĩa to l n vì nó th c hi n c  3 nhi m v  : giáo d c, giáoậ ọ ớ ự ệ ả ệ ụ ụ  

dưỡng và phát tri n.ể

Nh  v y, ta th y phư ậ ấ ương pháp d y T p đ c nói chung và T p đ c l pạ ậ ọ ậ ọ ớ  

2 nói riêng ph i d a trên c  s  th c hi n các nhi m v  c a môn T p đ cả ự ơ ở ự ệ ệ ụ ủ ậ ọ  trong nhà trường ti u h c: Giáo dể ọ ưỡng ­ giáo d c và phát tri n.ụ ể

Chương II. C  s  th c ti nơ ở ự ễ

I. Kh o sát tài li u d y ­ h c môn T p đ c l p2:ả ệ ạ ọ ậ ọ ớ

1. Sách giáo khoa:

Tài li u h c t p c a h c sinh đ i v i môn h c Ti ng Vi t l p 2 g mệ ọ ậ ủ ọ ố ớ ọ ế ệ ớ ồ  SGK và v  bài t p, song do v  bài t p Ti ng Vi t không biên so n bài t pở ậ ở ậ ế ệ ạ ậ  cho phân môn T p đ c nên ta ch  xem xét T p đ c trên SGK Ti ng Vi t l pậ ọ ỉ ậ ọ ế ệ ớ  2

V i t ng s  93 văn b n T p đ c đớ ổ ố ả ậ ọ ược d y ­ h c trong 124 ti t/ 31 tu nạ ọ ế ầ  

th c h c (không k  4 tu n ôn t p) phân môn T p đ c l p 2 đự ọ ể ầ ậ ậ ọ ớ ược chia ra các 

m ng v i 15 ch  đi m c  th ả ớ ủ ể ụ ể

­ Ti ng Vi t l p 2 ­ t p 1 v i các bài T p đ c t p trung vào các m ng:ế ệ ớ ậ ớ ậ ọ ậ ả  

H c sinh ­ nhà trọ ường ­ gia đình, v i 8 ch  đi m : Em là  h c sinh, B n bè,ớ ủ ể ọ ạ  

Trường h c, Th y cô, ông bà, cha m , anh em , b n trong nhà.ọ ầ ẹ ạ

­ Ti ng Vi t l p 2 ­ t p 2 v i các bài T p đ c t p trung vào các m ng:ế ệ ớ ậ ớ ậ ọ ậ ả  Thiên nhiên ­ Đ t nấ ước, v i 7 ch  đi m: B n mùa, Chim chóc, Muông thú,ớ ủ ể ố  Sông bi n, Cây c i, Bác H , Nhân dân.ể ố ồ

(M i ch  đi m đỗ ủ ể ược h c trong 2 tu n đọ ầ ược g i là m t đ n v  h c)ọ ộ ơ ị ọ

* Sách giáo khoa Ti ng Vi t l p 2 có nhi u  u đi m:ế ệ ớ ề ư ể

­ Trình bày khoa h c: kênh ch  rõ ràng, ng n g n; kênh hình chi mọ ữ ắ ọ ế  

kh i lố ượng l n, rõ nét, hình  nh phong phú, màu s c đ p, h p d n.ớ ả ắ ẹ ấ ẫ

­ N i dung các bài đ c mang tính thi t th c, g n gũi, tính hộ ọ ế ự ầ ướng d nẫ  giao ti p rõ r t, ch a đ ng tình c m c m đ ng hay vui nh n, cu n hút.ế ệ ứ ự ả ả ộ ộ ố

­ Hình th c di n đ t trong sáng, ý nghĩa t  tứ ễ ạ ư ưởng sâu s c. H c sinh dắ ọ ễ 

hi u, d  c m nh n và xúc đ ng. ý nghĩa giáo d c d  dàng đi sâu vào tâm h nể ễ ả ậ ộ ụ ễ ồ  

tr  th  m t cách nh  nhàng, sâu s c.ẻ ơ ộ ẹ ắ

­ Câu h i hỏ ướng d n tìm hi u bài là các yêu c u tái  hi n hay d ng g iẫ ể ầ ệ ạ ợ  

m , b c l  ý ki n cá nhân giúp h c sinh ti p c n và thâm nh p bài đ c t  dở ộ ộ ế ọ ế ậ ậ ọ ừ ễ 

đ n khó; t  nh c l i, nh  l i đ n t  duy đ c l p sáng t o đ  có ý th c, cóế ừ ắ ạ ớ ạ ế ư ộ ậ ạ ể ứ  hành đ ng đúng.ộ

