Mục tiêu cần đạt: - Gióp hs n¾m ®îc ý nghÜa cña TT S¬n tinh - Thuû tinh: Gi¶i thÝch hiện tượng lũ lụt xảy ra hàng năm ở đồng bằng BB và khát vọng của cha ông ta mong chiÕn th¾ng ®îc th[r]
Trang 1Tiết 9: Sơn tinh - thuỷ tinh
(Truyền thuyết) Soạn: 01/09/2009
Dạy:
A Mục tiêu cần đạt:
- Giúp hs nắm !"# ý nghĩa của TT Sơn tinh - Thuỷ tinh: Giải thích hiện !" % lũ lụt xảy ra hàng năm ở đồng bằng BB và khát vọng của cha ông
ta mong chiến thắng !"# thiên tai Đồng thời TT ca ngợi công lao dựng !D# của các vua Hùng
- Giáo dục: Lòng biết ơn với những %!A có công dựng !D#K giữ !D#?
- Rèn kỹ năng: Tìm hiểu ý nghĩa của TT
* Trọng tâm: ý nghĩa của văn bản
* Tích hợp: Khái niệm về truyền thuyết, yếu tố sự việc trong văn tự sự,
từ !" ?
B Chuẩn bị:
1/ GV: Soạn bài, tranh ST, TT.+ Bảng phụ
2/ HS: Học bài, tập kể văn bản
C Tiến trình tổ chức các hoạt động:
1/ ổn định: 1' 2/ Kiểm tra bài cũ: 5'
Em hãy trình bày khái niệm văn bản tự sự?
Đáp án; Là kiểu văn bản có một chuỗi các việc nối tiếp nhau -> Có ý nghĩa
3/ Bài mới:
Hoạt động 1:
GV !D % dẫn đọc: Giọng đều, diễn
cảm
- HS đọc - GV nhận xét
- VB có thể chia mấy đoạn? Nội dung
từng đoạn?
- Truyện có mấy nhân vật ai là nhân vật
chính?
HS trả lời: (Có 4 nhân vật, Sơn tinh và
Thuỷ tinh là nhân vật chính)
I Đọc, tìm hiểu chú thích (11')
* Bố cục: 3 phần
Đầu -> mỗi thứ 1 đôi: Vua Hùng thứ 18 kén rể
Tiếp -> đành rút quân: Cuộc giao tranh Còn lại: Sự trả thù hàng năm của Sơn tinh
* Nhân vật chính: Sơn tinh - Thuỷ tinh
Trang 2tinh là nhân vật chính.
HS trả lời:(Mọi sự việc trong câu chuyện
đều liên quan đến nhân vật hoặc do 2
nhân vật này gây ra)
GV:Hãy giải nghĩa tên của 2 nhân vật
chính Sơn tinh - Thuỷ tinh? (Hai từ này
là từ thuần Việt hay từ !" ^ q!" của
!D# nào?)
HS trả lời:
GV:Trong văn bản có rất nhiều từ !" K
từ ngữ của Trung Hoa, hãy lấy VD và
giải nghĩa?
GV: Nội dung của truyện !"# gắn với
thời đại nào của lịch sử dân tộc?
HS trả lời: ( Thời các vua hùng dựng
!D# và giữ !D# -> Truyền thuyết và
thời đại các vua hùng)
- HS kể bằng miệng phần 1 của văn bản
Hoạt động 2:
- Ước muốn của Vua Hùng khi kén rể?
Điều gì đã khiến Vua Hùng băn khoăn?
GV: Vua Hùng đã có giải pháp ! thế
nào?
HS trả lời:
GV: Em có nhận xét gì về các sính lễ và
thời gian thực hiện? Tại sao những lễ vật
mà Vua Hùng thách #!D đều là sản vật
trên rừng?
HS trả lời:
(GV: Việc thách #!D gián tiếp thể hiện
tình cảm của Vua Hùng với Sơn tinh và
Thuỷ tinh ntn?)
GV:Qua việc Cua Hùng gián tiếp chọn
Sơn tinh, cha ông ta 1!' muốn bày tỏ
tình cảm gì đối với những %!A dựng
* Chú thích:
- Sơn tinh: Thần núi; Thuỷ tinh: thần biển
-> Từ !" Trung Quốc
- Cầu hôn: Xin !"# #!D?
- Sính lễ: Lễ vật mang đến để xin #!D?
- Tâu: !' trình….
II Đọc, tìm hiểu văn bản
1/ Vua Hùng kén rể
- Muốn kén cho con một %!A chồng xứng đáng
- Sơn tinh và Thuỷ tinh đều ngang tài, ngang sức
- Vua Hùng: Thách #!D bằng các lễ vật
đặc biệt (Voi 9 ngà… 9 hồng mao) Thời hạn 1 ngày?
- > Các lễ vật hiếm có, thời gian gấp gáp
=> Lời thách #!D# của Vua Hùng rất có lợi cho Sơn tinh vì Vua Hùng hiểu !"#
sự tàn phá của Thuỷ tinh và tin vào sức mạnh của Sơn tinh có thể chiến thắng !"# Thuỷ tinh
Trang 3HS tóm tắt phần 2 của văn bản
GV chia lớp thành 2 nhóm- trả lời 2 câu
hỏi:
GV: Tìm những chi tiết miêu tả Sơn tinh
(phần đầu) và những hành động của Sơn
tinh trong cuộc giao tranh?