Trong sách giáo viên hướng d n vi c d y T p đ c   l p 2 nh  sau:ẫ ệ ạ ậ ọ ở ớ ư

1. M c đích c a vi c d y T p đ c: ụ ủ ệ ạ ậ ọ

1.1 Phát tri n các kĩ năng đ c, nghe, nói cho HS, c  th  là: ể ọ ụ ể

­ Đ c thành ti ng: Phát âm đúng, ng t ngh  h i h p lí, cọ ế ắ ỉ ơ ợ ường đ  vàộ  

t c đ  đ c v a ph i (kho ng 50 ti ng/1 phút)ố ộ ọ ừ ả ả ế

­ Đ c th m và hi u n i dung: bi t đ c m p máy môi không thànhọ ầ ể ộ ế ộ ấ  

ti ng, hi u t  ng  trong văn c nh, n m đế ể ừ ữ ả ắ ược n i dung câu, đo nộ ạ  

ho c bài.ặ

­ Nghe: Nghe đ c m u, nghe hi u câu h i, nghe và nh n xét b n đ c.ọ ẫ ể ỏ ậ ạ ọ

­ Nói: Tr  l i đả ờ ược câu h i, trao đ i v i b n v  n i dung bài.ỏ ổ ớ ạ ề ộ

1.2 Trau d i v n Ti ng Vi t, v n văn h c, phát tri n ngôn ng , m  r ng ồ ố ế ệ ố ọ ể ữ ở ộ  

hi u bi t v  th  gi i xung quanh: ể ế ề ế ớ

­ Làm giàu v n t , v n di n đ t.ố ừ ố ễ ạ

­ B i dồ ưỡng v n văn h c, m  r ng v n s ng.ố ọ ở ộ ố ố

­ Phát tri n m t s  thao tác t  duy.ể ộ ố ư

1.3. B i d ồ ưỡ ng t  t ư ưở ng, tình c m, tâm h n: ả ồ

­ B i dồ ưỡng tình c m yêu quý, kính tr ng, bi t  n v i ông bà, cha m ,ả ọ ế ơ ớ ẹ  

th y cô, đoàn k t b n bè…ầ ế ạ

­ Hình thành tình yêu sách, ham đ c sách, kh  năng c m th  văn h c.ọ ả ả ụ ọ

2 N i dung d y h c: ộ ạ ọ

2.1 S  bài, th i l ố ờ ượ ng h c: ọ

M t tu n h c sinh h c 2 bài T p đ c (gi m t i 1 bài), trong đó có 1 bàiộ ầ ọ ọ ậ ọ ả ả  

h c trong 2 ti t và 1 bài 1 ti t. Nh  v y, h c sinh h c t ng c ng 62 bàiọ ế ế ư ậ ọ ọ ổ ộ  trong 93 ti t trong 31 tu n h c (không k  4 tu n ôn t p). ế ầ ọ ể ầ ậ

2.2 Th  lo i: ể ạ

Các bài tâp đ c đọ ược chia ra 15 ch  đ : H c sinh, B n bè, Trủ ề ọ ạ ường h c,ọ  

Th y cô, Ông bà, Cha m , Anh em, B n trong nhà (  h c kì 1), B nầ ẹ ạ ở ọ ố  mùa, Chim chóc, Muông thú, Sông bi n, Cây c i, Bác H , Nhân dân (ể ố ồ ở 

h c kì 2). Xét v  th  lo i văn b n, các bài T p đ c g m văn xuôi vàọ ề ể ạ ả ậ ọ ồ  

th , văn b n khoa h c, báo chí, hành chính.ơ ả ọ

3. Các bi n pháp d y T p đ c: ệ ạ ậ ọ

3.1. Đ c m u: GV đ c c  bài, đ c câu dài, đ c t , c m t  khó, đ c di n ọ ẫ ọ ả ọ ọ ừ ụ ừ ọ ễ  

c m ả

3.2 H ướ ng d n tìm hi u nghĩa t , hi u n i dung bài: ẫ ể ừ ể ộ

­ V i các t  m i, t  đ a phớ ừ ớ ừ ị ương, t  khóa… giáo viên giúp h c sinhừ ọ  

hi u nghĩa b ng cách mô t  b ng l i, tranh, đ t câu v i t , tìm tể ằ ả ằ ờ ặ ớ ừ ừ trái nghĩa, đ ng nghĩa…ồ

­ Đ  giúp h c sinh hi u n i dung bài giáo viên đ a ra các câu h iể ọ ể ộ ư ỏ  chính, câu h i ph  đ  h c sinh tr  l i. Sau đó, giáo viên ch t l i ýỏ ụ ể ọ ả ờ ố ạ  chính c n nh ầ ớ

3.3 H ướ ng d n đ c và h c thu c lòng: ẫ ọ ọ ộ

­ Luy n đ c thành ti ng: giáo viên t  ch c cho h c sinh đ c cá nhân,ệ ọ ế ổ ứ ọ ọ  

đ c nhóm, đ ng thanh.ọ ồ

­ Luy n đ c th m: giáo viên giao nhi m v  đ c th m c  th  và cóệ ọ ầ ệ ụ ọ ầ ụ ể  hình th c ki m tra, kh o sát.ứ ể ả

­ Luy n h c thu c lòng: hình th c xóa d n t  ng  đ  h c sinh nhệ ọ ộ ứ ầ ừ ữ ể ọ ớ 

­ Luy n đ c đo n, bàiệ ọ ạ

c) Tìm hi u bài: H c sinh đ c th m và tìm hi u bài d a vào câu h i trongể ọ ọ ầ ể ự ỏ  SGK

d) Luy n đ c l i/ h c thu c lòng: H c sinh th  hi n đệ ọ ạ ọ ộ ọ ể ệ ược gi ng đ c cọ ọ ả bài, th  hi n để ệ ược gi ng nhân v t, bọ ậ ước đ u bi t nh n gi ng   các tầ ế ấ ọ ở ừ 

ng ữ

­ GV đ c m uọ ẫ

­ Gv hướng d n nh n gi ngẫ ấ ọ

­ HS thi đ cọ

­ Hướng d n h c thu c lòng b ng cách xóa d n các t  (n u có)ẫ ọ ộ ằ ầ ừ ế

e) C ng c , d n dò: Nh n xét ti t h c, d n dò v  nhà.ủ ố ặ ậ ế ọ ặ ề

II. Th c tr ng d y T p đ c   l p 2:ự ạ ạ ậ ọ ở ớ

­ M t s  câu h i trong các bài T p đ c ch a th c s  phù h p v i đ iộ ố ỏ ậ ọ ư ự ự ợ ớ ố  

tượng h c sinh l p 2, m t s  câu h i ch a tọ ớ ộ ố ỏ ư ường minh, m t s  câuộ ố  

h i không phát tri n năng l c cho h c sinh. ỏ ể ự ọ

­ Ti t T p đ c l p đi l p l i theo 1 quy trình nên khô khan, nhàmế ậ ọ ặ ặ ạ  chán

­ H u h t giáo viên khi thi t k  bài gi ng v  d y h c trên l p đ uầ ế ế ế ả ả ạ ọ ớ ề  

ph  thu c vào sách giáo viên, tuân th  quy trình c ng nêu ra trongụ ộ ủ ứ  sách. Giáo viên không m nh d n thay đ i, đi u ch nh, đ i m i vạ ạ ổ ề ỉ ổ ớ ề 

n i dung cũng nh  phộ ư ương pháp, hình th c t  ch c, đ  dùng d yứ ổ ứ ồ ạ  

h c.ọ

­ H c sinh h c T p đ c m t cách th  đ ng, máy móc mà ch a chọ ọ ậ ọ ộ ụ ộ ư ủ 

đ ng rèn luy n các kĩ năng c n thi t trong gi  T p đ c.ộ ệ ầ ế ờ ậ ọ

Đ  ti t h c T p đ c tr  nên h p d n, sinh đ ng h n mà v n đ m b oể ế ọ ậ ọ ở ấ ẫ ộ ơ ẫ ả ả  

được m c tiêu giáo d c đ  ra, giúp h c sinh ch  đ ng rèn luy n các kĩ năng,ụ ụ ề ọ ủ ộ ệ  phát huy được năng l c cá nhân, tôi xin m nh d n đ  xu t m t s  bi n phápự ạ ạ ề ấ ộ ố ệ  

d y h c T p đ c theo đ nh hạ ọ ậ ọ ị ướng năng l c.ự

Chương III. Các bi n pháp d y h c T p đ c theo đ nh hệ ạ ọ ậ ọ ị ướng năng l cự

1 Thay đ i các ph ổ ươ ng pháp, hình th c luy n đ c: ứ ệ ọ

1.1 Đ c m u: ọ ẫ

Trước đây giáo viên thường ch  dùng m t hình th c là t  giáo viên đ cỉ ộ ứ ự ọ  

m u cho h c sinh. Cách đ c m u này có thu n l i là giáo viên phát âm t  ngẫ ọ ọ ẫ ậ ợ ừ ữ chu n, không b  phát âm ti ng đ a phẩ ị ế ị ương, ng t ngh  câu h p lí, di n c mắ ỉ ợ ễ ả  đúng gi ng c a bài hay gi ng c a nhân v t. Tuy hiên n u ti t nào cũng chọ ủ ọ ủ ậ ế ế ỉ dùng m t hình th c đ c m u này s  gây nhàm chán, h c sinh không độ ứ ọ ẫ ẽ ọ ượ ạ  c t o

c  h i đ  phát huy năng l c đ c sáng t o c a mình. H n n a gi ng di n c mơ ộ ể ự ọ ạ ủ ơ ữ ọ ễ ả  

c a giáo viên là gi ng di n c m c a ngủ ọ ễ ả ủ ườ ới l n, b   nh hị ả ưởng b i nhân sinhở  quan c a ngủ ườ ới l n nên đôi khi không phù h p đ  làm m u cho h c sinh bé,ợ ể ẫ ọ  

h c sinh s  khó luy n theo đọ ẽ ệ ược. 

Vì v y ngoài hình th c giáo viên đ c m u, tôi đ a thêm m t hình th cậ ứ ọ ẫ ư ộ ứ  

n a đó là cho h c sinh đ c m u. H c sinh đữ ọ ọ ẫ ọ ược ch n đ c m u có th  là h cọ ọ ẫ ể ọ  sinh trong l p đó (n u trong l p có h c sinh di n c m t t), ho c giáo viênớ ế ớ ọ ễ ả ố ặ  

ch n h c sinh đ c t t trong các l p khác, trong các năm h c khác nhau, choọ ọ ọ ố ớ ọ  

h c sinh đ c m u r i thu âm l i r i b t cho h c sinh nghe trong các ti t h cọ ọ ẫ ồ ạ ồ ậ ọ ế ọ  

T p đ c. Các bài đ c m u này, giáo viên l u thành file âm thanh đ  s  d ngậ ọ ọ ẫ ư ể ử ụ  

được nhi u năm. ề

1.2 Luy n đ c: ệ ọ

Trong ti t T p đ c hi n nay, ph n luy n  đ c có quy trình c ng là: Đ cế ậ ọ ệ ầ ệ ọ ứ ọ  

n i ti p câu 2 l n v i hình th c h c sinh đ c các nhân n i ti p theo 2 dãy.ố ế ầ ớ ứ ọ ọ ố ế  

Đ c n i ti p đo n 2 l n v i hình th c l n 1 đ c cá nhân n i ti p, l n 2 đ cọ ố ế ạ ầ ớ ứ ầ ọ ố ế ầ ọ  trong nhóm ho c n i ti p theo nhóm. Quy trình đó c  l p đi l p l i trong cácặ ố ế ứ ặ ặ ạ  

ti t gây nên s  nhàm chán, r p khuôn, h c sinh đ c th  đ ng. H n n a sế ự ậ ọ ọ ụ ộ ơ ữ ố 

lượng h c sinh đọ ược đ c v  câu không nhi u. V y nên tôi đã thay đ i m tọ ỡ ề ậ ổ ộ  chút hình th c luy n đ c nh  sau:ứ ệ ọ ư