+ !) % tự với Thuỷ tinh
GV: Nhận xét của em về 2 vị thần mà trí
!4 % !" % của %!A 1!'^
HS trả lời:
GV: Hình !" % Thuỷ tinh !" % ! %
cho điều gì? ý nghĩa !" % ! % của
hình !" % Sơn tinh?
GV: Cuộc chiến đấu của Sơn tinh và
Thuỷ tinh là 1 cuộc chiến đấu ! thế
nào? Điều đó phản ánh 1 sự thật gì trong
lịch sử dựng !D#^
GV: Kết quả của cuộc giao tranh là Thuỷ
tinh đã bị Sơn tinh đánh bại sau nhiều
ngày tháng thi thố tài năng (2 lần)
Theo em sức mạnh của Sơn tinh !" %
! % cho sức mạnh nào chiến thắng lũ
lụt?
HS trả lời:
GV: Tại sao Sơn tinh luôn chiến thắng
Thuỷ tinh? Điều này thể hiện !D# mơ gì
của %!A 1!'^
=> Ca ngợi công lao dựng !D# của các Vua Hùng cũng là của cha ông ta thủa !D#?
2/ Cuộc giao tranh giữa Sơn tinh - Thuỷ tinh:
* Sơn tinh: Có tài lạ…
- Dựng thành luỹ, ngăn !D#?
- i!D# sông dâng lên bao nhiêu, đồi núi cao lên bấy nhiêu -> Chiến thắng
* Thủy tinh: Tài năng không kém
- Hô !' gọi gió làm thành dông bão, !D# dâng lên cuồn cuộn
- i!D# dâng lên ngập ruộng 9!A K nhà cửa -> Sức kiệt , rút quân
=> Cả 2 vị thần đều có tài cao, phép lạ thể hiện trí !4 % !" % đặc sắc của %!A 1!'?
-> Thuỷ tinh !" % ! % cho hiện !" % bão lụt ghê gớm hàng năm
-> Sơn tinh là lực !" % #! dân Việt cổ
đắp đê chống lụt
-> Cuộc chiến đấu giữa Sơn tinh - Thuỷ tinh là cuộc chiến đấu gay go, quyết liệt và dai dẳng -> Thể hiện cuộc đấu tranh với thiên tai vô cùng gay go bền
bỉ của nhân dân ta
-> Chiến thắng của Sơn tinh thể hiện sức mạnh chế ngự thiên tai, bão lũ của cha ông ta
- Sơn tinh luôn chiến thắng -> nhân dân
ta chiến thắng có tinh thần bền bỉ, có
Trang 4- HS đọc phần kết thúc văn bản.
-> Phần kết thúc này có ý nghĩa gì?
(Ngày nay, việc phòng chống thiên tai
của Đảng - ND diễn ra ntn?)
GV: Hình !" % Sơn tinh - Thuỷ tinh thể
hiện 1 trí !4 % !" % ! thế nào của
%!A 1!'^
GV: Nhân dân ta sáng tạo 2 hình ảnh Sơn
tinh - Thuỷ tinh nhằm giải thích hiện
!" %^ Thể hiện !D# mơ gì? -> Qua đó
cha ông ta bày tỏ tình cảm gì với các Vua
Hùng?
GV: Từ truyện Sơn tinh - Thuỷ tinh, em
có suy nghĩ gì về chủ !) % xây dựng,
củng cố đê điều, nghiêm cấm nạn phá
rừng, đồng thời trồng thêm hàng triệu ha
rừng của nhà !D# trong giai đoạn hiện
nay?
HS: Thảo luận nhóm
trận địa vững chắc… -> Thể hiện khát vọng chiến thắng thiên tai của cha ông ta thủa dựng !D#? 3/ Sự trả thù hàng năm của Thuỷ tinh:
- Hàng năm Thuỷ tinh đều dâng !D# báo thù ! % đều bị đánh bại
-> Ca ngợi công lao dựng !D# của các Vua Hùng
Tổng kết:
Ghi nhớ: SGK - 34
- HS đọc ghi nhớ
III Luyện tập: 5'
- Việc trồng từng củng cố đê điều để phòng chống lũ lụt của Đảng và Nhân dân ta hiện nay là tiếp tục kỳ tích dựng !D# của các Vua Hùng
-> Rất có ý nghĩa: mang đến cuộc sống
ấm no, hạnh phúc cho nhân dân
4/ Củng cố: 2'
Quan sát tranh vẽ SGK -> Cho biết tranh vẽ cảnh gì? Cảm nghĩ của em?
5/ Hướng dẫn: 1'
Tập kể lại truyện
- Chuẩn bị: nghĩa của từ
... ghê gớm hàng năm-& gt; Sơn tinh lực !" % #! dân Việt cổ
đắp đê chống lụt
-& gt; Cuộc chiến đấu Sơn tinh - Thuỷ tinh chiến đấu gay go, liệt dai dẳng -& gt; Thể đấu tranh với... tinh - Thuỷ tinh thể
hiện trí !4 % !" % !
%!A 1!''^
GV: Nhân dân ta sáng tạo hình ảnh Sơn
tinh - Thuỷ tinh nhằm giải thích
!" %^ Thể !D# mơ gì? -& gt;... trình….
II Đọc, tìm hiểu văn
1/ Vua Hùng kén rể
- Muốn kén cho %!A chồng xứng đáng
- Sơn tinh Thuỷ tinh ngang tài, ngang sức
- Vua Hùng: Thách #!D lễ vật
đặc