­ Ở ầ l n luy n đ c câu l n 1, giáo viên v n t  ch c cho HS đ c n i ti pệ ọ ầ ẫ ổ ứ ọ ố ế  

cá nhân theo dãy, c  l p đ c th m. T  đó h c sinh t  phát hi n nh ngả ớ ọ ầ ừ ọ ự ệ ữ  

t  ng  khó đ c. GV t  ch c cho h c sinh luy n đ c t  cá nhân r iừ ữ ọ ổ ứ ọ ệ ọ ừ ồ  

ki m soát l n nhau khi đ c. Sau khi đ c xong, các nhóm t  báo cáo,ể ẫ ọ ọ ự  

nh n xét ph n đ c c a nhóm mình.ậ ầ ọ ủ

­ Ở ầ l n luy n đ c đo n l n 1, gi  hình th c cũ là đ c n i ti p đo n cáệ ọ ạ ầ ữ ứ ọ ố ế ạ  nhân trước  l p, c  l p đ c th m theo, t  đó h c sinh phát hi n câu dài.ớ ả ớ ọ ầ ừ ọ ệ  Khi luy n đ c câu dài, giáo viên không áp đ t cách ng t h i theo m uệ ọ ặ ắ ơ ẫ  

mà cho h c sinh ng t h i theo c m nh n c a mình, h c sinh nghe và tọ ắ ơ ả ậ ủ ọ ự 

ch n cách ng t h i hay và h p lí. ọ ắ ơ ợ

­ Đ n l n đ c đo n l n 2, giáo viên ch n 1 trong 2 hình th c tùy th iế ầ ọ ạ ầ ọ ứ ờ  gian: Cách 1: cho h c sinh đ c n i ti p đo n theo nhóm, h c sinh đ c,ọ ọ ố ế ạ ọ ọ  nghe b n đ c và s a cho nhau.  ạ ọ ử

Cách 2: các nhóm đ c đ ng thanh n i ti p đo n trọ ồ ố ế ạ ướ ớc l p. Th m chíậ  

n u có nhi u th i gian (v i nh ng bài T p đ c d y trong 2 ti t) giáoế ề ờ ớ ữ ậ ọ ạ ế  viên có th  th c hi n c  2 hình th c trên.ể ự ệ ả ứ

­ Ph n luy n đ c di n c m: sau khi cho h c sinh nghe đ c m u, hầ ệ ọ ễ ả ọ ọ ẫ ướ  ng

d n gi ng đ c, t  ng  nh n gi ng, giáo viên t  ch c cho h c sinhẫ ọ ọ ừ ữ ấ ọ ổ ứ ọ  luy n di n c m trong 2 phút, có th  đ c th m cá nhân, ho c đ c theoệ ễ ả ể ọ ầ ặ ọ  nhóm đôi đ  h c sinh t  s a cho nhau cách đ c, r i m i t  ch c thi đ cể ọ ự ử ọ ồ ớ ổ ứ ọ  

trướ ớc l p

2. Thay đ i n i dung, ng  li u bài T p đ c: ổ ộ ữ ệ ậ ọ

Nh  đã phân tích th c tr ng d y T p đ c   trên, nhi u bài T p đ c cóư ự ạ ạ ậ ọ ở ề ậ ọ  câu h i ch a phù h p, ch a tỏ ư ợ ư ường minh, ch a phát tri n năng l c cho h cư ể ự ọ  sinh. Nên vi c thay đ i, ch nh s a n i dung câu h i cho phù h p, thêm câu h iệ ổ ỉ ử ộ ỏ ợ ỏ  

g i m … là m t bi n pháp đ  giúp h c sinh h c t t ph n tìm hi u bài và phátợ ở ộ ệ ể ọ ọ ố ầ ể  huy năng l c cho h c sinh. Ví d :ự ọ ụ

­ Bài T p đ c “Ph n th ậ ọ ầ ưở ng” (tr14­sgk)

Đ i câu h i 4: “Khi Na đổ ỏ ược ph n thầ ưởng, nh ng ai vui m ng? Vuiữ ừ  

m ng nh  th  nào?” lên trừ ư ế ước câu h i 3: “Em có nghĩ r ng Na x ngỏ ằ ứ  đáng được thưởng không? Vì sao?”

S a câu h i 4 thành 2 câu h i: “Khi Na đử ỏ ỏ ược ph n thầ ưởng m i ngọ ườ  i

c m th y th  nào? D a vào đâu em bi t đi u đó?”ả ấ ế ự ế ề

­ Bài T p đ c “Trên chi c bè” (tr 35­sgk) ậ ọ ế

S a câu h i 3 thành 2 câu h i: “Thái đ  c a các con v t đ i v i hai chúử ỏ ỏ ộ ủ ậ ố ớ  

d  nh  th  nào? Nh ng t  ng  nào nói lên đi u đó?”ế ư ế ữ ừ ữ ề

­ Bài “Ngôi tr ườ ng m i” (tr 51­sgk): ớ

Câu h i 2: “Tìm nh ng t  ng  t  v  đ p c a ngôi trỏ ữ ừ ữ ả ẻ ẹ ủ ường?” Câu h iỏ  này không phát tri n năng l c cho HS vì trong câu h i đã k t lu n luônể ự ỏ ế ậ  ngôi trường đ p. Nên thay đ i câu h i này thành 2 câu h i: “Tìm nh ngẹ ổ ỏ ỏ ữ  

t  ng  t  ngôi trừ ữ ả ường m i. Qua đó em có c m nh n gì v  ngôi trớ ả ậ ề ườ  ng

m i?”ớ

­ Bài “Ng ườ i th y cũ” (tr 57­sgk) ầ

Câu h i 2: “Khi g p th y giáo cũ, b  c a Dũng th  hi n s  kính tr ngỏ ặ ầ ố ủ ể ệ ự ọ  

nh  th  nào?” Câu h i này không phát tri n năng l c cho HS vì trongư ế ỏ ể ự  câu h i đã k t lu n luôn b  Dũng kính tr ng th y. Nên thay đ i câu h iỏ ế ậ ố ọ ầ ổ ỏ  này thành 2 câu h i: “Khi g p th y giáo cũ, b  Dũng làm gì? Hành đ ngỏ ặ ầ ố ộ  

c a b  Dũng th  hi n đi u gì?”ủ ố ể ệ ề

Câu h i 3: “Nh ng t  ng  nào, câu nào cho th y các con r t thíchỏ ữ ừ ữ ấ ấ  

nh ng món quà c a b ?” thay thành 2 câu: “Khi nh n đữ ủ ố ậ ược nh ng mónữ  quà c a b , các b n nh  c m th y th  nào? T  và câu nào cho con bi tủ ố ạ ỏ ả ấ ế ừ ế  

đi u đó?”ề

­ Bài “Gà t  tê v i gà “ (tr 142­sgk) ỉ ớ

Câu h i 2 khó v i h c sinh do cách h i không tỏ ớ ọ ỏ ường minh. Giáo viên thay b ng 3 câu h i: “Gà m  báo cho con bi t không có gì nguy hi mằ ỏ ẹ ế ể  

b ng cách nào? Gà m  báo cho gà con bi t có m i ngon b ng cách nào?ằ ẹ ế ồ ằ  

Gà m  báo cho gà con bi t có tai h a b ng cách nào?”ẹ ế ọ ằ

­ Bài “N i quy đ o Kh ” (tr 44­sgk) ộ ả ỉ

Câu h i 2: “Em hi u nh ng đi u quy đ nh nói trên nh  th  nào?” Câuỏ ể ữ ề ị ư ế  

h i này không tỏ ường mình, ch a rõ ý. V y c n thay câu h i này thành:ư ậ ầ ỏ  

Nh ng đi u trong n i quy yêu c u du khách lên đ o ph i th c hi nữ ề ộ ầ ả ả ự ệ  

nh ng vi c gì?”ữ ệ

­ Bài “Bé nhìn bi n” (tr 65­sgk) ể

Câu h i 1 và 2: “Tìm nh ng câu th  cho th y bi n r t r ng? Nh ngỏ ữ ơ ấ ể ấ ộ ữ  hình  nh nào cho th y bi n gi ng tr  con?” không phát tri n năng l cả ấ ể ố ẻ ể ự  cho HS vì trong câu h i đã nêu luôn ý chính c a bài. C n s a 2 câu h iỏ ủ ầ ử ỏ  này thành: “Tìm nh ng câu th  t  c nh bi n, bãi bi n, sóng bi n? Quaữ ơ ả ả ể ể ể  

nh ng câu th  trên, em có c m nh n gì v  bi n?”ữ ơ ả ậ ề ể

­ Bài “Cháu nh  Bác H ” (tr105­sgk) ớ ồ

Câu 2: “Vì sao b n nh  ph i c t th m  nh Bác?” và câu 3: “Hình  nhạ ỏ ả ấ ầ ả ả  

c a Bác hi n lên nh  th  nào qua 8 dòng th  đ u?” nên đ o v  trí câu 3ủ ệ ư ế ơ ầ ả ị  

h i trỏ ước, câu 2 h i sau. Câu 4: “Tìm nh ng chi ti t nói lên tình c mỏ ữ ế ả  kính yêu Bác H  c a b n nh ?” nên thay b ng câu h i phát tri n năngồ ủ ạ ỏ ằ ỏ ể  

l c h n: “Qua bài th  con th y tình c m b n nh  dành cho Bác H  nhự ơ ơ ấ ả ạ ỏ ồ ư 

th  nào?”ế

­ Bài “L ượ m” (tr131­sgk)

Câu h i 1: “Tìm nh ng nét ng  nghĩnh, đáng yêu c a Lỏ ữ ộ ủ ượm trong 2 khổ 

th  đ u?” thay thành: “Trong 2 kh  th  đ u chú bé Lơ ầ ổ ơ ầ ượm được miêu tả 

nh  th  nào? Qua nh ng hình  nh đó em có nh n xét gì v  Lư ế ữ ả ậ ề ượm?”

3. S  d ng các kĩ thu t d y h c m i đ  h ử ụ ậ ạ ọ ớ ể ướ ng d n tìm hi u bài: ẫ ể

Trong d y h c hi n nay, vi c s  d ng các kĩ thu t d y h c m i đã b tạ ọ ệ ệ ử ụ ậ ạ ọ ớ ắ  

đ u ph  bi n   các nhà trầ ổ ế ở ường, các l p h c. Vi c áp d ng các kĩ thu t d yớ ọ ệ ụ ậ ạ  

h c m i v a có tác d ng phát tri n năng l c cho h c sinh, t o đi u ki n choọ ớ ừ ụ ể ự ọ ạ ề ệ  

HS được ho t đ ng, đ ng th i mang l i s  tạ ộ ồ ờ ạ ự ươi m i, h p d n cho ti t h c.ớ ấ ẫ ế ọ  

Nh ng kĩ thu t d y h c thữ ậ ạ ọ ường được áp d ng nhi u nh t trong các ti t T pụ ề ấ ế ậ  

đ c là: kĩ thu t khăn tr i bàn, kĩ thu t m nh ghép, kĩ thu t s  d ng s  đ  tọ ậ ả ậ ả ậ ử ụ ơ ồ ư duy.  

3.1. Kĩ thu t khăn tr i bàn: ậ ả

Là hình th c t  ch c ho t đ ng mang tính h p tác k t h p gi a ho tứ ổ ứ ạ ộ ợ ế ợ ữ ạ  

đ ng cá nhân và ho t đ ng nhóm nh m:ộ ạ ộ ằ

­ Kích thích, thúc đ y s  tham gia tích c cẩ ự ự

­ Tăng cường tính đ c l p, trách nhi m c a cá nhân HSộ ậ ệ ủ

­ Phát tri n mô hình có s  tể ự ương tác gi a HS v i HSữ ớ

Cách ti n hành kĩ thu t “Khăn tr i bàn” ế ậ ả

­ Ho t đ ng theo nhóm (4 h c sinh / nhóm) (có th  nhi u h c sinh h n)ạ ộ ọ ể ề ọ ơ

­ M i h c sinh ng i vào v  trí nh  hình v  minh h aỗ ọ ồ ị ư ẽ ọ

­ T p trung vào câu h i (ho c ch  đ , )ậ ỏ ặ ủ ề

­ Vi t vào ô mang s  c a b n câu tr  l i ho c ý ki n c a b n (v  chế ố ủ ạ ả ờ ặ ế ủ ạ ề ủ 

đ ). M i cá nhân làm vi c đ c l p trong kho ng vài phútề ỗ ệ ộ ậ ả

­ K t thúc th i gian làm vi c cá nhân, các thành viên chia s , th o lu n vàế ờ ệ ẻ ả ậ  

th ng nh t các câu tr  l iố ấ ả ờ

­ Vi t nh ng ý ki n chung c a c  nhóm vào ô gi a t m khăn tr i bànế ữ ế ủ ả ữ ấ ả  (gi y A0)ấ

M t vài ý ki n cá nhân v i kĩ thu t “Khăn tr i bàn” ộ ế ớ ậ ả

­ Kĩ thu t này giúp cho ho t đ ng nhóm có hi u qu  h n, m i h c sinhậ ạ ộ ệ ả ơ ỗ ọ  

đ u ph i đ a ra ý ki n c a mình v  ch  đ  đang th o lu n, không ề ả ư ế ủ ề ủ ề ả ậ ỷ 

l i vào các b n h c khá, gi i.ạ ạ ọ ỏ

­ Kĩ thu t này áp d ng cho ho t đ ng nhóm v i m t ch  đ  nh  trongậ ụ ạ ộ ớ ộ ủ ề ỏ  

ti t h c, toàn th  h c sinh cùng nghiên c u m t ch  đ ế ọ ể ọ ứ ộ ủ ề

­ Sau khi các nhóm hoàn t t công vi c giáo viên có th  g n các m u gi yấ ệ ể ắ ẫ ấ  

“khăn tr i bàn” lên b ng đ  c  l p cùng nh n xét. Có th  dùng gi yả ả ể ả ớ ậ ể ấ  

nh  h n, dùng máy chi u phóng l nỏ ơ ế ớ

­ Có th  thay s  b ng tên c a h c sinh đ  sau đó giáo viên có th  đánhể ố ằ ủ ọ ể ể  giá được kh  năng nh n th c c a t ng h c sinh v  ch  đ  đả ậ ứ ủ ừ ọ ề ủ ề ược nêu

Trong d y h c T p đ c, tôi thạ ọ ậ ọ ường s  d ng kĩ thu t khăn tr i bàn trongử ụ ậ ả  

ph n tìm hi u bài, v i nh ng câu h i khó. Ví d :ầ ể ớ ữ ỏ ụ

­ Bài “ Làm vi c th t là vui” (tr16­sgk): ệ ậ

Câu h i 1: “Các v t và con v t xung quanh ta làm nh ng vi c gì?”. Đâyỏ ậ ậ ữ ệ  

là câu h i bao quát g n nh  n i dung c  bài, đ  tr  l i câu h i này, HSỏ ầ ư ộ ả ể ả ờ ỏ  

ph i tìm nhi u ý trong bài nên r t có th  tìm thi u, tìm sai. Vì v y, v iả ề ấ ể ế ậ ớ  câu h i này giáo viên cho HS làm vi c cá nhân trong 2 phút: đ c th m,ỏ ệ ọ ầ  tìm ý và g ch vào sgk. Sau đó HS th o lu n nhóm 3 phút: nêu các ý màạ ả ậ  mình tìm được. Nhóm s  t ng h p các ý ki n cá nhân thành ý ki nẽ ổ ợ ế ế  chung đ  trình bày.ể

­ Bài “Cây d a” (tr 89­sgk) ừ

Câu h i 1: “Các b  ph n c a cây d a (lá, ng n, thân, qu ) đỏ ộ ậ ủ ừ ọ ả ược so sánh 

v i nh ng gì?” Đây là câu h i khó và có nhi u hình  nh so sánh c nớ ữ ỏ ề ả ầ  tìm, n u h c sinh tr  l i cá nhân thì s  không tr  l i đ y đ  Vì v y,ế ọ ả ờ ẽ ả ờ ầ ủ ậ  giáo viên cho h c sinh làm vi c các nhân 2 phút, tìm các hình  nh soọ ệ ả  sánh và g ch vào sách. Sau đó các em s  th o lu n nhóm trong 2 phútạ ẽ ả ậ  

n a đ  t ng h p ý ki n chung.ữ ể ổ ợ ế

3.2 Kĩ thu t m nh ghép: ậ ả

Là hình th c h c t p h p tác k t h p gi a cá nhân, nhóm và liên k tứ ọ ậ ợ ế ợ ữ ế  

gi a các nhóm nh m:ữ ằ

­ Gi i quy t m t nhi m v  ph c h p (có nhi u ch  đ )ả ế ộ ệ ụ ứ ợ ề ủ ề

­ Kích thích s  tham gia tích c c c a h c sinh:ự ự ủ ọ

­ Nâng cao vai trò c a cá nhân trong quá trình h p tác (Không ch  hoànủ ợ ỉ  thành nhi m v    Vòng 1 mà còn ph i truy n đ t l i k t qu  vòng 1 vàệ ụ ở ả ề ạ ạ ế ả  hoàn thành nhi m v    Vòng 2).ệ ụ ở

­ M i cá nhân làm vi c đ c l p trong kho ng vài phút, suy nghĩ v  câuỗ ệ ộ ậ ả ề  

h i, ch  đ  và ghi l i nh ng ý ki n c a mình.ỏ ủ ề ạ ữ ế ủ

­ Khi th o lu n nhóm ph i đ m b o m i thành viên trong t ng nhóm đ uả ậ ả ả ả ỗ ừ ề  

tr  l i đả ờ ượ ấ ảc t t c  các câu h i trong nhi m v  đỏ ệ ụ ược giao và tr  thànhở  

“chuyên gia” c a lĩnh v c đã tìm hi u và có kh  năng trình bày l i câuủ ự ể ả ạ  

tr  l i c a nhóm   vòng 2ả ờ ủ ở

VÒNG 2: Nhóm các m nh ghépả

­ Hình thành nhóm 3 đ n 6 h c sinh m i (1 – 2 h c sinh t  nhóm 1, 1 – 2ế ọ ớ ọ ừ  

h c sinh t  nhóm 2, 1 – 2 h c sinh t  nhóm 3…)ọ ừ ọ ừ

­ Các câu tr  l i và thông tin c a vòng 1 đả ờ ủ ược các thành viên trong nhóm 

m i chia s  đ y đ  v i nhauớ ẻ ầ ủ ớ

­ Khi m i thành viên trong nhóm m i đ u hi u đọ ớ ề ể ượ ấ ả ộc t t c  n i dung ở vòng 1 thì nhi m v  m i s  đệ ụ ớ ẽ ược giao cho các nhóm đ  gi i quy tể ả ế

­ Các nhóm m i th c hi n nhi m v , trình bày và chia s  k t quớ ự ệ ệ ụ ẻ ế ả

*M t vài ý ki n cá nhân v i kĩ thu t “Các m nh ghép” ộ ế ớ ậ ả

­ Kĩ thu t này áp d ng cho ho t đ ng nhóm v i nhi u ch  đ  nh  trongậ ụ ạ ộ ớ ề ủ ề ỏ  

ti t h c, h c sinh đế ọ ọ ược chia nhóm   vòng 1 (chuyên gia) cùng nghiênở  

h c sinh ghép nh m nhómọ ầ

­ Trong đi u ki n phòng h c hi n nay vi c ghép nhóm vòng 2 s  gâyề ệ ọ ệ ệ ẽ  

m t tr t t ấ ậ ự

Trong d y h c T p đ c, tôi thạ ọ ậ ọ ường s  d ng kĩ thu t m nh ghép trongử ụ ậ ả  

ph n tìm hi u bài, v i nh ng câu h i có nhi u ý. Ví d :ầ ể ớ ữ ỏ ề ụ

­ Bài “Tìm ng c” (tr 139­sgk) ọ

Câu h i 3: “Mèo và Chó đã làm th  nào đ  l y l i viên ng c?ỏ ế ể ấ ạ ọ

a Ở nhà người th  kim hoàn.ợ

b Khi ng c b  cá đ p m t.ọ ị ớ ấ

c Khi ng c b  qu  cọ ị ạ ướp m t.ấ

Giáo viên yêu c u h c sinh th o lu n nhóm: Nhóm 1,2 tr  l i ý a. Nhómầ ọ ả ậ ả ờ  3,4 tr  l i ý b. Nhóm 5,6 tr  l i ý c ­ Đây chính là giai đo n nhómả ờ ả ờ ạ  chuyên sâu. Sau đó đ i di n nhóm trình bày câu tr  l i c a nhóm mình ­ạ ệ ả ờ ủ  Đây là giai đo n nhóm m nh ghép nh ng thay đ i   ch : các nhómạ ả ư ổ ở ỗ  chuyên sâu không tách nhóm đ  l p thành nhóm m nh ghép mà trình bàyể ậ ả  luôn trướ ớc l p đ  c  l p theo dõi.ể ả ớ

3.3 Kĩ thu t s  d ng s  đ  t  duy: ậ ử ụ ơ ồ ư

Lược đ  t  duy (còn đồ ư ược g i là b n đ  khái ni m) là m t s  đ  nh mọ ả ồ ệ ộ ơ ồ ằ  trình bày m t cách rõ ràng nh ng ý tộ ữ ưởng mang tính k  ho ch hay k t quế ạ ế ả làm vi c c a cá nhân hay nhóm v  m t ch  đ  Lệ ủ ề ộ ủ ề ược đ  t  duy có th  đồ ư ể ượ  c

vi t trên gi y, trên b n trong, trên b ng hay th c hi n trên máy tính.ế ấ ả ả ự ệ

*Cách ti n hành ế

­ Vi t tên ch  đ    trung tâm, hay v  m t hình  nh ph n ánh ch  đ ế ủ ề ở ẽ ộ ả ả ủ ề

­ T  ch  đ  trung tâm, v  các nhánh chính. Trên m i nhánh chính vi từ ủ ề ẽ ỗ ế  

m t khái ni m, ph n ánh m t n i dung l n c a ch  đ , vi t b ngộ ệ ả ộ ộ ớ ủ ủ ề ế ằ  

CH  IN HOA. Nhánh và ch  vi t trên đó đỮ ữ ế ược v  và vi t cùng m tẽ ế ộ  

màu. Nhánh chính đó được n i v i ch  đ  trung tâm. Ch  s  d ng cácố ớ ủ ề ỉ ử ụ  thu t ng  quan tr ng đ  vi t trên các nhánh.ậ ữ ọ ể ế

­ T  m i nhánh chính v  ti p các nhánh ph  đ  vi t ti p nh ng n iừ ỗ ẽ ế ụ ể ế ế ữ ộ  dung thu c nhánh chính đó. Các ch  trên nhánh ph  độ ữ ụ ược vi t b ngế ằ  

* u đi m c a kĩ thu t này là: Ư ể ủ ậ

­ Các hướng t  duy đư ược đ  m  ngay t  đ u;ể ở ừ ầ

­ Các m i quan h  c a các n i dung trong ch  đ  tr  nên rõ ràng;ố ệ ủ ộ ủ ề ở

­ N i dung luôn có th  b  sung, phát tri n, s p x p l i;ộ ể ổ ể ắ ế ạ

­ H c sinh đọ ược luy n t p phát tri n, s p x p các ý tệ ậ ể ắ ế ưởng

Trong d y h c T p đ c, tôi thạ ọ ậ ọ ường s  d ng kĩ thu t s  đ  t  duy trongử ụ ậ ơ ồ ư  

ph n tìm hi u bài đ  ch t ý t ng đo n và ch t ý toàn bài. Ví d :ầ ể ể ố ừ ạ ố ụ

A TH U

MÙ

A XU ÂN

MÙA ĐÔN G

MÙ

A HẠ

Đâm chồi, nảy lộc

Đơm trái ngọt, hoa

thơm Cây lá tươi tốt

Được nghỉ hè

Giấc ngủ

ấm

Ấp ủ mầm sống

4. Gi i nghĩa t  b ng nhi u hình th c phong phú, sinh đ ng: ả ừ ằ ề ứ ộ

Trong m t ti t d y T p đ c, ph n gi i nghĩa t  thộ ế ạ ậ ọ ầ ả ừ ường xu t hi n ấ ệ ở 

ph n luy n đ c t  và ph n tìm hi u bài.   ph n luy n đ c, giáo viên gi iầ ệ ọ ừ ầ ể Ở ầ ệ ọ ả  nghĩa nh ng t  gi  nguyên nghĩa trong t  đi n, không mang nghĩa văn c nhữ ừ ữ ừ ể ả  

và không ph i là t  khóa c a bài.   ph n tìm hi u bài, giáo viên gi i nghĩaả ừ ủ Ở ầ ể ả  

nh ng t  khóa và mang nghĩa văn c nh. Có các hình th c gi i nghĩa t  nhữ ừ ả ứ ả ừ ư sau:

­ Gi i nghĩa b ng cách mô t  b ng l i nói.ả ằ ả ằ ờ

Tùy thu c vào n i dung và phân lo i c a t , giáo viên l a ch n hìnhộ ộ ạ ủ ừ ự ọ  

th c gi i nghĩa cho phù h p. N u t  c n gi i nghĩa là danh t , chúng ta nênứ ả ợ ế ừ ầ ả ừ  

ch n cách gi i nghĩa b ng hình  nh, v t th t s  đem l i hi u qu  h n. N uọ ả ằ ả ậ ậ ẽ ạ ệ ả ơ ế  

t  c n gi i nghĩa là đ ng t , chúng ta có th  ch n hình th c mô t  b ng hànhừ ầ ả ộ ừ ể ọ ứ ả ằ  

đ ng ho c xem video clip, ho c nêu hoàn c nh s  d ng… đ  h c sinh hìnhộ ặ ặ ả ử ụ ể ọ  dung rõ h n. Còn n u t  c n gi i nghĩa là tính t , chúng ta có th  ch n hìnhơ ế ừ ầ ả ừ ể ọ  

th c mô t  b ng l i, s  d ng t  đ ng nghĩa, trái nghĩa, s  d ng hình  nh…ứ ả ằ ờ ử ụ ừ ồ ử ụ ảgiúp h c sinh c m nh n đọ ả ậ ược các đ c đi m, tính ch t đó. Tuy nhiên, trongặ ể ấ  

SÔNG HƯƠN G

Đặc ân của thiên nhiên

Đường trăng lung linh dát vàng Xanh non của bãi ngô

Dải lụa đào ửng hồng

Xanh biếc của

cây lá

Xanh thẳm của da

có nhiều sắc độ

Hè tới

Đêm trăng sáng